حجت‌الاسلام والمسلمین سیدمحمود نبویان، نماینده مردم تهران در مجلس شورای اسلامی، اخیرا با انتشار متنی به کالبدشکافی توافقنامه ژنو پرداخته است. این متن طی چند بخش در اختیار خوانندگان محترم قرار می‌گیرد. اینک آخرین بخش این نوشتار تقدیم می‌شود.
***
برای نمونه، در گام اول بیان شده است که ایران درباره نگرانی‌ها نسبت به ساخت رآکتور اراک اعلام می‌کند که در مدت 6 ماه، اولا: این رآکتور را راه‌اندازی نمی‌کند، ثانیا: سوخت و آب سنگین به رآکتور منتقل نمی‌کند، ثالثا: سوخت اضافی آزمایش نمی‌کند، رابعا: سوخت بیشتر برای رآکتور تولید نمی‌کند و خامسا: اجزای باقیمانده رآکتور را نصب نمی‌کند.
علاوه براین، در گام نهایی نیز تصریح شده است که ایران باید به‌صورت کامل نگرانی‌ها را درباره رآکتور اراک برای طرف غربی برطرف کند. در این صورت چگونه ادعا می‌شود که خطوط قرمز نظام رعایت شده است؟
4- آقای روحانی ادعا کرده است در این توافقنامه تحریم‌ها متوقف و در سازمان آن فروپاشی صورت گرفته است.
در توافقنامه هیچ امری که سخن آقای روحانی را نسبت به تحریم‌های اصلی بانکی، نفتی و تحریم‌های سخت شورای امنیت تایید کند، وجود ندارد. چنانکه بیان شده است طرف غربی در بیانیه توجیهی خود بعد از این توافقنامه تصریح کرده است:
«در مرحله اول، ما به اجرای تحریم علیه ایران ادامه می‌دهیم و علیه کسانی که سعی می‌کنند تحریم‌ها را دور بزنند، اقدام خواهیم کرد؛ تحریم‌های مرتبط با فروش نفت خام ادامه می‌یابد؛ تحریم‌های مرتبط با صادرات محصولات پتروشیمی به ایران که موجب از دست رفتن میلیاردها دلار از درآمدهای ایران شده است، به قوت خود باقی می‌ماند؛ بخش عمده دارایی‌های 100 میلیارد دلاری خارجی ایران غیرقابل دسترس باقی می‌ماند.
- دیگر بخش‌های مهم تحریم‌ها دست‌نخورده باقی می‌ماند. از جمله:
1- تحریم علیه بانک مرکزی ایران و ده‌ها بانک بزرگ و نهاد مالی دیگر
2- تحریم‌های ثانویه که براساس لایحه جامع تحریم‌های ایران (سیسادا) علیه بانک‌هایی وضع شده است که با شرکت‌ها و اشخاص تحریم‌شده همکاری می‌کنند.
3- تحریم کسانی که خدمات دیگر مالی همچون خدمات بیمه به ایران می‌دهند.
4- دسترسی محدود به نظام مالی آمریکا
- همه تحریم‌ها علیه 600 فرد و نهاد که با برنامه موشکی و هسته‌ای ایران همکاری می‌کنند به قوت خود باقی می‌ماند.
- تحریم بخش‌های مختلف اقتصاد ایران از جمله کشتیرانی و کشتی‌سازی به قوت خود باقی می‌ماند.
- تحریم سرمایه‌گذاری‌های بلندمدت و منع ارائه خدمات فنی به بخش انرژی ایران به قوت خود باقی می‌ماند.
- تحریم علیه برنامه نظامی ایران به قوت خود باقی می‌ماند.
- محدودیت‌های گسترده آمریکا برای تجارت با ایران به قوت خود باقی می‌ماند و ایران کماکان از داد و ستد با بزرگ‌ترین اقتصاد جهان محروم می‌ماند.
-همه تحریم‌های شورای امنیت سازمان ملل پابرجا می‌ماند.
