
گروه اقتصادی: در روزهای سکوت اعضای اوپک بویژه ایران، نفت ارزان و ارزانتر میشود و اگر این روند ادامه داشته باشد ممکن است غولهای نفتی از ایران دور و دورتر شوند. قیمت نفت روز گذشته برای اولینبار از زمان بحران مالی سال 2009 به کمتر از 40 دلار در هر بشکه سقوط کرد. نفت خام سبک آمریکا روز گذشته برای ساعاتی برای تحویل در ماه اکتبر با 78 سنت کاهش 39 دلار و 86 سنت (پایینترین قیمت 6-5 سال اخیر) معامله شد اما در ادامه به 40 دلار و 45 سنت رسید. نفت برنت نیز با یک دلار و 16 سنت کاهش به 45 دلار و 7 سنت رسید و این نگرانی وجود دارد که برای اولینبار از مارس 2009 به کمتر از 45 دلار سقوط کند. این درحالی است که وزارت نفت ایران با وجود زیان هنگفت از کاهش قیمت نفت همچنان منفعل است و قطعا این انفعال همان چیزی است که عربستان میخواهد؛ پایین نگهداشتن قیمت نفت برای رسیدن به مقاصد سیاسی. نفت ارزان ممکن است موجب شود شرکتهای بزرگ نفتی به سرمایهگذاری در میادین ریسکپذیری چون میادین ایران تن ندهند. نفت خام آمریکا تا نرخ 39 دلار کاهش یافته که این پایینترین نرخ طلای سیاه از ابتدای سال 2009 و 60 درصد پایینتر از قیمت این محصول در ماه ژوئن سال گذشته است.
نیروی انسانی وزارت نفت
انفعال در موضوع قیمت نفت تنها عملکرد منفی زنگنه نبوده بلکه سیاستهای قهری و غیرکارشناسی در بخش نیروی انسانی طی دو سال اخیر موجب نابسامانیهایی در صنعت نفت شده است؛ از پیری مدیران ارشد که منجر به استخدام دستیار برای آنها شد تا منفعل شدن مدیریت نیروی انسانی وزارتخانه. بهگزارش تسنیم، درحالی که شرایط فعلی کشور برای برونرفت از مشکلات ناشی از تحریمهای ظالمانه و جلوگیری از خدعه و نیرنگهای پساتحریم مستکبران عالم و تحقق سیاستهای راهبردی اقتصاد مقاومتی نیاز مبرم به حرکات مدبرانه و متعهدانه، همفکری عمیق و همدلی صمیمی و برنامهسازیهای مناسب، منسجم، کارشناسی شده و دلسوزانه دارد، متأسفانه در مهمترین دستگاه و بنیاد اقتصادی کشور و خط مقدم تقابل اقتصادی با دشمن یعنی وزارت نفت نه تنها در جهت حل مشکلات، ابتکار عملی مشاهده نمیشود بلکه در جهت خواست دشمن که همانا کمک به تاثیرگذاری و دستیابی به اهداف تحریمها و فلج کردن بخش انرژی کشور است، قدم برداشته شده است به طوری که رویاهای پساتحریم و رویکردهای اخیر وزارت نفت در راستای ناتوان نشان دادن توان داخل و دانش متخصصان داخلی و در محاق بردن اقتصاد مقاومتی است.بیژن نامدار زنگنه، وزیر نفت حتی این ذهنیت خود را مخفی نمیکند به طوری که در برنامه زنده تلویزیونی «نگاه یک» به صراحت از ناتوانی کشور در سرمایهگذاری و تأمین مالی جهت اجرای طرحهای توسعه صنعت نفت سخن گفته و ناتوانی مدیریت کشور را به مستکبران و تحریمکنندگان ایران اسلامی اعلام کرد. این در حالی است که طی سالهای 90 و 91 یعنی در اوج اعمال تحریمها هر سال بالغ بر 20 میلیارد دلار در شرکت ملی نفت سرمایهگذاری میشد، اما طی 2 سال اخیر سرمایهگذاری در وزارت نفت به یکچهارم تقلیل پیدا کرده است. امروز جسم نحیف و رنجور بزرگترین نهاد اقتصادی کشور، نیاز مبرم و فوری به درمان دارد.
