سیدمهرداد سیدبرزگر: وهابیت تفکری است که امروز مادر معنوی بسیاری از تفکرات افراطی به ظاهر اسلامی جهان اسلام است و تحت عناوین مختلف چون القاعده، طالبان، النصره، داعش، بوکوحرام، جیش‌العدل، الشباب و... به صورت ملموس‌تری شناخته می‌شود که هدف خود را اعتلای اسلام و توحید در جهان معرفی کرده و دست به جهاد فی‌سبیل‌الله(!) می‌زند! این نگرش خشک و خشن زاییده تفکرات جوانی تندخو و بلندپرواز به نام محمد بن عبدالوهاب است. محمدبن عبدالوهاب هیچ یک از مذاهب(سنی و شیعه) را قبول نداشت و همگی آنها را گمراه و کافر می‌دانست و خود را برتر از علمای اربعه مذاهب اهل تسنن می‌دانست. وی به واسطه تفکرات تند و افراطی خود از بسیاری از مناطق طرد شد ولی در نهایت این نگرش غیرعقلانی و غیرمنطقی خریدار خود را پیدا کرد و حاکم منطقه درعیه نجد، محمدبن سعود(پدر و موسس آل سعود) که وی نیز فردی جاه‌طلب و بلندپرواز بود، استقبال گرمی از شیخ و دینش به عمل آورد تا به کمک آن قلمرو خود را گسترش دهد. لذا پیوند سیاسی - مذهبی بین وهابیت و آل‌سعود شکل گرفت که سرمنشأ تحولات و بحران‌های اساسی و بزرگی در سال‌های بعد شد. نکته قابل اشاره در اینجا این است که از ظاهر امر به نظر می‌آید محمدبن عبدالوهاب مستقلاً اقدام به تکوین این مذهب یا دین جدید کرده است - وهابیت مدعی است اسلام حقیقی و راستین را احیا کرده و سایر فرق و مذاهب اسلامی راه گمراهی، کفر و شرک را پیموده‌اند و جان، مال و ناموس‌شان حلال است و باید با آنها جنگید- ولی دم خروس استعمار و غرب در ایجاد این تفکر کاملاً مشهود است و انگلستان توسط جاسوسان و نمایندگان خود در جهان اسلام که در این باره شخصی به نام مستر همفر بود به هدایت، مدیریت و کانالیزه کردن افکار شیخ افراطی پرداخت. لذا این استعمار است که سعی داشته و دارد با ایجاد یک فرقه افراطی- ظاهراً -اسلامی که خود را منادی بیداری اسلامی می‌داند جهان اسلام را تکه‌تکه و مضمحل کند و خصوصاً امپراتوری (خلافت) اسلامی عثمانی را که در آن دوره زمانی مانعی بزرگ بر سر منافع و مقاصد غرب در غرب آسیا و شمال آفریقا بود را از سر راه بردارد و نیز مسیر خود را برای دسترسی به خاور دور هموار کند. از همین رو در جهان اسلام 2 جریان افراطی را شکل دادند؛ وهابیت در اهل تسنن و بهاییت در شیعه. با توجه به این مطالب می‌توان از عداوت و دشمنی غرب با اسلام کاملاً آگاه شد چرا که شکل‌گیری یک حکومت و بلوک متحد و قدرتمند اسلامی غرب و استعمار را در فشار و تنگنا قرار می‌دهد و حیاتش را با مشکل مواجه می‌کند؛ پس انشقاق و تفرقه در جهان اسلام هدف اصلی غرب است تا با تأکید بر نقاط افتراق و تمایز میان مسلمانان(مثل شیعه و سنی؛ عرب و عجم؛ ترک و کرد و فارس و...) آنها را برجسته و تبدیل به ارزش و اصل کند و با تجویز الگو و مدل غربی دولت - ملت، دولت‌های متعدد اسلامی - که هرکدام هم تفسیری خاص از اسلام دارند - را جایگزین امت واحده اسلامی کند و به هدف اصلی خود که همان تضعیف و در نهایت نابودی اسلام و توحید است، برسد. غرب به خوبی دریافته تنها اسلام راستین و حقیقی است که توان اتحاد مسلمین و جذب نوع بشر را به خود دارد و می‌تواند با فطرت انسان‌ها ارتباط بگیرد و آن را احیا کند و در عین حال در حوزه سیاست و حکومت جایگزین جامع، کامل و شاملی است که اندیشه‌های سیاسی و اجتماعی غرب در همه شؤون را به زباله‌دان تاریخ خواهد فرستاد؛ پس مبارزه با اسلام راستین به یکی از اصول تمدن غرب بدل می‌شود لذا غرب بر این فرقه‌گرایی تاکید و پافشاری کرد و از فرقه وهابیت و پیمان اخوت بین آل‌سعود و وهابیت در نجد حمایت کرد تا این تفکر حقیقتاً ضداسلامی ابتدا در شبه جزیره عربستان و سپس در همه منطقه گسترش یابد. آل‌سعود نیز با بهره‌مندی از این گروه‌های افراطی تروریستی و استفاده ابزاری از دین به اعمال سیاست‌های خود در اقصی نقاط جهان می‌پردازد، چرا که دین اسلام از جایگاه قدسی و رفیعی در میان امت اسلامی برخوردار است و از توان جذب و مشروعیت‌بخشی بالایی بهره می‌برد؛ لذا وهابیت و آل‌سعود با استفاده از دین ابزاری سعی دارند به مقاصد خود و اربابان خویش برسند تا در سایه حمایت ظاهری اسلام و مسلمین اهداف سیاسی خود را پیگیری و وصول کنند و از این روست که عربستان سعودی خود را ام‌القرای جهان اسلام معرفی می‌کند تا بتواند از ظرفیت بالای این عنوان برای ایجاد محوری قدرتمند در کنار خود بهره ببرد و در این راه از ابزارهای تأثیرگذاری بهره می‌برد.
