۲۰/آبان/۱۴۰۵
|
۰۶:۳۳
تاریخچه سعودی ـ 5

دوره خالد بن عبدالعزیز

محمدصادق حاج‌صمدی: همانطور که گفته شد ملک فیصل بن عبدالعزیز در سال 1975 به‌دست برادرزاده‌اش فیصل بن مساعد ترور شد. فیصل بن مساعد، فرزند مساعد بن عبدالعزیز و ثمره ازدواج او با وتفا بنت محمد بن طلال آخرین امیر آل رشید بود که از هم جدا شده بودند. فیصل و برادران و خواهرانش بیشتر به سمت خانواده مادری خود و آل‌رشید گرایش داشتند تا آل‌سعود. در سال 1966 خالد بن مساعد در جریان اعتراضات علیه ایجاد شبکه تلویزیونی به طرز مشکوکی مقابل خانه‌اش به قتل می‌رسد در حالی که هیچ پرونده‌ای برای قتل وی تشکیل نشد و علت و عامل قتل وی پوشیده باقی ماند. فیصل بن مساعد در کالج ایالتی سان‌فرانسیسکو و سپس دانشگاه کلرادو تحصیل کرده بود. در سال 1970 در کلرادو به جرم فروش مواد مخدر دستگیر شد لکن بازپرس قضایی او را مبرا دانست. فیصل در رشته علوم سیاسی از برکلی فارغ‌التحصیل شد و آمریکا را ترک کرد. او در آمریکا با دختری به نام کریستین سورما آشنا شده بود که پس از ترور عنوان کرده بود او با موساد همکاری می‌کرد. فیصل از آمریکا به دلایل نامعلومی به بیروت و سپس آلمان‌شرقی رفت و پس از آن به عربستان بازگشت. در حالی که گذرنامه فیصل بن مساعد به‌دلیل مشکلاتی که در خارج از عربستان به‌وجود آورده بود ضبط شد، به تدریس در دانشگاه ریاض پرداخت. فیصل در 25 مارس 1975 به همراه یک هیات کویتی به حضور ملک فیصل رفت و اقدام به ترور او کرد. روزنامه النهار چاپ لبنان انگیزه ترور را انتقام از ملک فیصل در برکناری ملک سعود دانست، چرا که فیصل بن مساعد در آستانه ازدواج با شاهزاده سیتا دختر ملک سعود بود لکن سعود از سلطنت خلع شد و ازدواج ناکام ماند. النهار همچنین تحلیل کرد فیصل از حقوق ماهانه 3500 دلاری خود ناراضی بود و خواهان افزایش حقوق خود بود لکن ملک فیصل از افزایش درآمد او خودداری می‌کرد. تحلیل نشریه البیرک نیز این بود که ملک فیصل، فیصل بن مساعد را از خروج از کشور منع کرده بود و همین انگیزه قتل وی دانسته شد. با این حال هنوز عده‌ای بر این باورند که ترور فیصل با همکاری موساد صورت گرفت تا اسرائیلی‌ها انتقام خود را به دلیل جنگ رمضان 1973 از عربستان گرفته باشند.  پس از ترور فیصل برادر ناتنی‌اش خالد بن عبدالعزیز بر تخت نشست و فهد بن عبدالعزیز به ولیعهدی برگزیده شد. خالد پسر پنجم عبدالعزیز و فرزند جوهره بنت مساعد الجیلاوی بود که یکی از 4 خانواده قدرتمند در عربستان (آل‌سعود، آل‌ثنایان، آل‌جلوی و آل‌سدیر) محسوب می‌شوند. تنها برادر تنی او امیر محمد بن عبدالعزیز بود که از سال 1964 تا 1965 ولایتعهدی عربستان را بر عهده داشت. محمد به همراه سعود به جای پدر در تاجگذاری جورج ششم و ملکه کنونی انگلیس شرکت کرد و همچنین عبدالعزیز را در تمام جلسات دیپلماتیک با سران خارجی همراهی می‌کرد. لکن در سال 1965 داوطلبانه به نفع برادرش خالد از سمت ولایتعهدی کناره‌گیری کرد. او در جریان خلع سعود مهره مهمی تلقی می‌شد. محمد بن عبدالعزیز به ابوشرین معروف بود، چرا که آدمی قسی‌القلب و دائم‌الخمر بود و در سال 1988 درگذشت. خواهر خالد به ترتیب با 2 فرزند تنها برادر خونی عبدالعزیز، سعد بن عبدالرحمن ازدواج کرد که این ازدواج برای خالد حمایت عموزادگان او را به همراه داشت.
