گروه فرهنگ و هنر: هنگامی که سوز غم با طنین صوت عزاداری به تلفیق جانگدازی در هر کوچه و دیاری می‌انجامد، می‌توان به کاربرد موسیقی در انعکاس ارادت ارادتمندان حسینی پی برد و اینجاست که طبل و سنج و شیپور ابزاری می‌شود برای تبلور فضای غمزده آدمی که رنگ برجسته آن شور و شیدایی است. در این سال‌ها آثار موسیقایی بسیاری به مضمون برجسته عاشورا پرداخته و در قالب اشعاری به نینوای دل یاران حسینی پیوستند. اگر چه در میان آلبوم‌های موسیقی و برخی آهنگ‌های توزیع شده منافاتی را می‌توان به لحاظ درک و دریافت قیام عاشورا جست اما بودند آثاری که می‌توانند گوشه‌ای از دل عاشق را به نوایی خالصانه میهمان کنند که در صفحه موسیقی امروز و بخش «پژواک صدا» به معرفی و پیشنهاد گوش‌سپاری این آثار ارزنده خواهیم پرداخت.
آلبوم‌های «اهل ماتم 1 و 2» ساخته محسن شریفیان
موسیقی بوشهر از قدیمی‌ترین، متفاوت‌ترین و خاص‌ترین موسیقی نواحی کشور است که با استفاده از تنوع سازها، ریتم‌ها و همگونی نواها مورد توجه قرار می‌گیرد. به همین دلیل آغاز پیشنهاد این بخش برای آثار موسیقایی عاشورایی را به آلبومی خوشفکرانه و خلاقانه با نام «اهل ماتم» اختصاص دادیم که در 2 آلبوم مجزا سعی دارد بخش‌هایی از تاریخ موسیقی بوشهر را در تلفیق با نواهایی عاشورایی به گوش دوستداران برساند. در این آلبوم نقش سنج و دمام که از مشهورترین آیین‌های منطقه است، به‌عنوان مقدمه و پیش‌درآمدی بر شور آیین عزاداری حسینی برجسته است.
آلبوم وداع با صدای
حسام الدین سراج
آلبوم «وداع» به دلیل مدت زمان مطلوب جهت تولید، تبدیل به اثر برجسته‌ای در میان آثار موسیقایی عاشورا شد و همچنان پس از سال‌ها قابلیت ارزنده‌ای در رجوع مخاطبان نینوایی را داراست. در این آلبوم از شعرهای عمان سامانی استفاده شده که از مطرح ترین شاعران عاشورایی است. حسام‌الدین سراج که پیش از این آلبوم، اثر دیگری با نام «نینوا» را در سال 1359 منتشر کرده بود، در «وداع» با توجه به نوایی آراسته با شعر و تنظیمی حرفه‌ای، مرثیه‌ساز مظلومیت سالار شهیدان کربلاست. در این میان همراهی دکلمه‌‌های اصغر فردی با آواز و تصنیف‌‌های حسام‌الدین سراج و تنظیم سیدمحمد میرزمانی، مجموعه‌ای قابل توجه را شکل داده است. نکته قابل تامل دیگر در این آلبوم، سوز نهفته در عناصر شکل‌دهنده آن بوده که در لحن دکلمه، صدای موسیقی و تنظیم آلبوم با سازهایی چون نی و عود به وقوع پیوسته است.
«عطش و آتش» با صدای حاج‌صادق آهنگران
حاج‌صادق آهنگران را می‌توان مطرح‌ترین نوحه‌خوانی دانست که صدای شورآفرین و جان‌سوزش از سال‌های جبهه و جنگ تا حرمت‌سرای عاشورا در گوش جان‌های عاشق باقی است و آلبوم «عطش و آتش» تنها نمونه‌ای برای معرفی آثار برتر این نوحه‌خوان بسیجی به شمار می‌رود. «عطش و آتش» با موسیقی سیدمحمد میرزمانی و با استفاده از سازهای کوبه‌ای، فضای خاص و متفاوتی را در میان آثار عاشورایی پدید آورد و در 6 قطعه و به تهیه‌کنندگی حوزه هنری مسیری ارزنده در فضای ارادتمندی به واقعه کربلا را در آرشیو توجه مردم به ثبت رساند.
سمفونی «خسوف» به آهنگسازی محمد سعید شریفیان
آلبوم موسیقی «خسوف» به آهنگسازی دکتر محمدسعید شریفیان که توسط ارکستر سمفونیک تهران و با همکاری نوازندگان و خوانندگانی از ارکستر کرایوای رومانی به اجرا درآمد، به شکلی هنرمندانه روایتگر نوای عاشورا و ابعاد ایثار در منظری صوتی است. برای ضبط این اثر از ارکستر فیلارمونیک و گروه کر اولتینای رومانی استفاده شده و سعی بر آن بوده تا در 8 بخش و با الهام گرفتن از اشعار معنوی و نگاهی پژوهشی، ترکیبی از موسیقی کلاسیک غربی و ایرانی حاصل شود و از این حیث می‌توان این آلبوم را ارزنده‌ترین اثر عاشورایی دانست. قطعاتی با نام‌‌های: مقدمه، حرکت کاروان به سوی مکه، طواف کعبه، حرکت کاروان به سوی کربلا، تاسوعا، شب عاشورا، روز عاشورا و عصر عاشورا با تکخوانی اسحاق انور که از سویی وابسته به موسیقی سنتی و ردیف دستگاهی ایران است و از منظری به موسیقی کلاسیک غربی نزدیکی می‌یابد.
