۲۰/آبان/۱۴۰۵
|
۱۲:۴۹

«رسانه ملی» نظاره‌گر موج کره‌ای

نوروز امسال با سریال‌های تازه‌ای به خانه‌های مردم آمد، اما در این میان سریال‌هایی نیز که از قبل عید پخش آنها آغاز شده بود در ایام عید روی آنتن شبکه‌ها باقی ماند و البته در میان این سریال‌ها «افسانه جومونگ» بیش از بقیه با استقبال مخاطب عام مواجه شد و حتی در رقابت با سریال‌های نوروزی، گوی سبقت را ربود و در صدر پرطرفدارهای تلویزیون قرار گرفت. تصمیم داشتیم در این گزارش با کارشناسان بیشتری در این‌باره صحبت کنیم و نظر آنها را درباره علت استقبال بالا از «جومونگ» جویا شویم، اما متوجه شدیم که حتی برخی از کارشناسان هم این علامت سوال برایشان به وجود آمده است که چرا «افسانه جومونگ» اینقدر پرطرفدار است و توانسته نظر مخاطبانش را جلب کند. شیوه قصه‌گویی کلاسیک همیشه جواب داده است منوچهر اکبرلو، منتقد سینما و تلویزیون درباره علت این موضوع به «وطن امروز» گفت: چیزی که کره‌ای‌ها به آن رسیدند، این است که مهم‌ترین عنصر برای جذب مخاطب تلویزیون و رسانه تصویری، شکل صحیح روایت قصه است، آن هم قصه‌گویی به شیوه کلاسیک و شبیه آنچه در افسانه‌ها، روایت می‌شود. آنها می‌کوشند این شیوه سنتی قصه‌گویی را از شیوه‌های مدرن تفکیک کنند. این کارشناس در ادامه افزود: به نظر می‌رسد در همه جوامع، شیوه قصه‌گویی کلاسیک همواره در طول تاریخ جواب داده است؛ در واقع رمز اصلی موفقیت سریال‌های کره‌ای، از ‌جمله «افسانه جومونگ» را در این می‌دانم که ضمن بومی بودن فضای داستان روایت دلنشینی را برای بازگویی قصه درنظر گرفته است. وی درباره مقایسه سریال‌های کره‌ای و ایرانی گفت: بدیهی است که سریال‌های ایرانی از آنجا که مضامین آشناتری به کار می‌گیرند، باید خود به خود با استقبال بیشتری روبه‌رو شوند، اما عملا چنین نیست چراکه به نظر می‌رسد مشکل اصلی ساخته‌های ایرانی در همان نکته‌ای است که گفتم، یعنی سریال‌های ایرانی روایات و قصه‌های جذاب را به خوبی روایت نمی‌کنند. وی افزود: نمونه آن موارد معدودی است که دیده‌ایم. یعنی در مواردی که از سوی فیلمنامه‌نویس این قصه‌گویی به درستی اتفاق بیفتد آن زمان هم شاهد استقبال تماشاگر از سریال‌های ایرانی هستیم که در این زمینه نیز مواردی وجود دارد. اکبرلو گفت: به عنوان مثال مضمون سریالی چون «میوه‌ممنوعه» در انبوه تئاترها، فیلم‌ها و سریال‌ها بشدت و مکرر تکرار شده بود و می‌شود یا درباره سریال «نرگس» نیز این موضوع وجود داشت چراکه موضوع «نرگس» حول دلباختگی دو جوان بود که بارها و بارها این موضوع را دیده بودیم اما شکل صحیح روایت و قصه‌گویی در این سریال‌ها باعث جذب مخاطب در آن شده و گیرایی آن را برای مخاطب دوچندان کرده بود. این کارشناس ادامه داد: من اصل پرمخاطب بودن سریال‌های کره‌ای را در جذابیت نوع روایت آن می‌دانم. شاید موضوعی مثل موضوع سریال «افسانه جومونگ» با محتوایی درباره آدم‌هایی است که در حال دسیسه هستند و این وسط عشقی هم وجود دارد، بارها و بارها توسط سریال‌سازان ایرانی ساخته شده باشد، اما مهم این است که این مضامین از سوی کره‌ای‌ها جذاب‌تر و پرکشش‌تر مطرح می‌شود. وی افزود: لحن آنها در روایت داستان به نحوی است که جذابیت