
مهدی طاهرخانی: 1- اینک ماموریت آنهایی که سهوا یا عمدا میخواستند بت فوتبال را بشکنند و باخت را برای تیمی با حجم هواداران پرسپولیس، عادی کنند به پایان رسیده است. آنها موفق شدند. یک پیروزی به غایت بزرگ. چند سال قبل که لیگ تازه آغاز شده بود و قرمزها با حمید استیلی دقیقا چنین شروع ویرانکنندهای داشتند یکی از ورزشینویسان در یادداشتی جملهاش را اینچنین شروع کرد؛ این صدای خرد شدن استخوانهای پرسپولیس است، محبوبترین تیم ایران که حالا باخت قسمتی از اجزای لاینفکش شده... .
تاریخ تکرار شده و حالا درست در همان برهه هستیم، آغاز لیگ جدید و یک شروع تقریبا غافلگیرکننده از سوی قرمزها اما دیگر کسی نمیتواند سوگنامهاش را برای قرمزها با این جمله شروع کند. اصولا استخوان برای چیزی به کار میرود که یک چارچوب خاص دارد، پیکربندی دارد، بعد دارد و ظاهرش علیالظاهر بزرگ است. حالا پرسپولیس منهای اسم بزرگش،کدام یک از اینها را به یدک میکشد؟ مگر قامتی مانده که استخوانش خرد شود؟ آنها که با تز چندقطبی کردن فوتبال ایران، وارد کارزار شدند اگرچه نتوانستند قطبهای واقعی و راستین با هوادارانی چند ده میلیونی درست کنند اما در تخریب قطبین قدیمی، شاهکاری به یاد ماندنی از خود بر جای گذاشتند. اگر همین الان در عالم سوررئال یکی علی عبدو را از گور بلند کند و به او بگوید؛ 3 بازی از لیگ شروع شده و پرسپولیس با یک مساوی و 2 باخت کارش را شروع کرده،تکلیف چیست؟ او قطعا میگوید منظور کدام پرسپولیس است، پرسپولیس تهران؟ یک چیزهایی درمانش اصولا راهکار خاصی ندارد چون تخریبش با یک فرمول خاص و واحد نبوده که بخواهید با مهندسی معکوس درستش کنید.
2- دیگر صدای استخوان هم نمیآید. پرسپولیس با همان حجم هوادار که کماکان پر طرفدارترین تیم ایران به شمار میرود، چند سالی است شبیه پرسپولیس نیست. صحبت از یک قطب است. فوتبال برد و باخت دارد، فراز و نشیب دارد و همانطور که خیلی از تیمهای بزرگ جهان یک دوره رکود را پشت سر میگذارند، این بیماری را میشود برای یک تیم مثل پرسپولیس هم متصور شد اما چند سال «طول درمان» لازم است؟ شاید مثال دمدستیاش همین میلان ایتالیا باشد. یک تیم بزرگ با پیشینهای قابل احترام و کاملا حماسی. حالا به هر دلیلی در دوره رکود است. آنطور که آلمانها از بایرن مراقبت میکنند، بریتانیاییها هوای منیو و آرسنال را دارند، ماتادورها با وسواس مراقب بزرگی و عظمت بارسا و رئال هستند، به هر دلیلی، ایتالیاییها از میلان غافل شدند. اما در بازگشت میلان تردید نکنید. در دنیای فوتبال وقتی تیمی به آن حجم از محبوبیت و بزرگی رسید، حتی اگر بخواهی تخریبش هم کنی نمیتوانی چون تاریخ دارد. دیر یا زود، میلان همانی میشود که در دهه 90 بود و اوایل هزاره سوم. اما دوره درمان پرسپولیس چگونه است؟ این سوال مهمی است که باید از روزمرگی و انتقادهای تاریخدار عبور کرد و به پاسخ آن رسید. اینکه برانکو با قرمزها لیگ پانزدهم را به هر دلیلی کابوسوار آغاز کرده و به احتمال زیاد سرنوشت علی دایی در انتظارش است موضوع چندان مهمی نباید باشد، چرا که برای پوستاندازی اینها همه مسائل بیارزش و دم دستی است اما یک موضوع کاملا نگرانکننده وجود دارد؛ دوره درمان این تیم خیلی طولانی شده و آن هم دلایل کاملا روشنی دارد.
