در طلب معصومیت یک آرمان تاریخی
تمایل به رنگین کردن بناهای معماری در ایران تنها به دوران اسلامی و به تحولات هنری که در پیامد ورود اسلام به ایران شد، محدود نمیشود و از گذشتههای بسیار دور، آشکارا و به وضوح در آثار معماری پیش از اسلام نیز به چشم میخورد، طوری که در آثار کهن ایرانی چه از دوران عیلامیها یا پیش از آن و چه در دوران هخامنشیان ، رنگآمیزی بناهای معماری یکی از سنتهای دیرینه محسوب میشده است و هنرمند ایرانی آنجا که نمیتوانسته دیوارها را با نقش برجسته آذین کند از جلوه و حضور آذینهای رنگی بهره میبرده است و پوشاندن دیوارها از نقاشی دیواری و رنگین کردن سطوح گچبریها و دیگر عناصر معماری بهکار رفته در بنا نیز در جهت تحقق همین تفکر بوده است و ردپای این سنت را میتوانیم تا دوران ساسانیان آشکارا بر گچبریهای«ایوان بزرگ مدائن» دنبال کنیم. همچنین اندکی بعدتر با ورود اسلام به ایران میتوانیم تداوم این سنت را در رنگآمیزی و آذینگری دوران نخستین معماریهای اسلامی ایران بویژه در منازل و مساکن عمومی مشاهده کنیم. اما در دوران اسلامی نکتهای که پیرامون این مسأله بسیار اهمیت مییابد بهکارگیری رنگ در ساختمان با اندیشه و روشی است که ثابت و پایدار بماند و تغییر ماهیت و کیفیت ندهد. تفکری که در نهایت به ابداع «کاشی» میانجامد و معماری اسلامی را به لحاظ تصویری به پردیسی از نقش و رنگ و برگرفته از عرفان اسلامی بدل میسازد. اما از آنجا که هر عنصر نابی در هنرهای اسلامی تجلیگاه خاص خویش را میجوید کاشیکاری نیز به عنوان یک هنر فاخر و ارزنده اسلامی به یکی از اساسیترین عناصر تزئینی در مساجد اسلامی تبدیل میشود و حتی با گذشت اندک زمانی میتوانیم نفوذ و بهکارگیری همین هنر والا را در آذینگریها و تزئینات مدارس، نظامیهها، مسجد و مدرسهها و بهطور کلی مراکز علمی و تعلیم و تربیت در این دوران ببینیم به طوریکه همین مسأله سبب بالا رفتن سطح این مراکز و ارزش دوچندان آنان میشود؛ فارغ از اینکه خود این عناصر تزئینی به لحاظ دارا بودن ارزشهای خاص تصویری، رنگی، نوری و تفکری چقدر در مهندسی ذهن این محصلان مؤثر و قدرتمند بوده و تاثیر عرفانی و روحانی این تصاویر میتوانسته است به خلاقیت و آرامش محصلان این مراکز کمک کند. از این میان میتوان به مدرسه چهارباغ اصفهان (مادر شاه)، مدرسه خان در شیراز، مدرسه شاهزاده در یزد، مدرسه سلطانی در کاشان و صدها مدرسه دیگر در طول تاریخ اشاره کرد، اما آنچه امروزه در همین سرزمین تحت نام مدرسه و دانشگاه در حال ساختوساز و شکلگیری است نه حقانیت معماری را داراست نه اصول زیباییشناسی اسلامی در آن نقشی دارد و این جایگاه نزول زیرساختهای تصویری و معماری را در کشوری نشان میدهد که نخستین نظامیه آن را به سال 467 هجری خورشیدی بنا نهادهاند.
