گروه سیاسی: انتقاد دلسوزان نسبت به خطرات و هزینه‌های گزارش اخیر یوکیا آمانو، مدیرکل آژانس بین‌المللی انرژی اتمی درباره برنامه هسته‌ای ایران و موضوع پی‌ام‌دی، متوجه آن بخش از گزارش است که آمانو اتهام سال‌های اخیر آمریکا مبنی بر انحراف برنامه هسته‌ای ایران به سمت فعالیت‌های تسلیحاتی را تایید کرده و مدعی شده ایران در سال‌های 2002 تا 2003 فعالیت‌هایی در زمینه تسلیحاتی شدن برنامه هسته‌ای خود انجام داده است. به گزارش «وطن امروز»، این بخش از گزارش آمانو خطرات و هزینه‌های امنیتی بسیاری دارد و به اعتقاد کارشناسان می‌تواند برای همیشه صلاحیت ایران برای داشتن حقوق هسته‌ای مندرج در ان‌پی‌تی را رد کند! به غیر از این موضوع، کارشناسان معتقدند، این بند از گزارش آمانو می‌تواند گزینه نظامی علیه ایران را در صورت به بن‌بست رسیدن مذاکرات، بسیار تقویت کند چراکه آمریکایی‌ها با استناد به گزارش آژانس می‌توانند مدعی شوند ایران یک بار دیگر برنامه تسلیحاتی خود را در دستور کار قرار خواهد داد! در چنین شرایطی متاسفانه دولت به جای پاسخ دادن به این ادعای گزاف آمانو، رفتاری عجیب اتخاذ کرده است. نه تنها مقامات دولتی مسؤول در قبال این گزارش موضع منطقی و ملی نگرفته‌اند بلکه افرادی مانند عباس عراقچی و حمید بعیدی‌نژاد به دفاع تمام قد از یوکیا آمانو پرداخته‌اند! حتی بعیدی‌نژاد منتقدان گزارش آمانو را کسانی دانست که نمی‌خواهند پرونده هسته‌ای ایران مختومه شود! با این حال اما برخلاف امثال عراقچی و بعیدی‌نژاد، دبیر شورایعالی امنیت ملی نسبت به این بخش از اظهارات آمانو انتقاد دارد. علی شمخانی، دبیر شورایعالی امنیت ملی دیروز گفت: بخش‌هایی از گزارش آمانو ناقص، غیرقابل قبول و مردود است. شمخانی در دیدار علی حسن خلیل، وزیر دارایی لبنان با اشاره به گزارش آژانس بین‌المللی انرژی اتمی پیرامون برنامه صلح‌آمیز هسته‌ای کشورمان گفت، اگرچه این گزارش در پاره‌ای موارد ناقص، غیرقابل قبول و مردود است لیکن بندهایی از آن ضمن تایید عدم انحراف در برنامه صلح‌آمیز هسته‌ای جمهوری اسلامی به‌صورت صریح نشان‌دهنده باطل بودن ادعاها و اتهاماتی است که طی ۱۱ سال گذشته از سوی برخی کشورها در این زمینه مطرح می‌شد.
عراقچی یا دروغ می‌گوید یا...
دکتر فؤاد ایزدی، کارشناس مسائل سیاست خارجی و استاد دانشگاه تهران و یکی از منتقدان مطلع برجام نیز درباره گزارش آمانو انتقادات جدی مطرح کرده است. دکتر ایزدی با اشاره به گزارش آژانس بین‌المللی انرژی اتمی درباره مساله پی‌ام‌دی گفت: طرف مقابل ما را متهم می‌کرد به اینکه فعالیت‌هایی برای ساخت سلاح هسته‌ای انجام می‌دهیم و در طول 12 سالی که مذاکرات هسته‌ای به طول انجامید بحث اصلی همین موضوع بوده است. ایزدی در گفت‌وگو با دانا افزود: این گزارش آژانس بدون آنکه دلیل یا شواهدی ارائه دهد، در رابطه با دعوا بین ایران و غرب حکم صادر کرده و حکم را هم علیه جمهوری اسلامی صادر کرده، هرچند آقایان بگویند نقاط سفیدی هم در این گزارش دیده می‌شود. وی با بیان اینکه گزارش آژانس زمانی قابل قبول خواهد بود که آژانس شواهدی برای ادعای خویش ارائه دهد، عنوان کرد: وقتی به متن گزارش منتشر شده نگاهی می‌اندازیم آمده است کشورهای عضو آژانس گزارش‌هایی به آژانس بین‌المللی انرژی اتمی داده‌اند و آژانس بدون اینکه دلیلی ذکر کند، این گزارش‌ها را قابل قبول دانسته است. ایزدی اظهار کرد: آژانس اعلام کرده است این حکم، حکم نهایی است و این بدین معنی است که هیچ راهی برای اصلاح گزارش آژانس باقی نمانده است. وی تصریح کرد: باتوجه به اینکه این گزارش، گزارش نهایی است، این قابلیت را دارد که نهادهای معاند جمهوری اسلامی بعدها بتوانند از آن به عنوان یک سند بین‌المللی برای محدود کردن فعالیت‌های هسته‌ای کشورمان استفاده کنند و در واقع متهم کردن جمهوری اسلامی به تلاش برای دست‌یافتن به سلاح‌های هسته‌ای به عنوان یک نکته منفی در کارنامه کشور ما ثبت خواهد شد. کارشناس مسائل سیاسی با اشاره به اینکه حتی اگر پرونده پی‌ام‌دی در شورای حکام مختومه اعلام شود، گزارش آژانس به عنوان یک حکم منفی علیه جمهوری اسلامی در پرونده ما خواهد ماند، گفت: حکم منفی در شرایطی علیه ما صادر شده که آژانس هیچ دلیل و مدرکی برای اثبات ادعای خود ارائه نکرده است. مسؤولان داخلی ما باید به این موضوع واکنش نشان دهند و اعتراض خود را نسبت به حکمی که برای جمهوری اسلامی صادر شده است، اعلام کنند. ایزدی با بیان اینکه کشور ما در برجام بیشترین امتیازات را داده است و در آخر کار هم حکم منفی گرفته است، اظهار کرد: باید از مسؤولان وزارت امور خارجه پرسید اگر قرار بود ما با دادن امتیاز به کشورهای غربی متهم به داشتن فعالیت نظامی هسته‌ای شویم، چرا امتیازات را به آنها دادیم؟ و چرا مسؤولان وزارت امور خارجه به دنبال تطهیر گزارش آمانو هستند؟ وی با اشاره به اینکه برخورد مسؤولان داخلی با حکم صادر شده جای تعجب هم ندارد، گفت: وقتی مسؤولان اجرایی و مسؤولان نظارت بر یک پروژه یک گروه باشند، طبیعی است که برای خوب جلوه دادن کار خود از هر راهی استفاده می‌کنند. کارشناس مسائل سیاسی با بیان اینکه مسؤولان وزارت امور خارجه صراحتا به دنبال تطهیر گزارش آمانو هستند، تصریح کرد: آقای عراقچی در مصاحبه با مطبوعات می‌گوید در گزارش آمانو، اصلا از عبارت پی‌ام‌دی استفاده نشده است؛ در شرایطی که حداقل 8 مورد در گزارش از اصطلاح ابعاد احتمالی نظامی استفاده شده است که این بیانگر آن است که یا آقای عراقچی متن گزارش را نخوانده است، یا می‌خواهد با بیان مسائل خلاف واقع، مردم و رسانه‌ها را فریب دهد که این موضوع بدتر از نخواندن گزارش آژانس است.