مصائب آزادراه تهران - کرج
محمد‌مهدی خرسند‌نیا*
کرج به عنوان بزرگ‌ترین شهر اقماری در همسایگی تهران، به تدریج با بلعیدن بخشی از مشکلات این مگا شهر پرجاذبه بر وزن خود افزوده و به درون چاه تهران سقوطی تمام عیار داشته است. جالب است بدانید که تمامی پیش‌بینی‌های کارشناسان اعم از طرح جامع مصوب سال 1348 تا سال‌های بعد از آن موید آن بودند که در صورت عدم توجه مسؤولان کرج با توسعه نابهنجار تهران و مشکلاتش توسط تهران بلعیده و به آن ملحق خواهد شد.
اینکه چه اتفاقی پیش چشم مسؤولان در سال‌های متمادی افتاده جای بحث جداگانه‌ای دارد، ما می‌خواهیم بحث خود را روی یک موضوع متمرکز کنیم و آن مشکلات ترافیک در نااتوبان تهران – کرج است؛ راهی که با ایجاد انواع کاربری‌ها و دسترسی‌های حاشیه‌ای اکنون حتی در قالب شریانی درجه دو هم نمی‌گنجد و جالب آنکه مشاور عالی ترافیک شهردار هم وعده ایجاد یک خط ویژه اتوبوسرانی در همین مسیر را داده است. تو خود حدیث مفصل بخوان از این مجمل و از این ترافیک و متخصصانی که کسی هم نمی‌پرسد آیا بالای چشم ترافیک ابرو دارد یا نه؟
به هر شکل با وجود آنکه کرج در محدوده شهر تهران قرار گرفته مشکل ترافیک اتوبان
تهران – قزوین به عنوان شریان اصلی مواصلاتی غرب و شرق کشور در محدوده کرج، مسأله‌ای ملی است، چرا که اتلاف بی‌مورد و غیرقابل توجیه و هنگفت سرمایه‌های ملی شامل استهلاک خودرو مصرف سوخت و آلودگی محیط در کنار اتلاف عمر و از بین رفتن سلامت جسمی و روحی و روانی مسافران به مراتب مساله‌ای بزرگ‌تر و حادتر از اختیارات یا وظایف شهر و مسؤولان شهر کرج است. بی‌شک
هر کس یکبار از اتوبان تهران – کرج به طرف غرب یا شرق هنگام شامگاه عبور کرده باشد طعم تلخ انتظار در ترافیک گریز ناپذیر و چند کیلومتری در محدوده کرج را چشیده است. اتوبان کرج در مسیر اتوبان تهران – قزوین سال‌هاست به نقطه کور ترافیکی تبدیل شده و موجبات اتلاف هزینه‌های مادی و معنوی بسیاری شده است اما در این میان آنچه باعث تعجب است آنکه غیر از اقدامات و تغییرات بسیار محدود و جزئی که به هیچ عنوان راه‌حل مناسب و موثری نیست هیچگونه اقدامی از طرف مسؤولان شهر یا استان جهت حل این مشکل انجام نمی‌پذیرد. چند سال پیش، این مشکل تنها در روز‌های پایانی هفته یا روز‌های ماقبل تعطیلات رسمی بویژه ایام نوروز که شهروندان تهرانی قصد خروج از شهر به طرف استان‌های شمالی یا غربی را داشته‌اند نمود می‌یافت. در این مواقع بار ترافیکی اتوبان تهران – کرج گاه به 10 تا 15 کیلومتر از محدوده پل فردیس تا نزدیکی‌های پارک جنگلی چیتگر می‌رسید، لیکن در حال حاضر با توجه به افزایش حجم خودرو و نیز حجم سفر‌های روزانه بین شهری و درون شهری، ترافیک شامگاهی
هر روزه با طولی بین پنج تا 10 کیلومتر ایجاد می‌شود. همانطور که در ابتدا اشاره شد مشکل ترافیکی این محدوده بیش از آنکه مشکل شهر کرج باشد مشکلی ملی است، از این رو باید به
