به‌مناسبت درگذشت «پیمان ابدی»
چندبار باید از صفر شروع کنیم!؟
پیمان ابدی در یك سانحه دلخراش و در حین كار از میان ما رفت و در جوار رحمت الهی آرام گرفت. او از كسانی بود كه در مسیر توسعه صنعتی سینمای ایران گام برمی‌داشت و امیدوارم كه با رفتن او، حرفه‌ای كه امروزه بخش قابل توجه صنعت میدانی سینما را تشكیل می‌دهد خالی از اینگونه نیروهای جوان، متخصص، خوش‌فكر و
با انگیزه نماند. مدتی قبل پیشنهاد تأسیس گرایش جلوه‌های ویژه را به یكی از دانشكده‌های سینمایی ارائه دادم، زیرا معتقد هستم تجاربی كه نسل من به لحاظ روحیه جست‌وجوگری و خودباوری كه بعد از انقلاب اسلامی به دست آورد و آنچه نسل بعد از من در عرصه بهره‌برداری از فناوری تصویر به دست آورده و نیز همه آنچه را كه ملت ایران در همه عرصه‌های علمی، سیاسی، فرهنگی، اقتصادی و... بویژه در حوزه‌های فنی و صنعتی كسب كرده است تا در یك سامانه كلاسیك نهادینه نشود، مانا و پویا نخواهد بود.
هنگامی كه موافقت ریاست آن دانشكده را برای طراحی گرایش مذكور دریافت كردم شروع به تحقیق برای طراحی واحدهای درسی موردنیاز آن نمودم. یكی از مهم‌ترین بخش‌های جلوه‌های ویژه در سینما و تلویزیون بدلكاری و عملیات‌های مربوط به آن است كه یك مدیر جلوه‌های ویژه یا بهتر بگویم، یك كارشناس و متخصص جلوه‌های ویژه صرف‌نظر از اینكه خود مجری باشد یا نه باید به خوبی با قواعد و مبانی و حتی سامانه‌های علمی آن نه تنها كاملا آشنا باشد، بلكه به دلیل نیاز به عنصر خلاقیت جهت تنوع‌بخشی به اینگونه عملیات، باید كاملا مسلط بوده و از دانش پایه و دانش فنی و اجرایی آن به خوبی برخوردار باشد. در این هنگام بود كه با امیدواری به پیمان ابدی اندیشیدم. اگر ما می‌خواستیم مثلا
10 سال پیش چنین رشته‌ای را در دانشكده‌های سینمایی كشور ایجاد كنیم به لحاظ بعضی محدودیت‌ها مشكلات زیادی داشتیم؛ اولا توسعه سامانه گرافیك رایانه‌ای با قابلیت‌ها و توانمندی و ظرفیت بالا هنوز در اختیار یكی، دو استودیوی هالیوودی بود (گویی كه امروز نیز فقط
SONY PICTIUR آخرین حرف را در سامانه CGI می‌زند) لكن پیشرفت‌های اخیر در دنیای تصویر دیجیتال و امكانات تكمیلی آن و فراگیری حرفه‌ای آن بویژه برنامه‌های نرم‌افزاری گوناگون یا سخت‌افزارهای ویژه و اختصاصی فضای توسعه میدانی تصویرسازی را بسیار گسترده و فراگیر کرده و تقریبا از انحصار خارج كرده است و از سوی دیگر جوانان اندیشمند جویای نام و با انگیزه‌ای كه امروز با هوش وافر و ممتاز یك ایرانی وجود دارند توانسته‌اند همه آنچه را كه صاحبان صنعت پیچیده، سنگین و تحسین‌برانگیز تصویرسازی تولید کرده‌اند را در حد اعلا مورد استفاده قرار داده و گاه بهره‌وری بالاتر و فراتر از خود آنها داشته باشند. لكن هنوز بعضی عرصه‌ها همگام و هماهنگ با دیگر عرصه‌های این صنعت جادویی پیشرفت نكرده است. این عدم هماهنگی در شتاب توسعه یكی از نقیصه‌های مدیریت توسعه در كشور ما است كه ما را از قافله توسعه همچنان عقب نگه داشته است و انگار اراده جدی برای این هماهنگی نیست.
