
باربد بهراد: جام خوآن گمپر؛ مصافی که هر تابستان قبل از آغاز لالیگا بین بارسا و یک تیم سرشناس غیر اسپانیایی برگزار میشود به احترام مرد سوییسی که پایهگذار و موسس این تیم بود. 10 سال قبل در همین جام بود که بارسا از یووه پذیرایی کرد و در پایان بازی، کاپلو سرمربی وقت نراتزوری گفت؛ نمیدانم این پسربچه که شبیه کارتونها در زمین بازی میکرد چه کسی بود اما قطعا آینده روشنی دارد. این نخستین تعریفی بود که یک مربی بزرگ از لیونل مسی 17 ساله کرد. اعجوبه آرژانتینی که لاماسیا از 12 سالگی روی آن
سرمایهگذاری کرد و در کمتر از 5 سال زمان بهرهبرداری از او فرا رسید. مسی در روزگاری تبدیل به ستاره بارسا شد که روزنامههای آرژانتین به محض پیدا شدن یک بازیکن کوتاه قد و نسبتا سرعتی در این کشور، لقب مارادونای دوم را سخاوتمندانه به او اعطا میکردند. از خاویرساویولا تا کارلوس توز و سرخیو آگوئرو. قرار بود اینها همه مارادونای دوم شوند اما مارادونا تنها یکی بود. آنچه یک بازیکن را به مارادونا نزدیک میکرد فوتبالش بود. نخستین بار در سال 2006 در بازی بارسلونا مقابل ختافه، لیونل مسی توپ را از مرکز میدان برداشت و کاملا عامدانه حرکت مارادونا در سال 1986 در بازی نیمه نهایی جامجهانی مکزیک را تکرار کرد. دریبل 5 نفر و گلزنی. پس از این گل بود که تمام رسانههای ورزشی جهان شروع به مقایسه این دو کردند. مارادونای دوم حالا پیدا شده بود. اما درخشش مسی با کسب 4 توپ طلای جهان تا جایی پیش رفت که حالا عدهای او را فراتر از مارادونا میدانند و میگویند کارآیی مسی درون زمین به مراتب بیشتر از دیگو است. اما این درخشش همواره در بارسا بوده و در تیمملی آرژانتین اوضاع به گونه دیگری پیش رفته است.تا قبل از جامجهانی2014 آرژانتینیهای متعصب از این قیاس متنفر بودند و اعتقاد داشتند مسی یک کاتالان است نه آرژانتینی. اما در جامجهانی یک اتفاق ویژه رخ داد. با درخشش مسی که بیشتر در اختیار تیم بود و برخلاف بارسا، کمتر حرکات انفرادی داشت، آرژانتین پس از 24 سال مجددا به فینال رسید. حالا زمانش رسیده بود تا مسی به آن چیزی برسد که قیاس او و مارادونا را تکمیل میکرد. او قبل از شروع جامجهانی در مصاحبه با یکی از روزنامههای برزیلی اعتراف کرد حاضر است هیچ گلی را در این تورنمنت به ثمر نرساند اما تیمش قهرمان جهان شود. مسی و این رویا تنها چند متر با هم فاصله داشتند. شاید اگر داور بازی، خطای واضح دروازهبان آلمان روی هیگوآین را اعلام میکرد و مانوئل نویر از بازی اخراج میشد و شاید اگر رودریگو پالاسیو در وقتهای اضافه بازی، قدر پاس طلایی مسی را میدانست و موقعیت تک به تک را گل میکرد شاید حالا مسی و مارادونا نزد هواداران متعصب آرژانتین در یک رده بودند. اما رویای مسی با تک گل ماریو گوتزه، همانی که به او لقب مسی آلمان را میدهند، فرو ریخت. یک قهرمانی جهان که مسی بیصبرانه انتظارش را میکشید به همین سادگی از بین رفت. زمان یک سال سپری شد و پس از اینکه مسی با بارسا همه جامهای پیش رو را درو کرد و پا به جام ملتهای آمریکای جنوبی گذاشت همگان منتظر نخستین جام معتبر راهراهپوشان با مسی بودند. به فاصله یکسال باز هم به فینال رسیدند. این بار مقابل شیلی که یک بازنده ابدی مقابل آلبی سلسته بود. اما در ضربات پنالتی باز هم آرژانتین باخت تا مسی باز هم در یک فینال با تیمملی کشورش ناکام باشد.آنچه مسی در عالم باشگاهی بهدست آورد به مراتب بیشتر و پر تعدادتر از همه افتخارات باشگاهی دیگو آرماندو مارادونا است اما او تنها زمانی در چشم آرژانتینیهای متعصب همتای دیگو میشود که یک تنه تیمملی کشورش را قهرمان جهان کند. پس از ناکامی در کوپاآمهریکا، روزنامه معروف اوله، چاپ آرژانتین در یک مقاله تند به مسی حمله کرد و مدعی شد او نه تنها در حد مارادونا نیست بلکه تعصبی هم به تیمملی کشورش ندارد! حملات تند اوله و دیگر رسانههای آرژانتینی این شایعه را به وجود آورد که شاید مسی دیگر پیراهن تیمملی کشورش را بر تن نکند. گمانه زنیای که فعلا با سکوت سوپر ستاره این دوران بارسا ادامه دارد اما او نشان داده تسلیمناپذیر است. اگر کمی خوششانس بود حالا هم فاتح جامجهانی بود و هم جام ملتهای آمریکای جنوبی اما فعلا تقدیر با او در لباس سپید و آبی کشورش سر ناسازگاری دارد.
