دوربان؛ تجلی اراده مردم جهان
به اجلاس «دوربان ـ2» اگر از منظر ملتها نگاه کنیم، فرصتی است تا نهادهای مردمی و آن دسته از مجموعههای برخاسته از متن تودههای مردم بتوانند سهمی در روند تحولات بینالمللی ایفا کنند؛ اتفاقی که در اجلاس «دوربان ـ یک» افتاد این بود که در آنجا NGOها دیدگاههای خودشان را در قبال عملکرد رژیم صهیونیستی مطرح کردند و این دیدگاهها تبدیل به یک بیانیه و تصمیم جمعی شد که تاثیر بسیار مثبتی بر جای گذاشت و طبعا چشمانداز حضور موثرتر این سازمانها و تشکلهای غیردولتی را در عرصه تحولات بینالمللی فراهم کرد. به نظر میآید که این تشکلها هرچقدر به دور از تاثیرات دولتها و واقعا برخاسته از آلام مشترک بشریت باشند، میتوانند سهم بسیار بالایی در هدایت روندهای جهانی به سمت منافع و مصالح ملتها داشته باشند. باید در اینجا به این نکته اشاره کرد که تصمیم جمعی NGOهایی که طی 2 اجلاس گذشته دور هم جمع شدند بهگونهای بود که رژیمهای ضدمردمی بویژه رژیم صهیونیستی واکنش بسیار تند و توأم با عصبانیت را از خود نشان دادند. این امر کاملا طبیعی بود چراکه هر نوع اقدامی که ماهیت واقعی اسرائیل را افشا کند موجب آشفتگی صهیونیستها میشود و آنها را به عکسالعملهایی وادار میکند. در هر حال این تشکلهای مردمی کشف جدیدی را نیز ارائه نکردند. اگر یک محقق منصف تاریخ 60 سال اخیر خاورمیانه و حتی فراتر از آن تاریخ صدسالهاش را مطالعه کند درمییابد که هیچ رژیم و دولتی به اندازه رژیم صهیونیستی در خاورمیانه مرتکب جنایات کشتار جمعی و اعمال پی در پی سیاست تبعیض نژادی نشده و این موضوعی است که کل خاورمیانه را نگران کرده است.
در حال حاضر یک نوع اتفاقنظر جمعی میان ملتهای خاورمیانه وجود دارد که قطعا مصلحت خاورمیانه در محو این رژیم و از میان رفتن دولت صهیونیستی در خاورمیانه است. این امر طبیعتا اسرائیلیها را بشدت نگران میکند، بویژه اینکه به چشم خودشان دیدهاند که این روندهای مردمی هرچند با حمایتهای بینالمللی از سوی قدرتها همراه نباشد، به نتیجه میرسد. کمااینکه این مبارزه مردمی در آفریقا به ثمر نشست و رژیم نژادپرست آفریقای جنوبی را ساقط کرد. همینطور در «رودزیا» (زیمبابوه کنونی) شاهد سرنگونی رژیمی نژادپرست بودیم. این موضوع قطعا درباره رژیم صهیونیستی هم تکرار میشود. همگرایی بینالمللی درباره نژادپرست بودن رژیم صهیونیستی یک مقدمه بسیار مهم و کارساز برای رسیدن به زمانی است که دیگر اثری از رژیم صهیونیستی وجود نداشته باشد.
