فصل باشگاهی فوتبال در ایران و اروپا به پایان رسیده است و حالا می‌توان به این موضوع پرداخت که چرا تعداد بازیکنان لژیونر در فوتبال ایران نسبت به رقیبان‌مان در قاره آسیا کمتر شده است. با بررسی لیگ‌های برتر در اروپا به این آمار می‌رسیم که ژاپن 40 بازیکن در بین تیم‌های دسته برتری در اروپا دارد که فقط 13 تای آنها در بوندس‌لیگا توپ می‌زنند و کره‌جنوبی نیز 11 بازیکن در لیگ‌های تراز اول اروپایی دارد. این در حالی است که ایران تنها 3 بازیکن در لیگ‌های دسته یک اروپا دارد؛ سردار آزمون در لیگ روسیه، علیرضا حقیقی در لیگ پرتغال و دانیل داوری در لیگ سوییس. البته امسال بازیکنان جوان و خوبی در لیگ ایران توپ زدند ولی به نظر می‌رسد فصل بعد نیز در لیگ ایران خواهند بود، آن هم در شرایطی که همه می‌دانیم حضور بازیکنان جوان در تیم‌های اروپایی تا چه حد برای این بازیکنان و تیم ملی ایران سودمند است. بی‌شک اگر فوتبال ایران هم 30-20 بازیکن جوان مثل علیرضا جهانبخش، سردار آزمون و سعید عزت‌اللهی در اروپا داشته باشد می‌تواند مدت‌ها موفقیت خود را در قاره کهن بیمه کند و رقابت شانه به شانه‌ای با کره‌جنوبی و ژاپن داشته باشد. البته فوتبال استرالیا نیز لژیونرهای زیادی دارد که به دلیل ارتباط‌های سیاسی با انگلیس و فرهنگ و شرایط غیرفوتبالی در این مقایسه کنار گذاشته شده است تا فوتبال ایران تنها با کره‌جنوبی و ژاپنی مقایسه شود که تا همین 10 سال پیش تعداد بازیکنان لژیونرشان در فوتبال سطح اول اروپا نصف بازیکنان ایرانی بود.
نمی‌توان از شرایط جغرافیایی چشم پوشید. همسایگی کشورهایی چون قطر و امارات باعث شده است در چند سال گذشته بازیکنان ایرانی زیادی در این کشورها فوتبالشان را دنبال کنند، آن هم در سن و سالی که می‌توانستند در اروپا توپ بزنند. بازیکنانی چون نیکبخت‌واحدی، ایمان مبعلی، فرهاد مجیدی، علی کریمی، جواد کاظمیان، مهرداد اولادی، آرش برهانی و خیلی‌های دیگر می‌توانستند از بازیکنان خوب ایران در اروپا باشند که ترجیح دادند در سنین جوانی در لیگ‌های حاشیه خلیج فارس توپ بزنند. وقتی فوتبال ایران هنوز در عمل حرفه‌ای نیست و تعداد تیم‌هایی که اصول باشگاهداری حرفه‌ای را رعایت می‌کنند به تعداد انگشتان 2 دست هم نمی‌رسد، دلیلی برای پرداخت‌های میلیاردی وجود ندارد. وقتی بازیکنی با رقم کلان در فوتبال داخلی مواجه می‌شود، انگیزه خیلی کمی برای رفتن به اروپا پیدا می‌کند. این در حالی است که در سال 1998 شرایط مالی باشگاه‌ها به گونه‌ای نبود که بتوانند پول‌هایی را که باشگاه‌های اروپایی می‌پردازند به بازیکنانشان بدهند و این باعث شد خیلی از بازیکنان ایران در آن زمان و سال‌های بعد نظیر دایی، باقری، مهدوی‌کیا و عزیزی به فوتبال اروپا بروند. اصولا وقتی رقم قراردادهای بازیکنان بالا می‌رود به صورت مستقیم بازیکنان را به ماندن در لیگ ترغیب می‌کند، این در حالی است که شرایط حرفه‌ای فوتبال متناسب با شرایط مالی پیشرفت نکرده است و نسبت به تیم‌های اروپایی فاصله زیادی دارد.
ذهنیت آماتورگونه بازیکنان
خیلی کم پیش می‌آید که هر چند سال یک بار بازیکنی مثل علیرضا جهانبخش قید میلیاردر شدن در استقلال و پرسپولیس را بزند و با یک چهارم قرارداد در این دو تیم راهی نایمخن شود و حالا پس از درخشش در این تیم هلندی پیشنهادهای مالی چشمگیری را به سبب رشد فوتبالی خود دریافت کند. راهی که این بازیکن اهل «جیرنده» رفت می‌تواند نه‌تنها برای بازیکنان ایرانی بلکه برای باشگاه‌های ایرانی نیز الگو باشد تا بازیکنان بیشتری را به فوتبال اروپا معرفی کنند.
این به ذهنیت بازیکن بازمی‌گردد که بازیکنی مثل جهانبخش چنین راهی را برای خود انتخاب می‌کند و بازیکن دیگری تنها دلخوش به بستن قرارداد میلیاردی و دیده شدن در رسانه است.
فوتبال ایران استعداد زیادی دارد. این حرفی است که خیلی به آن عادت کرده‌ایم و خیلی از مربیان بزرگ نیز آن را تایید کرده‌اند و استعداد بازیکنان ایرانی را ستوده‌اند ولی نبود یک ساختار معین برای بازیکنان جوان در باشگاه‌ها و توجه نکردن به آنها باعث شده این بازیکنان جوان نتوانند روند رو به رشد خود را ادامه دهند و به فوتبال اروپا بروند. آنچه مهدی مهدوی‌کیا و آکادمی کیا در حال انجام آن هستند حلقه مفقوده فوتبال ایران بوده است و می‌تواند چراغی برای هدایت باشگاه‌های ایرانی به این سمت باشد.