3- مهدی تاج که در یک دهه اخیر یکی از چند فرد بزرگ و تصمیمساز فوتبال ایران بوده و است، در آغاز لیگ پانزدهم اعتراف تلخ و گزندهای کرد که چندان به آن پرداخته نشد. او گفت «ما» در ابتدا تصور میکردیم باید فوتبال را از حالت 2 قطبی در بیاوریم تا تیمملیمان قویتر شود اما حالا میبینیم اشتباه کردیم. این دقیقا حرف مهدی تاج است. یکی از عناصری که بیشترین تلاش را برای تأسیس قطبهای بیشتر در فوتبال ایران داشت. او حالا که رئیس سازمان لیگ است اعتراف میکند افت سرخابیها یعنی افت فوتبال، افت تماشاگر، افت بلیتفروشی. افت شادی و افت هیجان. خوب یا بد، درست یا غلط؛ فوتبال ایران
2 قطب بزرگ دارد. از قلب پایتخت تا منطقه مرزی وقتی هر پسر بچه 11-10 سالهای را که ببینی
2 حالت بیشتر ندارد؛ قرمز است یا آبی. فوتبال با این
2 رنگ وارد خون ایرانیها شد. در این بین داستان هواداران تیمهایی همچون ملوان، سپاهان، نفت و تازگیها تراکتورسازی هیچ دخلی به اصل موضوع ندارد، چرا که در نهایت اولا مجموع آنها عدد قابل توجهی در جمعیت 75 میلیونی ما نیست، ثانیا خیلی از هواداران آن تیمها هم خود در لایه پایینتر به 2 قسمت قرمز و آبی تقسیم میشوند. به اعتراف مهدی تاج خوب توجه کنید؛ این حرف مردی است که برای تاسیس و بقای قطب سوم(سپاهان) هر کاری از دستش بر آمد انجام داد.
4- یک ماه دیگر که مدارس باز شد، وارد یک دبستان پسرانه شوید. از ناظم مدرسه بخواهید هنگام تشکیل صف دانشآموزان، به آنها بگوید طرفداران پرسپولیس به سمت راست بروند و استقلالیها هم به سمت دیگر. فارغ از اینکه این مدرسه در کجای تهران یا کلا ایران واقع شده و کدام جناح وزن سنگینتری دارد به قسمت پرسپولیسیها بروید. اول دبستانیها متولد 1387 هستند. به ترتیب دومیها 1386و دست آخر بزرگترهای مدرسه سال تولدشان به 1382 میرسد. حالا به قرمزها بگویید چرا طرفدار پرسپولیس شدید؟ از آنها بخواهید بازیکنان محبوب خود را نام ببرند. بپرسید بزرگان پرسپولیس چه کسانی هستند؟ بگویید آخرین بار که تیم محبوبتان قهرمان لیگ برتر شد چند سالتان بود. پاسخها چیست؟ پرسپولیس آخرین بار در لیگ هفتم یعنی سال 1387 قهرمان شد. اول دبستانیها که تازه به دنیا آمده بودند و در بهترین حالت بزرگترهای مدرسه شاید یک خرده خاطره سپیدوسیاه از گل سپهر حیدری را در 5 سالگی به یاد داشته باشند. خب این چه معنایی برای متصدیان فوتبال ایران دارد؟ آنها باید نگران باشند. پرسپولیس آخرین بار 8 فصل قبل قهرمان شد اما اگر 8 فصل دیگر قهرمان نشود باز هم تاثیر آنچنانی در تعداد هوادارانش ندارد چون هواداری سینه به سینه منتقل میشود، پدر پرسپولیسی فارغ از نتایج و همه ناکامیها به پسرش از بزرگی تیمش میگوید و پسر به تاسی از پدر قرمز میشود و در آن سو آبیها هم به همین منوال. اما آنچه موجب نگرانی میشود و مسؤولان باید دلواپسش باشند این است؛ این تیم ریشه دارد، هوادار میلیونی دارد و باید برای راضی کردن و خوشحال کردن این قشر عظیم آنها بها بپردازند. نه با پرداخت قرارداد یک میلیاردی به فوتبالیست
درجه 2. با این مسکنها پرسپولیس از دوره رکورد چندین ساله خارج نمیشود. پروژه قطبسازی را با هر روشی که دوست دارید ادامه دهید اما نمیتوانید قطبهای اصلی را از بین ببرید. شما برابر بچههای دبستان که طرفدار پرسپولیس هستند و مموری ذهنشان از شادی، جام و افتخار خالی است مسؤول هستید. مهدی تاج از منظر رئیس سازمان لیگ اعتراف به شکست و اشتباه کرد، چرا که هم فوتبال ملی ضعیفتر شد هم درآمدهای سازمان لیگ. اما نگرانی بزرگتر همین بچههای دبستانی هستند. اگر پرسپولیس و استقلال از دلمشغولیهای آنها خارج شوند، فکر میکنید گزینه بعدی چیست؟ هر چه باشد برای شما ضرر است. در این تردید نکنید.
