
گروه بینالملل: از زمان کودتای نافرجام در ترکیه، تئوریهای توطئه فراوانی از طرف این کشور مطرح شده است و یکی از این تئوریها این است که سازمان اطلاعات مرکزی آمریکا (سیا) تامین مالی این کودتا را بر عهده داشته و یک ژنرال بازنشسته آمریکایی نیز از افغانستان آن را هدایت میکرده است. تئوری دیگری نیز وجود دارد که مشارکت امارات در کودتای نافرجام 15 جولای را تایید میکند. سایت خبری میدلایستای انگلیس به نقل از یک منبع نزدیک به سازمان اطلاعات ترکیه نوشت: امارات به واسطه محمد دحلان، از رهبران فلسطینی در تأمین مقدمات کودتای نافرجام ترکیه سهیم بوده است. این سایت انگلیسی نوشت: محمد دحلان- که از جنبش فتح جدا شده است- چند هفته قبل از وقوع کودتای نافرجام در ترکیه، اقدام به انتقال کمک مالی امارات به ترکهای کودتاچی کرده است. وی همچنین واسطه ارتباط بین دولت امارات و فتحالله گولن بود. ترکیه، فتحالله گولن را طراح اصلی کودتای نافرجام در این کشور میداند. در این میان، رئیسجمهوری ترکیه روز شنبه گفت: فتحالله گولن که آنکارا او را به طراحی کودتای نافرجام در ترکیه متهم میکند، یک بازیچه است و یک «طراح اصلی» وجود دارد که از او حمایت میکند. رجب طیب اردوغان در مصاحبه با شبکه تلویزیونی «خبر ترک» تاکید کرد: گولن یک بازیچه است و قدرتهای بزرگتر در پس کودتای نافرجام در ترکیه قرار دارند. رئیسجمهور ترکیه در سخنرانیهای خود اغلب به یک «طراح اصلی» اشاره میکند که تا حد زیادی اینگونه تصور میشود که منظور وی به طور کلی غرب و به طور خاصتر، آمریکا است. گولن که سالهاست در آمریکا زندگی میکند هرگونه دست داشتن در کودتای نافرجام 15 و 16 جولای در ترکیه را رد میکند و واشنگتن نیز تأکید دارد آنکارا در صورت ارائه مدارک موثق میتواند گولن را تحویل بگیرد. با این اوصاف، مقامهای دولت اردوغان همچنان احتمال وقوع کودتای جدید را محتمل میدانند و درباره آن هشدار میدهند. در همین چارچوب، ترکیه همه ورودیها و خروجیهای پایگاه هوایی اینجرلیک واقع در جنوب این کشور را مسدود و با 7 هزار نیروی امنیتی مجهز این مرکز نیروهای آمریکا و ناتو را محاصره کرده است. هر چند عمر چلیک، وزیر امور اروپا در دولت ترکیه گفته هدف از این اقدام «بازرسی امنیتی» است اما گزارشهای تایید نشده حاکی است این نیروها برای مقابله با یک کودتای جدید به اینجرلیک اعزام شدهاند. پایگاه خبری حریت در اینباره نوشته، پلیس ضدتروریسم ترکیه گزارشهایی مبنی بر دومین تلاش گولنیستها (پیروان گولن) برای سرنگونی دولت این کشور دریافت کرده است. رسانههای محلی ترکیه بعد از کودتای نافرجام در این کشور که شب 15 جولای اتفاق افتاد، روی پایگاه اینجرلیک متمرکز شدهاند. با وجود اینکه صحنه اصلی اتفاقات آن شب استانبول و آنکارا بود، اما اینجرلیک نیز برای مدتی توسط مقامات دولتی ترکیه تعطیل شد و دولت ترکیه چندین نظامی خود در این پایگاه را به اتهام دست داشتن در کودتا دستگیر کرده بود. تعطیلی پایگاه اینجرلیک به دنبال موجی از تظاهرات در روز پنجشنبه گذشته در حمایت از اردوغان انجام گرفته است. تظاهراتکنندگان شعارهای «مرگ بر آمریکا» سر داده و خواستار تعطیلی فوری پایگاه اینجرلیک شده بودند. پایگاه اینجرلیک از سوی ارتشهای آمریکا و ترکیه استفاده میشود و نقش مهمی در ائتلاف بهاصطلاح ضد داعش به رهبری آمریکا در سوریه و عراق ایفا میکند. این پایگاه همچنین یکی از 6 سایت ذخیرهسازی ناتو برای تسلیحات هستهای غیراستراتژیک آمریکا در اروپا محسوب میشود. میزان دقیق بمبهای هستهای که در این پایگاه نگهداری میشوند، مشخص نیست اما طبق گفته شاهدان عینی، حدود 90 کلاهک در آن وجود دارد.
