«رؤیاهای خلیج فارس» از نگاه سیروس کهوری‌نژاد
بازگشت به هویت انسانی خویشتن
«سیروس کهوری‌نژاد»، نویسنده، کارگردان، استاد دانشگاه و بازیگر در سال 1342 به دنیا آمد. وی لیسانس تئاتر خود را از دانشکده هنرهای زیبای دانشگاه تهران اخذ کرد و فارغ التحصیل کارشناسی ارشد کارگردانی از دانشگاه تربیت مدرس است. آنچه در ادامه می‌آید یادداشت شفاهی این هنرمند درباره نوشتن نمایشنامه «رویاهای خلیج فارس» و نیز بازی در آن است.
کسانی که در تهران زندگی می‌کنند، بويژه آنان که از اقوام مختلف هستند و از شهرهاي ديگر به این شهر آمده و به تناسب موقعیت‌شان یا جبر شغلی در اینجا ساکن شده‌اند، بعد از مدتی که در این پیچیدگی تهران زندگی می‌کنند به نوعی بازگشت به هویت خویشتن را احساس می‌کنند، چرا که به نوعی قصص، افسانه‌ها، فرهنگ و آن جغرافیای بومی را با خودشان دارند و هر چقدر هم که در این شهر زندگی کنند، بخشی از وجودشان که به اصل آنها وصل است دچار تغییر نخواهد شد. من معمولا این تکرار جغرافیایی و این تکرار هویت را در خودم دارم که این بار تحت عنوان یک نمایشنامه بروز کرده است.
بخش دیگر از انگیزه‌ای که باعث نوشتن این نمایشنامه شد حس وطن‌پرستی نسبت به
خلیج فارس بود. به نظر من خلیج فارس، خلیج‌فارس نمی‌شود مگر اینکه عده‌ای در کنارش زندگی کنند و با آن جغرافیا و هوای گرم و محرومیت‌ها بسازند و ایستادگی کنند، این ایستادگی و درگیر شدن با جغرافیای آن منطقه به نظر من نوعی حماسه است. در تاریخ هم حماسه‌های بسیاری در منطقه جنوب رخ داده است و همین‌ها باعث شد که ما بیاییم و حماسه‌ای را تحت عنوان دفاع از خلیج‌فارس ایجاد کنیم، کمااینکه این حماسه باید در حیطه و تاریخ خودش اتفاق می‌افتاد.
آدم‌هایی بومی که با فرهنگی خاص، آیین، با اسطوره‌ها و دغدغه‌ها و وهم‌های خاص خودشان در کنار خلیج فارس زندگی می‌کنند کاری نمی‌توانند بکنند مگر اینکه محبت خلیج فارس را بفهمند و به آن محبت کنند؛ آنها در این چرخه‌زیستی متافیزیکی و وهم آلود با روحی که در آب و در یک درخت و... وجود دارد ارتباط برقرار می‌کنند و این دغدغه باعث می‌شود آدم‌ها به این قضیه فکر کنند و نوعی جاندارپنداری در محیط احساس کنند و بر این اساس برای محیط احترام قائل شوند. مثلا در جنوب نمی‌بینید که یک کشاورز در هنگام شب برود و درختی را هرس کند یا میوه‌ای از آن بچیند چرا که او می‌گوید، درخت خواب است و نباید به آن دست زد. این برای من بسیار زیباست و اینها همان وهم‌هایی است که وقتی به تهران می‌آیم آنها را حفظ کرده و در متن جاری می‌کنم. در جنوب، در بطن خلیج فارس روحی می‌بینند؛ خلیج فارسی که همه چیز به آنها می‌دهد و به این علت وقتی می‌خواهند روی آن بروند از او اجازه می‌گیرند و دعا می‌خوانند. اینها همزیستی با محیط است و رویاهایی هستند که امروزه هویت انسانی از این رویاها دور شده. وقتی که شخص محیط را درک نمی‌کند دچار یک پریشانی روانی می‌شود و نمی‌تواند با محیط کنار بیاید و برای او بی اهمیت می‌شود و محیط را آلوده می‌کند. به جای یک گلدان زنده در خانه گل مصنوعی قرار می‌دهد مگر اینکه دغدغه آب دادن به گل را داشته باشد.
