
خراسانرضوی به لحاظ شرایط اقلیمی دارای تنوع گیاهان باارزش دارویی و صنعتی است اما این روزها به خاطر بهرهبرداری غیراصولی داغ انقراض گونههای گیاهی کمیاب بر دل سرزمین خورشید مانده و سالهاست که اهالی این خطه گیاهان دارویی را به روش سنتی جمعآوری کرده و به قیمتی ناچیز در اختیار دلالان قرار میدهند. به گزارش مهر، بهرهبرداری غیراصولی از سرمایههای سبز خراسان گونههای کمیاب گیاهی را در خطر انقراض قرار داده و حال آنکه به گفته کارشناسان با راهاندازی صنایع تکمیلی میتوان مانع جمعآوری بیرویه گونههای گیاهی و دستدرازی دلالان شد. به اذعان کارشناسان منابع طبیعی، طرحهای توسعه و بهرهبرداری از گیاهان دارویی مانع انقراض این گونهها شده و از طرف دیگر سود اقتصادی سرشاری نصیب این استان میکند و میتواند به طور متوسط برای 20هزار نفر اشتغال دائمی و موقت ایجاد کند. یک کارشناس منابع طبیعی، خراسانرضوی را مامن گونههای کمیاب گیاهی میداند و به مهر میگوید: این روزها عدم بهرهبرداری درست از این سرمایههای سبز خطر انقراض گونههای گیاهی کمیاب را افزایش داده بنابراین با اجرای طرحهای توسعه و بهرهبرداری از گیاهان دارویی، این حوزه میتواند به لحاظ اقتصادی برای این استان سودده باشد. علی رجبی بیان میکند: عرصهیابی و شناسایی رویشگاههای گونههای گیاهی در این استان و تهیه طرح توسط مشاوران ذیصلاح و در نهایت واگذاری کار بهرهبرداری از این گونهها بهصورت اصولی و فنی به متقاضیان ضمن ایجاد اشتغال در منطقه و تامین گیاهان دارویی مورد نیاز، از سرمایههای سبز حفاظت و صیانت میکند. وی معتقد است: یکی از مهمترین دلایل عدم رونق صنعت گیاهان دارویی در این استان و دخالت دلالان ناشی از بیتوجهی به صنایع بستهبندی و تکمیلی است و به نظر میرسد فرآوری گیاهان دارویی و صنعتی میتواند نقش بسزایی در رونق این بخش داشته باشد. وی با بیان اینکه از مجموع 8 هزار گونه گیاهی در کشور 2 هزار گونه در این استان پراکنش دارند، میافزاید: 2 هزار گونه گیاه دارویی و صنعتی در استان وجود دارد که در این راستا محصول عمده استراتژیک استان در این بخش شامل آنغوزه، باریجه، سریش، کتیرا، اشنیان، ترکه ارغوان و آویش است. این کارشناس منابع طبیعی تصریح میکند: گونههای متعدد و متنوع گیاهان دارویی در تمام سطح عرصههای طبیعی خراسانرضوی رشد میکنند اما طی سالهای اخیر به دلیل نبود صنایع تکمیلی بهرهبرداری مناسب از این سرمایه سبز به درستی انجام نشده و میزان اندک جمعآوری شده نیز به چنگ دلالان افتاده و در حقیقت متولیان این خطه راهکار استفاده مناسب از این نعمت خدادادی را تاکنون اتخاذ نکردهاند. وی با اعلام اینکه دو مولفه صنایع بستهبندی و جمعآوری اصولی میتواند به رونق صنعت گیاهان دارویی کمک کند، میگوید: برداشت سنتی مبتنی بر اهداف سوداگری صرف به انقراض نسل گونههای نادر و کمیاب منتهی میشود و تنوع زیستی و زیستبوم مناطق مورد برداشت را نیز با خطر تخریب مواجه میکند. به گفته رجبی، برداشت و بهرهبرداری صنعتی براساس روشها و راهکارهای مناسب و مبتنی بر مبانی علمی در این زمینه ضرورت حیاتی دارد. این کارشناس منابع طبیعی با بیان اینکه شیوههای نادرست بهرهبرداری نهتنها به انقراض نسل گونهها میانجامد بلکه تنوع زیستی منطقه را نیز با خطرنابودی مواجه میکند، عنوان میکند: اداره منابع طبیعی استان امروز باید ساختاری را فراهم کند تا طرحهای توسعه و بهرهبرداری از گیاهان دارویی به دانشجویان و فارغالتحصیلان رشتههای مرتبط ارائه شود تا علاوه بر درآمدزایی و اشتغال برای آنها، زمینه صادرات گیاهان دارویی استان نیز مهیا شود.