خالد در 14 سالگی از طرف عبدالعزیز به میان قبائل بدوی فرستاده شد تا با آنها مذاکره کند. وی همچنین از 1932 تا 1934 نایب‌السلطنه حجاز لقب گرفت و جانشین فیصل که وزارت خارجه را برعهده گرفته بود، شد. او همچنین تحت فرماندهی برادرش فیصل در جنگ علیه یمن در سال 1934 شرکت کرد و در همان سال ریاست هیات سعودی را برای مذاکره با یمنی‌ها برعهده داشت که به معاهده طائف انجامید. خالد همان سال به وزارت کشور عربستان رسید و در کنفرانس سنت جیمز که درباره فلسطین در لندن تشکیل شد فیصل را همراهی کرد و تحرکات خارجی، ریاست و همراهی هیات‌های عربستان‌سعودی در مذاکرات بین‌المللی از خالد چهره‌ای بین‌المللی و قابل قبول برای پادشاهی ساخت. خالد در سال 1962 به‌عنوان معاون نخست‌وزیر انتخاب شد و در جریان کودتا علیه سعود جانب فیصل را گرفت و در سال 1965 به‌عنوان ولیعهد برگزیده شد. خالد در دوران ولایتعهدی خود از حمایت رؤسای قبایل، رهبران مذهبی و شاهزاده عبدالله فرمانده گارد ملی برخوردار بود و ولیعهدی مقتدر محسوب می‌شد و می‌توان گفت آل‌سعود بر سر انتخاب وی اجماعی عمومی داشتند.  خالد با مرگ فیصل بر تخت نشست و همچنین به‌عنوان رئیس هیات وزیران فعالیت کرد با این حال عده‌ای او را پادشاهی سمبلیک می‌دانند در حالی که فیصل سیستمی به‌وجود آورده بود که در آن پادشاه تصمیم آخر را بگیرد و در جزئیات امور دخالتی نداشته باشد. خالد در امور داخلی به تقویت نظام سلامت و آموزش پرداخت با این حال از متمرکز کردن قدرت در پادشاه ناکام ماند، چرا که هر یک از برادران در عهد فیصل قدرتی برای خود کسب کرده بودند. دوران حکومت خالد کوتاه و وضعیت سلامتی وی ناپایدار بود اما با این حال او شخصی مورد احترام در میان آل‌سعود بود. خالد پس از بحران نفتی جنگ یوم‌کیپور به درآمدی هنگفت از قیمت بالا رفته نفت دست یافت و همین امر او را در بازسازی عربستان یاری داد. او همچنین فهد را به‌عنوان معاون اول نخست‌وزیر انتخاب کرد که از او ولیعهدی به مراتب قدرتمند‌تر از خالد می‌ساخت. لکن خالد و فهد بیش از آنکه به فن‌سالاری تکیه کنند به نیروهای سنتی و وفادار وابسته بودند. در سال 1979 عده‌ای به سرکردگی جهیمان بن محمد بن سیف العتیبی حجاج را گروگان گرفتند و مسجدالحرام را تصرف کرده و با نیروهای امنیتی درگیر شدند. جهیمان العتیبی معتقد بود شوهر خواهرش، محمد عبدالله القحطانی منجی اسلام است. خالد به سلطان وزیر دفاع و نایف وزیر کشور اختیار داد مسجدالحرام را از حضور نیروهای العتیبی پاک کنند. در نتیجه 2 هفته درگیری ۱۲۷ تن از نیروهای امنیتی و ۲۵۰ نفر از نیروهای شورشی کشته شدند و غائله ختم شد. لکن خالد سختگیری‌های مذهبی را افزایش داد و اوضاع را بر دیگر مذاهب اسلامی در عربستان تنگ گرفت. در سال 1979 شیعیان استان الشرقیه به‌خاطر تبعیض و شرایط بد شیعیان در عربستان دست به تظاهرات زدند که طی آن تعداد بسیاری دستگیر و زندانی شدند.