1- وجود حرمین شریفین مسجدالحرام و مسجدالنبی(ص) در مکه و مدینه؛ بهره‌مندی از این موقعیت خاص و استثنایی و در اختیار داشتن محل نزول وحی و اماکن مقدس و متبرک تاریخ اسلام و قبله مسلمین جهان به آل‌سعود جایگاه خاصی را اعطا کرده است و اینان نیز به ظاهر خود را خادم حرمین شریفین معرفی می‌کنند تا با استفاده از این موقعیت شأن و منزلت خود را در جهان اسلام و بین مسلمین بالا ببرند و بر اعتبار خود بیفزایند. این شرایط زمینه مناسبی را برای تبلیغ آیین وهابیت در میان مسلمین فراهم می‌آورد تا جذب نیروهای مسلمان به وهابیت و سلفی‌گری افراطی را تسهیل کند و این کار خصوصاً در ایام حج و در میان حجاج که شامل نژادهای مختلف جهان اسلام هستند شرایط مطلوبی دارد.
2- استفاده عظیم از پول فراوان نفت در حوزه عمرانی و طرح‌های توسعه عربستان که موجب گسیل نیروی کار از همه جهان اسلام به سمت این کشور شده است. اجرای طرح‌های توسعه حرمین شریفین و اقدامات عمرانی عظیمی که در راستای توسعه عربستان (توسعه در بخش انرژی و غیرانرژی) به عمل آمده است، نیازمند نیروی کار انبوه است و عربستان با توجه به جمعیت اندک خود به نیروی کار خارجی متکی است لذا شاهد حضور مسلمانان یا حتی غیر‌مسلمانان در عربستان سعودی هستیم که از همه مناطق جهان گرد هم آمده‌اند و همین کارگران خدماتی و عمرانی به یکی از منابع درآمدی کشور مبدأ خود تبدیل شده‌اند و جایگاه بالایی در اقتصاد ضعیف کشور خود دارند. آل‌سعود با این اقدام خود به 3 هدف اصلی خود در راستای تحکیم و تثبیت جایگاه خود در منطقه و جهان اسلام می‌رسد: الف) جذب نیروی کار فعال و پرانرژی کشورهای اسلامی برای پروژه‌های عمرانی و خدماتی خود؛ ب) وابسته کردن اقتصاد کشورهای اسلامی که به مراتب از اقتصاد غول پیکر نفتی آل‌سعود ضعیف‌ترند؛ ج) گسترش تفکر وهابی در اقصی نقاط جهان به واسطه این کارگران و جذب نیرو از میان آنها.
