«مرد می‌تواند با رعایت شرایط مقرر در این قانون با مراجعه به دادگاه تقاضای طلاق همسرش را کند».
بر اساس ماده 1133قانون مدنی، این امکان به مرد داده می‌شود که پس از گذراندن مراحل قانونی به زندگی با همسر خود خاتمه دهد. اگرچه قانونگذار در موارد خاص مانند ندادن نفقه و عدم الزام شوهر به پرداخت آن یا وجود عسر و حرج این امکان را به زن نیز داده است اما زن برای جدایی باید وجود چنین مواردی را در محکمه ثابت کند که این امر بسیار زمان‌بر است و اگر درخواست طلاق برای زن در قانون عنوان نشده باشد زن تنها با جلب‌نظر شوهر و توافق او می‌تواند طلاق بگیرد.
این در حالی است که این امکان برای زن وجود دارد تا با گرفتن وکالت در طلاق هرگاه که زندگی مشترک برایش غیرقابل تحمل شود تقاضای جدایی کند. به موجب ماده 1119 قانون مدنی «طرفیت عقد ازدواج می‌توانند هر شرطی را که مخالف با مقتضای عقد مزبور نباشد در ضمن عقد ازدواج یا هر عقد لازم دیگری بکنند مثل اینکه شرط شود هرگاه شوهر زن دیگری بگیرد یا در مدت معین غایب شود یا ترک انفاق کند یا علیه حیات زن سوء‌قصد یا سوء‌رفتار کند که زندگی آنها با یکدیگر غیرقابل تحمل شود، زن وکیل و وکیل در توکیل باشد که پس از اثبات تحقق شرط در محکمه و صدور حکم نهایی خود را مطلقه سازد».
گرفتن وکالت در طلاق یکی از معدود راه‌هایی است که در آن زن می‌تواند خود اقدام به طلاق کند و در آن رضایت و نظر شوهر مهم نیست بلکه تنها اثبات شرایط توافق دو‌طرف برای جدایی کفایت می‌کند. این در حالی است که در چند سال گذشته با افزایش سطح آگاهی دختران و خانواده‌های آنها تمایل به گرفتن وکالت در طلاق افزایش یافته است تا به آنجا که به گفته کارشناسان این شرط به تدریج در حال جایگزین شدن درخواست مهریه‌های بالا از سوی خانواده عروس است.
الهام فهیمی، وکیل پایه یک دادگستری معتقد است: «تعداد زنانی که به جای دریافت مهریه به دنبال گرفتن وکالت در طلاق هستند در پنج سال گذشته به میزان قابل‌توجهی افزایش داشته است. علاوه بر این در سال‌های اخیر تعداد زنانی که برای داشتن وکالت در طلاق یا حق طلاق در ازای گذشتن از مهریه برای مشاوره حقوقی مراجعه می‌کنند روز به روز در حال افزایش است که این امر حکایت از بروز رویکردی جدید در زندگی زناشویی زنان و مردان ایرانی دارد».
وی در این‌باره به مهر می‌گوید: «فلسفه مهریه برای زنان در واقع داشتن یک پشتوانه و تکیه‌گاه است تا در صورتی که مرد تمایل به جدا شدن از زن داشت در چرخه زندگی بی‌پناه و سرگردان نباشد و با توجه به اینکه در دوران جدید تعداد زنانی که دارای شغل و درآمد هستند افزایش پیدا کرده از اهمیت مهریه که یک مساله مالی است کاسته شده است».
افزایش تمایل زنان به گرفتن وکالت در یک جامعه را می‌توان هم مثبت و هم منفی ارزیابی کرد زیرا از یک سو این امکان را به زن می‌دهد که در شرایطی که ادامه زندگی مشترک برای وی غیرقابل تحمل باشد خود اقدام به دادن درخواست طلاق و جدایی بدون نیاز به نظر همسر خود کند بنابراین این شرط دیگر به مردان اجازه نمی‌دهد تا از قدرتی که قانون به آنها داده است سوء‌استفاده کنند.
