زهرا قزیلی: سیما خضرآبادی را شاید مخاطبان بیشتر با «شهناز» سریال وضعیت سفید بشناسند. دختری که به دلیل موشکباران تهران مجبور به حضور در خانه مادربزرگ بود. او تاکنون در سریال‌های متعددی چون «ایستگاه آخر»، «وضعیت سفید»، «جاده چالوس»، «حانیه» و... به ایفای نقش‌های مثبت پرداخته است. خضرآبادی حضور پررنگی در سینما ندارد و در فیلم «من و زیبا» به ایفای نقش پرداخته است. سیما خضرآبادی تاکنون نقش‌های مثبت زیادی را در فیلم‌های تلویزیونی و سریال‌ها ایفا کرده است اما شاید بتوان گفت تنها نقشی که جنبه‌های منفی در شخصیتی که بازی کرده است دیده می‌شود بازی در نقش «سمانه» در سریال «رخنه» است. «رخنه» ساخته حسین تبریزی سال گذشته در ایام اربعین به پخش رسید اما امسال به دلیل موضوعیت سریال با دهه اول محرم این سریال از شبکه دو سیما بازپخش می‌شود. به بهانه بازپخش این سریال با سیما خضرآبادی درباره اولین نقش منفی‌اش به گفت‌وگو نشستیم که از نظرتان می‌گذرد.
***
بازیگران کمتر برای حضور در مجموعه‌های مناسبتی که زمان کمی برای تولید وجود دارد رغبت نشان می‌دهند.
من علاقه‌مند بودم در سریال «رخنه» کار کنم. اولین کارم در گونه مذهبی بود و نقش متفاوتی را در این سریال برعهده گرفتم. در این چند سال نقش مثبت به من پیشنهاد می‌شد اما «رخنه» اولین نقش خاکستری من به شمار می‌رود و برایم بسیار متفاوت بود. در این نقش جنبه‌های مثبت در وجود سمانه هست اما کمرنگ‌تر از جنبه‌های منفی است که براساس اتفاقاتی که رخ می‌دهد و فراز و نشیب‌هایی که در زندگی‌اش وجود دارد به اصل خود بازمی‌گردد.
فراز و فرودهای نقش به‌گونه‌ای است که باید از آن اطلاع می‌داشتید. فیلمنامه کامل بود؟
در اکثر کارهای مناسبتی فیلمنامه‌ها کامل نیستند. توضیحاتی که آقای تبریزی می‌داد باعث شد با جنبه‌های مختلف و رفتارهای سمانه آشنایی بیشتری پیدا کنم. تغییرات سمانه را بیشتر آقای تبریزی توضیح می‌داد و من هم تلاش می‌کردم براساس متن و توضیحات کارگردان کار را پیش ببرم. سمانه دارای جنبه‌های مثبت و منفی بود. اوایل داستان شرور و شیطان است و وارد یکسری بازی‌ها می‌شود اما آرام به اصل خود و خانواده خودش بازمی‌گردد. تقریبا آقای تبریزی تصمیم می‌گرفتند، به نظرم کار را کامل دیده بودند.
حذف سکانس‌ها به دلیل تایم بالای سریال
بعضی از رفتارهای سمانه برای مخاطب قابل باور نیست، به نظر می‌رسد بعضی از بخش‌های سریال حذف شده است.
تایم بالای سریال باعث شد بخشی از صحنه‌هایی که تصویربرداری شده بود حذف شد، برخی صحنه‌های فیلم را مجبور بودند کم کنند به همین دلیل چرخش شخصیت‌ها را به درستی ندیدیم. یکسری سکانس‌ها حذف شد که موجب شد برخی از اتفاق‌ها غیرمعقول به نظر برسد. شاید یکی از دلایل حذف صحنه‌ها به این دلیل است که شخصیت وحید (علیرضا جلالی‌تبار) باید پررنگ باشد و دیده شود و بقیه در حاشیه قرار گیرند. داستان وحید مهم‌تر بود و باید به‌درستی دیده می‌شد. البته قصه‌های فرعی به‌گونه‌ای طراحی شده بود که قصه اصلی به‌درستی دیده شود.
