جنگل‌های تورانی با درختانی با عمر ۴۰۰ سال در جنوب کرمان در حالی به‌عنوان یکی از بزرگ‌ترین ذخیره‌گاه‌های طبیعی ایران محسوب می‌شود که هجوم آفت لورانتوس آنها را در معرض نابودی قرار داده است.
به گزارش مهر، ناحیه رویشی جنگل‌های ایرانی– تورانی در بخش خشک و نیمه‌خشک ایران قرار گرفته است و بزرگ‌ترین ذخیره‌گاه گیاهی منطقه محسوب می‌شود که بخش قابل توجهی از این جنگل‌ها در استان کرمان بویژه در جنوب این استان قرار دارد. در شرایط خشکسالی سال‌های اخیر و توسعه بیابان‌ها وجود این جنگل‌ها در حاشیه کویر سوزان تاثیر قابل توجهی در حلقه طبیعت بکر مناطق جنوبی استان کرمان دارد اما بی‌توجهی در نگهداری و حفاظت از این جنگل‌ها طی سال‌های اخیر خسارت‌های جبران‌ناپذیری به طبیعت بکر کرمان وارد کرده است. هزاران هکتار جنگل در جنوب کرمان شامل گونه‌های مختلف گیاهی از جمله پسته، بادام، ارس، درمنه، گون و تاغ مورد هجوم کم‌آبی و در کنار آن آفت‌های گوناگون از جمله لورانتوس و تشی قرار گرفته‌اند. در این میان «لورانتوس» بیشترین خسارت را به جنگل‌های منطقه وارد کرده است و هر روز بر شدت خسارت‌ها افزوده می‌شود. هم‌اکنون یک سوم جنگل‌های تورانی استان کرمان مورد هجوم این آفت قرار گرفته است و در صورت عدم رفع این مشکل جنگل‌های تورانی استان کرمان به تدریج خشک خواهد شد. لورانتوس آفتی گیاهی است که به‌عنوان آفتی نیمه‌انگلی همراه با گیاه میزبان آغاز به رشد می‌کند و طی دوران زندگی‌اش مواد مورد نیاز را از طریق شیره درخت میزبان تامین می‌کند و در زمانی کوتاه میزبان را از بین می‌برد. این آفت از طریق فضولات پرندگان یا از طریق طبیعی گسترش می‌یابد به گونه‌ای که گیاه مهاجم قادر است بذر خود را تا ۲۵ متر به محیط اطراف پرتاب کند و به این ترتیب جنگل‌های انبوه جنوب کرمان رفته‌رفته آلوده شده است. ماندانا افاضلی، گیاه‌پزشک و فعال محیط‌زیست در گفت‌وگو با مهر، درباره بروز این آفت در جنوب کرمان می‌گوید: طبق آخرین آمار بخش قابل توجهی از جنگل‌های تورانی در جنوب کرمان آلوده به آفت لورانتوس شده است و از سوی دیگر مشکلاتی از جمله خشکسالی همچنین آفت جانوری تشی که همان جوجه‌تیغی است نیز درختان را تهدید می‌کند. در واقع تشی پوسته درختان را می‌خورد و آونگ‌ها را از بین می‌برد و لورانتوس نیز به‌عنوان یک انگل گیاهی درختان را از بین می‌برد؛ این در حالی است که عمر درختان تورانی جنوب کرمان حدود ۴۰۰ سال است و از جمله جنگل‌های کهنسال ایران محسوب می‌شوند. وی افزود: گفته می‌شود ۴۸۰ هزار هکتار از جنگل‌های منطقه در خطر تاثیر آفت قرار دارند که عملا ۲۳۰ هزار هکتار این جنگل‌ها آلوده شده‌اند.
