
سمیرا بغدادی: وقتی پس از انفجار 21 آبان 3 سال پیش در ملارد، خبر شهادت سردار سرلشکر شهید حسن طهرانیمقدم، منتشر شد اغلب مردم ایشان را نمیشناختند ولی با انتشار پیام تسلیت رهبر حکیم انقلاب و به کار بردن صفاتی بزرگ برای «پدر صنایع موشکی ایران»، مردم رفتهرفته با آن شهید بزرگوار که در عمر پربار 52 سال و 15 روزهاش از 6 آبان 38 تا 21 آبان 90 تمام تلاشش، معطوف تفکر و کار برای ایران بود و بهخاطر اخلاص بسیار زیاد، گمنامی اختیار کرده بود، آشنا شدند البته هنوز هم با تمام ابعاد شخصیتی آن شهید والامقام و مردی که نامش برای همیشه تاریخ در تارک افتخارآفرینان ایران اسلامی میدرخشد، آشنا نشدهاند. پس از گذشت 3 سال از آن روز غمبار که کشور و نظام سرداری بیادعا و دانشمندی پارسا را از دست داد، سراغ خانواده محترم ایشان رفتیم تا خوانندگان محترم «وطن امروز» بیشتر با روحیات
حاج حسن عزیز آشنا شوند. سرکار خانم حیدری، همسر آن بزرگوار که هنوز ایشان را در کنار خود احساس میکند - البته مانند آن شهید گرانقدر سعی در دیده نشدن دارند- و سرکار خانم زینب طهرانیمقدم یادگار ارزشمند ایشان، به گرمی از خبرنگار «وطنامروز» پذیرایی کردند و در ساعاتی که خدمتشان بودیم، آنچه لازم بود را با ما
در میان گذاشتند. حاصل چند ساعت حضور در بیت شهید حاج حسن طهرانیمقدم را از نظر میگذرانید.
جنگ برای شهید طهرانیمقدم تا چه وقت ادامه داشت؛ تا پایان جنگ تحمیلی یا بعد از آن هم ادامه داشت؟
ببینید! شخصیتهایی مثل حاجحسن یا افرادی مثل شهید احمد کاظمی یا افراد و دوستانی که الان هم هستند ولی خب! معمولا اینطور افراد را نام نمیبرند از این جهت که تا زمانی که زنده هستند نمیشود نامشان را برد، اینها طوری زندگیشان را شروع کردند که در واقع همیشه در هر صحنهای که هستند آن را یک نبرد حق و باطل میدانند، یک جنگی برای خودشان ترسیم میکنند، در هر مرحلهای از زندگی باشند؛ جنگ نه به تعبیر لفظ جنگ بلکه دفاع مقدس. آن جنگی که ما داشتیم دفاع مقدس بود. دفاع مقدس با کلمه جنگ خیلی فرق دارد؛ جنگ، یعنی کشت و کشتار، یعنی تاریکی، یعنی بدبختی، یعنی زشتی، یعنی مصیبت، یعنی باری را تحمل کردن مثل مرگ که تاریکی است، تمام شدن است، انتهاست. چیز دیگری نیست ولی وقتی همین مرگ میشود شهادت، اصلاً چیز دیگری میشود، رنگ و بوی دیگری پیدا میکند، نورانیت دیگری پیدا میکند. خیلی شیرین میشود، خیلی قشنگ میشود یعنی من خودم به شخصه خیلی برایم فرق میکند؛ اگر یکی به من میگوید خدا رحمت کند این مرحوم را خیلی ناراحت میشوم در صورتی که کلامش قشنگ است چون مرحوم یعنی مورد رحمت واقعشده و شهدا هم باید مورد رحمت الهی قرار بگیرند ولی چون همیشه در مورد مرگهای طبیعی این گفته میشود نه در مورد شهادت یا کسی که در واقع شهید است و به شهادت رسیده، برای همین من این لفظ را قشنگ نمیدانم. همینطور هم در مورد جنگ است، جنگ اصلاً لفظش خیلی زشت است خیلی بد است ولی وقتی رنگ و لعاب دفاع مقدس را به خودش میگیرد، شجاعت، دلیری، قهرمانی، سرافرازی و عزت است چون به دنبالش ولایت را دارد؛ به دنبالش خیلی چیزهای قشنگ دیگر را دارد که اصلاً تصویر را بهطور کامل برعکس آن چیزی که در مورد جنگ است در ذهنها ایجاد میکند. برای همین افرادی مثل حاجحسن و شهید بزرگوار حاج احمد کاظمی از نوع آدمهایی بودند که همیشه در فکر این بودند که وضعیت را مطلوبتر از آنچه هست، کنند. فراتر از زمان خودشان فکر میکردند. دیدشان با وسعت بیشتری بود و در زمان خودشان «درجا» نبودند چون همیشه بالاتر و فراتر را نگاه میکردند. دیدگاهشان از یک افق بالاتری بود برای همین همیشه در حالت دفاعی با دشمنان بودند؛ چه در عرصه اقتصاد، چه در صنعت، چه در قدرت نظامی، هر جا که وارد میشدند، احساس میکردند الان باید این کار را با هنرمندی و ذکاوت خودشان انجام دهند؛ سعی میکردند بدانند بهترین عمل چیست؛ بهترین عمل را انجام میدادند چون اعتماد به این داشتند البته با ولایت هم تشخیص میدادند. این بصیرت را از پیروی محض ولایت فقیه و رهبر بزرگوار انقلاب یاد گرفته بودند. طبعا کسی که همراه ولایت باشد بصیرت هم دارد و میداند باید چکار کند، این قبیل افراد، چون اعتقاد به کارشان داشتند حاضر شدند جان خودشان را در این مسیر بگذارند یعنی وقتی فهمیدند حق کجاست، باطل کجاست در واقع همه توان خودشان را در عرصههای مختلف برای پیروزی و برتری حق گذاشتند. خود حاجحسن فقط در عرصه دفاع مقدس یک قهرمان نبود حتی در یتیمنوازی، در مسکینداری، در ورزش هم یک قهرمان بود؛ چه در ورزشهای فردی، چه ورزشهای جمعی قهرمان بود. در صنعت هم یک قهرمان بود. یعنی این نشان میدهد وقتی کسی خداپسندانه فکر کند و در واقع مسیرش را با هدایت ولایت طی کند، نورانیت دارد و هر جا هم وارد شود، اول است. چون خوب میتواند تشخیص بدهد، هنرمندانه هم میتواند عمل کند. در واقع این تجربه را از دفاع مقدس یاد گرفتند. میانبری بود برای اینکه در واقع این تجربه 8 ساله دفاع مقدس، تجربه خیلی مفیدی بود که برابری میکند با حداقل 6-5 دهه زندگی معمولی. 8 سال دفاع مقدس برای جوانها و بچههای ما آن موقع برابری میکرد شاید با بیش از 60-50 سال تجربه آدم خبرهای که در شرایط سخت قرار بگیرد. این تجربه را از آنجا به دست آوردند.