دارد. اگر بخواهم مثالی دست پایین بزنم باید به تعریف کردن جوک این موضوع را تشبیه کنم. یعنی کسی که جوک را بامزه‌تر تعریف می‌کند، مخاطب را بیشتر راضی می‌کند. اکبرلو در پایان به حفظ موضوعات بومی در سریال‌های کره‌ای تاکید کرد و گفت: در سریال‌های کره‌ای شکل شرقی و بومی داستان حفظ شده است و شما در هر کجای دنیا می‌توانید ساخته‌های آنها را تشخیص دهید اما در آثار داخلی ما چنین مشخصه‌ای وجود ندارد. یعنی اگر در گوشه‌ای از دنیا سریالی توسط ایرانی‌ها ساخته شود نمی‌توان ایرانی بودن آنرا به خاطر مشخصه‌هایش تشخیص داد. این کارشناس در پایان گفت: نکته پایانی این است که یک حرکت عظیم فرهنگی در حال انجام است و کره‌ای‌ها عنصر فیلم را بسیار تاثیرگذار شناخته‌اند برای همین بسیار جدی در این زمینه در حال کار کردن هستند. کره‌ای‌ها به زیبایی‌های تمدن شرق اشراف یافته‌اند محمدرضا شرف‌الدین نیز در این باره به «وطن‌امروز» گفت: سریال‌هایی که در اصطلاح در راستای موج کره‌ای از تلویزیون پخش می‌شوند، به مشخصه‌های قالب فرهنگ شرق می‌پردازند، یعنی جغرافیایی که ما هم در آن سهم داریم و این موضوع دو رکن دارد؛ یکی اینکه در قصه‌های کره‌ای، ایرانی بودن دیده می‌شود و دیگر رکن شرقی بودن این آثار است. وی در ادامه با اشاره به اینکه کره‌ای‌ها به اصول تمدن و به ریشه‌های تمدنی و به شکل‌های زیبای تصویر تمدن شرق اشراف پیدا‌ کرده‌اند، افزود: در سریال «جواهری در قصر» دیدیم که نویسندگان کره‌ای، داروهایی را ارائه کردند که دقیقا برای همان دردهایی که در داستان آمده بود، توسط ابن‌سینا در کتاب قانون تجویز شده بود. شرف‌الدین افزود: اغلب قصه‌های سریال‌های کره‌ای در دوره امپراتوری «هان» ساخته شده است؛ چرا که باشکوه‌ترین زمان تمدن شرقی در این دوره است. وی در ادامه تصریح کرد: حتی در سریال‌های کره‌ای، ساختارهای تمدنی و فرهنگی، اجتماعی، نظامی و سیاسی نیز جالب توجه است و به گونه‌ای در داستان گنجانده شده که بیان‌کننده و راهنمای مسائل روز است. اینها مشترکات فرهنگی شرق است که از طرف مردم مورد استقبال قرار می‌گیرد. به‌عنوان مثال در «صخره سرخ» ساخته «جان وو» نیز قهرمانش شخصیتی است که در فرهنگ ما آشناست یا سریالی چون «امپراتور دریا» درست بر اساس حماسه‌هایی است که بارها و بارها در حماسه‌های ایرانی آن را خوانده‌ایم. وی اظهار داشت: علت موفقیت سریال‌های کره‌ای این است که به مولفه‌های اصیل فرهنگ اشاره دارند و جنس آموزه‌های آنها از جنس روحیات ما و آموزه‌های ما است در حالی که مخاطب امروز ایرانی آموزه‌ها و ساختار سریالی چون «مرد‌دوهزارچهره» را برنمی‌تابد. شرف‌الدین در ادامه افزود: کره‌ای‌ها حتی بخشی از تمدن و فرهنگی را که در حیطه مرزهای خودشان نیست مصادره به مطلوب کردند چرا که آنها معتقدند هر چیز خوبی که در فرهنگ وجود دارد متعلق به خودشان است و این نشان‌دهنده دیدگاه باز آنهاست به همین علت هر چیز خوبی را در سریال‌های خود جای می‌دهند. وی اظهار داشت: علاوه بر تمام این عناصر و فاکتورها، جنس درام و بیان‌شان در نحوه بیان دیالوگ‌ها و روایت داستان طبیعی است. آنها به شکل غلوشده یا غیرقابل باور از روابط خانوادگی سخن نمی‌گویند و این