مرتضی اسماعیل‌دوست: کتاب «عصرهای کریسکان» خاطرات دلاور سرافراز کرد، امیر سعیدزاده (سعید سردشتی) است که بیش از 6 سال در زندان‌های ضدانقلاب کومله و دموکرات شکنجه شد و در همه مسیرهای سخت زندگی و در پیچش رخدادهای سیاسی، نگاه و آرمانش را نسبت به نظام و کشور از دست نداد. این مرد شجاع دل تقریبا تنها نجات‌یافته از زندان مخوف کریسکان است. مساله قابل بیان در کتاب «عصرهای کریسکان» حضور 2 راوی برای انعکاس روزهای تلخ اسارت بوده که زوایایی متمایز را از شخصیت نزد مخاطب متبلور می‌سازد و حضور راوی دوم یعنی همسر سعیدزاده به پیشبرد داستان کمک شایانی می‌کند. کتاب «عصرهای کریسکان» به جنگ‌های داخلی در کردستان و شرایط ملتهبی که با وجود دسیسه‌گری‌های خائنانه گروهک‌های تروریستی رخ داده می‌پردازد و خواننده در گذر از خاطرات زندگی سعیدزاده، پی به بخش مهمی از تاریخ سیاسی ایران خواهد برد. از طرفی شرایط بغرنجی که در سال‌های مختلف برای شخصیت محوری کتاب پیش آمده، موجب شده با اثری بالقوه دراماتیک برخورد کنیم که امکان هیجان خوانش را برای مخاطب فراهم می‌کند، چرا که امیر سعیدزاده در مجموع 7 سال از زندگی خود را در زندان گذرانده که 3 سال آن در زندان کومله و 4 سال در زندان دموکراتها و در عصرهای ناکوک کریسکان سپری شد. عنوانِ «کریسکان» اشاره به منطقه‌ای در کوه سنجاق در کردستان عراق دارد که زمانی مقر اصلی حزب دموکرات ایران بوده است و کریسک در زبان کردی به معنای سنگی است که در رودخانه مانده و بر اثر گذر آب صیقل خورده است. مساله دیگری که موجب ملموس شدن رخدادها و روانی خاطره‌نگاری شده است، اطلاع و نزدیکی نویسنده کتاب با شخصیت مورد پرداخت است، آنجا که آشنایی کیانوش گلزار راغب که این کتاب را تدوین کرده با سعیدزاده از طریق سقف شکسته زندان و با فراری دادن او شکل می‌یابد. نویسنده در مقدمه این کتاب می‌نویسد: «عصرهای کریسکان، کوزه آبی است از چشمه‌‌ساران کردستان که ظرف 3 سال تفکر و تامل و پیگیری، 40 ساعت گفت‌وگو و مصاحبه با امیر سعیدزاده و همسر گرامی‌‌اش و روزها و ساعت‌ها مصاحبه تکمیلی و پراکنده با رزمندگان و خانواده‌های معظم شهدای نام برده شده در کتاب و انجام سفرهای تحقیقاتی و میدانی در منطقه سردشت به رشته تحریر درآمده است».
در کتاب «عصرهای کریسکان» با وجود همه التهاب‌ها، تنش‌ها و نقصان‌هایی که تنفس زیستن را برای کاراکتر محوری داستان و همسرش تنگ می‌کند، نوعی امید دلنشین در پس‌زمینه روایت‌ها می‌توان یافت، جایی که تلخی مبارزه زیر سایه لطافت عشق قرار می‌گیرد. پرداخت به شخصیت سعیدزاده که تجربه سخت زندان‌های ساواک، کومله و حزب دموکرات را دارد، شرایط مناسبی برای قرار گرفتن در قالب روایتی دراماتیزه را دارد. از طرفی لزوم آگاهی از جریانات فکری و احزاب سیاسی در تاریخ ایران می‌تواند دریچه‌های مناسبی برای تبلور اندیشه‌های پویا فراهم کند تا بتوان در خلال حوادث گوناگون با چراغی روشن، راهی مطمئن را پیمود و اسیر وسوسه‌های زیرکانه افراد و گروه‌های معاند با نظامی پایدار نشد.