بالاخره پیمان ابدی به عنوان كسی كه از یك عرصه حرفه‌ای صنعتی یا بهتر بگویم پیشرو و توسعه‌یافته با تجارب و دانشی كه سینمای ایران بسیار به آن نیاز دارد آمده بود و می‌توانست در نهادینه‌كردن عناصر موثر توسعه صنعتی سینما یعنی «تجربه و دانش» فردی سازنده و تأثیرگذار باشد، اما امروز همان عوامل عقب‌ماندگی، او را از ما گرفت. شاید در یك نگاه سطحی این سانحه را یك حادثه بپنداریم و شاید بگوییم كه بله در بسیاری از فیلم‌های كوچك و بزرگ جهان حتی پیشرفته‌ترین سینمای صنعتی جهان یعنی هالیوود هم اینگونه حوادث اجتناب‌ناپذیر است. بله من هم قبول دارم، همین مدتی پیش مشغول نقد فیلم بزرگ «صخره سرخ» ساخته «جان‌وو» بودم كه در اطلاعات اینترنتی آن دریافتم كه یكی از مجریان جلوه‌های ویژه و عضو تیم بدلكاری آن فیلم هنگام آتش‌سوزی قایق‌ها دچار سانحه شده و جان سپرده است. لكن موضوع این است كه ما مگر چندنفر پیمان ابدی داشتیم یا آیا سینما و تلویزیون ما از توانمندی‌های میدانی او چقدر بهره برده است آیا وقتی او در كنار ما بود كدام سازمان، نهاد یا ارگان برای نهادینه‌كردن دانش او تلاش كرد و آموزش را به عنوان بخشی از فعالیت‌های او و تربیت نیروی انسانی به عنوان محور توسعه پایدار ترتیب داد؟ تا كی و چقدر باید از آنچه داریم غافل باشیم و چندبار باید از صفر شروع كنیم؟ چرا وقتی به عددی هرچند تك‌رقمی می‌رسیم آن را نهادینه نمی‌كنیم تا این رقم با از دست رفتن یك فرد عقبگرد نكند و هر روز مجبور نباشیم به دنبال كسی بگردیم كه همان گذشته‌مان را برایمان پدید آورد و برای این امر چقدر باید هزینه كنیم؟ از اینها كه بگذریم باید این حادثه دلخراش آسیب‌شناسی شده و اصول و كوتاهی‌های احتمالی بررسی شود و با تكیه بر دانش فنی و تربیت نیروی متخصص از تكرار اینگونه حوادث جلوگیری کنیم. نگاه
به‌مناسبت درگذشت «پیمان ابدی»
چندبار باید از صفر شروع کنیم!؟
پیمان ابدی در یك سانحه دلخراش و در حین كار از میان ما رفت و در جوار رحمت الهی آرام گرفت. او از كسانی بود كه در مسیر توسعه صنعتی سینمای ایران گام برمی‌داشت و امیدوارم كه با رفتن او، حرفه‌ای كه امروزه بخش قابل توجه صنعت میدانی سینما را تشكیل می‌دهد خالی از اینگونه نیروهای جوان، متخصص، خوش‌فكر و
با انگیزه نماند. مدتی قبل پیشنهاد تأسیس گرایش جلوه‌های ویژه را به یكی از دانشكده‌های سینمایی ارائه دادم، زیرا معتقد هستم تجاربی كه نسل من به لحاظ روحیه جست‌وجوگری و خودباوری كه بعد از انقلاب اسلامی به دست آورد و آنچه نسل بعد از من در عرصه بهره‌برداری از فناوری تصویر به دست آورده و نیز همه آنچه را كه ملت ایران در همه عرصه‌های علمی، سیاسی، فرهنگی، اقتصادی و... بویژه در حوزه‌های فنی و صنعتی كسب كرده است تا در یك سامانه كلاسیك نهادینه نشود، مانا و پویا نخواهد بود.