بُرد موشکهایشان بیشتر بود یا بُرد آرزوهایشان؟
خب! قطعاً بُرد آرزوها. بهواسطه اینکه آرزوهاست که انسان را به هدف نزدیک میکند. اگر آرزوها نباشد، نمیتواند آن هدف بزرگ را تعیین کند. قطعاً حاجحسن در تصور و برنامهریزیهایی که خودش داشت بعد از آخرین کاری که انجام داده بود، چیزهای بلندتری را در ذهنش داشت که انجام بدهد، این مساله در فرمایشات رهبر حکیم انقلاب، وقتی منزل ما آمدند کاملاً مشهود بود که میفرمودند ایشان از ارکان نظام بودند و در بعضی مواقع آنقدر جلوتر پیش میرفتند که من دیگر اجازه نمیدادم جلوتر بروند. خب! الان در مملکتی که هر کس حتی حد خودش را هم نمیداند یعنی اندازه تکلیف خودش را نمیداند، این چقدر مهم است! دائماً باید کارهای مدیریتی را به برخی گوشزد کنند. گوشزد کنند که در رعایت ساعتهای کاری مراقب باش. کار مدیریتی که میگوییم، تکلیفش این است، چارچوب مقرراتیاش این است، برخی متاسفانه حتی اندازه تکلیف خودشان هم انجام نمیدهند، ولی حاجحسن کسی بود که شهامت، شجاعت و جرأت این را داشت که همیشه چند گام از کارهایی که در واقع وظیفه و تکلیفش بود جلوتر میرفت، اگر جلوتر میرفت و اگر در این جلوتر رفتن احساس میکرد مقام معظم رهبری نسبت به این جلوتر رفتنها ممکن است فرمایشی داشته باشند، بلافاصله بازمیگشت یعنی از همان مسیری که رفته بود، دوباره بازمیگشت چون اعتقاد داشت باید در چارچوب ولایت جلو برود حتی اگر شده یک قدم. به این توجهی نداشت حالا دانش دارد اینطوری میگوید، حالا جهان دارد این طوری میگوید، حالا دیگران این را میگویند، حالا علم ما، تخصص ما، چون برخی وقتی به جایی میرسند، دیگر بزرگان را قبول ندارند و میگویند ایشان تخصصش نمیرسد، ایشان در این زمینه تخصص ندارد! ولی حاجحسن کاملاً حرف بزرگان را قبول داشت یعنی با اینکه خودش خبره این کار بود اما با موازین شرعی جلو میرفت، یک قدم جلوتر از ولایت قدم نمیگذاشت، خیلی از دوستانشان دقیقاً این مطالب را با جزئیات به خاطر دارند و میتوانند تعریف کنند حالا چون من آنجا نبودم این مسائل را دقیقاً نمیتوانم تعریف کنم که حالا فلان روز ایشان رفت و آقا اینطوری گفتند ولی میدانم کارشان همیشه در راستای ولایت بود.
آرزویشان بُرد چند هزار کیلومتری بود؟ آیا با شما در این باره صحبت میکردند؛ از آرزوی تولید موشکهایی با بُرد بالا؟
اینکه ما باهم بنشینیم و در مورد خاصی مثلاً کار حاجحسن باهم صحبت کنیم، نه! هیچ وقت یک چنین اتفاقی نیفتاده، بهواسطه اینکه هم حاجحسن در این مدت 28 ساله زندگی مشترک که با هم داشتیم مرا میشناخت و هم من ایشان را. شناختمان از یکدیگر به حدی بالا بود که من از چشمهای حاجحسن خیلی حرفها را میفهمیدم؛ از حرکاتش، از سکناتش، از مکالماتش، از با موبایل صحبت کردنش، اصلاً لازم نبود بپرسم، او هم همین طور. خیلی از صحبتها را آنقدر به هم اعتماد داشتیم از رفتارها متوجه میشدیم یعنی اصلاً قابل توضیح دادن نبود؛ اینکه حالا حاجحسن کارهای موشکی میکرد، بله! از همان روزهای اول متوجه این مطلب بودم اما روحیه حاجحسن طوری بود که نه در خانه صحبت میکرد نه اینکه دوست داشت کسی در این باره سوال کند. من این اخلاقش را فهمیده و متوجه شده بودم به همین خاطر هیچوقت از وی سوال کاری نمیکردم اما متوجه میشدم روند کاریشان به چه صورت است. بسیاری از افرادی را که همراه حاجحسنآقا در ملارد شهید شدند اصلاً نمیشناختم چون گاهی با تلفن راجع به کارشان پیگیری میکردند فقط میشنیدم که با آقای دشتبانی صحبت میکنند، با آقای دیگری صحبت میکنند، فقط اسمها را میشنیدم. بعد از شهادت تازه عکس اینها را میدیدم چون هیچ ارتباط خانوادگی نبود. پس اینکه صحبت بکنند، نه! اصلا! ولی در مورد اقتدار، بزرگی و عزت نظام جمهوری اسلامی هر جا صحبت میشد نه به نام موشک بلکه بهعنوان اینکه ما قدرتمندیم و هیچکس نمیتواند هیچ کاری بکند، میگفت. یعنی ایشان با قدرت و دلایل ویژه این مطلب را بدون اینکه اصلاً نام ببرند که حالا من مسؤول این کار هستم، بهخوبی به طرف توجیه میکردند که اگر آدم ناامیدی بود امیدوار میشد، خیلی امیدوار میشد. این روحیه حاجحسن زبانزد همه هست، زبانزد همه دوستان او است که هیچوقت خسته نمیشد، همیشه همه از او انرژی