
شهر قم یکی از معدود کلانشهرهایی است که شبکه معابر آن ناقص است و امکانات ابتدایی مانند کنارگذر ندارد. «قم به یک کارگاه عمرانی تبدیل شده است». این جملهای است که در سالهای گذشته بارها از سوی مسؤولان شنیدهایم. مسالهای که روزی شاید امتیاز قم محسوب میشد اما الان بیشتر ضعف به نظر میرسد. سالهاست که قم شبیه یک کارگاه عمرانی شده و این موضوع از 2 علت سرچشمه میگیرد. یکی ضعف زیرساختهای قم است که نسبت به بسیاری از شهرها در مسائل اولیه عقبماندگیهای محسوسی در این شهر دیده میشود و دیگر کندی پیشرفت برخی پروژههای کلیدی که کار را برای مردم و مسؤولان سخت کرده است. یکی از پروژههای نیمهتمام در این استان پروژه منوریل قم است، پروژهای با هزار اما و اگر که چرایی تأخیر در اجرای آن را میتوان در اختلاف نظرهای فنی و سیاسی عنوان کرد. پروژه منوریل را باید پرحاشیهترین پروژه شهری قم دانست. پروژهای که در زمان محمود احمدینژاد به قم تحمیل شده و تا الان با وجود گذشت چند نوبت از سررسید وعدههایش هنوز به بهرهبرداری نرسیده است. منتقدان این پروژه عقیده دارند مسیر پارکسوار شمالی تا میدان مطهری مسافری برای جا به جایی ندارد و راهاندازی منوریل با توجه به هزینههای سنگین نگهداری، صرفه اقتصادی ندارد. در اینباره نایبرئیس شورای اسلامی شهر قم هم معتقد است این پروژه ابهامات بسیاری دارد که باید توسط استاندار به عنوان رئیس شورای سازمان قطار شهری برطرف شود. حسن بختیاری با اشاره به اینکه ۵ سال است از آغاز عملیات اجرایی منوریل قم میگذرد، اظهار داشت: این پروژه در قرارداد اولیه با مبلغ ۱۸۰ میلیارد تومان و در مدتزمان ۳۰ ماه طراحی شده بود اما هیچگاه این اعداد محقق نشد. وی اضافه کرد: بیش از یک سال است که سکوتی سنگین بر مباحث پروژه منوریل قم حکمفرماست که هزینه سکوت را مردم از جیبشان میدهند. با این حال پروژه منوریل قم یکی از چند پروژه ناتمامی است که درموعد مقرر به اتمام نرسیده است. به طور مثال پروژه تقاطع 3 سطحه شهدای ۱۵ خرداد یکی دیگر از پروژههای نیمهکاره است. زمانبندی اجرای پروژه تقاطع 3 سطحه شهدای ۱۵ خرداد ابتدا ۱۸ ماه بود و بر این اساس ابتدای سال جاری باید شاهد افتتاح آن میبودیم اما هنوز براساس آخرین اطلاعاتی که مهدی اصفهانیانمقدم، شهردار منطقه میدهد، پروژه تنها ۵۲ درصد پیشرفت فیزیکی داشته. احمد یزدانپناه، مدیر پروژه تقاطع 3 سطحه عماریاسر قم اما تعطیلی این پروژه را حتی به مدت یک روز قبول ندارد. او با قبول شرایط خاصی که بر این پروژه حاکم بوده، میگوید: رفع معارضات در مراحل مختلف انرژی و وقت زیادی از دستاندرکاران پروژه گرفت اما حتی یک روز هم نداشتیم که کار کاملاً تعطیل باشد. با وجود صحبتهایی که مدیر پروژه درباره آن دارد، سیدمرتضی سقائیاننژاد، شهردار قم در چند نوبت از ضعف پیمانکار این پروژه سخن گفته و از اینکه ممکن است برای افتتاح آن تا پایان سال نیاز به خلع ید پیمانکار باشد. علاوه بر این پروژهها مجموعه پلهای جمهوری (۹ دی) پروژه نیمهتمام دیگری در قم است که مسؤولان استانی چرایی تأخیر در اجرای آن را مشکلات مالی شهرداری و مشکلات تملکی عنوان میکنند. پلهای جمهوری پل عظیمی است که از میدان سپاه شروع شده و پس از عبور از بلوار امین، مصلای قدس و خیابان ساحلی، بلوار زائر و بلوار امام رضا(ع) در منطقه 2 به پایان میرسد. کلنگ این پل 4 سال پیش و در زمان سکانداری محسن عابدینیپور بر مدیریت شهر قم به زمین زده شد اما از همان ابتدا اما و اگرها شروع شد. محمدتقی نادعلی، مدیرعامل سازمان عمران و نوسازی شهرداری قم کسی است که برآورد میکند این پل حدود ۱۰۰ میلیارد تومان هزینه داشته باشد. او البته برخلاف عدهای که میگویند این تفاوت ارقام به دلیل ضعف پیمانکار ایجاد شده، مشکل را از معارضات ملکی این طرح میداند. پروژه کمربندی قم نیز سرنوشتی چون سایر پروژههای نامبرده دارد. قم شاید یکی از معدود کلانشهرهایی باشد که از داشتن کنارگذرهای ایمن محروم است. کمربندی امام علی(ع) به دلیل توسعه شهر به بخشی از شهر قم تبدیل شده و تداخل ترافیک درون و برونشهری، شرایط ناایمنی را برای این مسیر ایجاد کرده است. محسن بهشتی، مدیرکل راهوشهرسازی استان قم میگوید این کمربندی ۲۱ تقاطع غیرهمسطح خواهد داشت و در هر مقطعی بخش عوارض لازم دارد که تقریباً ۸۰۰ میلیارد تومان بودجه لازم دارد و چاره نداریم جز اینکه بخش خصوصی را وارد کار کنیم.