هر شکل ممکن و هر چه سریع‌تر حل شود. در این راستا اگر امکانات اجرایی و مالی شهر کرج جوابگوی حل سریع و موثر این مشکل نیست، باید مسؤولان شهر و استان در صدد جلب حمایت مراکز بالاتر تصمیم‌گیری اعم از وزارت مسکن و شهرسازی یا شورای عالی معماری و شهرسازی، هیأت دولت یا مجلس شورای اسلامی درآیند و با تشکیل تیمی مستقل و کارآمد و با دادن اختیارات ویژه و خارج از بروکراسی‌های متعارف و معمول نسبت به حل این مشکل اقدام کنند. آمار وحشتناک است، عبور 500 کامیون در ساعت از هر خط رفت و برگشت و افزایش حدود 2 هزار هم‌ارز سواری در محدوده اطراف کرج و پل فردیس به اتوبان تهران - قزوین با هیچ معیاری توجیه‌پذیر نیست، وضعیت بسیار نامناسب روسازی که خود معلول همین ترافیک سنگین است به علت تبدیل شده و عامل کندی حرکت، ایجاد ترافیک و تصادفات مرگبار شده است. مسؤولان گفته‌اند که راه در استان تهران یک حوزه استحفاظی سه هزار و 300 کیلومتری را پوشش می‌دهد که در این میان مشکلات اتوبان تهران – کرج به تنهایی با همه مشکلاتی که در سطح استان وجود دارد برابری می‌کند و عمده‌ترین مشکل، حمل و نقل مسافر است زیرا تهران به شهرک‌های اقماری اطراف کرج منشعب می‌شود و بحث انتقال ساکنان این شهرک‌ها به تهران به میان می‌آید. بررسی‌ها نشان می‌دهد بخش قابل‌توجهی از تلفات، مربوط به اتوبوس‌های فرسوده است که در دو سال اخیر با راه‌اندازی مترو و متوقف کردن تعدادی از این اتوبوس‌ها در پارکینگ، این آمار سیر نزولی یافته است. جایگزینی اتوبوس‌های جدید به جای فرسوده‌ها یک ضرورت به شمار می‌رود. همچنین باید به پل فردیس و توقف اتوبوس‌ها در ضلع شمال غربی این پل اشاره کرد که در مقطعی پلیس به دلیل تجمع مسافران و اتوبوس‌ها در یک اقدام عجولانه این منطقه را مسدود و مسافران را به قسمت دیگر پل هدایت کرد. واضح است که مردم همیشه تقاضای سفر دارند و به همین دلیل پیشنهاد شده که در رمپ راست گرد پل فردیس یک خط رایگان قرار داده شود که مردم را به سمت ترمینال مسافربری جابه‌جا کند.
به منظور روشن شدن عوامل موثر در ایجاد ترافیک اتوبان کرج در شماره آینده به بررسی مختصر موضوع از دیدگاه فنی پرداخته می‌شود.
*کارشناس ارشد ترافیک یادداشت
مصائب آزادراه تهران - کرج
محمد‌مهدی خرسند‌نیا*
کرج به عنوان بزرگ‌ترین شهر اقماری در همسایگی تهران، به تدریج با بلعیدن بخشی از مشکلات این مگا شهر پرجاذبه بر وزن خود افزوده و به درون چاه تهران سقوطی تمام عیار داشته است. جالب است بدانید که تمامی پیش‌بینی‌های کارشناسان اعم از طرح جامع مصوب سال 1348 تا سال‌های بعد از آن موید آن بودند که در صورت عدم توجه مسؤولان کرج با توسعه نابهنجار تهران و مشکلاتش توسط تهران بلعیده و به آن ملحق خواهد شد.
اینکه چه اتفاقی پیش چشم مسؤولان در سال‌های متمادی افتاده جای بحث جداگانه‌ای دارد، ما می‌خواهیم بحث خود را روی یک موضوع متمرکز کنیم و آن مشکلات ترافیک در نااتوبان تهران – کرج است؛ راهی که با ایجاد انواع کاربری‌ها و دسترسی‌های حاشیه‌ای اکنون حتی در قالب شریانی درجه دو هم نمی‌گنجد و جالب آنکه مشاور عالی ترافیک شهردار هم وعده ایجاد یک خط ویژه اتوبوسرانی در همین مسیر را داده است. تو خود حدیث مفصل بخوان از این مجمل و از این ترافیک و متخصصانی که کسی هم نمی‌پرسد آیا بالای چشم ترافیک ابرو دارد یا نه؟
به هر شکل با وجود آنکه کرج در محدوده شهر تهران قرار گرفته مشکل ترافیک اتوبان
تهران – قزوین به عنوان شریان اصلی مواصلاتی غرب و شرق کشور در محدوده کرج، مسأله‌ای ملی است، چرا که اتلاف بی‌مورد و غیرقابل توجیه و هنگفت سرمایه‌های ملی شامل استهلاک خودرو مصرف سوخت و آلودگی محیط در کنار اتلاف عمر و از بین رفتن سلامت جسمی و روحی و روانی مسافران به مراتب مساله‌ای بزرگ‌تر و حادتر از اختیارات یا وظایف شهر و مسؤولان شهر کرج است. بی‌شک