میگرفتند، روحیه خستگیناپذیری داشت و سعی میکرد به این وسیله امیدواری را نه امیدواری توخالی بهوجود بیاورد؛ چون خودش بالاخره دستاندرکار بود، میدانست همه صحبتهایی که در واقع آمریکا، کشورهای اروپایی یا صهیونیستها میکنند جز لاف نیست، بادکنک توخالی است؛ بهراحتی میشود در این گنبد آهنین که اسرائیل برای خودش ساخته نفوذ کرد. فیلمی را بهعنوان مردی با آرزوهای بزرگ، پارسال در تلویزیون نشان میدادند که چندین بار هم تکرار کردند. جالب است نتیجه نظرخواهی مردم نشان داد پربینندهترین فیلم بوده است. مدیران شبکه به ما اعلام کردند مردم هم احساس قدرت کردند، در صورتی که فیلمی کوتاه بود و گویای شخصیت کامل شهید نبود. نمونه کاری بود که میخواستند اسرائیل را بزنند. انیمیشنی بود که یکی از دوستانشان درست کرد. آنقدر مردم ذوق کرده بودند، آنقدر خوشحال شده بودند. ببینید! اصل، سدشکنی است؛ بعد ورود به آن راحت است. اینکه هیبت شکسته شود، اینکه بزرگی شکسته شود، اینکه «ما میتوانیم» که حضرت امام رحمتالله علیه و حضرت آقا فرمودند. حاجحسن بزرگیاش بهخاطر این بود که سد را شکست، اُبهت را شکست. آن هم به پشتوانه رهبری، چون او هم از ایشان یاد گرفته بود و این را در عمل نشان داده بود، این شکستن هیبت دشمن، خودش بسیار مهم است. سیلی زدن به صورت دشمن مسالهای است که در توانایی و قدرت هر کسی نیست.
عکسالعمل شهید طهرانیمقدم در زمان جنگ 33روزه چه بود؟
یک شب برنامهای جنگ 33روزه را که به لبنان حمله کرده بودند، نشان میداد. آن زمان، هر شب خرابههای لبنان، موشکبارانی که در واقع چقدر آواره شدند، گریه بچهها را نشان میداد. حاجحسن نشسته بود و تلویزیون نگاه میکرد. بچههای ما گفتند حالا چه میشود، لبنانیها دارند از بین میروند و... گفت: هیچ کاری نمیتوانند بکنند. بچهها بلافاصله گفتند: بابا! مگر میشود، ببین... چقدر مردم را میکشند... گفت: هیچ کاری نمیتوانند بکنند. اینها ظاهر قضیه است. دیگر بچهها پیگیری نکردند. یک بار در کلامش نگفت مثلاً ما داریم به اینها کمک میکنیم یا چیز دیگری که خودش را مطرح کند. یک بار نگفت ما داریم چه موشکهایی میسازیم یا داریم یک کارهایی میکنیم. به هیچ عنوان! فقط گفت اینها ظاهر قضیه است، هیچ کاری نمیتوانند بکنند. اینکه خب! آدم واقعاً چیزی را بداند و حتی به خانواده و نزدیکترین کسانش نگوید، این یک روح خیلی بزرگی میخواهد.
وقتی خبر پیروزی حزبالله را شنیدند، چه عکسالعملی داشتند؟
وقتی حزبالله لبنان در جنگ 33 روزه به پیروزی رسید، بچهها در منزل خوشحالی میکردند ولی حاجحسن اصلاً در خانه هیچ چیزی بروز نمیداد. مثل یک آدم معمولی چون آدمی بود که وقتی میآمد خانه، واقعاً همه کارهایش را میگذاشت پشت در منزل بعد وارد میشد یعنی میشد یک شوهر خوب برای همسرش و یک پدر خوب برای بچهها. اصلاً وقتی میدیدید اینقدر بیخیال است، میگفتید این سواد دارد؟ یعنی میتواند حتی انگلیسی هم بخواند و صحبت کند؟ در صورتی که دائم تحقیقات پروژههای وسیع در اینترنت را میگشتند و بهروزترین تحقیقات را بچهها با حاجآقا چک میکردند بعد نظر نهایی را حاجآقا باید میداد ولی ایشان بیتفاوتِ بیتفاوت خود را نشان میداد؛ انگار اصلاً خبری ندارد. من خودم میدانستم خبرهایی هست بهواسطه اینکه ما خودمان چندین بار با ایشان رفته بودیم لبنان حتی شهید مغنیه شاگرد حاجحسن در قسمت موشکی حزبالله بودند. با ایشان رفتیم لب مرز و خیلی جاها را شناسایی کردند ولی خیلی معمولی. آنقدر معمولی که با خانواده هم رفته بودیم. در صورتی که آنها آن موقع داشتند مهمترین مسائل حزبالله را با هم رقم میزدند و صحبت میکردند حتی بعد از شهادت عماد مغنیه یک بار ایشان نگفت که این عماد مغنیه همان شاگرد من بود که آن سال با همدیگر بودیم! اصلاً! ما بعد از شهادت شهید مغنیه فهمیدیم. البته آن موقع به ایشان میگفتند حاجرضوان. وقتی ما رفتیم آنجا به ایشان میگفتند حاجرضوان، نمیگفتند عماد مغنیه. بعد در ایران میگفتند عماد مغنیه چون اسم اصلیشان مغنیه بود. چند وقت بعد از شهادت، فهمیدم این حاجرضوان همان عماد مغنیه بوده. وقتی رفته بودیم پیش سیدحسن نصرالله، ایشان این صحبت را کرد. تازه ما فهمیدیم خب نقش داشتند و ایشان شاگرد حاجحسن بود.
