
مهدی طاهرخانی: آنچه حمید درخشان برای تیمش تجویز کرده بود برهان خلف قانون نانوشتهای است که حکم میکند «اگر حمله کردی و گل نزدی، منتظر دریافتش باش.» اما سرمربی قرمزها تیمش را به گونهای در فولادشهر آرایش کرده بود که اگر سپاهان 3 نود دقیقه متوالی هم حمله میکرد حتی یک بار هم توپ روی دروازهاش نمیآمد، گل خوردن دیگر جای خود. پرسپولیس به دنبال یک امتیاز بود اما بدترین روش ممکن را برای رسیدن به این حداقل انتخاب کرد. درخشان میدید که تنها به واسطه خوششانسی تیمش و بیدقتی حملهوران حریف گل نمیخورد اما آن را به پای ثبات مدافعان تیمش گذاشت و تصور کرد این صلابت اصولا دروغین پایدار میماند. حق سپاهان برد بود، زردها باید خیلی زودتر از دقیقه ٥+٩٠ به گل میرسیدند اما در وهله نخست شانس همراهشان نبود و بدشانسی مضاعف اینکه نیلسون در فرم ایدهآلش قرار داشت. حق سپاهان برد بود اما سزای هواداران پرسپولیس تحمل آن همه فشار و استرس و سرانجام فرو ریختن مقاومت متزلزل تیمشان در ثانیههای پایانی نبود. پرسپولیس میتوانست ببازد اما نه به این شکل که درخشان آن را دردناک کرد. نکته اصلی اینجا بود؛ سرمربی پرسپولیس بازی را با یک هافبک دفاعی شروع کرد اما وقتی داور سوت پایان را زد قرمزها ٣ هافبک دفاعی وسط زمین داشتند. پرسپولیس باخت نه به واسطه بدشانسی. آنها در دقیقه 95 گل نخوردند بلکه زمانی بازی را واگذار کردند که ترس وارد محاسبات درخشان شد. تعویضهای دفاعی موجب شده بود هادی عقیلی و شجاع خلیلزاده مشتری دائم باکس هجده قدم قرمزها باشند. فرکی بدون دغدغه مدافعان تیمش را جلو کشید چون ایمان داشت مهاجمان حریف سرعت و توان خلق ضد حمله برقآسا را ندارند. اما ریشه این مشکل کجا بود؟ آدرس دقیقش جایی است که کاپیتان پرسپولیس بازی میکرد. محمد نوری به عنوان بازیساز اصلی با توجه به کندی آزاردهندهاش در سرعت دادن به بازی و ضعفش در تعویض حالت تدافعی به هجومی عملا بازی را یک گله کرده بود و مهمتر از این نقیصه او حضور طارمی در نوک پیکان هجومی قرمزها بود که بدون استثنا در همه کورسها بازنده شد. طارمی نه استیل مهاجم فوتبال ضد حمله محورانه را دارد و نه اصولا سرعت و هوش این نوع از فوتبال را. عباسزاده هم ایضا. درخشان این ضعف بزرگ را دید و عوض اصلاح آن بدترین تصمیم ممکن را گرفت. او عوض استفاده از عالیشاه در پست مهاجم نوک به جای طارمی، این مهره دونده را تعویض کرد تا با این تعویض اشتباه مجوز نفوذ عقیلی و خلیلزاده را امضا کند. پرسپولیس در دقیقه ٩٥ گل خورد اما بازی را وقتی باخت که عملا در دفاع محتاج شانس بود و در حمله عاجز از تنها یک ضد حمله. اگر ضربه مهدی شریفی در ثانیههای پایانی عوض تور دروازه راهی خارج میشد و بازی با تساوی به پایان میرسید درخشان از تعویضهای طلاییاش حرف میزد و تمام قد از تفکر صرفا تدافعیاش دفاع میکرد اما اینگونه نشد تا او یکی از تلخترین شکستهای چند سال اخیر را به هواداران تیمش تحمیل کند. اتوبوس پرسپولیس از همان ابتدای بازی نشان داد تحمل حملات پردامنه حریف را ندارد و دست کم بهترین روش این بود که درخشان قمار کند و بیشتر به فکر استفاده از ضد حملات باشد تا اضافه کردن هافبک دفاعی و دفاع محض. در آن صورت و در بدترین حالت پرسپولیس باز هم میباخت اما با سر و شکلی موجهتر و دست کم آبرومندانه. درخشان به این دفاع دل خوش کرده بود اما صحنه گل را مرور کنید؛ عباسزاده در میانه میدان هر کاری کرد نتوانست توپ را از حاجصفی بگیرد، هافبک زردها 10 ، 15 متر نفوذ کرد و بدون مزاحمت آن 3 هافبک دفاعی قرمزپوش سانترش را کشید، میثم حسینی در زدن ضربه سر عاجز بود و خلعتبری با آن قامت موفق. محسن بنگر تعلل کرد و ضربه اول را نزد تا شریفی سرانجام صاحب توپی شود که پرسپولیسیها هرکاری کردند نتوانستند در 30 ثانیه قبل آن را لمس کنند. مجازات سنگینی بود برای مربیای که بیش از اندازه به این نوع از دفاع مومن بود.
بازخوانی مصاحبه درخشان!