از سوی دیگر افزایش آمار طلاق در کشور به ما این نکته را گوشزد می‌کند که چنین درخواست‌هایی می‌تواند بنیان خانواده را با خطر مواجه کند.
مریم یوسفی، جامعه‌شناس و عضو هیات علمی دانشگاه آزاد اسلامی گرفتن حق طلاق را از سوی دختران مثبت ارزیابی می‌کند و به «وطن امروز» می‌گوید: «خوشبختانه این روزها دختران و زنان آگاهی بیشتری نسبت به حقوق خود پیدا کرده‌اند البته رسانه‌ها، مطبوعات و افزایش سطح تحصیلات زنان نیز نقش مهمی در این امر داشته است زیرا در گذشته زنان حتی در مواقعی که شرایط زندگی آنها واقعا نا‌عادلانه بود مجبور به ادامه زندگی بودند اما اگر هنگام عقد چنین شرطی در سند ازدواج ثبت شود آنها می‌توانند در صورتی که با مشکلات غیرقابل حلی مواجه شدند بدون نیاز به شوهر از دادگاه درخواست طلاق کنند».
به عقیده این عضو هیات علمی دانشگاه آزاد اسلامی تنها درصد بسیار کمی از زنان ممکن است از داشتن این حق سوء‌استفاده کنند زیرا هدف بیشتر دختران از ازدواج تشکیل یک زندگی مستقل و ایجاد کانون گرمی برای زندگی زناشویی است بنابراین گرفتن وکالت در طلاق این دلگرمی را به آنها می‌دهد که اگر شرایط زندگی برایشان خیلی سخت شد به آن خاتمه دهند.
اما امان‌الله قرایی‌مقدم، آسیب‌شناس اجتماعی و استاد دانشگاه تربیت‌معلم معتقد است این امر می‌تواند با وجود مثبت بودن تبعات منفی نیز در جامعه به دنبال داشته باشد. گرفتن وکالت در طلاق نوعی دلگرمی و امنیت خاطر برای زن محسوب می‌شود با این وجود چون این عامل به ایجاد نوعی نا امنی در ازدواج دامن می‌زند با توجه به اینکه 70 تا 72 درصد درخواست‌های طلاق از جانب دختران تحویل مجتمع‌های قضایی و دادگاه‌های خانواده می‌شود می‌توان افزایش رغبت خانواده‌ها را به داشتن چنین حقی منفی ارزیابی کرد.
بسیاری از فعالان حوزه زنان معتقد هستند مردان همواره از امتیازاتی که قانون به آنها در زندگی مشترک داده است سوء‌استفاده کرده‌اند. نمونه بارز آن تعدد زوجات است که در موارد زیادی منجر به از هم پاشیدگی زندگی مشترک قبلی می شود زیرا همواره به زنان سفارش شده است باید با ناملایمات زندگی حتی در سخت‌ترین شرایط کنار بیایند، با این وجود مردان قادر هستد تا زنان خود را مطلقه کنند زیرا حتی باوجود موارد و مراحلی که در قانون تعریف شده در نهایت این آنها هستند که می‌توانند همسران خود را طلاق دهند. از نظر فهیمی نیز وکالت داشتن در طلاق به زن حس و روحیه استقلال را منتقل می‌کند که این مساله احساس امنیت را بیش از پیش برای زنان به دنبال دارد چرا که در رابطه با تصمیم برای ادامه یا جدایی در زندگی مشترک احساس برابری خواهند کرد .