شهید طهرانیمقدم نسبت به اسرائیل چه حسی داشتند؟
همان حسی که حضرت امام(ره) درباره اسرائیل، سال 42 گوشزد کردند. در واقع این متبلور شد در نسل بعد از انقلاب. البته در طول این سالها آن صحبت و کلام حضرت امام خمینی(ره) و شهید مطهری درباره اسرائیل و شمر زمان بودن آن را میشنیدیم، در واقع شهید طهرانیمقدم خودش را شاگرد تفکرات حضرت امام میدانست و دقیقا دیده بود که دشمن اصلی برای مسلمین، اسرائیل است و اگر کسی مثل صدام حمله میکند و مثل عربستان موش میدواند، اگر کسانی هستند که در این راه فتنه میکنند، اگر منافقین ترورهایی میکنند؛ حتی اگر ترور شخصیتی میشود، اگر همه این چیزها اتفاق میافتد، قطعاً پشت صحنه یک عروسکگردانی هست که کسانی را علم میکند. به این نتیجه رسیده بود که دشمن را باید از ریشه خشکاند و دشمن را در صحنه قدرت و قدرتنمایی باید شکست داد چون خودش هم حرفه و تخصصش در زمینه موشکی بود وظیفه خودش میدانست سریع عمل کند. همچنین میگفت فرصت خیلی کم است وقت خیلی کم است آدم باید در زمان کم تمام تواناییاش را بگذارد تا بتواند کار بزرگی انجام بدهد. بتواند کاری را انجام بدهد که در حقیقت از عمر خودش بهره ببرد. صحبت دیگری که حاجحسن میگفتند این بود که باید متحد شویم در مقابل این دشمن تا بن دندان مسلح، با قدرت بایستیم و ثابت کنیم «ما میتوانیم».
از صحبتهای حاجآقا درباره اینکه باید قدرتمند شویم تا بتوانیم مقابل اسرائیل بایستیم و اینکه قدرت، حرف اول را میزند، بفرمایید.
میگفتند اگر ما در صحنه نبرد قدرتمند نباشیم، پشت میز مذاکره نمیتوانیم قدرتمند باشیم. دنیا اینطوری است، دنیا به ما فهمانده باید در خیلی از تخصصها بالا برویم تا پشت میز مذاکره بتوانیم قدرتمندانه با طرف مقابل صحبت کنیم اگرنه هیچ کس صدایمان را نمیشنود. این همه فلسطین بهاصطلاح در ضعف است ولی در چند ماه گذشته مقام معظم رهبری یک چیزی شبیه به فتوا دادند که باید کرانه باختری مسلح شود. شاید به این وضوح در هیچ زمانی حضرت آقا نفرموده بودند که باید مسلح شوند. حالا ما بزودی خواهیم دید که همین یک نکته چقدر مؤثر خواهد بود.
بهعنوان همسر شهید طهرانیمقدم چه پیامی برای سران رژیم اشغالگر قدس دارید؟
پیام من به مسؤولان رژیم صهیونیستی این است که دارند روزهای آخر اسرائیل را میگذرانند. حالا چرا من این حرف را میزنم؟ بهواسطه کارهایی که دارند در منطقه انجام میدهند، شرارتهایی که دارند انجام میدهند و بشدت خشمشان تجلی کرده در مورد امت مسلمان و اینکه این همه مسلمان را به جان هم انداختند نشاندهنده پایان کارشان است. دیگر گذشت آن موقعی که لشکرکشی میکردند و به مرزهای کشورهای مختلف تجاوز میکردند. خون افرادی مثل حاجحسن و دیگر شهدای بزرگوار کاری کرد که تمام معادلات دشمن را به هم زد و دیگر نمیتوانند به این مرز و بوم حمله نظامی کنند. به فکر دیگری افتادهاند و آن فکر را دارند عملی میکنند که آن هم «جنگ نرم» است البته انشاءالله در جنگ نرم هم شکست میخورند چون آنها هر کاری میتوانستند انجام دادند. البته ما نباید دشمن را دستکم بگیریم و باید همیشه مهیا و آماده باشیم برای حمله او، ولی درباره ایران هر دسیسهای بچینند با یک سخنرانی آقا تمام برنامههایشان به هم میریزد؛
به شرط ها و شروط ها؛ به شرطی که ما مؤمن باشیم، ثابتقدم باشیم، به «الله» متکی باشیم و با اراده قوی پشت رهبری قرار داشته باشیم. تا زمانی که اینگونه باشیم دشمنان ما از جمله صهیونیستها هیچ کاری نخواهند کرد اما اگر ما در ارادهمان سست شویم و سهلانگاری کنیم و بهاصطلاح نرمش نشان دهیم، خب! دشمن جری میشود و با هر عقبگرد ما چندین قدم که نه، چندصد برابر جلو خواهد آمد. تا زمانی که ما ولایت را داشته باشیم و تا زمانی که زیر پرچم لاالهالاالله باشیم به اذن خدا و با اعتقاد به ولایت، دشمن هرگز نمیتواند بر ما چیره شود. روزهای آخرشان را در واقع میگذرانند؛ انشاءالله.
