۲۰/آبان/۱۴۰۵
|
۰۰:۰۷

نگاه

جابه جایی فرمانده نیروهای نظامی آمریکا تراژدی افغانستان تکرار می‌شود؟ وضعیت افغانستان هر روز بدتر می‌شود و ایالات متحده به عنوان کشوری که نقش نخست را در اشغال افغانستان ایفا کرده از حل مشکلات این کشور عاجز مانده است. انتخابات ریاست‌جمهوری افغانستان نیز در آینده‌ای نزدیک یعنی حدود سه ماه دیگر برگزار خواهد شد و این مسأله نیز بر ناامنی‌های این کشور بی‌ثبات، دامن زده است. هر چند اوباما پس از رسیدن به سمت ریاست‌جمهوری ایالات متحده سیاست خارجی خود را بر محور افغانستان متمرکز کرد اما عملا این تمرکز نیروهای آمریکایی نه‌تنها سودی برای افغان‌ها نداشته که عملا اوضاع این کشور را بدتر از قبل هم کرده است. مردمی که تا چندی قبل معنی تمرکز ایالات متحده را نمی‌دانستند یا برداشتی مثبت از آن داشتند، دیگر به خوبی می‌دانند که تمرکز آمریکا به معنی قتل عام غیرنظامیانی است که اکثر آنها را زنان و کودکان تشکیل می‌دهند. مردم افغانستان دیگر به خوبی دریافته‌اند که معنی تمرکز ایالات متحده ریختن بمب‌های فسفری بر سر مردم بی‌گناه است که هم جور شبه‌نظامیان طالبان را تحمل می‌کنند و هم مورد ستم نظامیان ایالات متحده قرار می‌گیرند. ایالات متحده حتی از بمباران و قتل‌عام مردم افغانستان نیز عذرخواهی نکرد و تنها به عزل محترمانه فرمانده نظامیان آمریکا در افغانستان و جایگزینی وی با ژنرال« استنلی مک‌کریستال» کفایت کرد. ژنرال مک کریستال در شرایطی به سمت فرماندهی نیروهای نظامی ایالات متحده در افغانستان منصوب شد که ژنرال مک‌کرنان، فرمانده سابق نظامیان آمریکایی در افغانستان و نیروهای تحت امرش مدت‌ها بود به هیچ توفیقی در مواجهه با طالبان دست نیافته بودند. مک کرنان در شرایطی از سمت خود بر کنار شد که از ماه ژوئن سال گذشته میلادی، یعنی برای کمتر از یک سال، فرماندهی نیروهای آمریکا در افغانستان را در اختیار داشت. در این مدت عدم توفیق وی در مقابله با طالبان سبب شده بود که پنتاگون تاکتیک‌های نظامی وی را متعارف و پیش‌پا افتاده تلقی کند که عملا نمی‌تواند در مقابله با شبه‌نظامیان کارایی لازم را داشته باشد. به واقع برکناری مک کرنان نشان‌دهنده عمق ناکامی ایالات متحده در افغانستان بود چرا که به اذعان مقامات پنتاگون این نخستین‌بار بعد از جنگ کره است که یک ژنرال آمریکایی در صحنه جنگ از مقامش برکنار می‌شود و شخصی دیگر جای او را می‌گیرد. بر خلاف مک کرنان،‌ ژنرال مک کریستال تخصص اصلی‌اش تقابل با شبه‌نظامیان است. وی کارنامه‌ای درخشان در عراق دارد و او بود که موفق به دستگیری صدام معدوم و کشتن ابومصعب الزرقاوی، رهبر اردنی‌ الاصل القاعده در عراق شد. وی پیش از این نیز به عنوان مسؤول ستاد عملیات نظامی آمریکا در افغاسنتان در سال‌های 2001 و 2002 خدمت کرده است و با فضای حاکم بر این کشور آشنایی کامل دارد. او اخیرا نیز فرمانده تمام عملیات‌های کماندویی در عراق بوده است. اما نکته جالبی که در رزومه ژنرال مک کریستال به چشم می‌خورد،‌ تخصص وی است؛ او متخصص استفاده از سلاح‌های غیرمتعارف با تأکید بر حفاظت از غیرنظامیان است. با توجه به این موضوع به نظر می‌رسد سران پنتاگون تصمیم گرفته‌اند کماکان و به صورتی غیررسمی بر استفاده از سلاح‌های غیر متعارف نظیر همین سلاح‌های فسفری علیه طالبان و القاعده ادامه دهند و در این بین به هیچ‌وجه دور از ذهن نیست که تراژدی‌ای که مدتی قبل در این کشور رخ داد و به قتل‌عام نزدیک به 140 افغان توسط بمب‌های فسفری منجر شد،‌ بار دیگر تکرار شود. به نظر می‌رسد، چنانکه ژنرال پترائوس فرمانده کل نیروهای آمریکایی در آسیای مرکزی و خاورمیانه نیز چندی پیش در گفت‌و‌گو با شبکه فاکس‌نیوز اشاره کرده بود،‌ هدف آمریکا حذف طالبان به هر قیمتی است و در این مسیر اصلا مهم نیست چه اتفاقی می‌افتد و چه هزینه‌ای پرداخت می‌شود. افزون بر این، عزل ژنرال مک کرنان نشان‌دهنده نفوذ بی‌حد و حصر ژنرال پترائوس در پنتاگون است. پترائوس که خود زمانی در عراق و تحت امر ژنرال مک کرنان خدمت می‌کرد، پس از آنکه از نظر درجه نسبت به او ارتقا یافت، نتوانست رابطه خوبی با فرمانده سابق خود برقرار کند و همواره از منتقدان جدی تاکتیک‌های نظامی مک کرنان محسوب می‌شد. از این رو بسیاری بر این باورند که نفوذ پترائوس به عزل مک کرنان منجر شده است. اما به هر حال به‌رغم موفقیت‌هایی که ژنرال مک کریستال در عراق داشته است نمی‌توان او را از هم اکنون پیروز نبرد با طالبان دانست. چراکه وضعیت عراق در هیچ برهه‌ای به بدی افغانستان نبوده است و بی‌تردید نبرد در کشوری که بیش از 70درصد آن از تسلط دولت مرکزی خارج شده و تحت اشغال شبه‌نظامیان قرار گرفته است، دشواری‌های بسیاری دارد. از سوی دیگر افغانستان از ژئوپولیتیکی منحصر به‌فرد بویژه در مناطق مرزی با پاکستان بهره‌مند است که کار را بیش از پیش برای استنلی مک کریستال و دیگر نیروهای آمریکایی حاضر در افغانستان سخت می‌کند.
ارسال نظر
captcha
پربیننده