براساس قانون مدنی در ایران اگر زنی جز موارد موجود در قانون از دادگاه تقاضای طلاق کند از مسلم‌ترین حقوق خود مانند مهریه محروم می‌شود بنابراین او درصورت تمایل به جدایی پس از سال‌ها زندگی مشترک باید تمام آنچه را که برایش تلاش کرده رها کند به همین دلیل بسیاری از زنان به خاطر نبود امنیت اقتصادی مجبور به تحمل زندگی حتی در بدترین شرایط می‌شوند. این در حالی است که در بسیاری از کشورهای جهان شرایط برای چنین زنانی تسهیل شده است. یوسفی با تاکید بر اینکه در بیشتر کشورهای اروپایی به ترتیب زنان، کودکان و سالمندان در مقایسه با مردان از امتیازات ویژه‌ای برخوردار هستند، می گوید: «در این کشورها اگر زن تحت هر شرایطی بخواهد از همسر خود جدا شود نیمی از تمام اموال مرد به او تعلق دارد و سرپرستی فرزندان نیز حق اوست. در مواردی هم که مردان به همسر خود خیانت کنند تمام دارایی شوهر به زن می رسد.
بدون تردید دادن حق طلاق به زن می‌تواند گام موثری در دادن اختیار برابر به زوج‌ها و دلگرمی به دختران و خانواده‌هایشان باشد. بنابراین این امر را نمی‌توان علتی برای افزایش آمار طلاق دانست زیرا به گفته آسیب‌شناسان اجتماعی و کارشناسان حقوقی جدایی زن و مرد خود دلایل زیادی دارد که بندرت در این مقوله جای می‌گیرد.
قرائی‌مقدم معتقد است برای افزایش آمار طلاق در جامعه می توان دلایل زیادی را عنوان کرد که دو ساخت شدن جامعه در کنار مشکلات اقتصادی، نبود شناخت و نداشتن معیار برای ازدواج یکی از مهم‌ترین این موارد است زیرا امروزه مردان ترجیح می‌دهند همچنان از ارزش‌ها و هنجارهای قدیمی در زندگی مشترک خود بهره ببرند که در آن طرز تفکر و نگرش مردسالاری حاکم است، در حالی که دختران به دلیل آگاهی، بینش جدیدی نسبت به زندگی مشترک پیدا کرده‌اند و به حق و حقوق خود آگاه شده‌اند.
این عضو هیات علمی دانشگاه تربیت معلم ترس از آینده زندگی زناشویی و تنوع‌طلبی مردان همچنین افزایش میزان ناهنجاری‌های رفتاری درمردان را از مهم‌ترین دلایل تمایل دختران به داشتن این قبیل اختیارات عنوان می‌کند و با اشاره به آمار پنج درصدی نرخ طلاق در فرهنگیان، آمار 10درصدی در کارمندان و پایین بودن این رقم در ازدواج‌های خویشاوندی ادامه می‌دهد: بهترین راهکار برای تداوم زندگی‌های مشترک دادن اختیار برابر به زوج‌ها و افزایش آگاهی و فرهنگ جامعه است. حال اینکه چرا برخی از مردان در هنگام ازدواج با دادن این حق به زنان بشدت مخالفت می‌کنند تا به آنجا که در مواردی نیز تشکیل زندگی مشترک با دختر مورد نظر منتفی می‌شود، این سؤالی است که یوسفی به آن پاسخ می دهد: «پسران در سنین پایین به دلیل غلبه احساسات بر عقل و اینکه می خواهند محبتشان را نسبت به همسر آینده خود ثابت کنند بیشتر این حق را به همسران خود می دهند اما در سنین بالاتر چون این عقل است که در تصمیم‌گیری‌ها نقش اصلی را بر عهده دارد و به علت مخالفت خانواده خود کمتر به این کار مبادرت می‌ورزند اما دختران به‌خاطر ترس از آینده، چشم و هم‌چشمی و امتیازاتی که قانون برای مردان در نظر گرفته مانند تعدد زوج‌ها ترجیح می‌دهند چنین شرطی را در عقدنامه خود به ثبت برسانند». افزایش تمایل زنان ایرانی به داشتن «وکالت درطلاق»
فرصت یا تهدید
«مرد می‌تواند با رعایت شرایط مقرر در این قانون با مراجعه به دادگاه تقاضای طلاق همسرش را کند».
