دانش پورشفیعی: به باور نایب رئیس انجمن تولیدکنندگان و صادرکنندگان سنگ آهن ایران، خودباوری زنان ریشه در مسائل فرهنگی دارد. بنابراین فرهنگ باید اصلاح شود. این فرهنگسازی از دوره ابتدایی که کودکان وارد مدرسه می‌شوند، باید صورت گیرد. با پروا سلطانی درباره کم و کیف حضور زنان در فعالیت‌های اقتصادی و اجتماعی به گپ نشستم که در ادامه می‌خوانید.
حضور زنان را در فعالیت‌های اقتصادی تا چه میزان در رشد و توسعه کشور موثر می‌دانید؟
سهم زنان در شکوفایی اقتصادی را بسیار مهم و پررنگ می‌دانم. اگر به دنبال بارور شدن و بزرگ‌تر شدن کیک اقتصاد در ایران هستیم باید سهمی برای زنان در عرصه‌های مختلف در نظر گرفته شود.
چرا بخش معدن را با وجود همه موانع و سختی‌های آن انتخاب کردید؟
مزیت رقابتی کشور ایران، حوزه نفت و معدن است؛ به این مفهوم که در این دو حوزه در تجارت جهانی می‌توان قدرت چانه‌زنی بالایی داشت.
آیا زنان می‌توانند در بخش معدن و کار در آن با توجه به سخت و زیان‌آور بودنش، موفق عمل کنند؟
من کار در این بخش را برای بانوان توصیه نمی‌کنم اما کار تخصصی در حیطه مهندسی معدن و زمین‌شناسی علاقه خاصی می‌خواهد که چنانچه دختران و زنان به این رشته علاقه‌مند باشند، کار کارشناسی می‌تواند بسیار جذاب هم باشد و البته موفقیت هم در پی داشته و خواهد داشت.
در جامعه ایران چنانچه زنان وارد عرصه‌های اقتصادی و کاری شوند، باید بین 3 وظیفه اصلی خود از جمله حضورشان در حوزه کاری، همسرداری و مادر بودن هماهنگی برقرار کنند. شما چگونه این 3 وظیفه را هماهنگ کردید؟
هماهنگی اینها کار آسانی نیست. شاید ایجاد موازنه بین این 3 موضوع مهم یکی از دغدغه‌های جدی من است اما اعتقاد دارم افراد در شرایط سخت، محکم‌تر و استوارتر می‌شوند و قدری هم باید صبر و تحملشان را بیشتر کنند. همسرم در این زمینه همراهی خوبی دارد اما گاهی درباره فرزندم و زمانی که به او اختصاص می‌دهم، دچار عذاب وجدان می‌شوم.
گفته می‌شود در سال‌های اخیر کارکردهای زنان ایرانی تغییر کرده طوری‌که ارزش‌های فردگرایانه، استقلال و عمومی‌شدن برداشت‌های فردی از خوشبختی و معنای زندگی رو به رشد گذاشته است. این تغییر کارکرد باعث بالا رفتن میانگین سن ازدواج و کاهش افزایش فاصله سنی میان زوجین شده است. درنتیجه گرایش به فرزندآوری، کم و خانواده‌ها کوچک‌تر شده‌اند. تحلیل شما از این تغییرات چیست؟
اتفاقاتی که در چند دهه گذشته در دنیای کسب و کار و اجتماع افتاده، غیرقابل انکار است. البته در ایران این اتفاق نمود بیشتری در شهرهای بزرگ دارد چراکه در شهرهای کوچک و روستاها همچنان سنت‌های قدیمی پابرجاست و زندگی روال آشنای قدیمی را می‌گذراند اما در شهرهای بزرگ و صنعتی با بالا رفتن هزینه‌های زندگی، نیاز خانواده به کار و ایجاد ثروت نفر دوم بیشتر شده و این اتفاق دایره‌وار توقع حضور زنان را در سطوح تحصیلی و کاری بهتر، بیشتر کرده است. رشد تکنولوژی نیاز به نیروی دستی مردان را کاهش داده و حضور زنان را در بازار کار تسهیل کرده است. زنان به مرحله خودشکوفایی رسیده‌اند و نیازهای والاتری را جست‌وجو می‌کنند. از سویی به‌دلیل بالا رفتن هزینه‌های زندگی و به‌دنبال آن بالا رفتن هزینه‌های آموزش و پرورش کودکان، خانواده‌ها با تعقل و تعمد به داشتن فرزند کمتر اکتفا می‌کنند.
در دوران کنونی مهم‌ترین نقش‌هایی که یک زن ایرانی باید ایفا کند، چیست؟
در پاسخ به پرسش شما به‌طور خودکار، موضوعی که به ذهنم می‌رسد این است که نقش مرد ایرانی در شرایط کنونی چیست؟ آیا تعریف واضحی از نقش مرد در جامعه جدید ایرانی داده شده است؟ چرا همیشه به‌دنبال تفکیک جنسیت در جامعه هستیم، حتی در عقاید و نظراتمان؟ مرد و زن ایرانی در کنار هم و با هم کانون خانواده را شکل می‌دهند. در جامعه صنعتی امروز هر دو با هم ثروت و درآمد ایجاد می‌کنند. پس هر دو باهم باید به دوام و قوام خانواده کمک کنند. به‌قول سهراب سپهری «چشم‌ها را باید شست، طور دیگر باید دید.» لطفاً کمی از صندلی مردسالاری پایین بیایید. اگر به‌دنبال داشتن یک جامعه سالم که رکن آن خانواده سالم است، هستیم، واژه‌های همدلی، همکاری و هماهنگی را بیشتر استفاده کنیم. اگر کانون خانواده با کار زنان در بیرون از خانه آسیب‌پذیر می‌شود دلیل آن عدم همکاری، همدلی و هماهنگی مردان است و بس.
آیا داشتن شغل و موثر بودن، فقط در کار بیرون از خانه تبلور و نمود پیدا می‌کند؟
همان‌طور که پیش‌تر نیز گفتم راه رسیدن به موفقیت به تعداد همه انسان‌ها وجود دارد. زنی آن‌را در خارج از خانه پیدا می‌کند و مردی آن را در گوشه کارگاه کوچکش در خانه. چه اصراری به خانه‌نشین کردن بانوان هست. بگذارید خودشان راهشان را تشخیص دهند. بسیار هستند بانوانی که موفقیت را در خانه یافته‌اند.