هر کس یکبار از اتوبان تهران – کرج به طرف غرب یا شرق هنگام شامگاه عبور کرده باشد طعم تلخ انتظار در ترافیک گریز ناپذیر و چند کیلومتری در محدوده کرج را چشیده است. اتوبان کرج در مسیر اتوبان تهران – قزوین سال‌هاست به نقطه کور ترافیکی تبدیل شده و موجبات اتلاف هزینه‌های مادی و معنوی بسیاری شده است اما در این میان آنچه باعث تعجب است آنکه غیر از اقدامات و تغییرات بسیار محدود و جزئی که به هیچ عنوان راه‌حل مناسب و موثری نیست هیچگونه اقدامی از طرف مسؤولان شهر یا استان جهت حل این مشکل انجام نمی‌پذیرد. چند سال پیش، این مشکل تنها در روز‌های پایانی هفته یا روز‌های ماقبل تعطیلات رسمی بویژه ایام نوروز که شهروندان تهرانی قصد خروج از شهر به طرف استان‌های شمالی یا غربی را داشته‌اند نمود می‌یافت. در این مواقع بار ترافیکی اتوبان تهران – کرج گاه به 10 تا 15 کیلومتر از محدوده پل فردیس تا نزدیکی‌های پارک جنگلی چیتگر می‌رسید، لیکن در حال حاضر با توجه به افزایش حجم خودرو و نیز حجم سفر‌های روزانه بین شهری و درون شهری، ترافیک شامگاهی
هر روزه با طولی بین پنج تا 10 کیلومتر ایجاد می‌شود. همانطور که در ابتدا اشاره شد مشکل ترافیکی این محدوده بیش از آنکه مشکل شهر کرج باشد مشکلی ملی است، از این رو باید به
هر شکل ممکن و هر چه سریع‌تر حل شود. در این راستا اگر امکانات اجرایی و مالی شهر کرج جوابگوی حل سریع و موثر این مشکل نیست، باید مسؤولان شهر و استان در صدد جلب حمایت مراکز بالاتر تصمیم‌گیری اعم از وزارت مسکن و شهرسازی یا شورای عالی معماری و شهرسازی، هیأت دولت یا مجلس شورای اسلامی درآیند و با تشکیل تیمی مستقل و کارآمد و با دادن اختیارات ویژه و خارج از بروکراسی‌های متعارف و معمول نسبت به حل این مشکل اقدام کنند. آمار وحشتناک است، عبور 500 کامیون در ساعت از هر خط رفت و برگشت و افزایش حدود 2 هزار هم‌ارز سواری در محدوده اطراف کرج و پل فردیس به اتوبان تهران - قزوین با هیچ معیاری توجیه‌پذیر نیست، وضعیت بسیار نامناسب روسازی که خود معلول همین ترافیک سنگین است به علت تبدیل شده و عامل کندی حرکت، ایجاد ترافیک و تصادفات مرگبار شده است. مسؤولان گفته‌اند که راه در استان تهران یک حوزه استحفاظی سه هزار و 300 کیلومتری را پوشش می‌دهد که در این میان مشکلات اتوبان تهران – کرج به تنهایی با همه مشکلاتی که در سطح استان وجود دارد برابری می‌کند و عمده‌ترین مشکل، حمل و نقل مسافر است زیرا تهران به شهرک‌های اقماری اطراف کرج منشعب می‌شود و بحث انتقال ساکنان این شهرک‌ها به تهران به میان می‌آید. بررسی‌ها نشان می‌دهد بخش قابل‌توجهی از تلفات، مربوط به اتوبوس‌های فرسوده است که در دو سال اخیر با راه‌اندازی مترو و متوقف کردن تعدادی از این اتوبوس‌ها در پارکینگ، این آمار سیر نزولی یافته است. جایگزینی اتوبوس‌های جدید به جای فرسوده‌ها یک ضرورت به شمار می‌رود. همچنین باید به پل فردیس و توقف اتوبوس‌ها در ضلع شمال غربی این پل اشاره کرد که در مقطعی پلیس به دلیل تجمع مسافران و اتوبوس‌ها در یک اقدام عجولانه این منطقه را مسدود و مسافران را به قسمت دیگر پل هدایت کرد. واضح است که مردم همیشه تقاضای سفر دارند و به همین دلیل پیشنهاد شده که در رمپ راست گرد پل فردیس یک خط رایگان قرار داده شود که مردم را به سمت ترمینال مسافربری جابه‌جا کند.
به منظور روشن شدن عوامل موثر در ایجاد ترافیک اتوبان کرج در شماره آینده به بررسی مختصر موضوع از دیدگاه فنی پرداخته می‌شود.
*کارشناس ارشد ترافیک ارسال نظر
پربیننده