* کارشناس ارشد نقاشی
انتخاب شهردار نمونه کشور
فارس: به مناسبت روز ملی شوراها، مراسمی در تالار حافظ شیراز برگزار شد و از خدمات 27 شهردار نمونه کشور تقدیر به عمل آمد. این مراسم همزمان با سفر استانی رئیسجمهور به استان فارس برگزار شد و از شهرداران نمونه کشوری توسط رئیسجمهور تقدیر شد. در این مراسم از شهردار بیرجند و 26 شهردار دیگر که به عنوان شهردار نمونه در بین شهرداران کشور انتخاب شده بودند، تجلیل شد. در طلب معصومیت یک آرمان تاریخی
در طلب معصومیت یک آرمان تاریخی
تمایل به رنگین کردن بناهای معماری در ایران تنها به دوران اسلامی و به تحولات هنری که در پیامد ورود اسلام به ایران شد، محدود نمیشود و از گذشتههای بسیار دور، آشکارا و به وضوح در آثار معماری پیش از اسلام نیز به چشم میخورد، طوری که در آثار کهن ایرانی چه از دوران عیلامیها یا پیش از آن و چه در دوران هخامنشیان ، رنگآمیزی بناهای معماری یکی از سنتهای دیرینه محسوب میشده است و هنرمند ایرانی آنجا که نمیتوانسته دیوارها را با نقش برجسته آذین کند از جلوه و حضور آذینهای رنگی بهره میبرده است و پوشاندن دیوارها از نقاشی دیواری و رنگین کردن سطوح گچبریها و دیگر عناصر معماری بهکار رفته در بنا نیز در جهت تحقق همین تفکر بوده است و ردپای این سنت را میتوانیم تا دوران ساسانیان آشکارا بر گچبریهای«ایوان بزرگ مدائن» دنبال کنیم. همچنین اندکی بعدتر با ورود اسلام به ایران میتوانیم تداوم این سنت را در رنگآمیزی و آذینگری دوران نخستین معماریهای اسلامی ایران بویژه در منازل و مساکن عمومی مشاهده کنیم. اما در دوران اسلامی نکتهای که پیرامون این مسأله بسیار اهمیت مییابد بهکارگیری رنگ در ساختمان با اندیشه و روشی است که ثابت و پایدار بماند و تغییر ماهیت و کیفیت ندهد. تفکری که در نهایت به ابداع «کاشی» میانجامد و معماری اسلامی را به لحاظ تصویری به پردیسی از نقش و رنگ و برگرفته از عرفان اسلامی بدل میسازد. اما از آنجا که هر عنصر نابی در هنرهای اسلامی تجلیگاه خاص خویش را میجوید کاشیکاری نیز به عنوان یک هنر فاخر و ارزنده اسلامی به یکی از اساسیترین عناصر تزئینی در مساجد اسلامی تبدیل میشود و حتی با گذشت اندک زمانی میتوانیم نفوذ و بهکارگیری همین هنر والا را در آذینگریها و تزئینات مدارس، نظامیهها، مسجد و مدرسهها و بهطور کلی مراکز علمی و تعلیم و تربیت در این دوران ببینیم به طوریکه همین مسأله سبب بالا رفتن سطح این مراکز و ارزش دوچندان آنان میشود؛ فارغ از اینکه خود این عناصر تزئینی به لحاظ دارا بودن ارزشهای خاص تصویری، رنگی، نوری و تفکری چقدر در مهندسی ذهن این محصلان مؤثر و قدرتمند بوده و تاثیر عرفانی و روحانی این تصاویر میتوانسته است به خلاقیت و آرامش محصلان این مراکز کمک کند. از این میان میتوان به مدرسه چهارباغ اصفهان (مادر شاه)، مدرسه خان در شیراز، مدرسه شاهزاده در یزد، مدرسه سلطانی در کاشان و صدها مدرسه دیگر در طول تاریخ اشاره کرد، اما آنچه امروزه در همین سرزمین تحت نام مدرسه و دانشگاه در حال ساختوساز و شکلگیری است نه حقانیت معماری را داراست نه اصول زیباییشناسی اسلامی در آن نقشی دارد و این جایگاه نزول زیرساختهای تصویری و معماری را در کشوری نشان میدهد که نخستین نظامیه آن را به سال 467 هجری خورشیدی بنا نهادهاند.
* کارشناس ارشد نقاشی
انتخاب شهردار نمونه کشور
فارس: به مناسبت روز ملی شوراها، مراسمی در تالار حافظ شیراز برگزار شد و از خدمات 27 شهردار نمونه کشور تقدیر به عمل آمد. این مراسم همزمان با سفر استانی رئیسجمهور به استان فارس برگزار شد و از شهرداران نمونه کشوری توسط رئیسجمهور تقدیر شد. در این مراسم از شهردار بیرجند و 26 شهردار دیگر که به عنوان شهردار نمونه در بین شهرداران کشور انتخاب شده بودند، تجلیل شد. ارسال نظر
پربیننده