3- استفاده از سرمایه‌های نفتی به منظور تأسیس مؤسسات به اصطلاح اسلامی در آمریکا، اروپا، آفریقا و آسیا که بر مبنای تبلیغ و تعلیم آیین وهابیت به عنوان اسلام حقیقی شکل گرفته‌اند. آل‌سعود با استفاده از ثروت نفتی در دورافتاده‌ترین مناطق جهان و دنیای اسلام به تبلیغ وهابیت اقدام می‌کند و با ارائه خدمات در همه حوزه‌ها از جمله کمک‌های مالی به مردم آن مناطق به گسترش آیین وهابیت و جذب نیرو می‌پردازد. از این رو مردم این مناطق فکر می‌کنند با پیروزی و تبعیت از وهابیت و سلفی‌گری افراطی هم دنیای خود و مشکلات اقتصادی و مالی خود را از طریق پول آل‌سعود وهابی تأمین می‌کنند و هم با پیروی از اینان آخرت خود را نیز تضمین می‌کنند، لذا با عضویت در این گروه‌ها به ابزاری در دست دینی تبدیل می‌شوند که آل‌سعود آن را در دست دارد، اگرچه آل‌سعود نیز ابزاری در دست غرب است. این ظرفیت بالا امکان مانور و قدرتنمایی آل‌سعود را افزایش می‌دهد و تقویت تفکر افراطی وهابی و مشتقات آن را در پی دارد. از همین روست که وهابیت و فرزند وی گروهک داعش از 80 کشور دنیا عضوگیری کرده‌اند و حدود 25 هزار نفر عضو فعال این جریان هستند و جهان شاهد حضور مسلمانانی افراطی و خشن از اروپای به ظاهر متمدن و مدرن در این جریان است که از کشورهای انگلیس، فرانسه، بلژیک، آلمان، هلند و کشورهای اروپای‌شرقی به عضویت این گروه درآمده‌اند. این سوال مطرح است که این زاییده نامبارک که از پیوند نامشروع غرب با آل‌سعود شکل گرفته است در خاورمیانه اسلامی در پی چیست؟ پاسخ به این سوال با توجه به مطالب فوق‌الذکر آسان است و می‌توان در 4 مورد
عینی و محسوس به آن اشاره کرد.
1- ارائه چهره خشن و غیرانسانی از دین مبین اسلام و پیامبر خاتم(ص) توسط وهابی‌ها و داعش که ناشی از تفسیر و نگرش غیرعقلانی و ظاهربین آنها از اسلام است. معرفی این چهره وحشتناک و ناپسند که بعد از انقلاب اسلامی ایران شدت بیشتری یافت چه دلیلی دارد؟! جز اینکه چهره اسلام عقلانی، معتدل و اصولی که انقلاب اسلامی معرفی و صادر کرد را با این چهره خشن مخدوش کنند؟ همه آمارها حاکی از آن است که روند اسلام‌گرایی و گرایش به اسلام به طور خاص در غرب رو به گسترش است و تا چند سال آینده مسلمانان از یک اقلیت به اکثریت تبدیل می‌شوند که درصد قابل توجهی از جمعیت کشورهای اروپایی و آمریکا را شامل می‌شوند لذا استراتژی غرب بر این امر استوار شده است که با ظهور این جریان افراطی و خونریز که چهره منفور و ظالمانه‌ای از اسلام را نشان می‌دهد، به جای نمایش اسلام و تبلیغ آن بیشتر به تبلیغ یهودیت، مسیحیت و از این ادیان تحریف شده مهم‌تر، سکولاریسم و تفکرات لائیک بپردازد. جریان وهابیت در 2 جبهه ترویج خشونت و ظاهرگرایی بشدت فعالیت می‌کند و این را هم در مبارزات خود و هم در نحوه اداره جامعه نشان داده است که با آمیزه‌ای از افراط و جبر همراه است و همه اینها را نیز به اسلام نسبت می‌دهند و این همان ابزاری بودن دین در دست آل‌سعود و داعش است.
2- انحراف افکار عمومی از روند بیداری اسلامی بحرین و عربستان و استفاده از حربه سانسور و سرکوب و فرقه‌گرایی در مقابله با مخالفان رژیم آل‌سعود و آل‌خلیفه؛ گسیل گروهک‌های تروریستی وهابی به سوریه و عراق و حتی لبنان باعث شد بیداری اسلامی بحرین و عربستان که با مشت آهنین رژیم‌های وهابی آل‌سعود و آل‌خلیفه روبه‌رو شده بود کاملاً در سانسور خبری قرار بگیرد و در این شرایط سرکوب آنها راحت‌تر صورت می‌گیرد؛ برای مثال هنوز خبر موثقی درباره آیت‌الله نمر باقر النمر، عالم عربستانی که توسط رژیم سعودی دستگیر و به اعدام محکوم شده است در دست نیست و آل‌سعود در این شرایط هرکس را بخواهد سرکوب و دستگیر یا به قتل می‌رساند کما اینکه از این بازه زمانی در این راه سود جسته و مخالفان داخلی خود را یکی پس از دیگری به سختی سرکوب کرده است.