آلبوم «گلچین» با صدای محمد اصفهانی
در کارنامه کاری محمد اصفهانی، آثار مذهبی متعددی به چشم می‌خورد و در اولین آلبوم این خواننده، 9 قطعه با نام «گلچین» توسط شرکت سروش به بازار عرضه شد که در وصف امام حسین(ع) بود و به انعکاس عزاداری مردم می‌پرداخت؛ قطعاتی چون «سقای تشنگان» و «نوگل نینوا» با اشعاری از احمد عزیزی، سپیده کاشانی و قیصر امین‌پور و آهنگسازی و تنظیم فریدون شهبازیان، علی بکان، محمد میرزمانی، منوچهر بیگلری و شهریار فریوسفی که بارها در این سال‌ها از شبکه‌های تلویزیون پخش شده است.
آلبوم «غریبانه» با صدای غلامعلی کویتیپور
غلامعلی کویتیپور یکی از مشهورترین نوحه‌خوانانی است که آثارش حتی به فرمی متفاوت از موسیقی عاشورایی راهی به فضای پاپ یافت و با عنوان «غریبانه» همچنان در ایام محرم شنیده می‌شود. اکثر قطعات آلبوم «غریبانه» که با آهنگسازی مجید رضازاده همراه است، از تنظیمی ارکسترال برخوردار بوده و حتی موسیقی الکترونیک نیز در آن به کار رفته شده است. از طرفی انعکاس گسترده این آلبوم، کویتیپور را بر آن داشت تا آلبوم «غریبانه 2» را با موضوع دفاع مقدس منتشر کند. سبک خاص نوحه‌سرایی کویتیپور و حزن نشسته در صدای او ترکیبی خاص و متفاوت را میان آثار عاشورایی پدید آورده و وام‌گیری از تم موسیقی جنوبی، فرمی منحصر به فرد را رقم زده است.
آلبوم «ذوالجناح» ساخته عماد توحیدی
عماد توحیدی یکی از آهنگسازان خوش‌قریحه موسیقی ایرانی است که بیشتر متمرکز به موسیقی کوبه‌ای به تنظیم آثارش می‌پردازد و در فضایی خلاقانه به دنبال بهره‌مندی از سازهای مهجور مناطق مختلف ایران است. آلبوم عاشورایی «ذوالجناح» تلاشی است جهت فضاسازی، طراحی ترکیبی صدا و تصویرسازی قیام کربلا که در برخی قطعات از تم‌‌های غیرایرانی و عربی نیز استفاده می‌شود. همخوانی و استفاده از صدای محیط و نوحه‌خوانی‌های مردمی به «ذوالجناح» ساختار متمایزی بخشیده که به طور قطع مخاطب می‌تواند این احساس را در گوش‌سپاری چندباره به اثر دریافت کند.
آلبوم «غزل عاشورا» با صدای محمد حشمتی
صدای محمد حشمتی را مخاطبان با قطعه «اذان می‌گویند» در تلویزیون می‌شناسند و آلبوم‌های «خونه خورشید» و «شب نمناک» ادامه‌ای بر حضور حرفه‌ای و البته بی‌حاشیه این هنرمند جوان بوده است اما آلبوم عاشورایی «غزل عاشورا» در 8 قطعه با استفاده از اشعار شاعران مطرح به بازسازی نغمه‌های عاشورایی پرداخته که سال گذشته توسط شرکت پنج برگ هنر به بازار ارائه شد.
آلبوم «آواز سبز» ساخته احمدرضا نوری
در آلبوم «آواز سبز» که از سوی احمدرضا نوری پژوهش و گردآوری شده، قطعات «کعبه جانان» از مجلس امام حسین (ع)، «نازنین مهتاب»، «بزم آشوب» و «نغمه عشاق» از مجلس حضرت عباس (ع)، «چشم تر» از مجلس علی اکبر (ع)، «ساقی نامه» از مجلس حر و «ای مونس جان» از مجلس حضرت مسلم، به ارادتمندان موسیقی مذهبی پیشکش می‌شود. اثری تحقیقاتی در مضمون عاشورا و یاران گرانقدر اباعبدالله الحسین(ع) که در راستای موسیقی اصیل ایرانی و با حضور اساتید شبیه‌‌خوانی ارائه شده است و می‌تواند پیشنهادی گرانقدر برای گوش‌سپاری و روح‌نوازی مخاطبان به شمار آید.