محمد علیجانی بائی: روزگاری در بارسا همبازی بودند، دوره‌های مربیگری را نیز با هم آغاز کردند. اکنون رودرروی هم ایستاده‌اند. یکی در آغاز راهش در نوکمپ است و دیگری شاید در پایان راهش در «آلیانس آره‌نا». یکی لوئیس انریکه است و آن دیگری پپ گوآردیولا. یکی اصل است و دیگری بدلی. به راستی از میان پپ و انریکه کدام یک اصل است و کدامیک کپی، جعلی و بدلی؟
تاریخ فوتبال سرشار از رویارویی 2 دوست است. تازه‌ترین آنها هم جدال پپ گوآردیولا و لوئیس انریکه است. 2 دوست، همبازی و همکار قدیمی و 2 رقیب تازه . 29 سپتامبر 2005 است. تیم دوم بارسا مدت‌هاست چشم به راه شناخت مربی جدید خود است. از وقت‌شناسی همیشگی فران سانچز، مربی تیم خبری نیست. دقیقه‌ها یکی پس از دیگری سپری می‌شوند. تیاگو سیلوا، مارک بارترا، مارتین مونتویا و دیگران به انتظار ایستاده‌اند تا مربی تازه‌شان در افق آفتابی شود. سانچز وارد می‌شود و پپ و انریکه را همراه خود دارد. سانچز برای شاگردانش اینگونه توضیح می‌دهد: «پپ و لوئیس از امروز با ما هستند و در روزهای آینده هم در تمرین‌ها حضور خواهند داشت.» دهان‌ها از حیرت باز مانده است. پپ گوآردیولا و لوئیس انریکه در نقش دستیاران سانچز؛ 2 بازیکن بزرگ بارسا به تازگی کفش‌هایشان را آویخته و اکنون در راستای بخشی از آموزش‌های دوره مربیگری مشغول کارآموزی هستند. سانچز در مرور خاطره‌های آن روز می‌گوید، پپ و لوئیس بیش از همه سوال داشتند؛ درباره شیوه‌های تمرین و بازیکنان. جز این همه رفتار آنها عادی بود و خیلی زود با گروه هماهنگ شدند.
گذشته در برابر اکنون
پیشرفت لوئیس انریکه همواره به رشد و پیشرفت پپ گوآردیولا وابسته بود. آنها به عنوان بازیکن در کنار هم نشان طلای رقابت‌های فوتبال المپیک بارسلون را به گردن آویخته بودند. بعدها در بارسا و تیم ملی اسپانیا در کنار هم بازی کرده و به عنوان کارآموز هم دوره‌های آموزشی مربیگری را در فدراسیون فوتبال اسپانیا آغاز کردند. گوآردیولا بعدها و البته خیلی زود هدایت تیم نخست بارسا را به عهده گرفت و انریکه هم هدایت تیم ذخیره‌ها را. این دو چهارشنبه پیش برای نخستین بار به‌عنوان مربی رودرروی هم قرار گرفتند؛ بارسا در برابر بایرن. از دید اسپانیایی‌ها این رویارویی به این معناست: گذشته در برابر اکنون. گوآردیولا با 14 عنوان قهرمانی در مدت 4 سال موفق‌ترین مربی تاریخ بارسا به شمار می‌آید و اکنون ایده‌ها و نظرهایش را با خود به مونیخ برده است. لوئیس انریکه همواره در بارسا یک جایگزین منطقی به شمار می‌رفته است؛ چرا که از همان مکتب تصاحب توپ برخاسته و همان ایدههای بازی تهاجمی را داراست و البته پپ نیست و دیگری است. انریکه، پپ نیست، دیگری است و کپی ارزان نیست! انریکه به‌عنوان مربی در جزئیات چنان تفاوتی با دوست قدیمی خود دارد که بدون دردسر می‌توان عنوان کرد او تازه واردی در نوکمپ است که در کاتالان همواره سنتی انقلابی را به پا کرده. انریکه شیوه بازی بارسا را به روز کرده و بهبود داده است. او البته بارسا را از قدرت گذشته محروم و بی‌نصیب نکرده. تصاحب توپ همچنان برجسته‌ترین ویژگی آبی و اناری‌هاست ولی نه دیگر همانند پایان دوران پپ در نوکمپ. اکنون همه چیز پرشتاب‌تر شده و خط میانی هم دقیق‌تر شکل گرفته است. رونالد دی‌بوئر در این باره می‌گوید: «در نگاه نخست بارسا هنوز هم همان‌گونه است که از قبل شناخته می‌شد ولی لوئیس تیم را براساس ایدههای خودش سر و شکل داده.» این هلندی در پایان دهه 90 با پپ و انریکه در بارسا همبازی بود. بارسای انریکه فیزیکی‌تر شده است و برخلاف فصل پیش که هدایتش را تاتا مارتینو در دست داشت، بختش را در آسمان و توپ‌های هوایی جست‌وجو