تأسیس «حزب دموکرات» تبریز توسط روحانی مجاهد شیخ «محمد خیابانی» (1295 ش)
در زمان شیخ محمد خیابانی، اوضاع جهان اسلام و بالاخص ایران به خاطر دخالتهای بیگانگان از جمله روسیه، انگلیس و آلمان بسیار آشفته و تاسفانگیز بود. در این حال، شیخ محمد خیابانی، روحانی دلاور و آذربایجانی برای قطع ایادی استعمار و مبارزه با بیگانگان و ستمکاران داخلی، در هفدهم اسفند 1295ش برابر با 14 جمادیالاول 1335ق حزب دموکرات تبریز را به وجود آورد. خیابانی، سازمان سیاسی خود را دموکرات ملی و آذربایجان را آزادستان نامید. با وجود اینکه قیام خیابانی، شورویها را به وسوسه انداخته بود ولی طولی نکشید که دریافتند رهبر نهضت نه‌تنها روی خوش به آنها نشان نمیدهد بلکه نسبت به پیاده‌شدن قوای شوروی در بندر انزلی سخت معترض است. خیابانی دوستان آزادیخواه و مبارز خود را که اغلب دموکرات نامیده میشدند گرد آورد و کمیتهای تشکیل داد و درباره وضع پیش آمده، به تصمیمگیری و سیاستگذاری پرداخت. شیخ محمد خیابانی، نمایندگان فرقه دموکرات و دیگر آزادیخواهان را از سراسر آذربایجان به تبریز دعوت کرد و تشکیلات فرقه دموکرات که از پنج سال قبل تعطیل شده بود، دوباره تاسیس شد.
شهادت سردار بزرگ خیبر سرلشکر پاسدار «حاج محمدابراهیم همت» (1362 ش)
شهید محمدابراهیم همت در دوازدهم فروردین سال 1333ش در شهر قمشه (شهرضا) در استان اصفهان به دنیا آمد. وی پس از اخذ دیپلم، به دانشسرای تربیت‌معلم اصفهان وارد شد و با اتمام تحصیل و خدمت سربازی، تدریس در مدارس شهرضا را آغاز کرد. محمد ابراهیم پس از پیروزی انقلاب اسلامی و تشکیل سپاه پاسداران انقلاب اسلامی، به عضویت این نهاد انقلابی درآمد و در اوایل سال 1359 برای دفع ناآرامیهای پاوه راهی این شهر گردید. حاج همت، حدود دو سال در کردستان بود و در این مدت، بیش از بیست عملیات کوچک و بزرگ را فرماندهی کرد. وی از آن پس راهی جبهههای جنوب گردید و به فرماندهی تیپ محمد رسولالله(ص) رسید. حضور در عملیات بزرگ بیت‌المقدس و آزادسازی خرمشهر و فرماندهی عملیاتهای رمضان و مسلم بن عقیل نیز در این دوران روی داد. سرانجام سردار نامدار لشکر 27 محمد رسولالله(ص) در جریان عملیات بزرگ خیبر، در حالی که کمتر از 30 سال داشت به معشوق حقیقی رسید و به لقاء‌الله پیوست. پیکر پاک این رادمرد بزرگ جبهههای حق علیه باطل پس از تشییعی باشکوه، در گلزار شهدای شهرستان شهرضا به خاک سپرده شد.
درگذشت آیتالله «عبدالرحیم ربانی شیرازی» عضو فقهای شورای نگهبان (1360 ش)
آیتالله حاج شیخ عبدالرحیم ربانی شیرازی در سال 1301 شمسی در شیراز دیده به جهان گشود و از سال 1318 به تحصیلات علوم دینی مشغول گردید. وی فعالیتهای دینی خود را از سال 1320 با مبارزات سخت علیه فرقههای صوفیه، بابیه و بهاییه شروع کرد و در اثر تبلیغات ایشان، عده بسیاری از بهاییان به دین اسلام مشرف شدند. آیتالله شیرازی از سال 1327 در محضر آیتالله بروجردی در حوزه علمیه قم به شاگردی مشغول بود. نخستین فردی بود که مرجعیت امام خمینی(ره) را مطرح کرد. آیتالله ربانی از سال 1349ش با مطرح‌شدن حکومت اسلامی از ناحیه امام خمینی(ره)، درصدد برآمد تا با سازماندهی روحانیون انقلابی و فرستادن آنها به نقاط مختلف کشور، به پرورش کادرهای لازم برای شرکت در یک قیام همگانی و به دست گرفتن پستهای کلیدی در حکومت آینده بپردازد. ایشان از سال 1342 تا 1357 بیش از 15 بار به زندان افتاد و شکنجههای فراوانی را متحمل شد و حدود 10 سال از عمرش را در زندان‌های رژیم طاغوت سپری کرد. آیتالله شیرازی پس از پیروزی انقلاب اسلامی، نماینده امام خمینی در استان فارس و نماینده مردم استان فارس در مجلس خبرگان شد. سپس از سوی امام خمینی(ره) به عضویت فقهای شورای نگهبان درآمد. این مبارز نستوه در نهم فروردین سال 1360 به دست گروهک فرقان ترور شد ولی این ترور به مجروحیت ایشان انجامید و پس از مدتی در بیمارستان بهبود یافت. این عالم ربانی و مجاهد فی سبیلالله سرانجام در 17 اسفند 1360 در حالی که برای شرکت در جلسه شورای نگهبان عازم تهران بود، بین راه اصفهان و قم در سانحهای مشکوک به لقاء‌الله پیوست و در حرم حضرت معصومه(س) دفن شد.