
از انتخاب آثار و هنرمندان تجسمی در بیینال ونیز ۲۰۱۵ که حرف و حواشی بسیاری را در برداشت و در آن هرگونه آثار و هنرمند متضاد با اندیشههای هنر انقلاب به عرصه آمدند تا برنامهریزی برای دوره بعدی این رویداد مهم جای بحث و تحلیل بسیار باقی است و این سوال را به جا میگذارد که باز هم همان نگاه غایب از حقیقت این سرزمین و با سردمداری بخش خصوصی و بدون نظارت و مدیریتی درایتمندانه از سوی مسؤولان ارشاد و هنرهای تجسمی باید ادامه یابد؟ بیینال ونیز، یکی از مهمترین رویدادها در سطح آثار هنرهای تجسمی است که سالهاست آثار هنرمندان دنیا را به نمایش میگذارد. در این رویداد دو سالانه که آثار تجسمی هنرمندان جهان به عنوان تابلویی از اصالت فرهنگ و هنر آن دیار ارائه میشود، انتقادهای قابل بحثی در سال جاری از مسؤولان ارشاد به عمل آمد. این در حالی بود که مجید ملانوروزی، مدیر کل هنرهای تجسمی وزارت ارشاد از حضور متفاوت ایران در بیینال جهانی ونیز و ارائه آثار ۳۰ هنرمند ایرانی در این رویداد بینالمللی خبر داد. وی تاکید کرد: «سعی کردیم تا در پنجاه و ششمین دوره بیینال جهانی ونیز آثاری از همه طیفهای مختلف هنرمندان کشورمان را ارائه کنیم که ملاک انتخاب این آثار نیز نوآوری و خلاقیت است». در ادامه این گفتههای تعجب برانگیز چند روز پیش یکی از نمایشگاه گردانهای غرفه ایران در بیینال ونیز با اظهار اینکه نگاه کردن از زاویه داخلی و قرار دادن مرزها و حکمها به این رویداد، زاویه اشتباهی است، خواستار این شد تا از زاویه خارجی به این رویداد بحث برانگیز تجسمی جهان نگریسته شود! به گزارش فارس، در نشست خبری دستاوردهای دوره اخیر این رویداد که در موزه هنرهای معاصر تهران برگزار شد، مزدک فیضنیا نماینده بنیاد فیضنیا در غرفه بیینال ونیز اظهار داشت: این دوره از بیینال در شرایطی مورد توجه خاص رسانهها قرار گرفت که تاکنون چنین توجه رسانهای به این رویداد نشده بود. نماینده این بنیاد در این گردهمایی رخ داده از دستاوردها، مدیریت ارزنده و ستارههای هنرمند حضور یافته در این رویداد سخن گفت و جای بسیاری از ابهامها را که دغدغه هنرمندان اصیل این سرزمین بوده است در نادیدگی مطلق رها کرد! سوالات و دردهای بسیاری از هنرمندان متعهد این نظام که در برابر آثار به نمایش درآمده در بیینال ونیز در سال 2015 علامتی بزرگ و افسوسی جانکاه را باقی گذاشته است! نکته قابل توجه در این نشست، پاسخ فیضنیا به سوال خبرنگاران مبنی بر انتخاب آثار هنرمندان در این رویداد بوده که با کمال تعجب بیان شد: «در بیینال ونیز حضور هنرمندان امروز و دیروز، مدرن و زنده و مرده مهم نبوده بلکه پروژهای است که المانهایی را ارائه دادیم تا ما را به اهدافمان برساند». در ادامه این اظهارنظرهای عجیب، مارکو منگوتزو نیز که از نمایشگاهگردانهای غرفه ایران در بیینال ونیز 2015 بود، درباره عدم ارائه آثاری که معرف جمهوری اسلامی ایران باشد، گفت: «میکل آنژ زمانی که در رویداد بینالمللی شرکت کرد، آثارش معرف حاکمیت نبود؛ پس نمیتوان انتظار داشت که آثار ارائه شده در بیینال ونیز، معرف جمهوری اسلامی ایران باشد! در واقع بیینال ونیز در حکم یک ویترین بزرگ بینالمللی است؛ به همین خاطر برای ارائه فرهنگ ایران به بهترین نحو نباید به 4-3 مورد بسنده میکردیم و باور داریم که نمایشگاه خوبی برپا کردیم». وی درباره علت حضور هنرمندان ایرانی مسالهدار مقیم خارج از کشور در این رویداد هنری گفت: «ما در غرفه ایران از چند هنرمند ایرانی دعوت کردیم که مقیم خارج از کشور هستند؛ چون به باور ما آنها ایرانی هستند». منگوتزو در پاسخ به سوال خبرنگاری مبنی بر اینکه چرا وی در غرفه ایران برای معرفی هنر ایرانی حضور داشته، گفت: «در دورههای قبل، نمایشگاهگردان ایرانی در غرفه حضور داشت اما به دلیل اینکه هنرمند و خالق اثر تمام آثار را با نقطه نظر خودش میسنجد، لذا باید نمایشگاهگردانی با استدلال آثار را بررسی کند که منتقد هنری باشد و از این جهت من وارد آنجا شدم». براساس این گزارش، با توجه به اینکه مجید ملانوروزی، کمیسیونر بیینال ونیز 2015 بود، وی در این نشست خبری حضور نیافت! پیش از این مجید ملانوروزی در روزهای قبل از آغاز این جشنواره دوسالانه اعلام کرده بود: اینجا اداره تجسمی هنر انقلاب نیست! اظهارنظر صریحی که بعدها به توضیح و توجیه و پوزش تبدیل شد! گفتنی است شرکت ایران در بیینال ونیز در حالی انجام شد که دستخوش انتقادات گسترده و بیسابقهای به نحوه مشارکت معاونت هنری و بخش خصوصی در این رخداد بزرگ بود. بنیاد فیضنیا در حالی نماینده رسمی و تامالاختیار وزارت فرهنگ و ارشاد اسلامی شد که از همان ابتدا نحوه انتخاب و گزینش آثار را مشخص نکرد و حتی حاضر نشد تصویری از آثار شرکت داده شده ارائه کند! همچنین بسیاری از انتقادات رسانهها، هنرمندان و ناظران بیپاسخ باقی ماند و این مساله باز هم دامنه دور شدن از هنری اصیل در شرایط فعلی هنرهای تجسمی را برملا میکند.