شخصیتهای متفاوت 2 اسطوره
اما هر چه تکنیک و فوتبال چشمنواز مارادونا و مسی به یکدیگر تشابه دارد، این دو از لحاظ شخصیتی از 2 سیاره متفاوت هستند.
دن دیگو مردی بود با آرمانهای ضد امپریالیستی، روحیهای جنگجو و کلا پر حاشیه. اگرچه در سنین کم همانند مسی شروع به درخشش کرد اما عمر فوتبالش بهخاطر کوکائین بسیار کوتاهتر از آن چیزی شد که همگان انتظارش را داشتند. در سکانس فیلم معروف مارادونا، ساخته امیر کوستوریتسا کارگردان بوسنیایی، ابرستاره فوتبال آرژانتین مقابل دوربین اعتراف میکند: اگر اسیر این لعنتی(کوکائین) نمیشدم قطعا بازیکن بهتری بودم و دوران بیشتری را در زمین مسابقه ادامه میدادم. خالکوبیای معروف روی بازوی مارادونا و همین خط فکریاش باعث شد او یک اسطوره بیبدیل باشد. اما در این سو لیونل مسی تمام دوران زندگیاش را زیر نظر خانواده پشت سر گذاشت. مسی از این لحاظ هیچ شباهتی به بزرگمرد فوتبال کشورش نداشت. او حتی از بیان کردن عقاید سیاسیاش هم پرهیز میکند. از این رو سخت است چنین شخصیتی همانند مارادونا بتواند تبدیل به اسطوره لایههای زیرین جامعه شود. آنچه مسی را تبدیل به مسی کرد تنها هنرش درون زمین است و بس. دریبلهایی که هیچکدام در کم و کیف، کمتر از مارادونا نیست اما اینکه چرا در تیمملی کشورش تبدیل به طلا نمیشود به دهها فاکتور دیگر مرتبط است از جمله شانس. مارادونا با تیمی قهرمان جهان شد که 2 دوره قبلش باز هم به این عنوان دست پیدا کرده بود. یعنی سال 1978 که آرژانتین میزبان جامجهانی بود. فوتبال آن دوره این کشور آنقدر پتانسیل داشت که در سال 90 باز هم به فینال رسید. اما این آرژانتین که امروز به مسی رسیده دقیقا 25 سال است هیچ عنوان فاخری را صید نکرده است. از لحاظ بازیکن، ستارههای بزرگی مثل توز، آگوئرو، پاستوره، ماسچرانو و خیلیهای دیگر را در اختیار دارد اما آنچه آرژانتین 2 دهه قبل داشت انسجام تیمی بود. شاید تنها برتری محسوس مارادونا نسبت به مسی، به ویژگی ذاتی او مربوط شود، شخصیتش به عنوان کاپیتان که همه بازیکنان را تهییج میکرد. مسی و سکوتش که همراه با فروتنی بیش از اندازه است شاید مانع آن شود که او همانند مارادونا توان تهییج دیگران را داشته باشد. بدون شک مارادونا کاپیتان بهتری بود.با این وجود مسی تمام آن چیزهایی که باید ثابت کند را با پیراهن بارسا ثابت کرد. او در یک دهه اخیر همواره در یک نمودار صعودی قرار داشته است که سال به سال نسبت به سال قبل پختهتر میشود اما آن چیزی که خودش همیشه آرزویش را داشته و میداند با آن سرانجام جایگاه مارادونا را فتح میکند، قهرمانی در جامجهانی است. شاید سال 2018 و در خوشبینانهترین حالت سال 2022 آخرین فرصت برای ستاره بزرگ باشد تا طلسم بزرگ را بخورد. شاید بعدها جهان فوتبال حسرتش را بکشد که مردی با چندین توپ طلا هرگز قهرمان جامجهانی نشد، آن هم با کشوری مثل آرژانتین که ذاتا یک مدعی کسب جام است.