
اسدالله خسروی: با وجودی که دولت قصد دارد با فعالسازی سایر منابع درآمدی بویژه تحرک بخش مالیاتی امکانات خود را برای تامین منابع بودجه سال آینده به کار گیرد اما خیلی از کارشناسان معتقدند سازمان امورمالیاتی نباید با هدف دستیابی به درآمدهای مالیاتی کلان تولیدکنندگان و فعالان اقتصادی را در محدودیت و شرایط سخت قرار دهد بلکه میتوان با شناسایی فعالان اقتصاد زیرزمینی مانع فرار مالیاتی هنگفت شد. این افراد با کسب سودهای میلیاردی، ریالی را به دولت پرداخت نمیکنند. از طرفی چون اکنون اقتصاد کشور در شرایط سخت رکودی به سر میبرد بنابراین محاصره مالیاتی تولیدکنندگان باعث میشود رکود در کشور تشدید شود.
فرار مالیاتی ۶۰ هزار میلیارد تومانی در سال
در این باره عضو کمیسیون برنامه و بودجه گفت: در حالی که باید درآمد مالیاتی جایگزین درآمد نفتی کشور شود اما سالانه بین ۵۰ تا ۶۰ هزار میلیارد تومان فرار مالیاتی در کشور وجود دارد که باید شناسایی و مالیات آن وصول شود. موسیالرضا ثروتی درباره کاهش قیمت نفت و اثر آن بر درآمدهای نفتی گفت: اگر پایههای مالیاتی گسترش پیدا کند، مشکلی ایجاد نمیشود، در حال حاضر فرار مالیاتی در کشور به وفور وجود دارد. ثروتی، نماینده بجنورد، جاجرم، گرمه، مانه و سملقان گفت: در حال حاضر سالانه بین 50 تا 60 هزار میلیارد تومان فرار مالیاتی وجود دارد که باید فراریان مالیاتی شناسایی شوند. وی گفت: بسیاری افراد دارای شغل و درآمد هستند که یک ریال هم مالیات نمیدهند، یا برخی دارای منازل خالی بوده و خرید و فروش منزل یا فعالیت اقتصادی دارند اما مالیات نمیدهند. عدهای اتباع خارجی، افغان و عراقی در ایران خرید و فروش و کار میکنند اما یک ریال هم مالیات نمیدهند، باید پایههای مالیاتی گسترش پیدا کند. عضو کمیسیون برنامه و بودجه افزود: اگر دولت از 60 هزار میلیارد تومان فرار مالیاتی بتواند 10 درصد هم بگیرد، رقم ۶هزار میلیارد تومان قابل توجه میشود. ثروتی درباره گفته معاون وزیر اقتصاد در مجلس که نمیتوان برخی صنایع را به بهانه حمایت از سرمایهگذاری در مناطق محروم تا 50 سال از مالیات معاف کرد، گفت: درباره سرمایهگذاری در مناطق محروم و کمتر توسعهیافته معافیتهای مالیاتی در نظر گرفته شده است که به چند طبقه تقسیم میشود. وی افزود: در برخی مناطق کمتر توسعهیافته و شهرکهای صنعتی یا مناطق ویژه اقتصادی رقمهای 2، 5 یا 10 سال برای معافیت مالیاتی در نظر گرفته شده و در بعضی موارد شرط گذاشتند که سرمایهگذاری در خارج از شعاع 120 کیلومتری تهران یا خارج از شعاع 50 کیلومتری اصفهان یا خارج از 30 کیلومتری مراکز استانها و شهرهای بالای 300 هزار نفر مشمول معافیت میشود. عضو کمیسیون برنامه و بودجه افزود: هر کدام از این معافیتها ویژگی خاص خود را دارد و حداکثر زمان معافیت برای برخی سرمایهگذاران این است که معیار گذاشتند که هر موقع سرمایه اصلی شرکت به اندازه 2 برابر سرمایه ثابت شد، آن زمان معافیت مالیاتی لغو میشود که این معلوم نیست چه مدت زمان طول میکشد و زمان ندارد. ثروتی افزود: باید برای معافیت مالیاتی زمان تعیین کرد اگرنه اینکه بگوییم به فلان نصاب از سرمایه برسد، زمان ندارد. وی افزود: در برخی شهرکهای صنعتی تا 2 سال و در برخی نیز تا 10 سال معاف از مالیات هستند اما گاهی مشاهده شده 13 سال از معافیت برخوردار بودهاند. ثروتی درباره لایحه خروج از رکود گفت: بیش از 50 مادهای که در این لایحه وجود دارد، اکثراً تصویب شده و 2، 3 مورد به کمیسیون اصلی ارجاع شده است که بزودی تمام میشود. ثروتی درباره معافیتهای مالیاتی به فارس گفت: هدف از معاف کردن یک صنعت در یک شرایطی از مالیات دادن این است که اشتغال ایجاد شود و از محل درآمد اشتغال، مالیات به دولت پرداخت شود، اگر سالی 10 پتروشیمی راهاندازی شود و با دادن تخفیف خوراک یا تسهیلات یا معافیت مالیاتی با یک شرایطی کمک کنیم این واحدها راهاندازی شود، در نهایت منجر به ایجاد شغل میشود و هم میتوان مالیات بر مصرف، آب، برق، گاز و بنزین وضع کرد و هم اینکه با ایجاد اشتغال مستقیم و غیرمستقیم میتوان درآمد مالیاتی برای دولت در نظر گرفت.