5- اگر عمر دولتها بیشتر از 8 سال بود شاید امروز پرسپولیس دوره رخوت را پشتسر میگذاشت و به روزهای خوب خود باز میگشت. اما با کنار رفتن دولت قبلی و طبیعتا عقیم ماندن پروژههای کوتاهمدت و بلندمدت محمد رویانیان، حالا دوره آزمون و خطای دیگری از راه رسیده است. وزارت ورزش دولت یازدهم از همان ابتدا نشان داد مخالف جدی ریخت و پاش در فوتبال است. اگرچه این موضوع به خودی خود خوب است اما قطعا پرسپولیس بزرگترین قربانی آن خواهد بود. به وضعیت 2 سال اخیر خوب توجه کنید. ابتدا خادم با یک طرز فکر متفاوت پا پیش گذاشت، با حضور سیاسی و دایی تصور میشد قرمزها میتوانند سرانجام طلسم ناکامی را بشکنند اما خیلی زود با اخراج بیموقع دایی، رویا رنگ باخت. باختهای قرمزها در لیگ چهاردهم دو رقمی شد. ناکامی مطلق در سه جام. باختهای متوالی و عوض کردن کادر فنی. فرصت به برانکو رسید اما چون دوره ریاضت اقتصادی بود، از لیست شماره یک برانکو تنها 2 بازیکن جذب شدند و سپس کار به لیست 2 و 3 رسید. ثمره هم پیشروی شماست؛ یک بازیکن با کیفیت متوسط مانند مهرداد کفشگری که اصولا نباید روی نیمکت پرسپولیس هم مینشست وارد این تیم شد. بازیکن ثابت و حالا در دومین سال، بازوبند کاپیتانی را بر بازو میبندد. اخراج برانکو دوای درد نیست. اینکه وزارت ورزش برای سرپوش گذاشتن بر اشتباهات خود از همین حالا سعی دارد همه کمبودها را به گردن برانکو بیندازد و شوی آوردن افشین قطبی را به راه بیندازد یک سرپوش دیگر بر سیاستهای اشتباه در اداره پرسپولیس است. دوره رکود باید سپری شود اما با کدام راهکار؟ فوتبال ایتالیا برای بازگرداندن میلان به دوره اوج، هر کاری میکند اما متاسفانه سیاستهای کلان وزارت ورزش برای مراقبت از محبوبترین تیم ایران کاملا غلط است. پرسپولیس، نفت تهران نیست، پرسپولیس با پلیاکریل اصفهان فرق میکند. حتی سپاهان به عنوان پر افتخارترین تیم تاریخ لیگ برتر نمیتواند همسنگ پرسپولیس باشد، چرا که آنها در بهترین حالت همه هوادارانشان را میتوانند در 2 نوبت در ورزشگاه آزادی جا دهند اما نصف ایران هم برای پرسپولیس کم است. دولت باید نگاهی ملی به این تیم داشته باشد. اینکه دوره گذار آنها از حضیض به اوج این همه طولانی و بلندمدت شده نشانی بر بیتدبیری مدیران ما است.پروژه شما در خرد کردن استخوانهای پرسپولیس کاملا موفقیتآمیز بود اما با رویش ناگزیر جوانه چه میکنید؟ داستان دبستان را به یاد بیاورید. اعتراف مهدی تاج ماحصل یک تجربه گرانقیمت است. شعار
«حیا کن رها کن» دوای درد این تیم نیست. آنکه امروز مشکل را در برانکو میبیند همانند طبیبی است که برای دندان کرم خورده، مسکن تجویز میکند. شاید چند ساعتی درد دندان را تسکین دهد اما قطعا دوا چیز دیگریست.