درست بعد از حذف تیم ملی ایران از رقابتهای جام جهانی، وقتی بیشتر علاقهمندان به این تیم و اکثر کارشناسان فوتبال داخلی، به تمجید از عملکرد ایران بویژه در بازی با آرژانتین پرداخته بودند، حمید درخشان اما همچنان جدیترین منتقد کارلوس کیروش بود. «ما فقط خوب دفاع کردیم اما در زمان حمله برنامهای نداشتیم. باید قبول کرد که دفاع کردن در فوتبال کار راحتی است. سیستم فوتبال ما فقط دفاع کردن و ضدحمله بود اما فلسفه فوتبال این نیست و شما نمیتوانید تا آخرین لحظه فقط دفاع کنید. دفاع جزئی از فوتبال است اما برای حمله هم باید برنامه داشت!» بند بالا، بخشی از مصاحبه سرمربی امروز پرسپولیس بعد از بازی ایران در مقابل بوسنی است. جالب اینکه خود او در دیدار با سپاهان، تیمش را کاملا تدافعی به زمین مسابقه فرستاد و هیچ برنامهای برای حمله نداشت. طبعا تیم این مربی به لحاظ مهره وضعیت خوبی نداشت اما اختلاف سطح بازیکنان تیم او با سپاهان، به مراتب کمتر از اختلاف بازیکنان ایران با آرژانتین بود. او ظاهرا در این بازی ایدئولوژی خودش را از یاد برده بود. اینکه نمیشود تا آخرین ثانیه بازی دفاع کرد!
از فوتبال منطقی تا دفاع مطلق
سرانجام پرسپولیس درخشان در چهارمین بازى خود، اولین شکستش را در ورزشگاه فولادشهر متحمل شد تا کمکم پیروزى در این ورزشگاه به یک رویا براى سرخپوشان پایتخت تبدیل شود. پرسپولیس در نیمه اول خوب و منطقى کار کرد و توانست مربع هجومى سپاهان متشکل از نویدکیا، خلعتبرى، شیمبا و شریفى را خنثى کند. امرى که با تراکم سرخپوشان در خط هافبک و فشردگى و فاصله کم بین ٤مدافع پرسپولیس و رضا حقیقى به وقوع پیوست. در ضدحملات نیز آنها روى سرعت نوروزى، طارمى و عالیشاه و البته تمامکنندگى عباسزاده، خوب و بابرنامه کار کردند. به نظر مىرسید درخشان در نیمه دوم نیز تیم خود را با همین شیوه وارد میدان کند تا علاوه بر گل نخوردن، نیم نگاهى به پیروزى در این دیدار نیز داشته باشد. بویژه اینکه خط دفاع سپاهان با وجود مهرههاى باتجربهاى چون عقیلى و کرمى نیز آسیبپذیر نشان مىداد. اما درخشان تصمیم گرفت تیمش را در نیمه دوم با روش دفاع مطلق وارد میدان کند تا هر طور شده دست پر از دیار نصف جهان خارج شود. پرسپولیس در نیمه دوم هیچ برنامهاى براى حمله نداشت و بارها و بارها شاهد پاسهاى رو به عقب مدافعان و 2 هافبک دفاعى این تیم و زیر توپهاى نیلسون بودیم که با وجود مهاجم کوتاهقدى مثل عباسزاده و مدافعان سرزنى چون عقیلى، کرمى و خلیلزاده، شانس قرمزها براى به دست آوردن دوباره توپ در مرکز میدان روى این ضربات سر، بسیار اندک بود. تکتک شاگردان درخشان وظایف دفاعى خود را تا قبل از دقیقه ٩٤ عالى انجام داده بودند و به نظر مىرسید سرخپوشان پس از مدتها دست پر فولادشهر را ترک مىکنند اما سرانجام دژ دفاعى حمید درخشان روى سانتر عالى حاجصفى و پاس با سر دیدنى خلعتبری و ضربه تمامکننده شریفى فرو ریخت تا فوتبال بىرحمى خود را در قبال سپاهان کامل نکند و پرسپولیس در یکى از دفاعىترین دیدارهاى ١٠ سال اخیرش باز هم در فولادشهر مغلوب شود. اما سؤال اینجاست: با وجود نداشتن مهرههایى کلیدى چون ماهینى، صادقیان، نوروزى، علىعسگر و دغاغله و با قبول این نکته که سپاهان از نظر نفرات به مراتب در شرایط بهترى نسبت به پرسپولیس قرار داشت، چه دلیلى براى ارائه نمایشى تا این حد دفاعى بویژه در نیمه دوم وجود داشت؟ پرسپولیس درخشان به نحوى در نیمه دوم دفاعى کار کرد که انگار دارد در مقابل آرژانتین بازى مىکند. حتى تیم ملى نیز در برابر آرژانتین در نیمه دوم 3 موقعیت مسلم گلزنى را از دست داد اما سرخپوشان به همین تعداد در محوطه جریمه سپاهان نیز ظاهر نشدند، چه برسد به ایجاد موقعیت گل! پاسخ این سؤال را احتمالاً فقط خود حمید درخشان مىداند و مغز متفکر این روزهاى نیمکت پرسپولیس؛ حسین عبدى.