عدم تحقق درآمدهای مالیاتی!
نایبرئیس کمیسیون اقتصادی مجلس نیز اخیرا در گفتوگویی تحقق درآمدهای مالیاتی در سال آتی را غیرممکن خواند. محمدرضا پورابراهیمی گفت: درآمدهای مالیاتی در لایحه بودجه 94 رقم بالایی دیده شده است. براساس گزارشات موجود مجموع درآمدهای مالیاتی در سال 93، 71 هزار میلیارد تومان است. در سال 94 نیز دولت قصد دارد از این محل 86 هزار میلیارد تومان درآمد کسب کند بنابراین درآمدهای مالیاتی در لایحه بودجه سال 94 نسبت به سال 93، 21 درصد رشد یافته است. عملکرد مالیاتی 8 ماه سال 93 نمایانگر این است که زیر 50 درصد از درآمدهای مالیاتی تحقق یافته است، این در حالی است که باید در طول 6 ماه حدود 50 درصد درآمدهای مالیاتی محقق میشد. فکر میکنیم اگر مبنا را میزان تحقق درآمدهای مالیاتی قرار دهیم دولت در سال 94 نسبت به عملکرد سال 93 درآمدهای مالیاتی را 27 درصد افزایش داده است، همه اقتصاددانان معتقدند تحقق این درآمد کار سختی است و امکانپذیر نیست. اگر بتوانیم عدد سال گذشته یعنی همان ۷۰ هزار میلیارد را هم بهدست آوریم منطقیتر است، بنابراین باید درآمدهای مالیاتی نیز در لایحه بودجه ۱۵ درصد کاهش یابد.کشور در شرایط رکودی است در این شرایط باید به واحدهای تولیدی کمک کرد که تنفس داشته باشند اما مالیات راه نفس آنها را میگیرد. وی در پاسخ به اینکه دولت چه راهکارهایی برای افزایش درآمدهای مالیاتی بدون اعمال فشار بر مالیاتدهندگان فعلی در اختیار دارد؟ گفت: البته ما اعتقاد داریم ظرفیت اخذ مالیات در کشور ما بسیار بالاتر از این است اما به دلیل اینکه نظام جامع اطلاعات مالیاتی چه در بحث مالیات مستقیم، چه مالیات بر ارزش افزوده در کشور ما وجود ندارد، امکان اخذ مالیاتها وجود ندارد لذا ما با وضعیت موجود فشار را بر مالیاتدهندگان فعلی افزایش میدهیم. بنابراین اگر نظام جامع مالیاتی را اجرا کنیم میتوانیم درآمدهایمان از مالیات را از طریق جلوگیری از فرارهای مالیاتی افزایش دهیم نه اینکه به اینهایی که مالیات میدهند فشار بیشتری بیاوریم و نرخ مالیات آنها را افزایش دهیم. پورابراهیمی در پاسخ به اینکه آیا نظام مالیاتی موجود قدرت جلوگیری از فرارهای مالیاتی را دارد؟ گفت: نظام جامع مالیاتی ناقص است، باید سازمان مالیاتی آن را اجرا میکرد. در قانون مالیات بر ارزش افزوده نیز ما با دولت دعوا داشتیم. چرا نباید از طلافروشها مالیات بر ارزش افزوده اخذ شود؟ با اجرای قانون جامع همه منافذ فرار مالیاتی گرفته میشود. قانون لازم وجود دارد، باید زیرساختها اجرا و نظام جامع اطلاعاتی ایجاد شود. میتوانیم میزان مالیاتها را حتی تا 100 هزار میلیارد تومان افزایش دهیم به شرط اینکه جلوی فرار مالیاتی را بگیریم. برآوردها این است که یکسوم مالیاتدهندگان فرار میکنند. وضعیتی که دولت در لایحه بودجه 94 برای درآمدهای مالیاتی دیده است افزایش نرخ مالیات است که مالیاتدهندگان فعلی باید بپردازند.