نمایش«رویاهای خلیج فارس» هم، رویای آدم‌هایی است که در کنار خلیج فارس زندگی می‌کنند، اگر چه من هیچ وقت نتوانستم تمام این رویاها را آن طور که حق‌شان است در متن بیاورم ولی گوشه‌ای از آن کارها و مبارزات و حماسه‌هایی که در دوران استعمار هلند در آنجا اتفاق افتاده را به رشته تحریر درآورده‌ام؛ بی‌بی‌گلی که واقعا در جزیره هرمز بوده، میرمهنایی که واقعا بوده، جوانی که واقعا برای عشق خودش و برای پایان بخشیدن به یک سنت شوم و سنت جوان‌کشی و عاشق‌کشی به دریا می‌زند و از بندر لنگه تا قشم را شنا می‌کند و این حماسه را ایجاد می‌کند و...
قصه عاشق شدن شاهزاده هلندی و بی‌بی‌گل یک قصه واقعی است که در کتاب سیراحوالات خلیج فارس سندش وجود دارد و خانه بی‌بی‌گل هم هنوز در جزیره هرمز وجود دارد. قصه یوسف هم برگرفته از زندگی ابراهیم منصفی (رامی) شاعر خوب جنوبی است که اشعارش در اول کار هم خوانده می‌شود.
همه اینها باعث شد که من نوشتن را آغاز کنم و در صحبت با آقای دژاکام و ابراز علاقه ایشان و خلاقیت بازیگران، بدل به نمایشی شد که در حال حاضر روی صحنه می‌بینید و این کار را تقدیم می‌کنم به همه آدم‌هایی که خلیج فارس را با همه چیزش و واقعا دوست دارند. نگاه
«رؤیاهای خلیج فارس» از نگاه سیروس کهوری‌نژاد
بازگشت به هویت انسانی خویشتن
«سیروس کهوری‌نژاد»، نویسنده، کارگردان، استاد دانشگاه و بازیگر در سال 1342 به دنیا آمد. وی لیسانس تئاتر خود را از دانشکده هنرهای زیبای دانشگاه تهران اخذ کرد و فارغ التحصیل کارشناسی ارشد کارگردانی از دانشگاه تربیت مدرس است. آنچه در ادامه می‌آید یادداشت شفاهی این هنرمند درباره نوشتن نمایشنامه «رویاهای خلیج فارس» و نیز بازی در آن است.
کسانی که در تهران زندگی می‌کنند، بويژه آنان که از اقوام مختلف هستند و از شهرهاي ديگر به این شهر آمده و به تناسب موقعیت‌شان یا جبر شغلی در اینجا ساکن شده‌اند، بعد از مدتی که در این پیچیدگی تهران زندگی می‌کنند به نوعی بازگشت به هویت خویشتن را احساس می‌کنند، چرا که به نوعی قصص، افسانه‌ها، فرهنگ و آن جغرافیای بومی را با خودشان دارند و هر چقدر هم که در این شهر زندگی کنند، بخشی از وجودشان که به اصل آنها وصل است دچار تغییر نخواهد شد. من معمولا این تکرار جغرافیایی و این تکرار هویت را در خودم دارم که این بار تحت عنوان یک نمایشنامه بروز کرده است.
بخش دیگر از انگیزه‌ای که باعث نوشتن این نمایشنامه شد حس وطن‌پرستی نسبت به
خلیج فارس بود. به نظر من خلیج فارس، خلیج‌فارس نمی‌شود مگر اینکه عده‌ای در کنارش زندگی کنند و با آن جغرافیا و هوای گرم و محرومیت‌ها بسازند و ایستادگی کنند، این ایستادگی و درگیر شدن با جغرافیای آن منطقه به نظر من نوعی حماسه است. در تاریخ هم حماسه‌های بسیاری در منطقه جنوب رخ داده است و همین‌ها باعث شد که ما بیاییم و حماسه‌ای را تحت عنوان دفاع از خلیج‌فارس ایجاد کنیم، کمااینکه این حماسه باید در حیطه و تاریخ خودش اتفاق می‌افتاد.
