
گروه بینالملل: اخوانالمسلمین که قدیمیترین تشکل اسلامگرای خاورمیانه خوانده میشود، پس از ضربه سنگینی که در مصر تحمل کرد به آوارگی افتاده است. بعد از موج سرکوب، خشونت و زندان که در مصر به حکم عبدالفتاح سیسی علیه اخوان به راه افتاد، گروهی از مسؤولان عالیرتبه این تشکل قدیمی اسلامی به قطر پناه بردند اما اینک دوحه از حدود 200 تن از اعضا و سران اخوانالمسلمین از جمله جدی غنیم، جمال عبدالستار، عصام تلیمه، اشرف بدرالدین، محمود حسین، عمرو دراج و حمزه زوبع که از رهبران اخوان المسلمین هستند، خواسته قطر را ترک کنند. این تصمیم ناگهانی قطر نگاه برخی ناظران و کارشناسان را به خود معطوف کرده است. در همین راستا، پایگاه خبری المختصر در مطلبی با اشاره به ضربالاجل یک هفتهای قطر به 7 نفر از سران اخوانالمسلمین برای ترک این کشور، نوشت این اقدام بیش از هر چیزی یک تدبیر تاکتیکی است. در این تحلیل آمده است برای پی بردن به تاکتیکی بودن این اقدام میتوان موارد زیر را مدنظر قرار داد:
1- در ماههای اخیر فشار کشورهای عضو شورای همکاری خلیجفارس بر قطر بیشتر شده بود.
2- عربستان خود را در میان توفانی از حوادث میبیند؛ انقلاب حوثیها در یمن، داعشیها در عراق، آتش زیر خاکستر مخالفان داخلی، فشار اقتصادی از طرف مصر و شکست و ناکامی سیاسی در حوزه سیاست خارجی (مصر، نوار غزه و سوریه).
3- این دلایل در کنار دلایل دیگر موجب شده است سرعت کشورهای منطقه برای نزدیک شدن به قطر شدت بگیرد. این سیاست بیش از هر چیزی امارات را عصبانی کرده است تا جایی که این کشور به طور غیرمستقیم تهدید کرد از حوثیها در یمن حمایت میکند. هدف امارات از این تهدید این است که مانع نزدیک شدن عربستان به قطر شود.
4- تلاش اخیر آمریکا برای تشکیل ائتلاف بینالمللی علیه داعش نقش بسزایی در نزدیک شدن عربستان به قطر ایفا کرد. این اقدام آمریکا تا حدودی سبب فراموشی اختلافات میان کشورهای عربی خلیجفارس با مصر و لیبی شد ضمن اینکه کاخ سفید نقش مهمی در نزدیک شدن پادشاه عربستان و امیر قطر بازی کرد.
5- قطر باید ثابت میکرد در حمایت از ائتلاف بینالمللی علیه داعش صادق است، این ائتلاف با پول کشورهای عربی شورای همکاری خلیجفارس بویژه عربستان تشکیل میشود. قطر باید نشان دهد که در پی دور زدن وظایف خود در این ائتلاف و امنیت خلیجفارس نیست. این کشور میداند تنها حضور در ائتلاف آمریکایی علیه داعش کافی نخواهد بود.
6- فشار آمریکا سبب شد مقامات قطری به خروج رهبران اخوانی از دوحه رای دهند تا بتوانند از این طریق رضایت عربستان را جلب کنند. ممکن است در روزهای آینده لحن قطر علیه رهبران سیاسی جدید مصر هم ملایمتر شود. از سوی دیگر، بنا شده این اخوانیها از دوحه به ترکیه بروند و پیشبینی میشود شهر استانبول به پناهگاه آنها تبدیل شود.