گروه اجتماعی: بانک مرکزی درحالی با افزایش وام ازدواج جوانان از ۳ به ۱۰ میلیون تومان به صورت ضمنی مخالفت کرد که پرداخت وام‌های چند ده میلیونی و میلیاردی به برخی مدیران، صدای مردم را درآورده است.
براساس اعلام علی‌اصغر میرمحمدصادقی، مدیرکل اعتبارات بانک مرکزی، مانده تسهیلات پرداختی قرضالحسنه در بهمن‌ماه سال ۹۴ معادل ۳۵ هزار میلیارد تومان بوده که تنها ۲۰ تا ۲۵ درصد این تسهیلات صرف پرداخت وام قرضالحسنه به کارمندان بانک‌ها با ارقام بالا شده است. این در حالی است که وی برای دومین بار به صراحت اعلام کرد مصوبه‌ای در این باره نداریم که بانک‌ها در پرداخت وام به کارکنان‌شان در این بخش ممنوع باشند اما بارها به آنها ابلاغ کرده‌ایم که از منابع قرضالحسنه به کارکنان‌شان تسهیلات ندهند. براساس دستورالعمل اجرایی مصوب هیات مدیره، بانک‌ها اجازه دارند بخشی از منابع قرضالحسنه خود را به کارکنان پرداخت کنند اما با توجه به کمبود منابع و متقاضیان زیاد در صف، بانک مرکزی آنها را مکلف کرد که این منابع فقط در بخش تسهیلات قرضالحسنه ازدواج پرداخت شود.
اخطار بانک مرکزی به بانک‌ها
بر این اساس برخی بانک‌های خصوصی با بانک مرکزی در بخش پرداخت وام ازدواج قرضالحسنه همکاری نمی‌کردند، بنابراین بانک مرکزی آنها را تهدید کرد که اگر این کار را انجام نمی‌دهند، دیگر نباید سپرده قرضالحسنه پس‌انداز افتتاح کنند و به بانک‌ها تکلیف کرده است که از محل سایر منابع داخلی خود به کارکنان‌شان تسهیلات پرداخت کنند. به باور برخی به همین دلیل که بانک‌ها منابع این بخش را به کارکنان خود با سودهای ۴ درصدی اختصاص داده بودند، تعداد زوج‌های در صف دریافت وام ازدواج طی سال‌های گذشته در یک دوره بشدت افزایش یافته بود که حال با دستور بانک مرکزی این موضوع متوقف شده است.
انتظار طولانی جوانان
یکی از متقاضیان دریافت وام ۳ میلیون تومانی ازدواج درباره مشکلات دریافت این وام به مهر اظهار داشت: در حال حاضر مدت ۳ ماه است در انتظار دریافت وام ازدواج هستم، اما هنوز پاسخی از سوی بانک مرکزی برای معرفی به بانک عامل دریافت نکرده‌ام، این در حالی است که این روزها اخباری شنیده می‌شود مبنی بر اینکه بانکی‌ها وام‌های کلان با سودهای اندک و مدت بازپرداخت طولانی دریافت می‌کنند. همچنین انتقاداتی به اینکه کارکنان بانک‌ها از محل سپرده‌های قرضالحسنه وام دریافت می‌کردند، مطرح شده است البته میرمحمدصادقی باز هم نسبت به این انتقادات پاسخی دارد مبنی بر اینکه در حال حاضر هجمه‌هایی به نظام بانکی وارد می‌شود. اینکه بیان می‌کنند بانک‌ها به کارکنان‌شان از این محل وام می‌پردازند احساس بدبینی در خیرین که در این حساب‌ها سپرده‌گذاری می‌کنند، ایجاد می‌کند و باعث می‌شود آنها از قرار دادن پول‌های خود به صورت قرضالحسنه امتناع کنند، بنابراین این هجمه‌ها کمی بی‌انصافی نسبت به نظام بانکی است.
وام خودرو در اولویت دولت
از سوی دیگر مدیران بانک مرکزی می‌گویند که پول کافی برای پرداخت وام
۱۰ میلیونی وام ازدواج نداریم، اما تاکنون ۱۲۴ هزار دستگاه خودرو برای دریافت وام ۲۵ میلیونی ازدواج تامین مالی شده و ۲ هزار و ۷۰۰ میلیارد تومان نیز منابع بانک مرکزی به این نوع وام تخصیص یافته است. در عین حال بانک مرکزی علاوه بر اجرای طرح کارت اعتباری لوازم خانگی برای رونق‌بخشی به اقتصاد، اعطای کارت اعتباری عام را هم آغاز کرده و این جز وام ۱۰ میلیونی خرید کالاست که در بانک‌ها در حال اجراست. پیش از این بانک مرکزی مطرح کرده بود وام‌های اعطایی به کارکنان بانک‌ها از محل منابع سپرده‌های قرضالحسنه نیست. البته نرخ سودی که به این وام‌ها تعلق می‌گرفت نرخ سود وام‌های قرضالحسنه بود. گزارش ۱۲۸۳۰ مرکز پژوهش‌های مجلس نشان می‌دهد که شرایط وام قرضالحسنه کارکنان بانک‌ها در مقایسه با سایر وام‌های قرضالحسنه بسیار متفاوت است.
تخلف 10هزار میلیاردی بانک‌ها در اعطای وام
سقف وام قرضالحسنه کارکنان در بیشتر بانک‌ها حداقل ۶ برابر سقف سایر وام‌های قرضالحسنه است همچنین مدت بازپرداخت تسهیلات قرضالحسنه عادی حداکثر ۳۶ ماه است در حالی که این مدت برای بازپرداخت وام‌های کارکنان ۱۸۰ تا ۲۰۰ ماه است. کارمزد تسهیلات قرضالحسنه عادی نیز در بیشتر بانک‌ها برابر ۴ درصد است در حالی‌که این نرخ برای وام‌های کارکنان برابر یک درصد هم اعلام شده است. برخی نمایندگان مجلس هم مطرح کرده‌اند که تاکنون بیش از ۱۰ هزار میلیارد تومان بانک‌ها در زمینه اعطای تسهیلات قرضالحسنه تخلف داشته‌اند که باید از طریق افزایش وام ازدواج آن را جبران کنند.