آن بخش از زندگی شهید که دیده نشده؟
فکر میکنم تا آدم خودش را آرام نکند یعنی بزرگی نفس را درون خودش ایجاد نکند، نمیتواند در بیرون، انسان بزرگی شود. حاجحسن اول خودش را ساخت بعد خانواده خودش را، بعد دور و اطراف، خواهر و برادر، فامیل همسر، فامیل خودش یعنی توانست بین اینها نفوذ کند. بعد دوستانش و بعد آنقدر توانست بزرگ شود که در جهان اسلام شکل بگیرد. اینکه دیده نشد، اینکه چطور خودش را به اینجا رساند، این خیلی قشنگ است. یکی از مواردی که خودش همیشه به آن افتخار میکرد، این بود که میگفت: من هر چه دارم از نماز اول وقت است. خودش میگوید اگر من به جایی رسیدم از نماز اول وقت بود. بارها و بارها گفت در جمع دوستان، در جمع خانواده. در نوجوانی، خودش را زیر نظر آیتالله لواسانی میسازد، نفس خودش را در جبههها بزرگ میکند، 8 سال با سختی با تمام شداید و با همه سختیها خودش را میسازد. ایشان در دفاع مقدس خودشان را ساختند. بعد از دفاع مقدس هم فکر نکردند که تمام شد، دشمن عقبنشینی کرد و ما هم پیروز شدیم، نه! همیشه خودش را یک سرباز کوچک میدانست. چون خودش، خودش را ساخته بود و در واقع میزها، رتبهها، صندلیها، جایگاهها و مقامها نتوانست او را فریب بدهد چون شخصیتش بالاتر از این چیزها بود، قبلاً خودش را ساخته بود. درد جامعه ما این است که قبل از اینکه ما خودمان را بسازیم میرویم در جایگاههای بزرگ مینشینیم چون در جایگاههای بزرگ مینشینیم و خودمان کوچک هستیم و مدیریت نداریم، اوضاع را به هم میریزیم، همهچیز را خراب میکنیم، متکی به میزها میشویم و سفت میزها را میگیریم تا هیچوقت از آنها جدا نشویم اما اگر کسی جایگاهش بزرگ باشد، روحش بزرگ باشد، اصلاً نگاه نمیکند در چه کاری هست و هر چیز به او سپردند و هر کاری از او خواستند را به بهترین نحو انجام میدهد. در واقع او سوار بر کار میشود، کار سوار بر او نمیشود. حالا در هر جایی که هست، در هر جایگاهی که هست. اگر ما در اقتصاد و در فرهنگ هم کسانی مانند حاجحسن داشتیم که بهراحتی از خودشان بگذرند اوضاع خیلی بهتر بود. قطعاً بهتر بود ولی خب متأسفانه کسی نیست! نه اینکه نیست، کم هست. کم هستند کسانی که واقعاً خالصانه کار کنند البته مردم ما خیلی آدمهای خوبی هستند. شما نگاه کنید دشمن هر کاری بکند، الان که محرم شده جوانهای ما همه جمع میشوند ظهر عاشورا میایستند نماز میخوانند. دنیا هر کار ضدفرهنگی هم علیه جوانهای ما کند، با آمدن پرچم امام حسین علیهالسلام جمع میشوند و عزاداری میکنند این یعنی چه؟ یعنی اینکه ما هنوز امید داریم، جوانها دست ما هستند. حالا درست است 4 تا کار خطا، 4 تا کار اشتباه و... میکنند. بالاخره دشمن دارد کار میکند اما هنوز نتوانسته عشق امام حسین علیهالسلام را از اینها بگیرد. از همین نقطهقوت جوانها میشود استفاده کرد. این بشارت است که مثلا شب احیا مساجد پر میشود، 3 روز اعتکاف همه جوانها مساجد را پر میکنند. اینها نقاط قوت است. همیشه حضرت آقا هم در صحبتهایشان به نقطههای قوت اشاره میکنند. این برگ برنده جامعه ما است که دشمن هر چقدر هم کار کند ولی هنوز عشق به امام حسین علیهالسلام هست. عشق این پرچم هست، عشق ولایت هست. عشق ائمه هست و تمام تلاشهای سالیان متمادی دشمن با یک محرم و عاشورا بیثمر میشود. بنابراین مسؤولان فرهنگی ما باید بیشتر کار کنند. البته کار شده، نه که نشده باشد اما متأسفانه کم شده است.
پس به نظر شما خودسازی شهید دیده نشده؟
بله! الان همه، بزرگیاش را میبینند ولی چطور خودش را بزرگ کرد؟ خب! واقعاً این جای سوال دارد، کار دارد که روی شخصیت ایشان کار شود ولی یکی از عواملی که خودش میگفت، همین نماز اول وقت خواندن و یکی هم اطاعت کامل و بیچون و چرا از رهبری است.
خودتان از احتمال شهادتشان آگاهی داشتید؟
بله! خب روزهای اولی که ما ازدواج کردیم همین برنامه بود با این شرط ما زندگیمان را شروع کردیم که بالاخره یکی از موارد شهادت، جانبازی، اسیری و اینها هست بعد از جنگ هم همینطور، شغل ایشان خیلی پرخطر بود. شغلی نبود که مثل یک کارمند اداره صبح برود، مثلاً ساعت 2 برگردد. هفتهها میشد که نبود. ماهها میشد که نبود. زمانی که در جبهه و جنگ بود، با عملکرد خودش یک جورهایی نشان میداد در واقع کارش با شهادت گره خورده. همین احتمال شهادت برای بنده، موقع شهادتش هم اتفاق افتاد. بعد از شنیدن خبر شهادت ایشان آیه استرجاع، انا لله و انا الیه راجعون، را که خواندم، اگر از من میپرسیدید خیلی راحت میگفتم همان چیزی که منتظرش بودیم اتفاق افتاد. حتی یادم هست فاطمه جان میگفت یعنی چی مامان؟ ما منتظر چی بودیم که اتفاق بیفتد؟ یعنی اینقدر من خودم منتظر بودم، 6 ماه قبلش هم خدمتشان گفتم. من آنقدر بیتاب و مضطرب بودم که همیشه فکر میکردم قرار است اتفاقی بیفتد، یک اتفاق خاص. شبها که دیر میآمد در حیاط منزل راه میرفتم، دعا میکردم و زیر آسمان بزرگ نزد خدا شهادت میدادم که ایشان مرد مؤمنی است و در زندگیاش صداقت دارد. از خدا میخواستم اتفاقی برایش نیفتد؛ البته من شهادت ایشان را فضل خدا میدانستم. خدا هم مرا آماده کرد. ببینید! شهادت ایشان واقعاً ناگهانی بود از جهت اینکه سالها در صحت بود. شهادت ایشان برای خانواده خیلی غیرمنتظره بود، خیلی سخت بود. صحیح، سالم، شاداب و سرحال بود. یک دفعه گفتند دیگر نیست؛ خب! خیلی تحملش سنگین است. ولی خدا طاقت داد.
