در دنیای امروز آموزش صحیح مبتنی بر مبانی و اصول حرف اول را می‌زند. در زمینه پزشکی نیز آموزش پزشکان اساس خدمات درمان است، همچنان که در نام وزارتخانه آن«بهداشت، درمان و آموزش پزشکی» نیز عنوان شده است. کاری به تقدم و تاخر نام آن نداریم و شاید به قول دبیران ادبیات به لحاظ قافیه، آموزش پزشکی اینچنین مظلوم واقع شده و در پایان عنوان آمده که در بیشتر مواقع هم حذف شده و به وزارت بهداشت و درمان شهرت یافته است. همه می‌دانیم که برای ارائه خدمات بهداشتی و درمانی ابزار سخت‌افزاری آن یعنی پزشکان به همراه آموزش پزشکی توسط اساتید مجرب و توانا مورد نیاز است. در رده‌های بالای آموزش پزشکی، اساتید هم خدمات درمان را برعهده دارند و هم کار آموزش را. بر این اساس به نوعی آموزش مبتنی بر درمان بیماران است. رشته پزشکی رشته‌ای فرسایشی است که به جهت دوره‌های طولانی آموزش، پزشکان متخصص در سنین میانسالی وارد بازار کار می‌شوند. پس اگر خوش‌بینانه به موضوع نگاه کنیم، جوان‌ترین استاد دانشگاه با سن
33 سال فارغ‌التحصیل می‌شود که اگر به لحاظ مالی تامین نباشد، در بحث آموزش پزشکی نقش کم‌رنگی خواهد داشت. پزشکان رده اول هم قید استخدام در سیستم‌های دولتی را زده و وارد بازار کار خصوصی خواهند شد که پیامد آن پر شدن پست‌های آموزشی درمانی با پزشکانی است که توان رقابت در بازار کار بیمارستان‌های خصوصی را ندارند. بدین ترتیب بحث آموزش دچار اختلال شده و این چرخه منفی پیامدهای جبران‌ناپذیری مانند افت ارتقای علمی و عدم آموزش نیروی کارآمد پزشکی را به همراه خواهد داشت بنابراین همچنان که تا علمی به مرحله عمل و اقتصاد نرسد ناقص و غیر کار آمد است، بهداشت و درمان و آموزش پزشکی نیز اگر با چاشنی مالی و اقتصاد همراه نباشد، رنگ خواهد باخت. پس با ایجاد یک فضای رقابتی بین سیستم دولتی و خصوصی چه از لحاظ تکنولوژی پزشکی و چه از لحاظ درآمدزایی برای پزشکان، این خود پزشکان خواهند بود که جهت ورود به سیستم‌های دولتی وزارت بهداشت، با همدیگر رقابت خواهند کرد. در اقتصاد روز، درآمدزایی اهمیت خاص خود را دارد و اینکه با صحبت‌های کلیشه‌ای بخواهیم بخش مالی بهداشت و درمان و حقوق و مزایای پزشکان را کم‌رنگ کنیم در واقع آن را ناکارآمد کرده‌ایم. به عنوان نمونه، اوج توریسم درمانی دانشگاه‌های علوم پزشکی شمال غرب کشور در دهه 70 اتفاق افتاد که تعداد بالای بیماران از کشورهای همسایه به بیمارستان‌های این دانشگاه مراجعه کردند اما به مرور زمان ارتقای تجهیزات و آموزش پزشکی کشورهای همسایه با بورس کردن دانشجویان و پزشکان حاذق و با در نظر گرفتن درآمدهای بالا و امکانات ویژه برای پزشکان کادر دولتی و نیز افت صنعت توریسم درمانی منطقه شمال غرب کشور، تعداد این بیماران کاهش پیدا کرد. امیدواریم منزلت اجتماعی و تامین مالی اساتید پزشکی و نیز اهمیت به آموزش پزشکی بیش از پیش مورد توجه باشد تا شاهد رشد روزافزون خدمات درمانی به امت ایران اسلامی باشیم.
*استاد دانشگاه