گرگان در معرض تهدید انواع پدیدههای طبیعی است و طی این سالها نبود برنامه، فقدان نظارت و دخالت سودجویانه انسانها، این شهر را در مقابل این پدیدهها آسیبپذیر و بیدفاع ساخته است. باید پذیرفت هیچ آدم عاقلی خانهاش را روی آب نمیسازد اما در گرگان برخی افراد اعتقاد چندانی به این مطلب حکیمانه ندارند و خانه خود را در مناطقی بنا میکنند که سرنوشتی همچون بنای روی آب دارد. داستان ساخت و ساز در نقاط پرخطر گرگان، بارها و بارها از طریق رسانه‌ها مطرح شده اما مسؤولان این استان شمالی با وجود هشدارهای مکرر همچنان نسبت به این مساله توجهی ندارند. این یک واقعیت عینی است که ساختمانهای بنا شده بر خاک‌های لس، ترک‌های بزرگ در شاکله این سازه‌ها و ساخت و سازهای غیراصولی، سرنوشتی جز دفن زیر آواری از خاک را برای ساکنان این ساختمانها ترسیم نمی‌کند. بدون شک ساخت و سازهای تپههای صدا و سیما در گرگان، کوی «عرفان»، صیاد و... نمونهای بارز از زیر پا گذاشتن داشتههای علمی امروز بشر و به عبارت دیگر تقابل آشکار با علم است. با این رفتارهای غیرعلمی و سودجویانه، طبیعت را به مبارزه فرامی‌خوانیم، غافل از اینکه طبیعت با کسی شوخی ندارد و بازنده واقعی کسانی هستند که با سودجوییهایشان چشم خود را بر واقعیت بستهاند. داستان ساخت و سازهای گرگان نیز قصه همین بی‌توجهی به آینده‌ای است که شهروندان را تهدید می‌کند و متاسفانه در این بین فقدان تاثیر‌گذاری دستگاه‌های نظارتی و فنی استان محرز است و البته همین بی‌توجهی و فقدان نظارت موجب شده تا این اتفاق نه در یک نقطه، بلکه در چند نقطه از شهر گرگان روی دهد. مدیرکل مدیریت بحران استان گلستان با تاکید بر اینکه سیل، زلزله و رانش، شدیدا گرگان را تهدید می‌کند، باور دارد با ادامه روند فعلی، آینده فاجعهباری در انتظار این شهر زیبای شمالی است. صادقعلی مقدم در جلسه شورای هماهنگی مدیریت بحران شهرستان گرگان اظهار کرد: از آنجاییکه براساس نقشههای پهنهبندی، خطر سیل، زلزله و رانش، مناطق ساختوساز شده در خارج از محدوده روستای «زیارت» را تهدید می‌کند به هیچوجه با الحاق مناطق ساخت و ساز غیرمجاز در قالب سکونتگاه مستقل یا محدوده منفصل موافق نیستیم. وی خاطرنشان کرد: شرایط خاص شهر گرگان در حوزه زیارت و خطری که این منطقه به عنوان یک نقطه بالادست با آن مواجه است، جدی است و البته این موضوع در گزارش منابع طبیعی استان نیز به روشنی بیان شده است. مقدم تاکید کرد: این منطقه از جهت سیل و رانش دارای ریسک و خطرپذیری بالا و از نظر ساختگاهی به هیچ وجه قابل زیست نیست و البته با این شرایط محکوم به فناست، حال چه تخریب بشود و چه تخریب نشود. وی با اشاره به سقوط یک درخت در مسیر زیارت و مرگ یکی از شهروندان اذعان کرد: متاسفانه این اتفاق تلخ زنگ خطری است که همچنان طنینانداز بوده و هشدار برای شرایط تلخ آینده‌ای است که در انتظار ما است.