کشورهای غربی و آمریکا که در این اجلاس شرکت نکردهاند، رسما اعلام کردند که ما از روند موضوع اجلاس دوربان راضی نیستیم. اشاره آنها به اتفاقنظر گروههای شرکتکننده درباره نژادپرست بودن رژیم صهیونیستی است. آنها در حمایت از رژیم نژادپرست اسرائیل، این اجلاس را تحریم و در آن شرکت نکردند و طبعا این سوال را به وجود آوردند که چطور آنها دعوت جهانی و نهضتی جهانی را که مورد حمایت ملتهاست نادیده میگیرند ولی در همان حال در کنار جنایتکارانی میایستند که هیچ ارزشی برای فضائل انسانی قائل نیستند. در فاصله 2 اجلاس دوربان اتفاقات بسیار مهمی در سطح منطقه خاورمیانه افتاده است که این اتفاقات همه بدون استثنا به ضرر رژیم صهیونیستی بوده است. جنگ لبنان که در آن 33 روز رژیم نژادپرست تلاش کرد تا بر مقاومت مردم لبنان فائق آید با شکست صهیونیستها به پایان رسید. جنگ غزه که بنا بود در آن استخوانهای حماس و مقاومت در هم شکسته شود پس از 22 روز جنگ سنگین و سخت با شکست رژیم صهیونیستی تمام شد. جنجال عظیم جهانی بر سر برنامه هستهای ایران که حول محور متوقف کردن هر نوع فعالیت هستهای در جمهوری اسلامی دنبال میشد نیز با شکست کامل کشورهای فشارآورنده مواجه شد. تلاش فشرده و سنگینی که غربیها برای ساقط کردن دولت بشار اسد در سالهای 2006 و 2007 دنبال میکردند در نهایت با استحکام دولت جوان بشار اسد و شکست توطئههای آمریکا همراه شد. تلاش آمریکاییها برای سیطره مطلق و دایمی بر عراق با مقاومت و مبارزات مردم منجر به شکست اشغالگران و روی کار آمدن یک دولت مردمی در این کشور شد. همینطور اتفاقات بزرگ دیگری در سودان. جبهه موتلف غرب نتوانست دولت اسلامگرای عمرالبشیر را تضعیف کند بلکه باعث تحکیم جایگاه او شده است. اینها همه اتفاقاتی است که در حد فاصل 2 اجلاس دوربان افتاده و نشان میدهد که مبارزات مردمی و فعالیت NGOها اگر چنانچه به دور از تاثیرپذیری از قدرتهای بینالمللی باشد، میتواند تاثیرهای شگرفی را بر روندهای بینالمللی داشته باشد. آمریکاییها بویژه باراک اوباما در فضای متناقضی تنفس میکنند. آنها از یک طرف ناچارند سیاستهای خودشان را بازنگری و بازسازی کنند و از سوی دیگر شرایط لرزان آمریکا هر گونه اعمال و ایجاد تغییر را دشوار کرده است چرا که پذیرش تغییر از سوی اوباما میتواند یک نقطه آغاز غیرقابل کنترل باشد که فرجامی غیرقابل محاسبه و کنترل را نیز در پی دارد. بنابراین اوباما بشدت در فضای متناقض اصلاح سیاستهای گذشته و حفظ ابرقدرتی آمریکا در کشمکش است و بعید به نظر میرسد که بتواند آن وعدههای داده شده در قبال تغییر را در این فضای متناقض به سرانجامی برساند.
*کارشناس ارشد مسائل بین الملل دوربان؛ تجلی اراده مردم جهان
دوربان؛ تجلی اراده مردم جهان
به اجلاس «دوربان ـ2» اگر از منظر ملتها نگاه کنیم، فرصتی است تا نهادهای مردمی و آن دسته از مجموعههای برخاسته از متن تودههای مردم بتوانند سهمی در روند تحولات بینالمللی ایفا کنند؛ اتفاقی که در اجلاس «دوربان ـ یک» افتاد این بود که در آنجا NGOها دیدگاههای خودشان را در قبال عملکرد رژیم صهیونیستی مطرح کردند و این دیدگاهها تبدیل به یک بیانیه و تصمیم جمعی شد که تاثیر بسیار مثبتی بر جای گذاشت و طبعا چشمانداز حضور موثرتر این سازمانها و تشکلهای غیردولتی را در عرصه تحولات بینالمللی فراهم کرد. به نظر میآید که این تشکلها هرچقدر به دور از تاثیرات دولتها و واقعا برخاسته از آلام مشترک بشریت باشند، میتوانند سهم بسیار بالایی در هدایت روندهای جهانی به سمت منافع و مصالح ملتها داشته باشند. باید در اینجا به این نکته اشاره کرد که تصمیم جمعی NGOهایی که طی 2 اجلاس گذشته دور هم جمع شدند بهگونهای بود که رژیمهای ضدمردمی بویژه رژیم صهیونیستی واکنش بسیار تند و توأم با عصبانیت را از خود نشان دادند. این امر کاملا طبیعی بود چراکه هر نوع اقدامی که ماهیت واقعی اسرائیل را افشا کند موجب آشفتگی صهیونیستها میشود و آنها را به عکسالعملهایی وادار میکند. در هر حال این تشکلهای مردمی کشف جدیدی را نیز ارائه نکردند. اگر یک محقق منصف تاریخ 60 سال اخیر خاورمیانه و حتی فراتر از آن تاریخ صدسالهاش را مطالعه کند درمییابد که هیچ رژیم و دولتی به اندازه رژیم صهیونیستی در خاورمیانه مرتکب جنایات کشتار جمعی و اعمال پی در پی سیاست تبعیض نژادی نشده و این موضوعی است که کل خاورمیانه را نگران کرده است.
