۲۰/آبان/۱۴۰۵
|
۰۰:۰۷

دیدگاه

گفت‌وگو با ایران تأثیرگذار اجتناب‌ناپذیر است هنری کیسینجر، وزیر خارجه اسبق آمریکا در مقاله‌‌ای تحت عنوان «چالش‌های سیاست خارجی اوباما» در روزنامه واشنگتن‌پست با تشریح چالش‌های سیاست خارجی آمریکا در دولت جدید اوباما، گفت‌وگوی آمریکا با ایران به عنوان کشور دارای تاثیرگذاری فراوان در منطقه را اجتناب‌ناپذیر دانست. به زعم وی، دستورکار گسترده دیپلماتیکی که دولتمردان اوباما آن را اتخاذ کرده‌اند توانایی این کشور برای هماهنگ کردن اولویت‌های ملی نظیر روابط با ایران و کره‌شمالی با جهان و نگرانی‌های چندجانبه را در بوته آزمایش قرار خواهد داد. بحران اقتصادی، انرژی تمام قدرت‌های بزرگ را گرفته و در حال حاضر چالش‌های مهمی نظیر انرژی، محیط‌زیست و تکثیر سلاح‌‌های هسته‌ای به درجه قابل توجهی رسیده و امکان ارائه راه‌حلی جامع بی‌سابقه است. در واقع اوباما در فرصتی منحصر به فرد قدم به دفتر خود گذاشته و مذاکرات را در دامنه غیر عادی از موضوعات آغاز کرده است. هرکدام از آنها دارای ترکیبات استراتژیکی و سیاسی مخصوص به خود است و هر کدام از آنها برای خود موضوعات ویژه‌ای دارند. هر کدام ریسک‌های خود را دارند که موانع ذاتی آنها می‌‌تواند هدف نهایی را مبهم یا تاکتیک‌‌های مذاکره ممکن است اصل ماجرا را منحرف کند، اما به نوشته این مقاله، چالش‌ها به طور تنگاتنگی به یکدیگر وابسته‌اند، برای مثال مذاکرات کنترل تسلیحات با روسیه روی نقش این کشور در تلاش‌ها برای جلوگیری از برنامه هسته‌ای ایران تاثیرگذار خواهد بود یا گفت‌وگو‌های راهبردی با چین به شکل‌‌گیری مذاکرات با کره‌شمالی کمک خواهد کرد. از این رو این واقعیت‌ها باید به برخی مفاهیم کاربردی نظم جهانی ترجمه شوند. کیسینجر در ادامه وظیفه دولتمردان آمریکا بویژه در قبال کره‌شمالی و ایران را مذاکرات گسترده و هدایت آن به‌وسیله اشخاص پرانرژی می‌داند تا به سمت هدفی نهایی حرکت کند. در بخش دیگری از این مقاله با بیان اینکه ایران کشوری پیچیده‌ با تاثیرات مستقیم و بزرگ‌تر بر منطقه‌ خود است، آمده: روند دیپلماسی با ایران به‌تازگی آغاز شده و نتیجه این دیپلماسی به این بستگی دارد که آیا ممکن است یک تعادل ژئواستراتژیک در منطقه ایجاد کرد که همه کشورها از جمله ایران بتوانند احساس امنیت کنند. برای دستیابی به این هدف، مذاکرات دوجانبه با ایران اجتناب‌ناپذیر است. کیسینجر در ادامه تاکید می‌کند: من به‌طور کلی فهمیده‌‌ام قبل از آنکه به مسائلی دیگر پرداخته شود بهترین شیوه مذاکره است. معامله‌‌ای تاکتیکی - با مجموعه‌‌ای از کمترین امتیازات - که پایداری آن به‌وسیله موضوعات جانبی آزموده شود، اما این ریسک موجب ایجاد سوء‌تفاهم‌‌هایی درباره هدف نهایی خواهد شد. دیر یا زود مسائل اساسی باید مورد توجه قرار گیرد، اما این برای کشوری که برای سه دهه هیچ تماس موثری با آن وجود نداشته ضروری به نظر می‌‌رسد. البته به اعتقاد این سیاستمدار کهنه‌‌کار آمریکایی، در مقابل، موضوع تکثیر تسلیحات هسته‌ای به‌طور ویژه‌ای چند‌جانبه است. تاکنون انگلیس، فرانسه، آلمان و روسیه و هم اکنون آمریکا به اتفاق آرا هماهنگ بوده‌اند. هزینه‌ای که آنها پرداخت کرده‌اند این است که مسائل کلیدی هنوز حل نشده و مورد توجه قرار نگرفته است. در حالی که دولت آمریکا به دنبال ترغیب ایران برای ورود به گفت‌وگو است باید به‌طور فعالانه به دنبال حل سوالاتی در میان شرکای خود باشد نظیر اینکه میزان بازرسی‌های بین‌المللی تا چه اندازه می‌تواند یک برنامه غنی‌سازی صلح‌آمیز را راستی‌آزمایی کند. این تنها راهی است که می‌توان دیپلماسی چند‌جانبه را حمایت کرد. اگر هیچ توافقی در این مسائل به دست نیاید، مذاکرات بلند‌مدت در بن‌بست پایان خواهد یافت و با کمترین عزمی وتو می‌شود و در نتیجه برنامه هسته‌ای ایران وجهه قانونی خواهد یافت. به علاوه، مقامات آمریکا کشور را وارد یک اقدام دیپلماتیک مهم کرده‌اند، از این رو هم‌اکنون ضروری است دولت آمریکا دیدگاه خود را با برنامه‌‌ای دیپلماتیک محقق کند. وزیر خارجه اسبق آمریکا که تکثیر تسلیحات هسته‌ای را فوری‌ترین تصویر از روابط بین نظم جهانی و دیپلماسی می‌داند، بر این باور است که در صورت دستیابی کره‌شمالی به زرادخانه تسلیحاتی، آن هم با وجود مخالفت‌های آمریکا و دیگر قدرت‌ها در شورای امنیت سازمان ملل متحد، منظره هماهنگ نظم جهانی به طور جدی تخریب خواهد شد. در جهانی که کشورهای مجهز به سلاح هسته‌‌ای در حال افزایش هستند نامعقول است که انتظار داشته باشیم تسلیحات هسته‌ای هرگز استفاده نشوند یا هرگز در اختیار سازمان‌های تروریستی قرار نگیرند. هنری کیسینجر با بیان دیدگاه فوق بر لزوم اتخاذ رویکرد فراگیر دیگری برای نظم جهانی تاکید می‌کند و می‌افزاید: سال‌‌های آینده آخرین فرصت برای دستیابی به یک بازدارنده قابل اجرا خواهد بود. اگر آمریکا، چین، ژاپن، کره‌جنوبی و روسیه نتوانند این تقابل را به دست آورند، در آینده با کشوری مواجه خواهند شد که هیچ تاثیری بر تجارت بین‌المللی نخواهد داشت و در آن زمان، عبارت «جامعه جهانی» بی‌معنا خواهد بود.
ارسال نظر
captcha
پربیننده