از این دلهرهتان به کسی هم چیزی گفتید؟
بله! این را به یکی از دوستانم گفتم؛ گفتم: خیلی دلم شور میزند از این بابت که ایشان هر روز میرود روی چندین تُن مواد منفجره! ایشان گفتند: دلتان را بسپارید به خدا و دلداری دادند ولی خب دل من آرام نمیگرفت؛ یک جورهایی مضطرب بودم.
از میان خبرهای رایج، کدام اخبار ایشان را خوشحال یا ناراحت میکرد؟
اخبار ورزشی. ما در خانه بخش ورزشی ایشان را دیدیم. اصلاً در قسمت سیاسی هیچ نمیدیدیم. البته مسائل سیاسی و منطقه برایشان خیلی مهم بود ولی در خانه خبرهای ورزشی را پیگیری میکردند چون به ورزش علاقه داشتند، سر کار هم طبعا مسائل سیاسی را پیگیری میکردند.
شهیدان زندهاند؛ چه اتفاقاتی پس از شهادت ایشان رخ داده که ایشان را احساس میکنید؟
اصلاً احساس نمیکنم ایشان نیست! چون اگر احساس کنم نباشد، اصلاً نمیتوانم. بله! اصلاً احساس نمیکنم رفته چون با ما هست، با ما مینشیند، با ما بلند میشود، اوایل، بعدازظهر جمعهها برایم غیرقابل تحمل بود. خیلی اذیت میشدم. قبل از شهادت حاجحسن، یک بار به ایشان گفتم روزهایی که شما نیستید بعدازظهر جمعهها برایم تحملش سخت است. بعدازظهر روزهای دیگر مثلاً شنبه را میتوانم تحمل کنم اما بعدازظهر جمعهها خیلی اذیت میشوم. گفتند: خب! بعدازظهر جمعه هم فکر کن بعدازظهر شنبه است! همین اتفاق هم افتاد. بعدازظهر جمعه فکر کردم بعدازظهر شنبه است، بلند شدم و مشغول کار شدم. به همین راحتی! من هر بعدازظهر جمعه فکر میکردم بعدازظهر شنبه است و کارم خیلی راحت بود. الان هم همینطور؛ هر شب فکر میکنم مأموریت است، صبحها فکر میکنم بعدازظهر میآید و بعدازظهر فکر میکنم... و خیلی هم راحت قبول میکنم. در واقع اینجوری خودم را قانع میکنم و فکر میکنم با ما هست و با ما زندگی میکند. معمولاً همه کسانی که خواب میبینند و خوابشان را برای من تعریف میکنند همین را میگویند یعنی همیشه با ما هست... .
چه اتفاقاتی تجلی زنده بودن شهید طهرانیمقدم برای شماست؟
در همه کارها هست. همه کارهای ما خیلی راحت انجام میشود؛ خیلی سریع. قبلاً کارها خیلی با کندی انجام میشد. با اینکه عوامل خیلی زیادی دست به دست میدادند تا کارها انجام شود ولی خب! الان احساسم این است که خیلی جلوتر کارها را انجام میدهد فقط من یک حالتی است که باید این مسیر را بروم اگرنه کار انجام شده، یک مسیر طبیعی را باید بروم که کار انجام شود مثل مریضی بچهها که گفتم حالشان که خیلی بد میشد با اینکه آن موقع خیلیها بودند و کمک میکردند ولی خیلی به نتیجه نمیرسید، یعنی خیلی طول میکشید ولی الان بچهها بیمار میشوند، خیلی راحت خوب میشوند. من احساس میکنم یک انرژی هست که به آنها توانایی میدهد یا در هر کاری که گیر میکنیم، با یک توسل کوچک راه میافتد. قبلاً این طوری نبود. خیلی مشکلات بود.
قبله نخست مسلمین جهان، حتما و قطعا یکی از راهکارهای رهایی از اشغال فلسطین از سوی صهیونیستها را موشکهای شهید طهرانیمقدم میداند. این موضوع یقینا حس زیبایی در شما ایجاد کرده است.
در تایید صحبت شما یک روز خبری را در اینترنت دیدم، یکی از دوستان به من نشان داد یک جوان فلسطینی بعد از اینکه مثلاً صحبت کرده بود که باید انشاءالله اسرائیل را نابود کنیم و از بین ببریم، به کارهای شهید طهرانیمقدم اشاره کرده و گفته بود: ایشان چنین قدرتی را به ما دادند که ما بتوانیم امروز در دنیا سربلند بشویم که اصلاً من تعجب کردم که چهجور ممکن است یک فلسطینی این را بگوید. برایم خیلی جالب بود وقتی این نوشته را خواندم پس مشخص میشود کسانی که در مبارزات هستند نام ایشان برایشان آشناست. بعد از شهادت حاجآقا به لبنان رفتیم، جناب آقای سیدحسن نصرالله خودشان به دیدن ما آمدند؛ وقتی دلیل این کار ایشان را پرسیدیم، گفتند چون امام خامنهای خودشان برای دیدن شما آمده بودند، من هم خودم به دیدن شما آمدم. حتی در این مورد کوچک هم از ولایت پیروی میکنند. ایشان به مکانی که ما پذیرایی میشدیم آمدند و حدود 3 ربع درباره شخصیت حاجحسن صحبت کردند و گفتند: هر زن لبنانی که الان دارد در لبنان راه میرود، امنیتش را مدیون حاجحسن است.