دبیر شورای هماهنگی مدیریت بحران استان گلستان ادامه داد: به عنوان مدیرکل مدیریت بحران استان گلستان، رسما اعلام می‌کنم با این وضعیت، زیارت در سیلاب احتمالی با فاجعه بزرگی روبهرو خواهد شد و البته گرگان را هم از این حادثه متاثر خواهد کرد. مقدم متذکر شد: با توجه به این خطر، تهیه طرح خروج اضطراری برای مناطق آسیبپذیر باید در اولویت قرار گیرد، چون منازلی که در مسیر سیل قرار بگیرند، چه کم‌ارتفاع و چه مرتفع از بین خواهد رفت. وی ادامه داد: بحث استقرار پایگاه ماشینآلات مقابله با سیل احتمالی نیز در منطقه بالادست گرگان با توجه به نوع منطقه و دسترسیهایی که قطعا در چنین موعدی بسیار محدود خواهد بود، ضروری است. مقدم با اشاره به برنامههای جامعهمحوری که با تکیه بر محلات توسط سازمان ملل در 2 استان گلستان و کرمان اجرا شده بود، افزود: انتخاب شهر گرگان به عنوان یکی از شهرهای مدنظر برای این طرح، بیدلیل نبود و نشان داد که خطر زلزله با توجه به سابقه تاریخی و شرایط ساختگاهی در این شهر بسیار جدی است. وی یادآور شد: وقوع 30 زلزله در مقیاس بالای 3 درجه ریشتر و یک زلزله بالای
5/4 ریشتر در سال گذشته، نشانههای هشداردهنده برای این استان شمالی است.
در برابر زلزله آسیبپذیریم
این مسؤول گلستانی تصریح کرد: بدون شک در شرایط کنونی، بشدت در برابر زلزله آسیبپذیریم و در بحث آمادگی نیز تاکنون حداقلها را انجام دادهایم. مقدم با اشاره به بحث ساخت و ساز در تپههای لسی گرگان خاطرنشان کرد: یک فاجعه در انتظار گرگان است و متاسفانه مطمئن باشید با وقوع زلزلهای بالای 6 ریشتر در تپههای «زیباشهر»، «چالهباغ» و «گلهشر» شرایط تلخی روی خواهد داد و بسیاری از شهروندان در این مسیر در زیر آوار دفن خواهند شد.
مناظره می‌کنم
وی ادامه داد: حاضرم در جلسهای تحت عنوان ساخت و سازها در تپههای لسی گرگان، با حضور مسؤولان راه و شهرسازی، شهرداری گرگان و اساتید دانشگاهی در صدا و سیمای استان در قالب مناظره حضور یابم و مردم هم به عنوان داوران و ناظران این نشست خود قضاوت کنند که با ادامه این روند چه آینده‌ای در انتظار شهروندان ساکن این مناطق است. مقدم یادآور شد: بحث ما فنی است، شرایط خاک‌های لسی مشخص است و اکنون با بیتدبیری در حال ایجاد ترانشه و بارگذاری غیراصولی روی تپههای لسی هستیم. مدیرکل مدیریت بحران استان با تشکر از زحمات محیط‌زیست و منابع طبیعی در مهار حریق منابع طبیعی و جنگل زیارت گرگان عنوان کرد: در این بخش باید به دنبال توانمندسازی روستاهای حاشیه گرگان بود و البته تاکنون 4 کانکس مدیریت بحران در روستاهای «توسکستان»، «سید میران»، «نوده ملک» و «زیارت» گرگان مستقر شده و به بعضی از دهیاریها تجهیزات انفرادی مقابله با حریق تحویل شده و در آینده نیز این روند ادامه خواهد یافت. اگر چه این گزارش و گزارشهایی از این دست بیانکننده پیامد تخلفات و بیتوجهیها در ساخت و سازهای شهر گرگان است اما گویی همه منتظر حادثه هستند تا سپس اقدام کنند اما چه سود که این واکنش به مثابه نوشدارو پس از مرگ سهراب خواهد بود.