نمی‌کند. تمرین انریکه درست همانند شیوه گوآردیولاست: شیوه‌های گوناگون بازی در فضاهای بسته، سرعت بالا و همه چیز با و به همراه توپ! دویدن بدون توپ حتی برای انریکه علاقه‌مند به دوی ماراتن اهمیتی ندارد. او سراپا «بارسلونیست» به شمار می‌آید؛ حتی اگر مانند پپ زاده بارسلون نباشد. انریکه زاده استان خودمختار آستوریاس اسپانیاست، منطقه‌ای در شمال غرب اسپانیا. ناحیه‌ای پر از معادن زغال‌سنگ و سنگ آهن. منطقه‌ای کارگری و پر از مناطق و چشم‌اندازهای سرسبز. آستوریاس ناحیه‌ای پربارندگی است و باد اقیانوس اطلس پیوسته بر آن می‌وزد. فوتبال همانند آب و هوا در این ناحیه بسیار خشن است. ورزشگاه‌های خیخون و اویدو هماره سرشار از فریادهای بلند تماشاگرانی است که به تشویق تیم‌های مورد علاقه خود می‌پردازند. انریکه درست با این ارزش‌ها در اسپورتینگ خیخون رشد کرد و بعدها در بارسلونا آنها را با فوتبال هنری بارسا درآمیخت. دی‌بوئر می‌گوید: «لوئیس شیفته رفتن به مرزها بود. او واقعا فوتبال را با پاهایش بازی می‌کرد. درست برخلاف پپ که با مغزش بازی می‌کرد.» گوآردیولا آرام و آهسته ناتوانی بدنی خود را با حرکات سریع و شیوه بازی رو به جلو می‌پوشاند. انریکه از فیزیک خود بهره می‌گرفت. او به بارسا خشونت و سختی را هدیه داد. چیزی که هواداران در نوکمپ مدت‌ها ندیده بودند. انریکه در ابتدا مجبور بود ناملایماتی را بپذیرد؛ هر چه باشد او جرات کرده بود از رئال مادرید رقیب و دشمن به بارسلونا بپیوندد ولی در ادامه قلب هواداران را تسخیر کرد. انریکه همان اندازه که در میدان متفاوت بود در رختکن نیز متفاوت رفتار می‌کرد. او و پپ به‌عنوان رهبر و فرمانده از قابلیت‌های بسیاری برخوردار بودند. دی‌بوئر می‌گوید: «لوئیس بسیار احساساتی بود. او توانست با دیگران در تیم جور شود و با بازیکنان بجوشد. پپ بیشتر طراح و ئوریسین بود؛ کسی که آرام اما مصمم، دستوراتش را می‌داد.» شخصیت‌های متفاوت باعث می‌شد آنها گهگاه با هم به مشکل بخورند. زمانی که انریکه مربی تیم دوم بارسا بود، اغلب اختلاف‌‌هایی میان او و گوآردیولا بروز می‌کرد. انریکه می‌خواست تنها به بازیکنانی فرصت حضور در رقابت‌های پایان هفته بدهد که در طول هفته در تمرین‌ها زیر نظر او کار کرده بودند و نه آنهایی را که گاهی برای تمرین به تیم گوآردیولا می‌رفتند. گوآردیولا اغلب با کله‌شقی انریکه کنار می‌آمد. شاید از انریکه هرگز دیپلماتی درنیاید. او اهل بگومگو و مشاجره است؛ از این مسابقه تا آن مسابقه. از دید او فقط یک نفر می‌تواند رئیس باشد: خودش. با وجود همه موفقیت‌ها گفته می‌شود رابطه‌اش با تیم همچنان تنش‌آلود است ولی تا زمانی که پیروز می‌شود، حرف از رفتن و اخراجش بیهوده است. دیگر در نوکمپ از تصمیم‌های خاص خبری نیست. چیزی شبیه تصمیمی که پپ برای مسی آسیب‌دیده گرفت. همه یکسان و برابرند. چه مسی باشد چه توتی و این برای این دو ستاره آسان نیست. پپ و انریکه در کمتر نکته‌ای همانند این نکته - کنار آمدن با بازیکنان - با یکدیگر اختلاف‌نظر دارند. برخی بر این باورند که سیاست انعطاف‌ناپذیری انریکه فقط و فقط لجبازی محض است. تنش با مسی در حضور همه در فصل جاری از دید بسیاری خوب و شایسته نیست البته هستند دیگرانی که این میزان یکدندگی و لجبازی او را نکته‌ای مثبت می‌دانند. انریکه با بازیکنانش بسیار قاطع است. در گذشته هم همین گونه بود، درست از همان روزی که انریکه و پپ برای نخستین بار در تیم دوم بارسا مشغول به کارآموزی شدند. همان روز که اتحاد و یکپارچگی در یک بازی تمرینی از میان رفت و هر یک تیم خود را برگزید. گفته می‌شود تیم انریکه آن بازی را به سود خود به پایان برده است.