۲۰/آبان/۱۴۰۵
|
۱۴:۰۱
نگاهی به فیلم «حریم»

فیلم‌هایی که ساختشان ضروری است

نرگس خرقانی: فیلم «حریم» در گروه فیلم‌های ژانر وحشت قرار می‌گیرد و از همین رو در جشنواره فجر بیست‌ و هفتم و نیز در اکران عمومی برای تماشای این فیلم محدودیت سنی تعیین شده ‌است. داستان فیلم درباره وقوع قتل‌هایی مرموز در نزدیکی روستایی در کنار جنگل است و کسانی هم که به قتل می‌رسند خارجی و توریست هستند. همین موضوع باعث می‌شود که یک کارآگاه پلیس که به تازگی همسرش را از دست داده برای پیگیری این پرونده به آن منطقه اعزام و پیگیر پرونده شود.از همان ابتدا فیلم با اشاره به مسائلی از زندگی کارآگاه محبی، جزئیاتی از مرگ همسرش و نیز علائمی از موقعیت غیرعادی منطقه سعی در ایجاد موقعیت‌های ترسناک و دلهره‌آور دارد. مسیری که کارآگاه برای پیگیری قتل‌ها می‌رود در واقع همان مسیری است که مدتی پیش با همسرش از آن رد شده و طی آن در تصادفی همسرش را از دست داده است. این مسائل و شواهدی که در طول فیلم به تماشاگر نشان داده می‌شود همگی زمینه‌ساز فیلمی موفق از سینمای وحشت است. فیلم‌هایی که در قالب یک ژانر ساخته می‌شوند، تابع قوانین و ضوابط خاص هستند، به طور مثال در فیلم‌های ژانر وحشت همواره یک عامل ناشناخته وجود دارد که می‌تواند زمینه‌ساز حس تعلیق و ترس در تماشاگر باشد. همچنان که حوادث ناگهانی و غیرمنتظره هم می‌تواند در ایجاد حس ترس در تماشاگر موثر باشد. در فیلم حریم هم تا حد زیادی این مسائل رعایت شده است؛ قتل‌های مشکوکی به وسیله یک عامل ناشناخته صورت می‌گیرد و همین زمینه‌ساز حس تعلیق در تماشاگر می‌شود پس از آن نیز حوادث عجیبی به طور ناگهانی پیش می‌آید که در ادامه این حس و ایجاد ترس در تماشاگر بسیار تاثیرگذار است.حضور پیرزنی که هنگام مسافرت، کارآگاه پلیس را از اتفاق تلخی که در پیش دارد آگاه می‌کند و دوباره دیدن این تصاویر از سوی همکاران کارآگاه، همگی نشانه‌هایی است که در طول فیلم به تماشاگر داده می‌شود تا با ایجاد حس وحشت و دلهره بیشتر او را با فیلم همراه کند. به غیر از این مسائل غیرعادی جلوه دادن محیط و شرایط حاکم بر آن، به طوری که در محدوده خاصی تمام وسایل ارتباطی از جمله بی‌سیم و موبایل قطع می‌شود و در طول فیلم با اضافه شدن مسائل غیرعادی مرتبا بر حس تعلیق و کنجکاوی مخاطب برای رسیدن به پاسخ نهایی افزوده می‌شود. اوج این حس تعلیق در تماشاگر زمانی است که شاهد وقوع قتل‌هایی می‌شویم و کارآگاه پلیس در این میان تنها فردی است که جان سالم به در می‌برد.در داستان این نوع فیلم‌ها پایان‌بندی و گره‌گشایی نهایی می‌تواند نقطه اوج فیلم باشد. فیلم «حریم» در ایجاد این نقطه اوج تا حد زیادی موفق عمل می‌کند. پایان‌بندی فیلم قابل قبول است و به هیچ‌وجه به کلیت فیلم صدمه نمی‌زند. در کل، فیلمنامه این فیلم یکی از نقاط قوت کار است و نقش زیادی در موفقیت این فیلم در همراه کردن تماشاگر با داستان فیلم دارد. در فیلم‌های ژانر وحشت بحث کارگردانی از اهمیت ویژه‌ای برخوردار است زیرا کارگردان با دکوپاژی هوشمندانه و دقیق می‌تواند در موفقیت چنین فیلم‌هایی نقش مهمی ایفا کند. کارگردان فیلم «حریم» نیز از بسیاری از مولفه‌های آشنای این نوع سینما سود جسته است تا حس تعلیق و ترس را توأمان در تماشاگر خود نگه دارد. به طور مثال تنها نشان دادن بخشی از آنچه اطراف شخصیت‌های فیلم می‌گذرد در نماهایی بسته و استفاده درست از فضاسازی از جمله تاریکی، سایه، جنگل مه‌آلود و در کل همه ابزاری که می‌تواند به نمایش فضایی وهم‌انگیز کمک کند، بسیار خوب عمل کرده است. بازی بازیگران نیز در سطح بالایی قرار دارد و بويژه حمید فرخ‌نژاد به عنوان بازیگر اصلی فیلم به خوبی توانسته نقش یک انسان سرگشته و خسته که مرتبا حوادث غیرعادی برایش پیش می‌آید را در بیننده القا کند.فیلم «حریم» دومین اثر سیدرضا خطیبی بعد از فیلم «در شهر خبری نیست، هست؟» است که آن هم همانطور که از نامش برمی‌آمد کاری متفاوت با آنچه در سینمای معمول ایران ساخته می‌شد، بود. این کارگردان پس از توفیق در ژانر کمدی، این‌بار به سراغ ساخت فیلمی در ژانر وحشت رفته و از این حیث می‌توان خطیبی را کارگردانی دانست که با فیلمسازی در بخش‌هایی از سینما که کمتر مورد توجه است به دنبال کسب تجربه‌های جدید و ریسک‌کردن است. به طور مثال فیلم «حریم» را هم می‌توان یک ریسک از سوی کارگردانش دانست، چون ساخت فیلم در ژانر وحشت چندان کار تجربه شده‌ای در سینمای ایران نیست که به راحتی بتوان به آن وارد شد و سربلند بیرون آمد. هر چند که این فیلم هم خالی از ضعف نیست؛ ضعف‌هایی که بیشتر ناشی از کمبود تکنیک در سینمای ایران است تا مسائل مربوط به عوامل انسانی بویژه بحث کارگردانی. با این وجود ساخت چنین فیلم‌هایی در سینمای ایران لازم است و می‌تواند در ایجاد تنوع ژانر موثر باشد. به بیان بهتر، بودن چنین فیلم‌هایی باوجود کمبودهایی که دارند بهتر از نبودشان است و البته باید به تلاش چنین کارگردانانی که به فعالیت در ژانرهای متفاوت اهمیت می‌دهند ارج نهاد و از آنها بیشتر حمایت شود.
ارسال نظر
captcha