3- انحراف رسانه‌ها و افکار عمومی جهان از مهم‌ترین و اصلی‌ترین مساله جهان اسلام یعنی فلسطین؛ طی بحرانی که جریان‌های افراطی منشعب از وهابیت در سوریه، عراق و لبنان شکل دادند مساله فلسطین و اقدامات روزانه رژیم صهیونیستی مغفول مانده است، از همین رو رژیم صهیونیستی با اجرای طرح داعش و القاعده در سوریه و عراق با فراغ بال به گسترش تعدی و تجاوز خود در مناطق فلسطینی پرداخته است و سعی دارد در این پنجره زمانی مخفی، شهرک سازی و یهودی‌سازی را در قدس شرقی و کرانه غربی توسعه دهد و این در حالی است که کشتار و تجاوز به مردم مظلوم و مسلمان فلسطین کاملاً تحت‌الشعاع بحران داعش در منطقه است. نکته قابل اهمیت این است که جریان‌های وهابی اعتقاد دارند فقط و فقط اعتلای اسلام و کلمه توحید امکان جهاد فی‌سبیل‌الله را فراهم می‌کند و با این استدلال مبارزات جریان مقاومت و حزب‌الله لبنان را اقداماتی غیر دینی و در چارچوب حفظ تمامیت ارضی یک کشور خاص می‌دانند و به هیچ‌وجه آن را تایید نمی‌کنند و مخالف سرسخت آن هستند، البته مبارزه با دولت و مردم مسلمان سوریه و عراق و لبنان را جهاد می‌دانند! و مبارزه با رژیم صهیونیستی را جایز نمی‌دانند! رژیم صهیونیستی فقط و فقط به خاطر مسلمان بودن مردم مظلوم فلسطین و نه عرب بودن یا سایر خصایص آنها، بلکه فقط به جرم مسلمان بودن آنها سعی در نابودی فلسطینیان و تخریب قبله اول وحدانیت (مسجد الاقصی) را دارد و قصدی جز خشکاندن ریشه اسلام و توحید در فلسطین اشغالی ندارد، اما علمای تاریک‌فکر وهابی معلوم نیست براساس کدام منطق و تفسیر، جدای از عقلی یا غیرعقلی بودن منطق و تفسیر اینان! مبارزه، جنگ و ایجاد ناامنی در سوریه، عراق، لبنان و سایر نقاط جهان چون یمن، نیجریه، سومالی، مصر، لیبی، پاکستان، افغانستان، کشورهای شاخ آفریقا و... را برخاسته از شریعت اسلام و جهاد در راستای اعتلای اسلام و توحید می‌دانند، ولی مبارزه با رژیم صهیونیستی و آمریکا و غرب را که کمر بسته‌اند تا از اسلام جز پوستینی باقی نماند، جایز و شرعی نمی‌دانند و اصلاً در طول تاریخ شکل‌گیری خود یک گلوله تفنگ که هیچ، یک تکه سنگ هم هیچ، حتی دشنامی نیز حواله اینان نکرده‌اند؛ چرا که حیات و ممات این گروه در دست غرب و صهیونیسم است و هم اینان هستند که آلت‌قتاله‌ای در دست غرب و رژیم صهیونیستی هستند که به وسیله اسلام ابزاری‌شان جهان اسلام را مثله و تکه‌تکه کرده‌اند و هر صدای احیاگر عزت و کرامت اسلامی را سرکوب می‌کنند.
4- انتقال بحران و تنش از کشورهای هم‌پیمان و بلوک غرب به سمت متحدان جمهوری اسلامی ایران در منطقه خاورمیانه؛ از اهداف اساسی شکل‌گیری این تفکر و گروهک‌های منشق از آن مقابله با انقلاب اسلامی ایران است. لذا ایجاد تنش در عراق، سوریه و لبنان (اعضای محور مقاومت) توسط داعش و القاعده برای تضعیف گفتمان عقلانی و اصولی انقلاب اسلامی در منطقه و جهان است و مدیریت ایران اسلامی در منطقه را با چالش مواجه می‌کند. پس با اجرای بازی با حاصل جمع صفر در برابر جمهوری اسلامی ایران سعی دارند موازنه قدرت را به حالت سابق خود با محوریت غرب و آمریکا و ژاندارمی آل‌سعود بازگردانند که امنیت و موجودیت رژیم صهیونیستی را تأمین می‌کند. از این رو با گسیل نیروهای افراطی وهابی از سراسر جهان و اروپا و آمریکا به سوریه و عراق ضمن تخلیه کشورشان از جریان‌های افراطی خشونت‌طلب به سرمایه‌گذاری آنها علیه محور مقاومت می‌پردازند. این تخلیه افراطی‌ها از غرب، هم باعث افزایش امنیت و ثبات در بلوک غرب می‌شود و هم از طرف دیگر جمهوری اسلامی ایران را تضعیف و بر قدرت بازیگری جهانی و منطقه‌ای آنان می‌افزاید. ولی کاملاً مشهود است که اینان در محاسبات خود دچار کج‌فهمی و نافهمی شده‌اند و هم اینان اکنون برای مقابله با داعش از جمهوری اسلامی ایران طلب کمک می‌کنند که این نیز دارای فلسفه دیگری است و آنها سعی دارند با این اقدام جایگاه خود را در نزد افکار عمومی حفظ و خود را تنها حامی ثبات و امنیت معرفی کنند، بدون اینکه کسی بداند این افراط و تروریسم از خود اینان نشأت گرفته است
و این یعنی سیاست منافقانه غربی.