این چه حسی در شما ایجاد میکند؟
خدمت آقای سیدحسن نصرالله گفتم قدرت، قوت، عزت، بزرگی، واقعاً باعث افتخار است چون بالاخره اتمام زندگی برای همه وجود دارد، نمیخواهم کلمه مرگ را به کار ببرم. چه چیزی بهتر از اینکه انسان زمانی از این دنیا برود که با افتخار و با عزت و بالاتر از همه چیز، مهر تایید ولایت به کارنامهاش خورده باشد. برای خانواده و نسلهای بعدش هم همین را به یادگار بگذارد چون اسم حاجحسن میماند. من این را مطمئنم چون اخلاص داشت در کارش. میماند برای بچههایش و برای بچههای بچههایش، برای نسلهای بعدی، حاجحسن یک اسطوره میشود چون واقعا اسطوره بود، چون خودش را بزرگ کرد بعد به جایگاه بزرگی رسید و خدا این لیاقت را به ایشان داد و چون خدا به ایشان این لیاقت را داد، این آدمها را هیچ وقت معده زمان هضم نمیکند.
چه چیزی بعد از شهادت ایشان دلتان را به درد آورد؟
الحمدلله رب العالمین همه آنقدر به ما عزت، احترام، بزرگی و... گذاشتند که چیزی دلمان را به درد نیاورد و قطعاً گرفتن خود حاجآقا هم یک خیری درونش بوده. بله! همیشه میگویم حاجآقا همیشه در دنیا این طوری بود که میرفت همه چیز را آماده میکرد تا ما برویم. الان هم رفته آنجا را آماده کند تا ما برویم. بالاخره همه رفتنی هستند.
غربیها اصرار دارند در چارچوب مذاکرات هستهای، موضوع موشکهای ساخت حاجآقا طهرانیمقدم را هم داخل کنند ولی نظام اسلامی تواناییهای موشکیمان را جزو خطوط قرمز اعلام کرده است.
واقعیتش این است که هر آنچه رهبر بصیر، بزرگوار و حکیم انقلاب، صلاح حکومت اسلامی بدانند، ما تابعیم؛ یعنی ما در اینجا هیچ نقشی نداریم، یعنی ما خودمان را داعیهدار موشکی یا داعیهدار در واقع مثلاً مسائل نظامی نمیدانیم. ما یک سرباز کوچک هستیم. قطعاً آن چیزی را که تصمیم مقام معظم رهبری باشد ما هم تابع ایشان هستیم و چیزی جدای از آن را حتی تصور هم نمیکنیم. اگر رضایت مقام معظم رهبری بر این باشد که باید کاری ادامه داشته باشد، ما هم تابعیم؛ اگر نظرشان آن شود که متوقف شود ما هم نظرمان منطبق با ایشان است اما حالا اگر مثلاً بعضیها احساس کنند که این یک بهانه است در دستشان که میتوانند از آن سوءاستفاده کنند قطعاً ما هم مثل بسیاری دیگر اعتراض میکنیم اما نه بهعنوان داعیهدار این کار چون فکر نمیکنم اصلاً این حرف صحیح و درستی باشد. ما هم مثل همه کسانی که تابعیت مقام معظم رهبری را دارند، خواستار این هستیم همه آن کارهایی که در پشت میز مذاکره انجام میشود از جمله این کار باید به صلاح جامعه باشد و صلاح جامعه را کسی نمیداند جز رهبر معظم انقلاب. هر چیزی که نتیجه گرفته میشود و هر چیزی که پای میز مذاکره امضا میشود، باید بهصلاح کشور و جامعه اسلامی باشد.
درباره فوتبالی بودن شهید طهرانیمقدم و اینکه ایشان یک استقلالی دوآتشه بودند، صحبتهای زیادی میشود، هم در این باره توضیح دهید و هم بفرمایید خودشان هم بازی میکردند و اهل ورزش بودند؟
همینطور است که خودتان گفتید! ولی بیشتر تیم ملی را عنوان کنید بعد هم اینکه خب! همه حکمهای ورزشی که در سپاه به ایشان دادند و مسؤولیتهای مختلف ورزشی که داشتند و 5000 نفر کوهنوردی را که به قلل مختلف برده و بزرگترین کوهنوردهای دنیا برایش امضا کردند یک حکمی، حکم نیست، تقدیر و تشکر است از حاجحسن که در کارهای ورزشی بود؛ قطعاً همه اینها نشاندهنده این است که خیلی فعال بوده و همیشه میگفت فکر سالم در جسم سالم است. چون خودش تمام مسیر کوهنوردی را که میرفت فکر میکرد. پروژههای خیلی بزرگش را در فکر کردن، در ورزش، در عبادت و حتی هنگام تشرف به حرم امام رضا علیهالسلام میپروراند. جالب اینکه این 2 تا را در راستای هم میدید و به نتیجه میرساند.