دانشگاههای نظامی تعطیل میشود
کابینه ترکیه در ادامه اقدامات پس از کودتای ناکام ترکیه و در راستای تلاش دولت برای محدود کردن ارتش و نظارت بیشتر روی آن با حکمی نیروهای زمینی، هوایی و دریایی ارتش را به ارائه گزارش به وزارت دفاع ملزم کرد. دولت ترکیه تمام دانشکدههای افسری، مدارس نظامی و مراکز آموزشی غیرموظف را تعطیل و بهجای آن دانشگاه دفاع ملی تاسیس کرد. 1389 سرباز ارتش از جمله دستیار نظامی اردوغان با حکم قانونی کابینه دولت از نیروهای مسلح اخراج شدند. این حکم که تنها 2 هفته پس از کودتای ناکام اخیر صادر میشود، ظاهرا اختیارات و قدرت بیشتری برای اردوغان میدهد و به وی این اجازه را میدهد که شخصا مسؤولیت ستاد مشترک ارتش و سازمان اطلاعات ترکیه را در دست بگیرد و در واقع، حاکم نظامی این کشور شود. پیش از این، رئیسجمهوری ترکیه اعلام کرده بود احتمال دارد حالت فوقالعاده 3 ماهه در کشور، در صورت نیاز بار دیگر تمدید شود.
اردوغان: ژنرال آمریکایی همدست کودتاچیان!
رئیسجمهور ترکیه در ادامه مواضع جدید ضد غربیاش در آستانه سفر رئیس ستاد فرماندهی ارتش آمریکا ژنرال «جوزف وتل» به آنکارا، اظهارات او را درباره کودتاچیان به معنای حمایت از آنها دانست. به گزارش ریانووستی، اردوغان گفته است: «تمام دنیا شاهد است که ما پاسدار حفظ دموکراسی هستیم ولی یک نفر اینجا نگران کسانی است که اکنون در پشت میلههای زندان قرار دارند. یک مقام بلندپایه آمریکایی گفته است نظامیانی که با او در ارتباط بودهاند، بازداشت و زندانی شدهاند. این موضوع اصلا ربطی به تو ندارد». او همچنین ژنرال آمریکایی را حامی کودتاچیان دانست و گفت جوزف وتل در کشوری زندگی میکند که عامل اصلی این کودتا آنجاست. اشاره او به دشمنش «محمد فتحالله گولن» بود. ژنرال وتل پیشتر گفته بود از این موضوع که بسیاری از نظامیان ترکیهای که با آمریکا در ارتباط بودهاند اکنون پشت میلههای زندان به سر میبرند، نگران است. حالا اردوغان میگوید: «شخصی که اینگونه سخن به میان میآورد، خودش، خودش را لو میدهد». در حالی که اردوغان با تغییرات جدید در سلسله مراتب نظامی خود را به سمت رئیس ستاد کل ارتش ترکیه منصوب کرده است، در جریان سفر ژنرال وتل به آنکارا این دو قطعا به طور مستقیم چهره به چهره خواهند شد و باید دید چه حرفهای جنجالی دیگری میانشان رد و بدل میشود.