در حال حاضر یک نوع اتفاقنظر جمعی میان ملتهای خاورمیانه وجود دارد که قطعا مصلحت خاورمیانه در محو این رژیم و از میان رفتن دولت صهیونیستی در خاورمیانه است. این امر طبیعتا اسرائیلیها را بشدت نگران میکند، بویژه اینکه به چشم خودشان دیدهاند که این روندهای مردمی هرچند با حمایتهای بینالمللی از سوی قدرتها همراه نباشد، به نتیجه میرسد. کمااینکه این مبارزه مردمی در آفریقا به ثمر نشست و رژیم نژادپرست آفریقای جنوبی را ساقط کرد. همینطور در «رودزیا» (زیمبابوه کنونی) شاهد سرنگونی رژیمی نژادپرست بودیم. این موضوع قطعا درباره رژیم صهیونیستی هم تکرار میشود. همگرایی بینالمللی درباره نژادپرست بودن رژیم صهیونیستی یک مقدمه بسیار مهم و کارساز برای رسیدن به زمانی است که دیگر اثری از رژیم صهیونیستی وجود نداشته باشد.
کشورهای غربی و آمریکا که در این اجلاس شرکت نکردهاند، رسما اعلام کردند که ما از روند موضوع اجلاس دوربان راضی نیستیم. اشاره آنها به اتفاقنظر گروههای شرکتکننده درباره نژادپرست بودن رژیم صهیونیستی است. آنها در حمایت از رژیم نژادپرست اسرائیل، این اجلاس را تحریم و در آن شرکت نکردند و طبعا این سوال را به وجود آوردند که چطور آنها دعوت جهانی و نهضتی جهانی را که مورد حمایت ملتهاست نادیده میگیرند ولی در همان حال در کنار جنایتکارانی میایستند که هیچ ارزشی برای فضائل انسانی قائل نیستند. در فاصله 2 اجلاس دوربان اتفاقات بسیار مهمی در سطح منطقه خاورمیانه افتاده است که این اتفاقات همه بدون استثنا به ضرر رژیم صهیونیستی بوده است. جنگ لبنان که در آن 33 روز رژیم نژادپرست تلاش کرد تا بر مقاومت مردم لبنان فائق آید با شکست صهیونیستها به پایان رسید. جنگ غزه که بنا بود در آن استخوانهای حماس و مقاومت در هم شکسته شود پس از 22 روز جنگ سنگین و سخت با شکست رژیم صهیونیستی تمام شد. جنجال عظیم جهانی بر سر برنامه هستهای ایران که حول محور متوقف کردن هر نوع فعالیت هستهای در جمهوری اسلامی دنبال میشد نیز با شکست کامل کشورهای فشارآورنده مواجه شد. تلاش فشرده و سنگینی که غربیها برای ساقط کردن دولت بشار اسد در سالهای 2006 و 2007 دنبال میکردند در نهایت با استحکام دولت جوان بشار اسد و شکست توطئههای آمریکا همراه شد. تلاش آمریکاییها برای سیطره مطلق و دایمی بر عراق با مقاومت و مبارزات مردم منجر به شکست اشغالگران و روی کار آمدن یک دولت مردمی در این کشور شد. همینطور اتفاقات بزرگ دیگری در سودان. جبهه موتلف غرب نتوانست دولت اسلامگرای عمرالبشیر را تضعیف کند بلکه باعث تحکیم جایگاه او شده است. اینها همه اتفاقاتی است که در حد فاصل 2 اجلاس دوربان افتاده و نشان میدهد که مبارزات مردمی و فعالیت NGOها اگر چنانچه به دور از تاثیرپذیری از قدرتهای بینالمللی باشد، میتواند تاثیرهای شگرفی را بر روندهای بینالمللی داشته باشد. آمریکاییها بویژه باراک اوباما در فضای متناقضی تنفس میکنند. آنها از یک طرف ناچارند سیاستهای خودشان را بازنگری و بازسازی کنند و از سوی دیگر شرایط لرزان آمریکا هر گونه اعمال و ایجاد تغییر را دشوار کرده است چرا که پذیرش تغییر از سوی اوباما میتواند یک نقطه آغاز غیرقابل کنترل باشد که فرجامی غیرقابل محاسبه و کنترل را نیز در پی دارد. بنابراین اوباما بشدت در فضای متناقض اصلاح سیاستهای گذشته و حفظ ابرقدرتی آمریکا در کشمکش است و بعید به نظر میرسد که بتواند آن وعدههای داده شده در قبال تغییر را در این فضای متناقض به سرانجامی برساند.
*کارشناس ارشد مسائل بین الملل ارسال نظر
پربیننده