موضوع بر جذابیت سریال می‌افزاید. در حالی که در مجموعه‌های ایرانی روابط به شکلی تعریف می‌شود که اگر کسی در خارج از کشور آن را ببیند باور نمی‌کند این نقش‌ها درباره افراد یک خانواده اتفاق افتاده باشد. شرف‌الدین افزود: نگاهی انسانی و پررنگ و خاص به زنان سریال‌های کره‌ای از دیگر عوامل تاثیرگذاری این سریال‌هاست. برخلاف مجموعه‌های امروزی که همواره زن را تحقیر می‌کنند یا او را نادیده می‌گیرند، در سریال‌های کره‌ای، اساسی‌ترین نقش‌ها متعلق به زن‌هاست و حتی در نقش‌های منفی این سریال‌ها نیز از زنان و نقش‌هایشان کمک می‌گیرند و به خوبی آن را به تصویر می‌کشند. هنوز به درام ارسطویی علاقه داریم! حسن برزیده، کارگردان سینما و تلویزیون نیز، درباره علت استقبال مردم از مجموعه‌های کره‌ای بویژه «افسانه جومونگ» به «وطن‌امروز» گفت: فکر می‌کنم مردم ما هنوز به درام ارسطویی علاقه دارند، همان فرمول متداولی که حاکی از برخورد میان شخصیت مثبت و منفی است. درامی که در کشورهای دیگر نیز زمانی جواب می‌داد و امروز استقبال از آن در کشورهای دیگر به قوت گذشته نیست، اما در ایران تب آن داغ شده است. برزیده در ادامه اظهار کرد: از دلایلی که می‌توان درباره استقبال مردم از «افسانه جومونگ» و سریال‌های کره‌ای برشمرد، سادگی قصه است، اینکه داستانی را روایت می‌کند که مردم می‌توانند آن را راحت بفهمند و از سوی دیگر جذابیت و کشش لازم را نیز داشته باشد و این چیزی است که سلیقه مخاطب عام را نشان می‌دهد در حالی که خواص به تماشای این مجموعه‌ها چندان رغبت ندارند. با این وجود مجموعه «جومونگ» کار قابل قبولی است و قصه‌ای دارد که می‌تواند تماشاگر را با خود درگیر کند و او را مدت‌های مدیدی با خود همراه سازد. وی در ادامه با اشاره به اینکه معتقد نیستم مخاطب تنها از سریال‌های کره‌ای استقبال می‌کند، گفت: امروز مخاطب تلویزیون، هم مجموعه‌های ایرانی را تماشا می‌کند و هم سریال‌های خارجی را ولی گاهی که استقبال از سریال‌های خارجی بالا می‌رود، علت آن است که تماشاگر به آنها عادت کرده است. این را درباره «افسانه جومونگ» نمی‌گویم، چون فکر می‌کنم این مجموعه خوش ساخت و قابل دفاع است، اما به واسطه طولانی شدن قسمت‌های مختلف آن، باعث می‌شود تماشاچی و مخاطب تلویزیون از یک جایی با آن درگیر شود در حالی که یک مجموعه 13 قسمتی چنین خاصیتی ندارد و تا بخواهد مخاطب را با خودش درگیر کند، تمام می‌شود! برزیده گفت: بحث طولانی بودن قسمت‌های مختلف یک سریال، در صورتی که به همراه فاکتور جذابیت باشد می‌تواند مخاطب را با خود درگیر کند و فکر او را به خود مشغول سازد، در نتیجه گاهی این موضوع باعث می‌شود حتی سریال‌هایی که ضعیف هستند نیز ناخواسته مخاطب را به خود جذب کنند. این کارگردان اظهار داشت: سریال‌هایی چون «افسانه جومونگ»، «جواهری در قصر» و... در زندگی امروز مردم مابه‌ازا دارند، بنابراین برای مخاطب جالب است و مورد استقبال قرار می‌گیرد، چنانکه در سریال‌های داخلی ما نیز مانند سریال «حضرت یوسف (ع)» مخاطب نسبتاً ارتباط خوبی با آن برقرار کرده است و این نشان‌دهنده این است که مخاطبان امروز هم خواستار همان فرمول قدیمی ارسطویی هستند.
ارسال نظر
captcha