انتقاد از زنگنه در رسانههای حامی
انفعال و عملکرد منفی زنگنه تا جایی پیش رفته که حتی رسانههای حامی دولت و وزارت نفت هم تاب بیتدبیریها را نیاورده و به انتقاد از زنگنه پرداختند. زنگنه در زمان نشست اوپک اعلام کرده بود که ایران با افزایش تولید سهم خود را میخواهد. چندی پیش روزنامه اصلاحطلب شرق در یادداشتی به قلم سیدمحمدعلی خطیبی، نماینده سابق ایران در اوپک، به انتقاد از اظهارات زودهنگام مسؤولان وزارت نفت پرداخت و نوشت: در آخرین نشست سازمان کشورهای صادرکننده نفت- اوپک- سقف تولید روزانه ٣٠ میلیون بشکه با توافق اعضا تثبیت شد؛ اما با وجود این مساله، هیچ تدبیری برای کنترل این میزان تولید اندیشیده نشد و در شرایطی که حتی همان ٣٠ میلیون بشکه نیز بیش از تقاضای اقتصاد جهانی بود، راه برای اضافهتولید اعضا باز گذاشته شد. برایناساس، شاهد هستیم گاهی تولید اوپک تا حدود ٣٢ میلیون بشکه در روز هم افزایش یافته است. در نشست اوپک، همه اعضا سقف تولید روزانه ٣٠ میلیون بشکه را پذیرفتند؛ اما عملا با اضافهتولید هم مخالفتی نشد. این در شرایطی است که نفت ایران هنوز به بازار عرضه نشده است و اعضا نیز قرار بود تلاش کنند جا برای ورود نفت ایران باز شود اما دسته دوم از عواملی که بر قیمت نفت تأثیر زیادی دارد، عوامل روانی است. در اوضاع فعلی که عوامل بنیادین بازار نفت در شرایط نامساعدی بهسر میبرند، اظهارات مقامات نفتی کشورمان هم میتواند به روند نزولی قیمت نفت در بازارهای جهانی کمک کند. افزایش عرضه نفت ایران در حالی به عنوان یک عامل روانی مؤثر بر بازار نفت جهانی ظاهر شده است که هنوز نه تحریمهای ایران لغو شده و نه تولید افزایش یافته اما ساز آن کوک شده است. اظهارنظرهای پیدرپی پیرامون ورود نفت ایران به بازار، اعلام اینکه هرچه شود و قیمت نفت به هرکجا برسد، به تولید نفت ایران اضافه خواهد شد و مسائلی ازایندست هم به جو روانی موجود دامن میزند. چرا باید چند ماه جلوتر از اینکه این عامل بخواهد اثرگذار شود، بر آن اصرار کنیم تا بازار متأثر شود؟ این در حالی است که موعد لغو تحریمها و اضافهشدن تولید نفت ایران، احتمالا به اواخر پاییز و اوایل زمستان میرسد و در آن زمان مطمئنا افزایش تقاضای فصلی، بهراحتی میتواند اضافهتولید ایران را جذب کند، پس دلیلی برای این حجم اظهارنظر وجود ندارد. فراموش نکنیم نفت ایران هر سِنت ارزانتر فروخته شود، برخلاف منافع ملی و به زیان مردم و کشور است.
زنگنه استیضاح میشود؟
طرح استیضاح وزیر نفت یکشنبه یا سهشنبه تحویل هیات رئیسه مجلس میشود. شکرخدا موسوی، رئیس کمیته نفت، گاز و پتروشیمی مجلس گفت: در رابطه با استیضاح زنگنه تا بهحال ۴۰ امضا از نمایندگان مجلس جمعآوری شده است که مطمئنا تعداد امضاها در روزهای جاری به عدد ۵۰ خواهد رسید. وی افزود: احتمالا طرح استیضاح وزیر نفت امروز یکشنبه یا حداکثر تا پایان جلسه روز سهشنبه، تحویل هیات رئیسه مجلس خواهد شد. پرونده کرسنت یکی از محورهای استیضاح است.