برای رسیدن به «سمانه» چه رفتارهایی را باید در خود پررنگ می‌کردید و این شخصیت چقدر به شما نزدیک بود؟
برای رسیدن به رفتارهای منفی سمانه باید بیشتر به جامعه نگاه می‌کردم زیرا بخش‌های منفی او در وجود من نبود. یک سری کارهای سمانه در زندگی شخصی من دیده نمی‌شود. از سوی دیگر فرصت چندانی برای نزدیک شدن به سمانه نداشتم زیرا 3 روز باقی مانده بود که کار جلوی دوربین برود. قرارداد بستم و تنها یک جلسه با آقای تبریزی صحبت کردم اما در حین کار ایشان به من کمک زیادی کردند. سکانس‌هایی که راحت‌تر بود و نیاز زیادی به تفکر و تعمق نداشت را در اوایل کار تصویربرداری کردند تا فرصتی داشته باشم بیشتر به سمانه و رفتارهایش نزدیک شوم. سکانس‌هایی که نیاز به انرژی و توان بیشتری داشت را در روزهای اول کار نکردیم و با کارگردان تعامل داشتیم تا با همفکری ایشان بتوانم آنگونه که شایسته است سمانه را بازی کنم و برای مخاطب قابل باور باشد.
بازپخش این سریال در ساعت بسیار مناسب و در دهه اول محرم که زمان وقوع حوادث سریال است از شبکه دو پخش می‌شود.
سال گذشته قرار بود این سریال برای دهه دوم آماده شود که متاسفانه به دلیل طولانی شدن مراحل تصویربرداری و فنی امکان پخش در دهه دوم را نیافت و زمان مناسبی هم پخش نشد اما امسال زمان بسیار مناسبی پخش می‌شود و مخاطب می‌تواند کار را ببیند و نظر دهد. بازپخش این دست سریال‌ها که برای مناسبت‌ها از جمله محرم آماده می‌شود برای مخاطب جذاب است و توان جذب مخاطب را خواهد داشت.
نیاز جامعه به کارهای مناسبتی
با توجه به اولین حضور در سریال مناسبتی این دست کارها را چگونه ارزیابی می‌کنید؟
این نوع کارها باید ساخته شود زیرا نیاز جامعه است. با توجه به زمانبندی این دسته سریال‌ها که اکثرا باید به سرعت آماده شود و روی آنتن برود و احساس می‌شود استرس زیادی به عوامل وارد می‌شود اما من فضای این کار را بسیار دوست داشتم و احساس می‌کنم آرامش خاصی به فرد می‌دهد. بخش‌هایی از سریال در ظهر تاسوعا می‌گذرد که این صحنه‌ها روی بازیگران تاثیر بسزایی گذاشته بود. کارهای مناسبتی اگر با قصه مناسب ساخته شود نیاز جامعه را در مناسبت‌های مختلف تامین می‌کند و با داستان‌های خوب می‌توان آموزه‌هایی را که نیاز است به نسل جوان ارائه شود از طریق سریال‌های خوب انتقال داد. به‌شخصه برای اولین بار در کار مناسبتی کار کردم و این کار را کاملا دلی و احساسی کار کردم. دوست داشتم این کار را انجام دهم و همه جوره با دوستان کنار آمدم. سر هیچ پروژه‌ای اینگونه قرارداد نبسته بودم. معتقدم کار در سریال «رخنه» برای من ادای دین بود.
بازی بکری ارائه دادم
اکثر نقش‌هایی که بازی کرده‌اید مثبت است.
همین‌طور است (با خنده). خودم علاقه‌مندم نقش منفی بازی کنم چون برای بازیگر جای کار بسیار دارد و می‌تواند خود را محک بزند اما تاکنون جز سریال رخنه که بخش‌هایی از شخصیت سمانه منفی است و در اصل نقش خاکستری به شمار می‌آید بقیه نقش‌هایی که بازی کرده‌ام مثبت است. اخیرا در دو سریال «جاده چالوس» و «حانیه» بازی کردم که هر دو نقشی که بازی کردم مثبت است اما تفاوت‌های بیشماری با هم دارند. تاکنون منفی‌ترین نقشی که بازی کرده‌ام در سریال «رخنه» بوده و مثبت‌ترین نقشی که بازی کرده‌ام «حانیه» است. دوست دارم کاراکترهای مثبت و منفی را بازی کنم اما در رخنه اولین بار بود که امکان این را داشتم بازی بکرتری را ارائه دهم.
درباره دو سریال اخیر که بازی کردید کمی توضیح دهید.