در دوران حکومت خالد اتفاقات مهم و تاثیرگذاری در سطح منطقه رخ داد که مهم‌ترین آنها، انقلاب اسلامی ایران بود. ترور انور سادات در مصر و حمله روس‌ها به افغانستان نیز از آن جمله بود. با این حال خالد تمرکز کمتری روی سیاست خارجی در مقایسه با فیصل داشت.
خالد پس از انقلاب اسلامی نامه تبریکی برای امام خمینی فرستاد و همبستگی اسلامی را مایه نزدیکی دو کشور اعلام کرد. در مراسم حج سال 1359 نیز نمایندگان امام خمینی را طبق سنت متعارف خودشان در طرف راست قرار داد و با آنها به گرمی به گفت‌وگو پرداخت. تا جایی که نماینده دولت بعث عراق به‌عنوان اعتراض سالن جلسه را ترک کرد. با این حال روی کار آمدن یک جمهوری شیعی در ایران تضادی آشکار با منافع عربستان داشت. در نتیجه آنچه فیصل در قبال جمال عبدالناصر انجام داده بود خالد در مقابل انقلاب اسلامی به کار بست، چرا که امواج آن ممکن بود به شیعیان عربستان و دیگر کشور‌های منطقه سرایت کند و نظام سلطنتی عربستان را با خطر سقوط مواجه کند. به‌علاوه سقوط رژیم پهلوی که ژاندارم آمریکا در منطقه محسوب می‌شد این فرصت را به عربستان داد تا جایگزین آن برای آمریکا باشد و این مساله امتیازات بسیاری را به قیمت تخاصم با ایران از سوی آمریکا برای عربستان به همراه آورد. سیل کمک‌های مالی آمریکا برای تقویت عربستان در مقابل نیروی تازه متولد شده انقلابیون در ایران به ریاض سرازیر شد و هراس از ایران باعث شد ریاض به اصلی‌ترین خریدار تسلیحات از آمریکا تبدیل شود. به ابتکار خالد در بهمن ماه سال 1359 پس از تشکیل سومین کنفرانس سران کشورهای اسلامی در طائف عربستان، کشورهای حوزه خلیج‌فارس مرکب از عربستان‌سعودی، امارات عربی متحده، بحرین، قطر و عمان در حاشیه کنفرانس طائف اقدام به تشکیل یک اجلاس غیررسمی کرده و موضوع اجلاسیه را به همکاری بین کشورهای منطقه اختصاص دادند. در اواخر همان سال شورای همکاری خلیج‌فارس به‌صورت رسمی شکل گرفت تا مهار ایران را سازمان دهد. بعد از تشکیل این شورا، آمریکا، شورای همکاری خلیج‌فارس را نیروی سوم در جهان قلمداد کرد. از نگاه واشنگتن یک اتحاد قوی بین کشورهای عربی همسایه ایران می‌توانست مانع توسعه انقلاب اسلامی در سطح منطقه شود. بدین ترتیب، خالد همراه با اعضای شورای همکاری خلیج‌فارس (که بعد‌ها با عنوان سپر جزیره ضد مردم بحرین وارد عمل شد) سیاست آمریکا ضد ایران را مورد حمایت قرار داد و همگام با اقدامات صدام و آمریکا فعالیت‌های خود ضد ایران را گسترش