اخلاقشان با شما و بچهها چگونه بود؟ با فرزندانشان تا چه حدی صمیمی بودند؟
زینب خانم، دختر شهید: رابطهشان با مامان کاملاً عاشقانه بود و این عشق بینشان را ما کاملاً هم حس میکردیم و هم میدیدیم. اینطوری نبود که عشق و علاقهشان را ابراز نکنند. مثلا وقتی وارد خانه میشدند حتی اگر میهمان هم در منزل بود اول به دیدار مامان میرفتند و ایشان را میبوسیدند، بعد بقیه افراد. حتی یادم میآید، سال 88 قرار شد مامان و بابا همراه هم به مکه مشرف شوند ولی به بابا بهخاطر مسائل امنیتی اجازه سفر داده نشد و مامان مجبور شد به تنهایی سفر کند. خب! این بیتابی بینشان را ما میدیدیم. اینکه بابا وقتی از سر کار میآمد و مامان نبود بیحوصله بود. مثل وقتهایی که مامان بود ولی بابا نبود. همینطور بیتابی مامان که هر وقت زنگ میزد، دلتنگ بود. حتی مامان، امام زمان عجلالله تعالی فرجه را خواب دیده بودند که حضرت مهدی(عج) به ایشان یک ساک را نشان داده بودند و فرموده بودند حاجحسن همینجاست.
چند خاطره منتشر نشده برای خوانندگان «وطن امروز» تعریف کنید.
زینب خانم: به نظر من ایشان به تمام معنا موحد بودند چرا که در کارهای بزرگ و کوچک شکرگزار خداوند بودند. میدانید که ایشان گروهی 5000 نفری را به قله دماوند بردند که کار کوچکی نبود. برای آن شکرگزار خدا بودند. همینطور وقتی به قله توچال صعود کرده بودند باز هم سجده شکر به جا آوردند در صورتی که مثلاً از نگاه یک آدم معمولی صعود به قله توچال در مقابل صعود قبلی کاری ندارد!
اولین دیداری که با حضرت آقا داشتید، چه زمانی بود و ایشان به شما چه چیزی فرمودند؟
خانم حیدری: روز تشییع که آقا آمدند، قبل از اینکه تشریف بیاورند نزد شهدا، داخل اتاقی ما را پذیرفتند. در آن ملاقات اولیه فرمودند من خودم در شهادت شهید طهرانیمقدم، مصیبتزده هستم و در ملاقاتی که با خانمِ آقا داشتیم وقتی من از ایشان پرسیدم آقا چه عکسالعملی نشان دادند، ایشان گفتند به من فرمودند من یکی از بهترین عزیزانم را از دست دادم. این نشاندهنده الفت و صمیمیتی است که بین رهبر معظم انقلاب و حاجحسن بوده یعنی متقابل بوده و یک چیزی فقط از طرف حاجحسن نبوده.
چرا دوست ندارید از شما عکسی منتشر بشود؟
یکی از علتهایش این است که حاجآقا کارهایش را طوری انجام میداد که اصلاً تصویرشان را کسی نداشته باشد در واقع به این اعتقاد رسیده بود که آدم باید کار را با سکوت کامل و فقط و فقط برای رضای خدا و رضایت اهلبیت(ع) انجام بدهد. بعضی مواقع هم میگفت آدم باید چراغ خاموش حرکت کند یعنی الان من خودم احساس میکنم شاید مثلاً علمدار فرهنگ سبک زندگی حاجحسنی که رسیده به اینجا، چه عواملی باعث موفقیتش شد. خب! وظیفه من است که این چیزها را بگویم، واضحش کنم. حالا تا جایی هم کم نگذارم و تا جایی که توان دارم، توانم را بگذارم اما اینکه حالا بخواهم خودم را معرفی کنم، فکر میکنم برای خودم و بهعنوان نفس خودم خیلی بد است. خیلی هم صلاح نیست که حالا با عکس آورده بشود. مهم این است که صحبتها رسانده شود، چرا حتماً باید با عکس باشد که دنیای نفسانیت با خودش به دنبال دارد؟ در این چیزها من نروم خیلی بهتر است، چرا بروم که حالا بعد خودم را کنار بکشم، بگویم چه کار بدی کردم! اگر من میخواستم خودم را در تلویزیون، روزنامه و مجله نشان بدهم بهترین موقعیتش بعد از شهادت حاجآقا بود. درست است؟ در صورتی که در شهرکی که زندگی میکردیم خودم ورود خبرنگارها را ممنوع کرده بودم حتی موقع مراسم سوم و هفتم وقتی آمدند ممانعت کامل کردم. یکی از علتهای اصلیاش این بود که مایل نبودم خبرنگارها عکس بگیرند. فقط شاید تنها عکسهایی که در مجله و روزنامه از ما باشد، موقعی است که مقام معظم رهبری تشریف آورده بودند خانهمان، دیگر کمتر جایی دیده شده. هر جایی هم که بخواهند عکس بگیرند این صحبت را میکنم. دیگر خودشان میدانند، دیگر مسؤولیت با خودشان است. چون همان اول میگویم عکس نگیرند. قرار است مطالب گفته شود و آن مسائلی که باید گفته شود، گفته شود اگرنه عکس حالا خیلی به نظرم مهم نیست همانطور که خود حاجحسن روی این قضیه خیلی دقت میکرد. کسی که نزدیک به 30 سال در کاری باشد که میتوانست خودش را نشان بدهد اما اصلاً خودش را نشان نداد! و دائماً «عملکرد» خودش را نشان میداد. خودش را به هیچ عنوان نشان نمیداد. خب! ما هم عملاً با این روش آشنا هستیم، غریبه نیستیم، مردم هم همیشه عکسهای ایشان را دیدهاند، اینقدر که عکس دیدند، شاید صحبتهایش را نشنیدهاند! اگر گوشی بخواهد حرف ما را بشنود با عکس و بیعکسش خیلی فرق نمیکند البته میدانم در خبرنگاری و تلویزیون عکس خیلی مهم است، 50 درصد کار است، این را میدانم!
در پایان صفاتی که رهبر انقلاب درباره حاجحسن معرفی کردند را بفرمایید.
حضرت آقا فرمودند حاجحسن آقا دانشمند، پارسا و بیادعا بود.