
تولد نیما یوشیج، پدر شعر نو ایران (1276 ش)
علی اسفندیاری، متخلص به نیما یوشیج در دهکده یوش در استان مازندران به دنیا آمد. در 12 سالگی به همراه خانواده به تهران رفت و پس از مدتی زبان فرانسه و عربی را فراگرفت. او به تشویق استادش نظام وفا، سرودن شعر را آغاز کرد و بر اثر آشنایی با زبان و ادبیات فرانسه، راهی تازه در برابرش آشکار شد. مطالعات و تحقیقات او در این زمینه به ثمر نشست و او سبکی تازه را در شعر در پیش گرفت. رویدادهای اجتماعی سالهای 1300 و 1301ش، نیما را به کنارهگیری از مردم و زندگی در میان جنگلها، دامان طبیعت و هوای آزاد کشاند و آنجا بود که منظومه افسانه را سرود. این منظومه، بهعنوان مهمترین اثر نیما، حدفاصلی است بین دنیای شعر قدیم و دنیایی که نیما بعدها در شعر بهوجود آورد و میتوان آن را نقطه عطف و مقدمه و آغازی برای شعر فارسی معاصر دانست. در شعر نیما وزن و قافیه در همه جا به تناسب بهکار گرفته شده است. شعر آزاد نیمایی، تفاوتهای آشکاری با شعر سنتی داشته، از لحاظ عاطفی، بیشتر جنبه اجتماعی و انسانی دارد. او از لحاظ زبان، هر کلمهای را در شعر نو بهکار میبرد با این شرط که با کلمات مجاور، مهجور، بیگانه و ناسازگار نباشد. از نیما یوشیج به غیر از مجموعه اشعار، آثار دیگری نیز به چاپ رسیده که داستانها، اشعار و قصه برای کودکان، یادداشتها و نامهها و آثار تحقیقی از آن جملهاند اما مهمترین اثر این شاعر نوپرداز ایرانی، افسانه نام دارد. نیما سرانجام در سال 1338ش در 64 سالگی در تهران درگذشت و در امامزاده عبدالله تهران دفن شد. 34 سال بعد در دیماه 1372، با تلاش مردم نور و یوش، پیکر نیما از محل دفن به زادگاهش در یوش منتقل شد.
یکصدمین سالروز صدور فتوای جهاد از سوی علمای عراق علیه انگلیس در جریان جنگ اول جهانی(1293 ش)
پس از گسترش جنگ اول جهانی در شرق اروپا و قلمروی امپراتوری عثمانی، انگلستان که درصدد تجزیه این امپراتوری بود، به دستاندازی در کشور عراق که جزو دولت عثمانی بود، پرداخت. مجتهدان بزرگ شیعه مقیم عراق، هرچند از سیاستهای عثمانی نسبت به شیعیان ناخشنود بودند، در مقابل تجاوز بیگانه به پاخاستند. آخوند ملا محمدکاظم خراسانی که در حوادث لشکرکشی روسیه به ایران، حکومت وقت روسیه را تهدید به اعلام جهاد کرده بود، نقش مهمی در مبارزات شیعی بر ضد بیگانگان ایفا کرد. پس از وی بزرگانی نظیر شیخ مهدی خالصی، سیدمهدی حیدری، سیدمصطفی کاشانی و شیخ محمدتقی شیرازی، رهبری مذهبی را برعهده گرفتند و در این ایام که انگلستان تهاجم گستردهای به عراق آغاز کرده بود، فتاوای کوبندهای در لزوم جنگ و جهاد با کفار صادر کردند. هرچند در نهایت، این قیامها منجر به پیروزی و دفع مهاجمان نشد اما جایگاه ممتاز مرجعیت شیعه را در بسیج مردم و مقابله با نفوذ بیگانگان نشان داد.
تولد فقیه عالیمقام آیتالله سیداحمد خوانساری، مرجع بزرگوار شیعه (1309 ق)
آیتالله سیداحمد خوانساری در سال 1309 ق در خوانسار به دنیا آمد. در 20 سالگی عازم نجف اشرف شد و از محضر اساتید بزرگی همچون محقق خراسانی، سیدمحمدکاظم یزدی، شریعت اصفهانی، محققنایینی و آقا ضیاءالدین عراقی کسب فیض کرد. آیتالله خوانساری همزمان با تأسیس حوزه علمیه اراک، وارد ایران شد و به تدریس پرداخت. وی سالها در اراک و قم با مرحوم آیتالله شیح عبدالکریم حائری همکاری و تشریک مساعی داشت و پس از تأسیس حوزه علمیه قم به سرپرستی آیتالله حائری یزدی، امام جماعت مدرسه فیضیه را برعهده گرفت. آیتالله خوانساری در سال 1370 قمری پس از درگذشت عالم وارسته حاج سیدیحیى سجادی به دستور آیتالله بروجردی به تهران عزیمت کرد. ایشان در آنجا به امامت جماعت مسجد معروف «سیدعزیزالله» مشغول شد و به تدریس علوم دینی و ارشاد مردم همت گمارد. آیتالله خوانساری تا پایان عمر در تهران اقامت داشت و پس از فوت، در حرم حضرت معصومه(س) به خاک سپرده شد.