داد. لذا زمانی که ایران ابتکار عمل جنگ را در دست گرفت شورای همکاری خلیج‌فارس همصدا با صدام مساله صلح را در دستور کار قرار دادند تا از این طریق ایران را به‌عنوان یک کشور جنگ‌طلب معرفی کنند و همزمان تلاش کردند از صدام چهره‌ای صلح‌طلب بسازند. حمایت‌های خالد از صدام به تحرکات دیپلماتیک ختم نمی‌شد به‌طوری که حنارزوقی الصابغ، معاون وزیر دارایی عراق در دوران صدام در خاطرات خود می‌نویسد که ما در اواخر ماه اکتبر سال ۱۹۸۰یعنی 2 ماه بعد از آغاز جنگ علیه ایران در هیاتی به ریاست وزیر دارایی، ثامر الشیخلی ماموریت داشتیم که طی یک روز مبلغ 5/6 میلیارد دلار وام بدون بهره جمع‌آوری کنیم. آن روز به فرودگاه نظامی الولید (در نزدیکی مرز اردن) رفتیم و با یک هواپیمای نظامی به «مقصد اول خودمان» یعنی جده عربستان حرکت کردیم. بعد از استقبال مسؤولان عربستانی به هتل «الحمراء» رفته و از آنجا به دفتر شیخ محمد ابوخلیل، وزیر دارایی عربستان رفته و با او ملاقات کردیم. همه چیز آماده بود، آن وزیر با ما یک قرارداد وام بدون بهره 3 میلیارد دلاری را فورا امضا کرد. این سفرها در 6 ماه اول جنگ سه بار تکرار شد و ما توانستیم در این 3 سفر مبلغ 5/19 میلیارد دلار وام بدون بهره جمع کنیم که به شرح زیر است:
عربستان‌سعودی: ۹ میلیارد دلار
کویت: ۶ میلیارد دلار
امارات: ۳ میلیارد دلار
قطر: 5/1 میلیارد دلار
«الصایغ» می‌افزاید: عربستان‌سعودی با وجود اعطای وام، حمایت مالی از ما را برنداشت به طوری که هرگاه بانک مرکزی عراق دلار نداشت وزیر دارایی با شیخ «محمد ابوالخیل» وزیر دارایی عربستان تماس می‌گرفت و او فورا مبلغی که معمولا بین ۴۰۰ الی ۶۰۰ میلیون دلار بود به بانک مرکزی عراق حواله می‌کرد. در نتیجه بعدها معلوم شد عربستان مبلغ ۱۱ میلیارد دلار به عراق وام بدون بهره اعطا کرده است.
خالد همچنین موسسه رابطه العالم اسلامی را که مروج وهابیت است فعال کرد و این موسسه اطلاعیه‌هایی صادر می‌کرد که بیانات امام خمینی را کفرآمیز می‌خواند.
در جریان اشغال افغانستان توسط شوروی نیز ملک خالد با نظر موافق آمریکا دست جناح‌های مذهبی سلفی را برای گسترش قدرت و نفوذ خود به خارج از مرزهای این کشور باز گذاشت و حمایتی سخاوتمندانه از آنها کرد. از این‌رو اشغال افغانستان توسط شوروی و دخالت‌های آشکار کشورهای عربی و آمریکا در این کشور، برای حمایت از مجاهدان افغان در مقابل نیروهای اشغالگر، سرآغاز تحولاتی بود که سرانجام به حکومت طالبان منجر شد.
