فقط چای ایرانی بنوشید
دانش پورشفیعی: بوته چای برای نخستین‌بار در چین و حدود 5 هزار سال پیش شناخته و بتدریج خواص درمانی آن کشف شد. اما پیشینه مصرف چای در ایران به سده هفدهم میلادی می‌رسد. در سال 1261 هجری شمسی حاج‌محمد اصفهانی کشت چای را در ایران آغاز کرد تا اینکه در سال 1279 بار دیگر با تلاش محمد میرزای چایکار ملقب به کاشف‌السلطنه، این کشت آغاز شد. در این‌باره با قاسم رضاییان، چایکار و نایب‌رئیس اتحادیه تولیدکنندگان چای کشور به گپ نشستم که در ادامه می‌خوانید.
چایکاری در ایران از کدام شهر آغاز شد؟
برای نخستین‌بار تعدادی از کشاورزان در حومه شهر لاهیجان (چارخانه سر) کشت چای را آغاز کردند و با گسترش تدریجی کشت در دیگر نقاط گیلان و مازندران، در سال 1319 مساحت باغات چای به 600 هکتار رسید. تا اینکه در سال 1337 دولت ایران اقدام به تاسیس سازمان چای کشور کرد. هم‌اکنون در حدود 32 هزار هکتار از اراضی شمال کشور کشت چای رواج دارد.
مصرف چای ایرانیان چگونه است؟
ایران با جمعیتی حدود یک‌درصد از کل جهان، حدود 4 تا 5/4 درصد از مصرف کل چای را به خود اختصاص داده است.
گفته می‌شود چای، محصولی ارگانیک نیست و خوردن آن توصیه نمی‌شود.
نمی‌دانم منبع این خبر کذایی و غیرکارشناسی کجاست؟ شاید همان تفکری که به‌دنبال سود سرشار از واردات چای بوده و همه تلاشش نابودی چای داخلی و از بین بردن این محصول استراتژیک است، اینگونه تیشه به ریشه چای ایرانی می‌زند. این تفکر مافیایی دست‌بردار نیست و تلاش می‌کند هرچه بیشتر چای‌های کپک‌زده سنواتی را که باید تبدیل به کمپوست شود به نام چای ایرانی و با بسته‌بندی در کشورهای مختلف به مردم عرضه کند.
پس شما به مردم سفارش می‌کنید چه چایی بخورند؟
چای ایرانی خالص، طبیعی و نوشابه‌ای بسیار سالم بوده و همه را سفارش به نوشیدن آن می‌کنم. چای ایرانی باتوجه به آب و هوای خاص خود، خواب 6 ماهه بوته و عدم استفاده از سم‌های شیمیایی، جزو چای‌های خوب دنیاست اما در سیلان و هند، بوته‌های چای، 12 ماه سال کار می‌کنند و حالت گلخانه‌ای پیدا کرده‌اند. بنابراین برای تقویت بوته‌ها از کود و سم فراوان استفاده کرده و حتی برای برداشت برگ سبز به‌دلیل حشرات زیاد از سم دِدِت استفاده می‌کنند.
چه برندهایی از چای ایرانی را برای مصرف مردم توصیه می‌کنید؟
بگذارید ملی فکر کنیم و بگویم فقط چای ایرانی چراکه بیشتر چای‌های وارداتی غیرقابل کنترل و دارای اسانس عطر و رنگ غیرطبیعی است.
چای ایرانی را چگونه باید دم کرد؟
چای سیاه ایرانی پس از 10 الی 12 دقیقه دم کشیده و چای سبز ایرانی هم پس از 3 الی 5 دقیقه دم کشیده و قابل مصرف است. در حال حاضر 12 نوع چای سبز و 12 نوع چای سیاه ایرانی داریم که همه جزو بهترین‌ها هستند.
چنانچه بخواهیم چای‌های موجود در دنیا را دسته‌بندی کنیم، چه کشورها و با چه کیفیتی چای تولید می‌کنند؟
کشورهای هند، سیلان، ویتنام، چین، ژاپن، ترکیه و مالزی جزو کشورهای تولیدکننده چای هستند و ایران از نظر کیفیت پس از دارجلینگ که کمتر از 5 درصد مصرف چای در دنیا را پوشش می‌دهد، جزو بهترین تولیدکنندگان چای در دنیاست.
درباره خواص و فواید چای سخن‌های ضد و نقیضی وجود دارد. آیا خوردن چای مفید است؟
مصرف دم‌کرده چای باعث تسریع حرکات تنفسی، سرعت گردش خون، رفع خواب‌آلودگی، احساس تجدید نیرو، تقویت نیروی فکری و گوارش بهتر غذا و تعریق می‌شود. از اینرو چای را هنگام خستگی، ضعف عصب، میگرن، بیماری قلبی و آسم می‌توان تجویز کرد. همچنین در پژوهش‌های امروزی روشن شده که چای ممکن است در کاهش خطر برخی از بیماری‌های مزمن عمده مثل سکته، حمله قلبی و بعضی سرطان‌ها مفید باشد. این مطلب را دکتر جان وایسبرگر، عضو بلندپایه موسسه بهداشت آمریکا واقع در یک مرکز تحقیقاتی در نیویورک اعلام کرده است. همچنین نوشیدن چای می‌تواند از پوسیدگی دندان‌ها جلوگیری کند. این نکته را هم اضافه می‌کنم که پس از آب، پرمصرف‌ترین نوشیدنی در دنیا چای بوده و روزانه یک میلیارد کیلوگرم چای در دنیا نوشیده می‌شود.
درباره فواید خوردن چای سبز هم بفرمایید.
این نوع چای پیشگیری‌کننده از حمله قلبی و سرطان شناخته شده و یک تقویت‌کننده بسیار مفید است. همچنین خاصیت ضدچربی داشته و مقوی اعصاب است و خاصیت تب‌بری نیز دارد. این نوع چای باعث تقویت حافظه شده و برای افراد افسرده یک داروی ضدافسردگی است چراکه نوشیدن چای سبز باعث نشاط و سرزندگی می‌شود. از دیگر فواید چای سبز هم می‌توان به مواردی ازجمله کاهش وزن بدن، جلوگیری از پوسیدگی دندان، حفاظت از قلب، کاهش تریگلیسرین و کاهش فشار خون اشاره کرد.