کم‌آبی، پسروی آب و ریزگردها، «میانکاله»، بهشت پرندگان ایران و ذخیره‌گاه منحصربه‌فرد را به سوی خشکی پیش می‌برد. در منتهی‌الیه جنوب‌شرقی دریای خزر، در ۱۲ کیلومتری شمال شهر بهشهر، جزیره‌ای رویایی به نام شبه‌جزیره میانکاله خودنمایی می‌کند که سالانه میزبان حدود یک‌میلیون قطعه پرنده از کشورهای مختلف به این منطقه برای زمستان گذرانی است و علاوه بر میزبانی از پرندگان شرایط بسیار خوبی برای میزبانی از گردشگران را داراست که این مهم بامطالعه و زون‌بندی‌های خاصی توسط محیط‌زیست در دست اقدام است. این روزها میانکاله نه به‌عنوان میزبان پرندگان مهاجر و نه به‌عنوان میزبانی از گردشگران و مسافران بلکه به دلیل پسروی آب، در معرض خشکی قرار گرفتن و حتی وجود ریزگردها در منطقه بیش از هر زمان دیگری در اخبار و فضاهای مجازی، ورد زبان‌ها و قلم‌ها شده و به‌نوعی موجب نگرانی افراد، مسؤولان و کارشناسان این حوزه شده است. شرایط فعلی در میانکاله با توجه به پسروی‌های فراوان شرایط اضطراری است که باید حساسیت بیشتری نسبت به این موضوع اعمال شود. احمد محمدی، یکی از شهروندان بهشهر با اشاره به مشهود و قابل لمس بودن کم‌آبی در میانکاله به مهر می‌گوید: شرایط فعلی در میانکاله با توجه به پسروی‌های فراوان شرایط اضطراری است که باید حساسیت بیشتری نسبت به این موضوع اعمال شود و باید با آموزش‌های لازم مانع از دست‌اندازی‌های مختلف در تالاب میانکاله شد. موسی آقاجانی نیز با اشاره به خشکی دریای 4 فصل بهشهر منتهی به میانکاله می‌گوید: در سال‌های گذشته در همین فصل این دریا که منتهی به میانکاله است پر از آب بود و پرندگان بسیاری در آن قابل مشاهده بودند اما امروزه با خشکی‌ای که در این منطقه اتفاق افتاده است سطح آب بسیار پایین رفته و پسروی فراوانی در این منطقه داریم که باید در این راستا چاره‌اندیشی شود. وی گفت: پسروی آب این منطقه در ضلع غربی میانکاله به‌قدری مشهود است که حتی می‌توان کیلومترها در این منطقه‌ای که تا سال‌های گذشته پر از آب بوده است امروز پیاده‌روی کرد و اگر ایجاد سدهای سنگی در حوزه استحفاظی این منطقه نبود حتی با خودرو هم می‌شد وارد منطقه‌ای که تا سال قبل پر از آب بود شد و رفع این معضل در گرو همکاری مردم و تلاش همه‌جانبه مسؤولان و نجات میانکاله از خشکی است تا دچار مشکلات دریاچه ارومیه نشویم. رئیس اداره حفاظت محیط‌زیست بهشهر نیز با معرفی پناهگاه حیات‌وحش میانکاله می‌گوید: این پناهگاه حیات‌وحش با ۶۸ هزار و ۸۰۰ هکتار شامل اکوسیستم آبی و خشکی است که وسعت تقریبی اکوسیستم آبی شامل تالاب و خلیج میانکاله ۴۵ هزار هکتار و اکوسیستم خشکی شامل شبه‌جزیره، نوار ساحلی و جزایر کوچک شامل ۲۳ هزار و ۸۰۰ هکتار است که این نسبت با پسروی و پیشروی آب متغیر می‌شود. زمان رضا احمدی با اشاره به اینکه این منطقه زیستگاه زمستان‌گذرانی یک میلیون پرنده از ۲۳۰ گونه است و از تنوع گونه‌ای بسیار فراوان برخوردار است، این منطقه را زیستگاه پرندگان مهم و در معرض خطری همچون عقاب دریایی، دم‌سفید، اردک سر سپید، پلیکان پا خاکستری و... می‌داند که از نظر تنوع زیستی از تنوع بالایی برخوردار است. وی با بیان اینکه این منطقه براساس مطالعات اکولوژیستی دارای ۱۸۰ گونه گیاهی، ۱۰ گونه پستاندار، ۲۰ گونه ماهی شناسایی شده است، درباره بحران کم‌آبی و خشکسالی که این روزها در محافل فراوانی شنیده می‌شود و به دغدغه مردم و مسؤولان تبدیل‌شده است، می‌گوید: پسروی و خشکی قسمتی از تالاب در پناهگاه حیات‌وحش میانکاله یکی از معضلاتی است که طی چند سال اخیر شاهد آن بوده‌ایم و بالطبع این مسائل تبعات زیست‌محیطی مختلفی را به دنبال دارد. رئیس اداره حفاظت محیط‌زیست بهشهر با اشاره به تبعات زیست‌محیطی این پسروی تالاب معتقد است که کاهش سطح اراضی تالابی و تخریب زیستگاه پرندگان مهاجر، تغییر مهاجرت پرندگان آبزی و کنار آبزی (مهاجر) و کاهش جمعیت آنها، فرسایش بادی رسوبات پهنه‌های ساحلی و حتی آلودگی هوایی و گردوغبار و ریزگردها، افزایش میزان شوری و تغییر در خصوصیات فیزیکی و شیمیایی آب، تجاوز و تصرفات غیرقانونی به اراضی تالاب توسط افراد سودجو و فرصت‌طلب و ورود غیرمجاز و هجوم شکارچیان به منطقه ممنوعه از جمله این تبعات است که باید با دقت و حساسیت بیشتری در این راستا وارد شویم. این مسؤول زیست‌محیطی راهکار جلوگیری از این پسروی و خشکی تالاب و خلیج میانکاله را، مدیریت آب‌های سطحی منطقه، مطالعه ارزیابی و لایروبی کانال خوزینی و چاپاق لی و احداث کانال جدید به‌طوری که بتوان آب دریای خزر را به تالاب منتقل کرد، بیان می‌کند. احمدی با بیان اینکه میانگین بین ۵۰۰ هزار تا یک‌میلیون قطعه پرنده در طول سال است از این منطقه می‌توان به بهشت پرندگان ایران نام برد که با توجه به وجود تا یک‌میلیون قطعه پرنده از ۲۳۰ گونه در تالاب بین‌المللی و ذخیره‌گاه زیست‌کره به «بهشت پرندگان ایران» معروف شده است.