جنگل‌ها مهم‌ترین عامل در مقابل بیابانزایی هستند
افاضلی افزود: این افت درختان را به تدریج ضعیف و در نهایت از بین می‌برد و باید برای مقابله با این آفت برنامه‌ریزی لازم از سوی دستگاه‌های مربوط انجام شود. در واقع هم آفت تشی و هم لورانتوس قابلیت کنترل را دارند و تنها باید با یک عزم جدی و تامین اعتبار برای رفع مشکل تلاش کنیم. وی افزود: لورانتوس در واقع خود یک گیاه است که برای ادامه زندگی به درختان بزرگ وابسته است و از درخت میزبان تغذیه می‌کند و این روند آنقدر ادامه می‌یابد تا درخت میزبان خشک می‌شود. در واقع این آفت از 7 سال گذشته تاکنون درختان را آلوده کرده است اما اعتبار لازم برای برخورد جدی با این آفت اختصاص نیافته است. وی ادامه داد: این جنگل‌ها مهم‌ترین ذخیره‌گاه گیاهی در استان کرمان محسوب می‌شوند و از اهمیت بالایی برخوردارند و اگر خشک شوند، حداقل
۲۰۰ سال زمان نیاز است تا دوباره رشد کنند به همین دلیل از هم‌اکنون باید به فکر رفع مشکل باشیم که برای مقابله با لورانتوس باید درختان آلوده قطع و سوزانده شوند و برای مقابله با تشی نیز باید اطراف درختان فنس‌کشی شود. رئیس اداره منابع طبیعی و آبخیزداری جیرفت در این باره به مهر گفت: بخش قابل توجهی از جنگل‌های استان کرمان در شهرستان‌های جنوبی کرمان قرار دارند و از اهمیت فوق‌العاده‌ای برخوردارند. رضا سنجری افزود: لورانتوس هشدار جدی جنگل‌های جنوب کرمان است و در صورت روند رشد توسعه این آفت، شاهد خسارت جدی به جنگل‌ها خواهیم بود.
۲۰ درصد جنگل‌های جیرفت خسارت دیدند
رئیس اداره منابع طبیعی و آبخیزداری جیرفت تصریح کرد: بیش از ۲۳۴ هزار هکتار جنگل تحت تاثیر مستقیم این آفت آلوده شده است و نزدیک به ۲۰ درصد جنگل‌های شهرستان جیرفت دچار خسارت جدی شده است. وی ادامه داد: این افت بویژه از طریق پرندگان بشدت توسعه یافته است و با توجه به گسترده بودن جنگل‌های جنوب کرمان و صعب‌العبور بودن راه‌های دسترسی مشکلاتی برای مقابله با این آفت وجود دارد. سنجری راه مقابله با این افت را فیزیکی دانست و افزود: به همین دلیل مقابله با آفت زمان‌بر و پرهزینه است و امیدواریم عزم ملی برای مقابله با این آفت ایجاد شود و اعتبار مورد نیاز نیز اختصاص یابد. وی با اشاره به نقش فعال پرندگان در توسعه این آفت گفت: امکان تسری آفت به جنگل‌های شمال استان نیز وجود دارد و با توجه به هزینه بالای مقابله با این آفت بهتر است با مقابله با آفت در جنوب کرمان از بروز خسارت‌های بیشتر در آینده پیشگیری کنیم در غیر این صورت امکان آلوده شدن جنگل‌های مناطق مختلف استان کرمان وجود دارد. وی ادامه داد: خشکسالی سال‌های اخیر و کمبود بارندگی بویژه در سال گذشته موجب شده بسیاری از گونه‌های گیاهی در جنوب کرمان ضعیف شوند و بروز تنش در روند زندگی این گونه‌های گیاهی می‌تواند منجر به خسارت‌های ثانویه بیشماری در منطقه شود. وی گفت: برداشت‌های غیرمجاز از گونه‌های گیاهی، دخالت‌های انسانی و چرای بی‌رویه و تشدید آفت‌های مختلف می‌تواند ضربه جبران‌ناپذیری را به عرصه‌های گیاهی جنوب کرمان وارد کند.