آدم‌هایی بومی که با فرهنگی خاص، آیین، با اسطوره‌ها و دغدغه‌ها و وهم‌های خاص خودشان در کنار خلیج فارس زندگی می‌کنند کاری نمی‌توانند بکنند مگر اینکه محبت خلیج فارس را بفهمند و به آن محبت کنند؛ آنها در این چرخه‌زیستی متافیزیکی و وهم آلود با روحی که در آب و در یک درخت و... وجود دارد ارتباط برقرار می‌کنند و این دغدغه باعث می‌شود آدم‌ها به این قضیه فکر کنند و نوعی جاندارپنداری در محیط احساس کنند و بر این اساس برای محیط احترام قائل شوند. مثلا در جنوب نمی‌بینید که یک کشاورز در هنگام شب برود و درختی را هرس کند یا میوه‌ای از آن بچیند چرا که او می‌گوید، درخت خواب است و نباید به آن دست زد. این برای من بسیار زیباست و اینها همان وهم‌هایی است که وقتی به تهران می‌آیم آنها را حفظ کرده و در متن جاری می‌کنم. در جنوب، در بطن خلیج فارس روحی می‌بینند؛ خلیج فارسی که همه چیز به آنها می‌دهد و به این علت وقتی می‌خواهند روی آن بروند از او اجازه می‌گیرند و دعا می‌خوانند. اینها همزیستی با محیط است و رویاهایی هستند که امروزه هویت انسانی از این رویاها دور شده. وقتی که شخص محیط را درک نمی‌کند دچار یک پریشانی روانی می‌شود و نمی‌تواند با محیط کنار بیاید و برای او بی اهمیت می‌شود و محیط را آلوده می‌کند. به جای یک گلدان زنده در خانه گل مصنوعی قرار می‌دهد مگر اینکه دغدغه آب دادن به گل را داشته باشد.
نمایش«رویاهای خلیج فارس» هم، رویای آدم‌هایی است که در کنار خلیج فارس زندگی می‌کنند، اگر چه من هیچ وقت نتوانستم تمام این رویاها را آن طور که حق‌شان است در متن بیاورم ولی گوشه‌ای از آن کارها و مبارزات و حماسه‌هایی که در دوران استعمار هلند در آنجا اتفاق افتاده را به رشته تحریر درآورده‌ام؛ بی‌بی‌گلی که واقعا در جزیره هرمز بوده، میرمهنایی که واقعا بوده، جوانی که واقعا برای عشق خودش و برای پایان بخشیدن به یک سنت شوم و سنت جوان‌کشی و عاشق‌کشی به دریا می‌زند و از بندر لنگه تا قشم را شنا می‌کند و این حماسه را ایجاد می‌کند و...
قصه عاشق شدن شاهزاده هلندی و بی‌بی‌گل یک قصه واقعی است که در کتاب سیراحوالات خلیج فارس سندش وجود دارد و خانه بی‌بی‌گل هم هنوز در جزیره هرمز وجود دارد. قصه یوسف هم برگرفته از زندگی ابراهیم منصفی (رامی) شاعر خوب جنوبی است که اشعارش در اول کار هم خوانده می‌شود.
همه اینها باعث شد که من نوشتن را آغاز کنم و در صحبت با آقای دژاکام و ابراز علاقه ایشان و خلاقیت بازیگران، بدل به نمایشی شد که در حال حاضر روی صحنه می‌بینید و این کار را تقدیم می‌کنم به همه آدم‌هایی که خلیج فارس را با همه چیزش و واقعا دوست دارند. ارسال نظر
پربیننده