بر اساس ماده 1133قانون مدنی، این امکان به مرد داده می‌شود که پس از گذراندن مراحل قانونی به زندگی با همسر خود خاتمه دهد. اگرچه قانونگذار در موارد خاص مانند ندادن نفقه و عدم الزام شوهر به پرداخت آن یا وجود عسر و حرج این امکان را به زن نیز داده است اما زن برای جدایی باید وجود چنین مواردی را در محکمه ثابت کند که این امر بسیار زمان‌بر است و اگر درخواست طلاق برای زن در قانون عنوان نشده باشد زن تنها با جلب‌نظر شوهر و توافق او می‌تواند طلاق بگیرد.
این در حالی است که این امکان برای زن وجود دارد تا با گرفتن وکالت در طلاق هرگاه که زندگی مشترک برایش غیرقابل تحمل شود تقاضای جدایی کند. به موجب ماده 1119 قانون مدنی «طرفیت عقد ازدواج می‌توانند هر شرطی را که مخالف با مقتضای عقد مزبور نباشد در ضمن عقد ازدواج یا هر عقد لازم دیگری بکنند مثل اینکه شرط شود هرگاه شوهر زن دیگری بگیرد یا در مدت معین غایب شود یا ترک انفاق کند یا علیه حیات زن سوء‌قصد یا سوء‌رفتار کند که زندگی آنها با یکدیگر غیرقابل تحمل شود، زن وکیل و وکیل در توکیل باشد که پس از اثبات تحقق شرط در محکمه و صدور حکم نهایی خود را مطلقه سازد».
گرفتن وکالت در طلاق یکی از معدود راه‌هایی است که در آن زن می‌تواند خود اقدام به طلاق کند و در آن رضایت و نظر شوهر مهم نیست بلکه تنها اثبات شرایط توافق دو‌طرف برای جدایی کفایت می‌کند. این در حالی است که در چند سال گذشته با افزایش سطح آگاهی دختران و خانواده‌های آنها تمایل به گرفتن وکالت در طلاق افزایش یافته است تا به آنجا که به گفته کارشناسان این شرط به تدریج در حال جایگزین شدن درخواست مهریه‌های بالا از سوی خانواده عروس است.
الهام فهیمی، وکیل پایه یک دادگستری معتقد است: «تعداد زنانی که به جای دریافت مهریه به دنبال گرفتن وکالت در طلاق هستند در پنج سال گذشته به میزان قابل‌توجهی افزایش داشته است. علاوه بر این در سال‌های اخیر تعداد زنانی که برای داشتن وکالت در طلاق یا حق طلاق در ازای گذشتن از مهریه برای مشاوره حقوقی مراجعه می‌کنند روز به روز در حال افزایش است که این امر حکایت از بروز رویکردی جدید در زندگی زناشویی زنان و مردان ایرانی دارد».
وی در این‌باره به مهر می‌گوید: «فلسفه مهریه برای زنان در واقع داشتن یک پشتوانه و تکیه‌گاه است تا در صورتی که مرد تمایل به جدا شدن از زن داشت در چرخه زندگی بی‌پناه و سرگردان نباشد و با توجه به اینکه در دوران جدید تعداد زنانی که دارای شغل و درآمد هستند افزایش پیدا کرده از اهمیت مهریه که یک مساله مالی است کاسته شده است».
افزایش تمایل زنان به گرفتن وکالت در یک جامعه را می‌توان هم مثبت و هم منفی ارزیابی کرد زیرا از یک سو این امکان را به زن می‌دهد که در شرایطی که ادامه زندگی مشترک برای وی غیرقابل تحمل باشد خود اقدام به دادن درخواست طلاق و جدایی بدون نیاز به نظر همسر خود کند بنابراین این شرط دیگر به مردان اجازه نمی‌دهد تا از قدرتی که قانون به آنها داده است سوء‌استفاده کنند.
