به اعتقاد یک متخصص باستان‌شناسی دوره پیش از تاریخ خراسان، ادامه پژوهش‌های قلعه‌خان در خراسان شمالی یک ضرورت از نظر استراتژی‌های فرهنگی ایران در ارتباط با آسیای مرکزی و افغانستان است.
«عمران گاراژیان» با اشاره به اینکه انجام کارهای پژوهشی پیش از تاریخ در خراسان یک امر اضطراری است، بیان کرد: در سال‌های گذشته، برای این قضیه توجیه‌های کارشناسی خود را با مسؤولان سازمان میراث فرهنگی و گردشگری وقت در زمان ریاست مرحوم مسعود آذرنوش در پژوهشکده باستان‌شناسی و سیدمحمد بهشتی در سمت رئیس پژوهشگاه و دیگر مسؤولان بیان و مسائلی را در ارتباط با افغانستان، آسیای مرکزی و پیش از تاریخ خراسان مطرح کردم. پس از توجیه آنها و رایزنی‌هایی که با نمایندگان منطقه در مجلس دوره‌های ششم و هفتم انجام شد، دو پروژه با بررسی‌های فراگیر در منطقه خراسان
اجرا شدند.
وی اظهار داشت: به‌دلیل شرایط خاص بخش نیشابور در خراسان داخلی، با تأمین اعتبار توسط مسؤولان آن زمان، یک فصل کاوش در تپه برج در 25 کیلومتری شهر نیشابور انجام شد و پس از تأمین اعتبار برای آزمایش کربن 14 در آن تپه، پروژه قلعه خان در رده‌های کارشناسی
به جریان افتاد.
او با اشاره به شناسایی ظرف کامل مربوط به دوره نوسنگی در بازدید از قلعه خان در زمان بررسی گفت: هر دو پروژه تپه برج و قلعه خان با وجود اهمیت محوری و کلیدی که داشتند،
تعطیل هستند.
گاراژیان تأکید کرد، هیچ دلیل کارشناسی برای تعطیل شدن پژوهش در آن دو سایت وجود ندارد.
این پژوهشگر با اشاره به تصویب ایجاد پایگاه میراث فرهنگی دائمی در قلعه خان در هیأت دولت، اظهار کرد: پس از تصویب این قضیه توسط هیأت دولت، با وجود رایزنی‌ها و تبادل نظرهایی که انجام دادم، سازمان میراث فرهنگی و گردشگری خراسان شمالی تاکنون هیچ اقدامی در این زمینه انجام نداده است تا قلعه خان به‌عنوان یک پایگاه میراث فرهنگی مورد استفاده قرار گیرد.
گاراژیان با بیان اینکه سازمان میراث فرهنگی و گردشگری خراسان شمالی اقدامی درباره کارهای پیشین انجام نداده است، تغییر مدیریت را یکی از دلایل ایجاد این وضعیت دانست و ادامه داد: در جریان تغییرات مدیریت‌ها یکی از مدیران به‌صورت مکتوب با ما توافق کرد تا پنج‌میلیون تومان برای تداوم پژوهش‌های قلعه خان
اختصاص یابد.
به همین دلیل، 5/5 میلیون تومان برای تداوم پژوهش هزینه کردیم، حتی با بستن یک قرارداد تکمیلی با سازمان یک پروژه پژوهشی دیگر نیز انجام دادیم ولی پس از تغییر مدیریت در سازمان میراث فرهنگی و گردشگری خراسان شمالی این بودجه به ما پرداخت نشد و پایگاه میراث فرهنگی قلعه خان که از سوی هیأت دولت تصویب شده بود به حال خود رها شده است.
وی درباره اهمیت سایت قلعه خان توضیح داد: این قلعه از معدود سایت‌های نیمه شمالی کل خاور نزدیک است (منظور از مرز آسیای مرکزی در جنوب غرب ترکمنستان تا ترکیه است) که توالی متناسب دوره‌ها را از نوسنگی تا 60 سال پیش در یک استقرار مشخص در اختیار ما قرار داده است. اگر این سایت به مدت پنج‌سال تأمین اعتبار شود و هزینه‌های پژوهشی و حفاظتی آن تأمین شوند، پرونده آن را برای ثبت جهانی می‌توانیم آماده کنیم و تحویل دهیم.
او یادآوری کرد: در منطقه‌ای که فقط یک تپه رها شده بود، ما کار پژوهشی انجام دادیم و اکنون اعلام می‌کنیم با انجام پنج‌سال کار در این تپه، پرونده ثبت جهانی آن را می‌توانیم آماده کنیم و تحویل دهیم.
این متخصص باستان‌شناسی دوره پیش از تاریخ خراسان، با اشاره به شدت تخریب این سایت پیش از پیروزی انقلاب گفت: اضافه بر هزینه‌های انجام شده در این سایت با مطالعات بین‌رشته‌ای ایجاد شده تغییرات محیطی در منطقه و تناوب‌ها و تخریب‌هایی که از سال‌های گذشته در محوطه پیش آمده‌اند این محوطه‌رو به تخریب
رفته است.