- همه تحریم‌های مرتبط با حمایت ایران از تروریسم، نقش بی‌ثبات‌کننده‌‌اش در بحران سوریه و سوابق بد حقوق‌بشری‌‌اش به قوت خود باقی می‌ماند؛ امروز گروه 1+5 و ایران به مجموعه‌ای از تفاهمات اولیه دست یافتند که مانع پیشرفت برنامه هسته‌ای می‌شود و ابعاد کلیدی آن را به عقب می‌راند. این تفاهم، اولین محدودیت‌های معناداری است که ایران طی یک دهه گذشته در برنامه خود
پذیرفته است.
6 ماه آغازین، شامل اعمال محدودیت‌های مهم در برنامه هسته‌ای ایران است که باید به‌تدریج فوری‌ترین نگرانی‌های ما را از جمله توانمندی غنی‌سازی ایران، ذخایر کنونی اورانیوم غنی‌شده‌‌اش، تعداد و توانمندی‌هایش در زمینه سانتریفیوژها و توانایی‌‌اش در تولید پلوتونیوم در رآکتور اراک برطرف سازد.»
بنابراین، ایران در این توافقنامه اولا به حقوق هسته‌ای خود دست نیافته است، ثانیا حق غنی‌سازی ایران به رسمیت شناخته نشده است، ثالثا خطوط قرمز نظام رعایت نشده است و رابعا هیچ تزلزل و فروپاشی در تحریم‌های اصلی صورت نگرفته است.
نتیجه آنکه اگر آنچه آقای روحانی در نامه به مقام معظم رهبری نوشته و مرقوم داشته است، درست بود، جای تشکر داشته و یک موفقیت بوده است (چنانکه رهبر معظم انقلاب نیز به همین صورت بیان کرده‌اند) اما متاسفانه شاهد آن هستیم که هیچ‌یک از ادعاهای آقای روحانی درباره توافقنامه صحیح نیست.
آنچه آقای روحانی مرقوم داشته است با آنچه با طرف غربی تفاهم شده است، فاصله بسیار زیادی دارد و امری که مقام معظم رهبری تایید کرده‌اند، محتوای مرقومه آقای روحانی بوده است نه آنچه مورد تفاهم قرار گرفته است.
در انتهای این نوشتار از آقای ظریف، عراقچی و روانچی تقاضا می‌کنم صادقانه همه بندهای این توافقنامه را برای مردم عزیز و بزرگ ایران توضیح دهند، یعنی دقیقا توضیح دهند چه چیزهایی را داده‌ایم و چه چیزهایی را گرفته‌ایم.
روشن‌کردن و اطلاع‌رسانی به مردم عزیز حق مردم و وظیفه ماست زیرا صاحبان اصلی این کشور، مردم عزیزند، و به همین جهت است که مقام معظم رهبری فرموده‌اند: «به مذاکرات جاری خوشبین نیستیم چرا که معلوم نیست نتایجی را که ملت انتظار دارد به همراه بیاورد، اما معتقدیم این تجربه ایرادی ندارد... اما لازم است ملت بیدار باشد و بداند چه اتفاقی دارد می‌افتد.» (دیدار دانش‌آموزان‌ـ 12/8/1392)
نیز در ادامه فرموده‌اند:
«هر کاری که به مصلحت کشور باشد و مسؤولان کشور انجام بدهند، ما از آن کار حمایت می‌کنیم، کمکشان می‌کنیم، دعایشان هم می‌کنیم، لکن توصیه هم می‌کنیم، هم به آحاد مردم هم به مسؤولان، هم بویژه به شما جوان‌های عزیز که چشم‌ها و گوش‌ها را باز کنید، هر ملتی با آگاهی، با هوشیاری، با بیدار ماندن و به خواب نرفتن، می‌تواند به اهداف والای خود دست پیدا کند.» (دیدار دانش‌آموزان‌ـ 12/8/1392)