خالد همچنین طی تظاهرات ضد آمریکایی ـ صهیونیستی زائران ایرانی خانه خدا در عربستان‌سعودی طی پیامی به امام خمینی رهبر انقلاب و بنیانگذار جمهوری اسلامی با این ادعا که زائران ایرانی شعارهای شرک‌آمیز داده‌اند نسبت به این مساله اعتراض کرد:
بسم الله الرحمن الرحیم
حضرت آیت‌الله امام خمینی، سفارت جمهوری اسلامی ایران در جده اظهار داشته بود که جنابعالی دستوراتی به زائران ایرانی بیت‌الله الحرام صادر فرمودید و آنان را ملزم  کرده‌اید به بذل کوشش جهت تحقق همبستگی بین مسلمانان و پرهیز از دست زدن به کارهای تفرقه‌انگیز و همچنین اقتدا به ائمه جمعه و جماعت حین بجا آوردن نماز در مساجد و پیروی از حکم ثبوت رؤیت هلال ماه ذی‌الحجه در عربستان‌سعودی ولو اینکه رؤیت هلال در ایران به ثبوت نرسیده است، خوشبختیم که سپاسگزاری و قدردانی خود را از جنابعالی به‌خاطر این احساسات و این توجهات نیک ابراز داریم، لکن متأسفانه برخی از زائران ایرانی خانه خدا به تحریک از سوی مدیران خود به رهنمودهای شما عمل ننموده و دست به اعمالی به نام شما زدند که علاوه بر اینکه با هدف جنابعالی منافات دارد، مغایر با هدف‌های حج و قدسیت اماکن متبرکه بوده است. این اعمال به‌عنوان مثال بدین شرح است: 1- برخی از زائران ایرانی پشت هجر اسماعیل تجمع کرده که یکی از بزرگانشان با صدای بلند بین طائفین و کعبه مشرقه شروع به دادن شعار نموده است.2- گروه زیادی از زائران ایرانی دست به یک راهپیمایی در گرداگرد مطاف زده و در حالی که همان شعارهای سابق را تکرار می‌کردند؛ دست تکان به حجر الاسود نزدیک می‌شده و شعار الله اکبر الخمینی اکبر، الله واحد الخمینی واحد، سر می‌دادند.

این رفتار باعث نارضاریتی و تنفر زائران بیت الله‌الحرام گردیده و بدون شک این عمل به اعتبار و منزلت ایران لطمه وارد می‌آورد. حکومت عربستان‌سعودی با زائران ایرانی با تعقل و ملایمت برخورد نموده است و دلیل حسن نیت حکومت عربستان‌سعودی و مراعات آن از قدسیت حج، آزاد کردن این عده از بازداشت‌شدگان زائران ایرانی، حتی آن کسانی که مواد مخدر به همراه خود داشتند، است. در پایان به‌خاطر اینکه حکومت عربستان‌سعودی ناچار به اتخاذ اقدامات لازم در مورد آنان نشود، بجا یافتیم که آنچه به وقوع پیوست به استحضار جنابعالی برسانیم. امیدواریم جنابعالی دستورات خود را مبنی بر دوری جستن زائران ایرانی از این کارها و تنها اهتمام ورزیدن به ادای مناسک حج که برای آن روانه خانه خدا شده‌اند صادر فرمایید. اطمینان داریم زائران ایرانی از دستورات جنابعالی پیروی و بدان احترام می‌نمایند. از خداوند سبحان مسالت داریم که همگان را در آنچه صلاح اسلام و مسلمین است موفق بدارد. خداوند شما را حفظ فرماید.
خالد بن عبدالعزیز، پادشاه عربستان‌سعودی تاریخ 7/12/1401 هجری
امام نیز در پاسخ به وی چنین فرمودند:
بسم الله الرحمن الرحیم
حضرت ملک خالد بن عبدالعزیز، پادشاه عربستان‌سعودى
