مهدی طاهرخانی: وقتی از سوی فیفا اعلام شد قرار است تیم داوری ایران، دیدار حساس و صد البته دشوار بارسا و ریورپلاته آرژانتین را در قالب فینال جام‌جهانی باشگاه‌ها قضاوت کند ناگهان این سوال برای ما به وجود آمد که دلیل این همه انتقاد از داوران ایران چیست؟ نام قاضی علیرضا فغانی بود. مردی که همه اتفاقات روز آخر لیگ چهاردهم دربست به نام او نوشته شد. تبریزی‌ها بازی برده را مساوی کردند، خودشان به خودشان نهیب زدند که با همین تساوی جام مال آنهاست و در عرض چند دقیقه متوجه شدند خام ساده‌ترین دروغ عالم شدند. کار که به اینجا کشید کمیته حقیقت‌یاب تشکیل شد. از سوی وزارت ورزش، فدراسیون فوتبال و حتی مجلس. طبق انتظار همه آنها در انتها به یک اسم رسیدند؛ علیرضا فغانی. ممتازترین داور حال حاضر فوتبال ایران که در آن پیکار حساس، تیموریان را اخراج کرد. اینکه اخراج یکی از ستون‌های تراکتورسازی درست بود یا نه اصلا اهمیتی نداشت، فوتبال ما دنبال یک مقصر می‌گشت برای آرام کردن جو تبریز. چه کسی بهتر از یک داور که عنوان شد می‌توانست با دیده اغماض از آن صحنه بگذرد، همه چیز را مدیریت کند تا بازی با برتری میزبان به پایان برسد. شاید در ابتدا این خواسته، تقاضای چندان عجیبی نباشد مخصوصا در جامعه ما که غالبا «مصلحت» به خیلی از «بایدها» ارجحیت داده می‌شود. اما درست یا غلط، فغانی قانون را اجرا کرد، بی‌اعتنا به روح آن. در چنین وضعیتی او باید تاوان پس می‌داد و داد. قاضی بازی بارسا و ریورپلاته که با هر متر و معیاری از هر دیداری در ایران و آسیا مهم‌تر است باز هم در دیدار پرسپولیس و ذوب‌آهن اشتباه کرد. این بار دیگر حجت بر فوتبال ما تمام شد که این داور، داور بزرگی نیست. یک اشتباه که ممکن است بهترین داورهای جهان مرتکبش شوند. همان‌طور که بزرگ‌ترین بازیکنان و مربیان جهان تن به اشتباه می‌دهند یک داور هم قطعا چنین وضعیتی دارد اما نوع برخورد ما با اشتباه داوران به گونه‌ای است که او را تا پای نابود شدن تنبیه می‌کنیم. هر انگی که دم دستمان باشد به او می‌زنیم، چند اشتباه دیگر او را از فلان تاریخ و بازی جمع می‌کنیم و سپس نتیجه‌گیری می‌کنیم او «هیچ» است. فرمول ظالمانه‌ای که با آن می‌شود بهترین داوران تاریخ فوتبال را بسادگی مساوی «هیچ» قرار داد. از کولینا گرفته تا هاوارد وب و خیلی‌های دیگر. اما این فرمول برای سنجیدن داوران صحیح نیست. اینکه امروز یک انسان نمی‌تواند با توجه به سرعت و پیشرفت فوتبال در صدم ثانیه تشخیص صددرصد صحیح را بدهد یک واقعیت است که از قضا همین واقعیت موجب شده فوتبال نه با والیبال قابل قیاس باشد نه با کشتی و تنیس و هر ورزشی که ماشین در آن حکم نهایی را صادر می‌کند نه انسان. آنچه باید از سوی تحلیلگران و افراد مورد اعتماد جامعه، در قبال اشتباهات داوری، به مردم گفته می‌شد همین بود که متاسفانه این روزها در فوتبال ما اینگونه نیست. واقعیت همین است که امروز می‌بینیم؛ بدون هیچ کمکی، بی‌هیچ پشتوانه‌ای، کشوری که دائما به هر دلیل مورد تحریم و سوءظن بوده، موفق شده در فوتبال مردانی را تربیت کند که مهم‌ترین بازی باشگاهی جهان را قضاوت کند اما ما چگونه برابر این داشته‌های خود رفتار می‌کنیم؟ بی‌آنکه متوجه باشیم فغانی برای رسیدن به این مهم چه المان‌های مهمی را دارا بوده که توانسته جلوتر از هر داور دیگری در آسیا و جهان، این نبرد را سوت بزند، ناخودآگاه به یاد اشتباهاتی می‌افتیم که وقوعش برای هر داوری غیرقابل اجتناب است. تاریخ فوتبال در طول این صد سال، کدام داور را داشته که اشتباه بزرگ نکرده است؟ بزرگ‌تر از فینال جام‌جهانی و سوت‌هایی که تاریخ را عوض کرد مگر داریم؟ ما حتی بلد نیستیم چگونه از چیزهایی که مایه مباهات‌مان است استفاده کنیم و فخر بفروشیم. اگر علیرضا فغانی و کمک‌هایش در این تورنمنت حضور نداشتند به این نتیجه می‌رسیدیم که عمر این داور تمام شده و لزومی ندارد در بازی‌های بزرگ لیگ خودمان از او استفاده کنیم. لیگی که مربیانش فقط در عالم تخیل و رسانه پیشنهاد از خارج از این مرزها دارند، فوتبالی که ستاره‌هایش این روزها در قطر هستند و در آستانه دیپورت. فوتبالی که محبوب‌ترین تیمش به دنبال یک زمین مناسب برای تمرین است و جالب‌تر اینکه به خواسته‌اش نمی‌رسد. فوتبالی که مدیرانش، مدیریت فوتبال را تجربی فرا می‌گیرند، پولش را دولت می‌دهد و ادعای حرفه‌ای بودن دارد. این فوتبال مهم‌ترین خروجی‌اش همین داورانی است که تا فینال جام‌جهانی رفتند اما چون یک روزی، در یک بازی، یک بار سوت و پرچم اشتباه زدند، تا ابد مورد لعن و نفرین ما هستند. این ما هستیم که حاضریم اشتباهات هر عنصری را در این فوتبال ببخشیم اما درباره داوران تصورمان این است، گویی پیغمبران خدا در میانه میدان در حال قضاوت هستند و حق کوچک‌ترین اشتباهی را ندارند. باور ندارید؟ تیترهای فردای بازی بارسا و ریورپلاته را بخوانید؛ اشتباه مشکوک فغانی در گل مسی! حتی اگر کارشناس مارکا (رسانه نزدیک به رقیب بارسا) آن گل را صحیح دانسته باشد اما ما باز هم قضاوت خودمان را می‌کنیم بی‌آنکه ثانیه‌ای فکر کنیم به غیر از یک «داور ایرانی» کدام عنصر دیگر (اعم از فوتبالیست، مربی، کمک‌مربی، پزشک، ماساژور، ناظر بازی، نماینده فیفا و...) دست‌کم تا 20 سال آینده قادر است در چنین دیداری پا به میدان مسابقه بگذارد. خسته نباشید آقای فغانی اما منتظر اتفاق خاصی نباش، چرا که با اولین اشتباهت در لیگ برتر تو را در معادله خودمان باز هم برابر «هیچ» قرار می‌دهیم چون کلا دم‌دست‌ترین بهانه در فرمول قضاوت ما همین داوران هستند.
تمجید شیخ‌سلمان از فغانی
رئیس کنفدراسیون فوتبال آسیا در پیامی از عملکرد تیم داوری ایرانی در فینال جام‌جهانی باشگاه‌ها ابراز رضایت و تاکید کرد آنها با شایستگی و لیاقت به‌عنوان داوران این دیدار انتخاب شدند.
به نقل از سایت عربی المغرب، فینال جام‌جهانی باشگاه‌ها بین 2 تیم بارسلونا و ریورپلاته آرژانتین برگزار شد و در نهایت آبی و اناری‌ها موفق شدند با 3 گل به پیروزی برسند و جام قهرمانی را بالای سر برند. قضاوت این دیدار را علیرضا فغانی برعهده داشت. فغانی به همراه دو کمک ایرانی‌اش قضاوت خوبی انجام داد و این موضوع باعث شد شیخ سلمان بن ابراهیم، رئیس کنفدراسیون فوتبال آسیا در پیامی به ستایش از این داور ایرانی و قضاوت او در دیدار فینال پرداخت. شیخ سلمان گفت: تیم داوری ایرانی عملکرد خوبی در دیدار فینال داشت و من از عملکرد آنها راضی هستم. آنها با نهایت شایستگی به‌عنوان تیم داوری در دیدار نهایی جام‌جهانی باشگاه‌ها انتخاب شدند و به خوبی از اعتبار داوری فوتبال آسیا دفاع کردند. در حالی رئیس کنفدراسیون فوتبال آسیا رضایت خود را از عملکرد علیرضا فغانی بیان داشته که پیش از این چند رسانه اسپانیایی به انتقاد از عملکرد این داور ایرانی پرداخته بودند اما به نظر می‌رسد AFC از عملکرد آنها رضایت دارد.