«عصرهای کریسکان» کتابی متفاوت در زمینه ادبیات پایداری است که توسط سوره مهر منتشر شده و در آن با زوایای مختلف اتفاقات سیاسی در بزنگاه‌های تاریخی آشنا شده و روایتی دوسویه از امیر سعیدزاده (سعید سردشتی) و همسرش در سال‌های منجر به پیروزی انقلاب اسلامی ایران و پس از آن در منطقه کردستان را مرور می‌کنیم. روایتی که گاه چنان دهشتناک به تصویر در می‌آید که رنجش از تورق صفحات کتاب را برای خواننده به دنبال خواهد داشت. همچنین می‌توان خاطراتی ناب، جذاب و به‌یادماندنی از مردمان دلاور کردستان را در لابه‌لای خاطرات کتاب یافت. انتخاب سوژه ملتهبانه زندگی شخصیتی چون سعیدزاده که فراز و نشیب‌های بسیاری بر آن وجود دارد از سوی نویسنده قابل توجه برای پرداخت بوده است. شخصی که پیش از انقلاب از سوی ساواک دستگیر شد و بعدها عملیات‌هایی را برای سپاه به انجام رسانید. سعیدزاده با اشاره به خاطراتی از وقایع رخ‌داده در کردستان در زمان اسارتش گفته است: «درست است که من سنی و کردزبانم اما افتخار میکنم که یک کردم و ایرانی‌‌ام. در بعضی اندیشه‌های اهل تسنن شاید این مطلب گران می‌‌افتد اما باید بگویم آنچه الان من دارم از خودم نیست و از بزرگانی است که با آنها بوده‌‌ام. هرچه دارم از پیشکسوتان جمهوری اسلامی است. هر چه دارم از پیشکسوتان نظام اسلامی است. من به اندازه درک خودم می‌گویم که بعد از حادثه کربلا ندیدم و نخواندم که کسی مانند امام خمینی رحمه00الله علیه پرچم آزاداندیشی بلند کند و به جهانیان نشان دهد. این افتخار ما است و من هم افتخار میکنم که به فرمایش ایشان که گفت هر کس توان اسلحه به دست گرفتن دارد به میدان رزم برود، لبیک گفتم».
نویسنده در کتاب «عصرهای کریسکان» سعی کرده روایتگری صادق برای خاطرات سعیدزاده باشد. کیانوش گلزار راغب در سومین تجربه نویسندگی‌اش، فضایی مناسب را برای انعکاس خاطرات رزمنده‌ای چون سعیدزاده فراهم کرد و این روایت شناور با توجه به تجربه نویسنده در خاطره‌نگاری کتاب «شنام» رخ داد تا مخاطب در کتاب «عصرهای کریسکان» با فصل‌بندی‌های مشخص با زندگی شخصیت مورد اشاره و خانواده‌اش همراه شود. شرایط شکل‌گیری کتاب هم در نوع خود جالب توجه است، چرا که گلزار راغب سال‌ها پس از پایان اسارت و در حالی که از امیر سعیدزاده هیچ خبری نداشته، کتاب خاطرات خود را با عنوان «شنام» روایت می‌کند و پس از انتشار این کتاب، امیر سعیدزاده او را پیدا می‌کند و با هم تماس می‌گیرند. گلزار راغب با تلاش فراوان برای راضی کردن سعیدزاده برای بیان خاطراتش در نهایت موفق میشود او را راضی کند که خاطرات نابش را بیان کند و در نتیجه با «عصرهای کریسکان» خاطراتی را از زبان رفیق قدیمی خود امیر سعیدزاده روایت می‌کند؛ کتابی که می‌تواند تصویری شجاعانه از استقامت و ایثار را در دشت‌های شقایق این سرزمین به یادگار باقی بگذارد.