مرقوم شما واصل گردید. آنچه که سفارت جمهورى اسلامى گفته است صحیح است. اینجانب تمام گرفتاری‌ها و بدبختى‏هاى مسلمین و دولت‏هاى کشورهاى اسلامى را در اختلاف و نفاق بین آنان مى‏دانم. چرا باید دولت‏هاى اسلامى با داشتن قریب یک‌میلیارد جمعیت و در دست داشتن ذخیره‏هاى زیرزمینى، خصوصاً موج‌هاى نفت که رگ حیات ابرقدرت‌هاست و برخوردارى از تعلیمات حیات‌بخش قرآن کریم و دستورات عبادى ـ سیاسى پیامبر اسلام صلى‌الله علیه وآله وسلم که مسلمانان را به اعتصام به «حبل‌الله» دعوت و از تفرقه و اختلاف تحذیر مى‏فرماید و با داشتن مَلاذ و ملجأیى چون حرمین شریفین که در عهد رسول‌الله صلوات‌الله علیه مرکز عبادت و سیاست اسلامى بوده و پس از رحلت آن بزرگوار مدت‌ها نیز چنین بوده است و طرح فتوحات و سیاسات از آن دو مرکز بزرگ سیاسى ـ عبادى ریخته مى‏شده است، اکنون به واسطه کج‌فهمی‌ها و غرض‌ورزی‌ها و تبلیغات وسیع ابرقدرت‌ها کار را به آنجا بکشانند که دخالت در امور سیاسى و اجتماعى که مورد احتیاج مبرم و از اهم امور مسلمین است، در حرمین شریفین جرم شناخته شود و پلیس سعودى در داخل مسجدالحرام و در جایى که به حکم خدا و به‏ نص قرآن مجید براى همه کس حتى منحرفین محل امن است با چکمه و سلاح به مسلمانان حمله کرده و آنان را مضروب و دستگیر نمایند و به زندان بفرستند. جرم این مسلمانان شعار بر ضد آمریکا و اسرائیل، این دشمنان خدا و رسول بوده است. من نمى‏دانم مسائل و جریاناتى که در کشور شما و حرمین شریفین مى‏گذرد به‏طور صحیح به شما گزارش مى‏دهند یا همچون شعارهاى ایرانیان که در همه جا شعار آنان مشهور است، براى شما تحریف شده و برخلاف واقع گزارش داده‏اند و نمى‏دانم ائمه جماعات حرمین شریفین از اسلام چه برداشت کرده‏اند و از حج بیت‌الله الحرام، که سرتاسر آن مشحون به سیاست و سرّ جعل آن قیام انسان‌ها به قسط و رفع ستمگری‌ها و چپاولگری‌هاست که سیاست کلى انبیاى عظام و خصوص حضرت رسول خاتم- صلوات‌الله علیه و آله و سلم- است، چه فهمیده‏اند که زائرین حرمین شریفین را به اسم اسلام از دخالت در سیاست و حتى از شعار علیه اسرائیل و آمریکا منع و مسلمانان را به دلخواه آمریکا و اسرائیل و سایر دشمنان اسلام و برخلاف سیره پیامبر عظیم‌الشأن اسلام- صلى‌الله علیه و آله و سلم- و مسلمانان صدر اسلام، از دخالت در سیاست منع مى‏کنند و عمداً یا از روى جهالت و غفلت مقدمات سلطه اجانب را بر ممالک اسلامى حتى حرمین شریفین، مهبط وحى و مهبط ملائکه‌00‌الله فراهم مى‏نمایند. اگر دولت حجاز از این فریضه عبادى- سیاسى که هر سال در مواقف کریمه حرمین شریفین با حضور میلیونى مسلمانان تشکیل مى‏شود، استفاده سیاسى اسلامى مى‏نمود، احتیاج به آمریکا و هواپیماهاى آواکس آن و سایر ابرقدرت‌ها نداشت و مشکلات مسلمانان حل مى‏شد. مى‏دانیم که آمریکا این هواپیماها را از آن جهت در اختیار عربستان قرار داده است تا به‏ نفع خود و اسرائیل از آنها استفاده نماید. چنانکه دیدیم که آواکس‌هاى آمریکایى براى تفرقه بین ایران و سایر مسلمانان عرب گزارشى سرتاسر دروغ داد مبنى بر بمباران مراکز نفتى کویت توسط ایران. مع‌الأسف این سهل‌انگارى در عموم دولت‌هاى کشورهاى اسلامى شیوع دارد، تا آنجا که مسلمانان و خصوص دولتمردان آنان را دست خیانتکار و جنایتکار ابرقدرت‌ها از دخالت در سیاست و اهتمام به امر مسلمین برکنار زده است و تا جایى که در مرکز سیاست اسلام، مسلمین به حکم وعاظ‌السلاطین با دخالت در سیاست بلکه با شعار علیه دشمنان خونخوار قرآن کریم و اسلام عزیز، مجرم شناخته مى‏شوند و به حبس و شکنجه کشیده مى‏گردند. آیا شما از این فجایع که در حرمین شریفین، در مأمن الهى و در جوار قبر رسول‌الله- صلوات‌الله علیه- به بار مى‏آید مطلع هستید؟ یا مسائل به صورتى غلط و انحرافى براى شما ترسیم مى‏گردد، چنانکه از گزارش شعار ایرانیان معلوم مى‏شود. ما در ایران بپاخاستیم که به امید خداوند قادر متعال مسلمانان جهان را در زیر پرچم توحید و متعهد به احکام مترقى اسلام جمع و دست ابرقدرت‌ها را از ممالک اسلامى کوتاه و مجد مسلمین صدر اسلام را بازگردانیم و سلطه ظالمانه کفار را از بلاد مسلمانان به هم پیچیده و آزادى و استقلال را به مسلمین بازگردانیم. امید آن است که دولت‌هاى اسلامى و خصوص دولت عربستان‌سعودى که در مرکز سیاست اسلامى واقع است، با ما همصدا و همفکر شوند و هر یک در کشورهاى خود شیرینى حمایت بى‏دریغ ملت‌ها را بچشند و همچون دولت مردمى ایران از این نعمت بزرگ الهى بهره‌مند شوند و به حکم قرآن مجید با ملت‌ها و دولت‌هاى اسلامى به رحمت و اخوت و با کفار و غارتگران بین‌المللى بشدت و قدرت عمل کنند. اخیراً به این نکته تأکید مى‏کنم که از مکتوب شما ظاهر مى‏شود که گزارش‌هاى دروغ و انحرافى به شما داده مى‏شود. چنانکه نوشته‏اید شعارهاى زائرین ایرانى موجب نارضایتى و تنفر زائرین بیت‌الله شده است. بهتر بود شما اشخاص امینى را مأمور گزارش‌ها نمایید تا معلوم شود شعار ضداسرائیل و آمریکا موجب تنفر و نارضایتى زائرین نشده، بلکه برخورد مأمورین دولت سعودى و ضرب و هتک و به حبس کشیدن میهمانان خداى متعال، به جرم شعار علیه اسرائیل و آمریکا، موجب تنفر و نارضایتى مسلمانان جهان و خصوص زائران بیت‌الله‌الحرام و حرم معظم رسول‌الله- صلى‌الله علیه و آله و سلم- شده است. از خداوند متعال خواستارم که مسلمانان را از خواب غفلت بیدار و عظمت اسلام را روزافزون فرماید و مسلمانان و خصوص دولتمردان را به آنچه صلاح اسلام و مسلمین است هدایت فرماید.
والسلام علیکم و على جمیع‌المسلمین
روح‌الله الموسوى الخمینى
مساله جنگ، انقلاب اسلامی و کمونیسم در منطقه روابط آمریکا و عربستان را در عهد خالد بیش از پیش گسترش داد، بویژه که معاملات نفتی عربستان او را به شریک تجاری قابل توجهی برای آمریکا تبدیل کرده بود. کارتر در خاطرات خود می‌نویسد که خالد و فهد هر دو حمایت بی‌شائبه خود را از سادات تضمین کردند اما اظهار کردند از ابراز آن در ملأعام معذور‌ند. وی از کارتر 60 فروند هواپیمای اف 15 خریداری کرد که در سال 1982 تحویل عربستان شد. خالد در همان سال پس از آنکه مدت‌های مدید از بیماری قلبی رنج می‌برد دچار حمله قلبی شده و جان سپرد و در قبرستان العود در ریاض در کنار اعقاب و خاندانش در حضور حسنی مبارک، پادشاه کویت، امرای قطر، بحرین و امارات عربی متحده به خاک سپرده شد.
خالد 4 بار ازدواج کرد که همسر اول و مهم‌ترین همسر او لطیفه بنت احمد السدیری خاله 7 سدیری بود. 4 پسر و 6 دختر داشت که از میان آنها امیر فیصل، فرماندار استان عسیر و عضو شورای بیعت است.

ارسال نظر
captcha
پربیننده