نقش مهتاب را در «جاده چالوس» بازی کردم. داستان در یک خانواده می‌گذرد که مشکلاتی برای آنان به وجود می‌آید. همه اعضای خانواده برای حل مشکل و از نو ساختن زندگی‌شان تلاش می‌کنند. در این سریال نقش مهتاب را بازی می‌کنم که تا حدی نشان‌دهنده شخصیت همه دختران ایرانی است، مهتاب به‌گونه‌ای نوشته شده و من کار کردم که یک نمود کلی از همه دختران ایران را به نمایش می‌گذارد و فکر می‌کنم بسیاری از دختران بتوانند با مهتاب ارتباط برقرار کنند. سریال «حانیه» داستانی تاریخی دارد و به تحولات انقلاب می‌پردازد. حانیه دختری است در یک خانواده یزدی که به واسطه حضور پدرش و سعید با تحولات اجتماعی همراه شده و آنچه تاکنون تجربه نکرده را تجربه می‌کند. حانیه یکی از نقش‌های مثبتی است که بازی کردم. حانیه بناچار و بدون هیچ پیش‌زمینه‌ای به واسطه حضور پدرش که فردی سیاسی است به فعالیت اجتماعی می‌پردازد.
«حانیه» را با گویش یزدی ایفا کردید؟
بله، داستان در یزد می‌گذرد و همه غیر از فردی که از تهران آمده گویش یزدی دارند اما ما در طول کار مشاور لهجه داشتیم و سعی کردم یکدستی در لحن گویشم را حفظ کنم. البته آقای دهقانی‌اشکذری خودشان یزدی بودند و بسیاری از رفتارهای کاراکترها را برایمان تشریح می‌کردند، به همین دلیل می‌توانم بگویم دو راهنما در طول کار مرا همراهی کردند.
زمان پخش سریال‌ها چگونه خواهد بود؟
سریال‌ها مربوط به دو شبکه مختلف است اما متاسفانه زمان پخش سریال‌ها به‌گونه‌ای است که پشت سر هم قرار می‌گیرد که به نظرم خیلی خوب نیست. این یکی از فرآیندهایی است که نمی‌توان آن را پیش‌بینی کرد به همین دلیل به نظرم برای بازیگر آفت محسوب می‌شود. اول جاده چالوس از شبکه 5 پخش می‌شود و بعد حانیه با فاصله 10 روز برای بهمن‌ماه.
تبریزی: قدرت سریال‌ها در زنده نگه داشتن فرهنگ عاشوراست
کارگردان سریال مناسبتی «رخنه» که هم‌اینک از شبکه 2 سیما در حال پخش است در رابطه با ضرورت تولید فیلم‌های مناسبتی در ماه محرم بیان کرد: فیلم‌ها و سریال‌هایی که برای ایام محرم درنظر گرفته می‌شود با اهدافی چون زنده نگه داشتن فرهنگ عاشورا تولید می‌شوند از همین رو تولید این نوع از فیلم‌های مناسبتی ضروری است و پیام عاشورا که همان امر به معروف و نهی از منکر است در اکثر کارهای مناسبتی محرم دیده می‌شود. تبریزی در گفت‌وگو با نسیم، بیان کرد: تاکنون کارهای شاخص و ارزشمندی نیز برای این ایام تولید شده که هنوز پس از گذشت سال‌ها در یاد و ذهن مردم باقی مانده است. همین مساله نشان‌دهنده قدرت سریال‌های مناسبتی برای ماه محرم در انتقال مفاهیم ارزشمند است. تبریزی در پاسخ به این پرسش که آیا فکر می‌کنید سریال‌هایی که در سال‌های اخیر برای ماه محرم ساخته شده است محبوبیت آثاری که در گذشته تولید شده است را دارند، گفت: نمی‌شود گفت آن سریال‌ها محبوب‌تر یا از نظر محتوایی غنی‌تر بوده‌اند. البته سریال‌هایی مثل «شب دهم» یا «سفر سبز» سریال‌های ماندگاری هستند که تکرار نخواهند شد و نباید انتظار تکرار شدن آنها را نیز داشته باشیم. وی در عین حال عنوان کرد: اما باید این را درنظر داشته باشیم در گذشته تعدد شبکه‌ها وجود نداشت که در نتیجه رقابت کمتر بود و به‌تبع آن محدودیت در تولید وجود داشت که همین تولیدات کم باعث دیده شدن کارها می‌شد. در حال حاضر اما این محدودیت‌ها وجود ندارد در نتیجه رقابت‌ها نیز بیشتر شده است. به همین دلیل من معتقدم سریال‌هایی که برای ایام محرم در حال حاضر تولید می‌شوند خیلی هوشمندانه‌تر و غنی‌تر هستند. تبریزی خاطر نشان کرد: مساله دیگری که وجود دارد در هر دوره‌ای باید فیلم‌های مناسبتی باتوجه به روابط اجتماعی و مناسبات روز جامعه ساخته شود که فکر می‌کنم در بیشتر سریال‌هایی که ما در حال حاضر در این ایام می‌بینیم این نکته هم لحاظ می‌شود.