از سوی دیگر افزایش آمار طلاق در کشور به ما این نکته را گوشزد می‌کند که چنین درخواست‌هایی می‌تواند بنیان خانواده را با خطر مواجه کند.
مریم یوسفی، جامعه‌شناس و عضو هیات علمی دانشگاه آزاد اسلامی گرفتن حق طلاق را از سوی دختران مثبت ارزیابی می‌کند و به «وطن امروز» می‌گوید: «خوشبختانه این روزها دختران و زنان آگاهی بیشتری نسبت به حقوق خود پیدا کرده‌اند البته رسانه‌ها، مطبوعات و افزایش سطح تحصیلات زنان نیز نقش مهمی در این امر داشته است زیرا در گذشته زنان حتی در مواقعی که شرایط زندگی آنها واقعا نا‌عادلانه بود مجبور به ادامه زندگی بودند اما اگر هنگام عقد چنین شرطی در سند ازدواج ثبت شود آنها می‌توانند در صورتی که با مشکلات غیرقابل حلی مواجه شدند بدون نیاز به شوهر از دادگاه درخواست طلاق کنند».
به عقیده این عضو هیات علمی دانشگاه آزاد اسلامی تنها درصد بسیار کمی از زنان ممکن است از داشتن این حق سوء‌استفاده کنند زیرا هدف بیشتر دختران از ازدواج تشکیل یک زندگی مستقل و ایجاد کانون گرمی برای زندگی زناشویی است بنابراین گرفتن وکالت در طلاق این دلگرمی را به آنها می‌دهد که اگر شرایط زندگی برایشان خیلی سخت شد به آن خاتمه دهند.
اما امان‌الله قرایی‌مقدم، آسیب‌شناس اجتماعی و استاد دانشگاه تربیت‌معلم معتقد است این امر می‌تواند با وجود مثبت بودن تبعات منفی نیز در جامعه به دنبال داشته باشد. گرفتن وکالت در طلاق نوعی دلگرمی و امنیت خاطر برای زن محسوب می‌شود با این وجود چون این عامل به ایجاد نوعی نا امنی در ازدواج دامن می‌زند با توجه به اینکه 70 تا 72 درصد درخواست‌های طلاق از جانب دختران تحویل مجتمع‌های قضایی و دادگاه‌های خانواده می‌شود می‌توان افزایش رغبت خانواده‌ها را به داشتن چنین حقی منفی ارزیابی کرد.
بسیاری از فعالان حوزه زنان معتقد هستند مردان همواره از امتیازاتی که قانون به آنها در زندگی مشترک داده است سوء‌استفاده کرده‌اند. نمونه بارز آن تعدد زوجات است که در موارد زیادی منجر به از هم پاشیدگی زندگی مشترک قبلی می شود زیرا همواره به زنان سفارش شده است باید با ناملایمات زندگی حتی در سخت‌ترین شرایط کنار بیایند، با این وجود مردان قادر هستد تا زنان خود را مطلقه کنند زیرا حتی باوجود موارد و مراحلی که در قانون تعریف شده در نهایت این آنها هستند که می‌توانند همسران خود را طلاق دهند. از نظر فهیمی نیز وکالت داشتن در طلاق به زن حس و روحیه استقلال را منتقل می‌کند که این مساله احساس امنیت را بیش از پیش برای زنان به دنبال دارد چرا که در رابطه با تصمیم برای ادامه یا جدایی در زندگی مشترک احساس برابری خواهند کرد .