هنگامی كه موافقت ریاست آن دانشكده را برای طراحی گرایش مذكور دریافت كردم شروع به تحقیق برای طراحی واحدهای درسی موردنیاز آن نمودم. یكی از مهم‌ترین بخش‌های جلوه‌های ویژه در سینما و تلویزیون بدلكاری و عملیات‌های مربوط به آن است كه یك مدیر جلوه‌های ویژه یا بهتر بگویم، یك كارشناس و متخصص جلوه‌های ویژه صرف‌نظر از اینكه خود مجری باشد یا نه باید به خوبی با قواعد و مبانی و حتی سامانه‌های علمی آن نه تنها كاملا آشنا باشد، بلكه به دلیل نیاز به عنصر خلاقیت جهت تنوع‌بخشی به اینگونه عملیات، باید كاملا مسلط بوده و از دانش پایه و دانش فنی و اجرایی آن به خوبی برخوردار باشد. در این هنگام بود كه با امیدواری به پیمان ابدی اندیشیدم. اگر ما می‌خواستیم مثلا
10 سال پیش چنین رشته‌ای را در دانشكده‌های سینمایی كشور ایجاد كنیم به لحاظ بعضی محدودیت‌ها مشكلات زیادی داشتیم؛ اولا توسعه سامانه گرافیك رایانه‌ای با قابلیت‌ها و توانمندی و ظرفیت بالا هنوز در اختیار یكی، دو استودیوی هالیوودی بود (گویی كه امروز نیز فقط
SONY PICTIUR آخرین حرف را در سامانه CGI می‌زند) لكن پیشرفت‌های اخیر در دنیای تصویر دیجیتال و امكانات تكمیلی آن و فراگیری حرفه‌ای آن بویژه برنامه‌های نرم‌افزاری گوناگون یا سخت‌افزارهای ویژه و اختصاصی فضای توسعه میدانی تصویرسازی را بسیار گسترده و فراگیر کرده و تقریبا از انحصار خارج كرده است و از سوی دیگر جوانان اندیشمند جویای نام و با انگیزه‌ای كه امروز با هوش وافر و ممتاز یك ایرانی وجود دارند توانسته‌اند همه آنچه را كه صاحبان صنعت پیچیده، سنگین و تحسین‌برانگیز تصویرسازی تولید کرده‌اند را در حد اعلا مورد استفاده قرار داده و گاه بهره‌وری بالاتر و فراتر از خود آنها داشته باشند. لكن هنوز بعضی عرصه‌ها همگام و هماهنگ با دیگر عرصه‌های این صنعت جادویی پیشرفت نكرده است. این عدم هماهنگی در شتاب توسعه یكی از نقیصه‌های مدیریت توسعه در كشور ما است كه ما را از قافله توسعه همچنان عقب نگه داشته است و انگار اراده جدی برای این هماهنگی نیست.
بالاخره پیمان ابدی به عنوان كسی كه از یك عرصه حرفه‌ای صنعتی یا بهتر بگویم پیشرو و توسعه‌یافته با تجارب و دانشی كه سینمای ایران بسیار به آن نیاز دارد آمده بود و می‌توانست در نهادینه‌كردن عناصر موثر توسعه صنعتی سینما یعنی «تجربه و دانش» فردی سازنده و تأثیرگذار باشد، اما امروز همان عوامل عقب‌ماندگی، او را از ما گرفت. شاید در یك نگاه سطحی این سانحه را یك حادثه بپنداریم و شاید بگوییم كه بله در بسیاری از فیلم‌های كوچك و بزرگ جهان حتی پیشرفته‌ترین سینمای صنعتی جهان یعنی هالیوود هم اینگونه حوادث اجتناب‌ناپذیر است. بله من هم قبول دارم، همین مدتی پیش مشغول نقد فیلم بزرگ «صخره سرخ» ساخته «جان‌وو» بودم كه در اطلاعات اینترنتی آن دریافتم كه یكی از مجریان جلوه‌های ویژه و عضو تیم بدلكاری آن فیلم هنگام آتش‌سوزی قایق‌ها دچار سانحه شده و جان سپرده است. لكن موضوع این است كه ما مگر چندنفر پیمان ابدی داشتیم یا آیا سینما و تلویزیون ما از توانمندی‌های میدانی او چقدر بهره برده است آیا وقتی او در كنار ما بود كدام سازمان، نهاد یا ارگان برای نهادینه‌كردن دانش او تلاش كرد و آموزش را به عنوان بخشی از فعالیت‌های او و تربیت نیروی انسانی به عنوان محور توسعه پایدار ترتیب داد؟ تا كی و چقدر باید از آنچه داریم غافل باشیم و چندبار باید از صفر شروع كنیم؟ چرا وقتی به عددی هرچند تك‌رقمی می‌رسیم آن را نهادینه نمی‌كنیم تا این رقم با از دست رفتن یك فرد عقبگرد نكند و هر روز مجبور نباشیم به دنبال كسی بگردیم كه همان گذشته‌مان را برایمان پدید آورد و برای این امر چقدر باید هزینه كنیم؟ از اینها كه بگذریم باید این حادثه دلخراش آسیب‌شناسی شده و اصول و كوتاهی‌های احتمالی بررسی شود و با تكیه بر دانش فنی و تربیت نیروی متخصص از تكرار اینگونه حوادث جلوگیری کنیم. ارسال نظر
پربیننده