
سیاوش رسولی: این روزها در و دیوار شهرهای بزرگ از جمله تهران، در حال پرشدن با بیلبوردهای تبلیغاتی جدید است، بیلبوردهایی که در آن نه نشانی از تبلیغ ماشین لباسشویی و گاز به چشم میخورد و نه خودروهای لوکس خارجی، بلکه پای یک دعوت عجیب در میان است؛ دعوت به پرکردن صندلیهای خالی دانشگاه در ازای پرداخت شهریههایی که هر ساله بیشتر هم میشود. نصب بیلبوردهای تبلیغاتی برای جذب دانشجو در دانشگاه آزاد از جمله خبرهایی به حساب میآید که طی چند روز گذشته در فضای رسانهای کشور منتشر شده است. به دنبال این موضوع و برای بررسی صحت و سقم تبلیغات شهری دانشگاه آزاد برای جذب دانشجو، خبرنگار گروه اجتماعی روزنامه «وطن امروز» به چند نقطه از شهر که محل نصب این بنرها بود مراجعه کرد. وجود بنرهای عریض و طویل در بزرگراه همت تقاطع مدرس، اتوبان کرج یا خیابان مطهری خود مهر تاییدی است بر انجام تبلیغ دانشگاه آزاد برای پرکردن صندلیهای خالی!
اجاره بیلبوردهای میلیونی
این روش تبلیغاتی دانشگاه آزاد در شرایطی رو به افزایش است که همه میدانند اجاره هر روزه این بیلبوردها چقدر زیاد و سرسامآور است. این موضوع را هم باید در نظر گرفت که همه این هزینهها در نهایت از جیب همان کسانی پرداخت خواهد شد که با هزار شوق و امید دانشجوی دانشگاه آزاد شدهاند؛ دانشگاه آزادی که قصه شعبههای پرتعدادش به یکی از مسائل حاشیهساز تبدیل شده است. چرا که این دانشگاه با گسترش مراکز، تعداد دانشجویانش را افزایش داده و در نهایت این کیسه دانشگاه است که پرپولتر میشود اما در آن سوی ماجرا کیفیت روزبهروز فدای کمیت شده است! گنجاندن 80 دانشجوی دکترا در یک کلاس یا نبود امکانات آزمایشگاهی که پیش از این هم روزنامه «وطن امروز» در گزارشی به صورت مفصل به آن پرداخته بود، تنها نمونههایی از مشکلات دانشجویان این دانشگاه است که در پی تصمیمات اینچنینی و بالا بردن آمار دانشجو، گریبانگیر دانشجویان شده است.
وجود هزار و 573 رشته بدون مجوز
البته ماجرای حواشی این دانشگاه به اینجا ختم نمیشود و وجود کدرشتههایی که بدون دریافت مجوزهای لازم از سوی وزارت علوم اقدام به پذیرش دانشجو کردهاند نیز از دیگر مصادیقی محسوب میشود که میتواند تمرکز بر کمیت را گواه باشد. آنطور که مجتبی شریعتی، معاون آموزشی وزیر علوم اعلام کرده است هزار و 573 رشته در دانشگاه آزاد فاقد مجوز لازم و در حال بررسی در این
وزارتخانه است.
دانشگاه آزاد به دنبال مشتری
همچنین روی آوردن دانشگاه آزاد به تبلیغات شهری همانند کاری که مراکز خرید یا فروشندگان کالاهای تجاری انجام میدهند نشاندهنده کاهش تعداد دانشجویان به دلایل گوناگون است که این دانشگاه را مجبور کرده به سبک تجار و کسبه برای پر کردن ظرفیتهای ایجادشده وارد عمل شود.
کاهش جمیعت دانشجویی در اثر تغییرات جمعیتی کشور از یک سو و هزینههای بالای تحصیل در این دانشگاه از طرف دیگر باعث شده داوطلبان فعلی، دانشگاه آزاد را در حد گزینههای آخر جدول انتخاب رشته تنزل دهند. این درحالی است که با وجود کاستیها همهساله شهریه این دانشگاه در کورس با تورم پیروز است و دانشجو باید با ورود به این دانشگاه همه این مسائل را به جان خریدار باشد.
گامبهگام به سوی تجاری شدن
رویه کنونی این دانشگاه و انجام تبلیغات شهری برای جذب دانشجو هم چندان که باید پسندیده نیست چرا که رنگ و بوی تجاری دارد و نمای تبلیغات این دانشگاه به گونهای است که رشتههای دانشگاهی مانند کالایی برای عرضه نمایش داده میشود. یعنی درست مانند فروش یک کالا برای جذب دانشجو تبلیغ شده یا جالبتر اینکه مانند خرید یخچال و خودرو صحبت از ارائه اقساطی نیز به چشم میخورد.
تعبیر وارونه یک رویا
اگر روزی به مدد کمی ظرفیت دانشگاه سراسری و سخت بودن کنکور نان دانشگاه آزاد در روغن افتاد، این روزها قصه در حال وارونه شدن است اما به هرحال تغییرات و ایجاد ظرفیتهایی که تاکنون در این دانشگاه صورت گرفته نباید دلیلی برای تحتتاثیر قرار دادن کیفیت باشد. حساسیت آموزش و تحصیلات دانشگاهی تا حدی است که باید هر نوع تصمیمگیری درباره آن با دقت و وسواس بالا انجام گیرد؛ موضوعی که اگر از سوی مدیران دانشگاه آزاد مورد توجه قرار نگیرد سریال حواشی این دانشگاه مانند کلاسهای 80 نفری دکترا و گلایه از کمبود فضای آموزشی و امکانات پژوهشی ادامه خواهد داشت. حالا هم که تبلیغ میکنند؛ فرصت حضور در بزرگترین دانشگاه حضوری جهان، تخفیف، بدون کنکور و قصهای که ادامه دارد. به راستی چه ضرورتی برای انجام تبلیغات شهری دانشگاه آزاد وجود دارد؟!