براساس قانون مدنی در ایران اگر زنی جز موارد موجود در قانون از دادگاه تقاضای طلاق کند از مسلم‌ترین حقوق خود مانند مهریه محروم می‌شود بنابراین او درصورت تمایل به جدایی پس از سال‌ها زندگی مشترک باید تمام آنچه را که برایش تلاش کرده رها کند به همین دلیل بسیاری از زنان به خاطر نبود امنیت اقتصادی مجبور به تحمل زندگی حتی در بدترین شرایط می‌شوند. این در حالی است که در بسیاری از کشورهای جهان شرایط برای چنین زنانی تسهیل شده است. یوسفی با تاکید بر اینکه در بیشتر کشورهای اروپایی به ترتیب زنان، کودکان و سالمندان در مقایسه با مردان از امتیازات ویژه‌ای برخوردار هستند، می گوید: «در این کشورها اگر زن تحت هر شرایطی بخواهد از همسر خود جدا شود نیمی از تمام اموال مرد به او تعلق دارد و سرپرستی فرزندان نیز حق اوست. در مواردی هم که مردان به همسر خود خیانت کنند تمام دارایی شوهر به زن می رسد.
بدون تردید دادن حق طلاق به زن می‌تواند گام موثری در دادن اختیار برابر به زوج‌ها و دلگرمی به دختران و خانواده‌هایشان باشد. بنابراین این امر را نمی‌توان علتی برای افزایش آمار طلاق دانست زیرا به گفته آسیب‌شناسان اجتماعی و کارشناسان حقوقی جدایی زن و مرد خود دلایل زیادی دارد که بندرت در این مقوله جای می‌گیرد.
قرائی‌مقدم معتقد است برای افزایش آمار طلاق در جامعه می توان دلایل زیادی را عنوان کرد که دو ساخت شدن جامعه در کنار مشکلات اقتصادی، نبود شناخت و نداشتن معیار برای ازدواج یکی از مهم‌ترین این موارد است زیرا امروزه مردان ترجیح می‌دهند همچنان از ارزش‌ها و هنجارهای قدیمی در زندگی مشترک خود بهره ببرند که در آن طرز تفکر و نگرش مردسالاری حاکم است، در حالی که دختران به دلیل آگاهی، بینش جدیدی نسبت به زندگی مشترک پیدا کرده‌اند و به حق و حقوق خود آگاه شده‌اند.
این عضو هیات علمی دانشگاه تربیت معلم ترس از آینده زندگی زناشویی و تنوع‌طلبی مردان همچنین افزایش میزان ناهنجاری‌های رفتاری درمردان را از مهم‌ترین دلایل تمایل دختران به داشتن این قبیل اختیارات عنوان می‌کند و با اشاره به آمار پنج درصدی نرخ طلاق در فرهنگیان، آمار 10درصدی در کارمندان و پایین بودن این رقم در ازدواج‌های خویشاوندی ادامه می‌دهد: بهترین راهکار برای تداوم زندگی‌های مشترک دادن اختیار برابر به زوج‌ها و افزایش آگاهی و فرهنگ جامعه است. حال اینکه چرا برخی از مردان در هنگام ازدواج با دادن این حق به زنان بشدت مخالفت می‌کنند تا به آنجا که در مواردی نیز تشکیل زندگی مشترک با دختر مورد نظر منتفی می‌شود، این سؤالی است که یوسفی به آن پاسخ می دهد: «پسران در سنین پایین به دلیل غلبه احساسات بر عقل و اینکه می خواهند محبتشان را نسبت به همسر آینده خود ثابت کنند بیشتر این حق را به همسران خود می دهند اما در سنین بالاتر چون این عقل است که در تصمیم‌گیری‌ها نقش اصلی را بر عهده دارد و به علت مخالفت خانواده خود کمتر به این کار مبادرت می‌ورزند اما دختران به‌خاطر ترس از آینده، چشم و هم‌چشمی و امتیازاتی که قانون برای مردان در نظر گرفته مانند تعدد زوج‌ها ترجیح می‌دهند چنین شرطی را در عقدنامه خود به ثبت برسانند». ارسال نظر
پربیننده