گاراژیان تأکید کرد: تا وقتی پژوهش در هیچ نقطه‌ای انجام نداده‌ایم، نمی‌توانیم کار حفاظتی برای آن محوطه انجام دهیم.
وقتی نمی‌دانیم یک اثر تاریخی دقیقا چیست و به چه دوره‌ای مربوط است، چگونه می‌توانیم از آن حفاظت کنیم؟ این یک نکته اساسی است که همه بزرگان میراث فرهنگی آن را از یاد برده‌اند و بدون اینکه بدانند در منطقه قلعه خان چه خبر است توقع حفاظت از آن را دارند. پایگاه میراث فرهنگی قلعه خان
به اعتقاد یک متخصص باستان‌شناسی دوره پیش از تاریخ خراسان، ادامه پژوهش‌های قلعه‌خان در خراسان شمالی یک ضرورت از نظر استراتژی‌های فرهنگی ایران در ارتباط با آسیای مرکزی و افغانستان است.
«عمران گاراژیان» با اشاره به اینکه انجام کارهای پژوهشی پیش از تاریخ در خراسان یک امر اضطراری است، بیان کرد: در سال‌های گذشته، برای این قضیه توجیه‌های کارشناسی خود را با مسؤولان سازمان میراث فرهنگی و گردشگری وقت در زمان ریاست مرحوم مسعود آذرنوش در پژوهشکده باستان‌شناسی و سیدمحمد بهشتی در سمت رئیس پژوهشگاه و دیگر مسؤولان بیان و مسائلی را در ارتباط با افغانستان، آسیای مرکزی و پیش از تاریخ خراسان مطرح کردم. پس از توجیه آنها و رایزنی‌هایی که با نمایندگان منطقه در مجلس دوره‌های ششم و هفتم انجام شد، دو پروژه با بررسی‌های فراگیر در منطقه خراسان
اجرا شدند.
وی اظهار داشت: به‌دلیل شرایط خاص بخش نیشابور در خراسان داخلی، با تأمین اعتبار توسط مسؤولان آن زمان، یک فصل کاوش در تپه برج در 25 کیلومتری شهر نیشابور انجام شد و پس از تأمین اعتبار برای آزمایش کربن 14 در آن تپه، پروژه قلعه خان در رده‌های کارشناسی
به جریان افتاد.
او با اشاره به شناسایی ظرف کامل مربوط به دوره نوسنگی در بازدید از قلعه خان در زمان بررسی گفت: هر دو پروژه تپه برج و قلعه خان با وجود اهمیت محوری و کلیدی که داشتند،
تعطیل هستند.
گاراژیان تأکید کرد، هیچ دلیل کارشناسی برای تعطیل شدن پژوهش در آن دو سایت وجود ندارد.
این پژوهشگر با اشاره به تصویب ایجاد پایگاه میراث فرهنگی دائمی در قلعه خان در هیأت دولت، اظهار کرد: پس از تصویب این قضیه توسط هیأت دولت، با وجود رایزنی‌ها و تبادل نظرهایی که انجام دادم، سازمان میراث فرهنگی و گردشگری خراسان شمالی تاکنون هیچ اقدامی در این زمینه انجام نداده است تا قلعه خان به‌عنوان یک پایگاه میراث فرهنگی مورد استفاده قرار گیرد.
گاراژیان با بیان اینکه سازمان میراث فرهنگی و گردشگری خراسان شمالی اقدامی درباره کارهای پیشین انجام نداده است، تغییر مدیریت را یکی از دلایل ایجاد این وضعیت دانست و ادامه داد: در جریان تغییرات مدیریت‌ها یکی از مدیران به‌صورت مکتوب با ما توافق کرد تا پنج‌میلیون تومان برای تداوم پژوهش‌های قلعه خان
اختصاص یابد.
به همین دلیل، 5/5 میلیون تومان برای تداوم پژوهش هزینه کردیم، حتی با بستن یک قرارداد تکمیلی با سازمان یک پروژه پژوهشی دیگر نیز انجام دادیم ولی پس از تغییر مدیریت در سازمان میراث فرهنگی و گردشگری خراسان شمالی این بودجه به ما پرداخت نشد و پایگاه میراث فرهنگی قلعه خان که از سوی هیأت دولت تصویب شده بود به حال خود رها شده است.
وی درباره اهمیت سایت قلعه خان توضیح داد: این قلعه از معدود سایت‌های نیمه شمالی کل خاور نزدیک است (منظور از مرز آسیای مرکزی در جنوب غرب ترکمنستان تا ترکیه است) که توالی متناسب دوره‌ها را از نوسنگی تا 60 سال پیش در یک استقرار مشخص در اختیار ما قرار داده است. اگر این سایت به مدت پنج‌سال تأمین اعتبار شود و هزینه‌های پژوهشی و حفاظتی آن تأمین شوند، پرونده آن را برای ثبت جهانی می‌توانیم آماده کنیم و تحویل دهیم.
او یادآوری کرد: در منطقه‌ای که فقط یک تپه رها شده بود، ما کار پژوهشی انجام دادیم و اکنون اعلام می‌کنیم با انجام پنج‌سال کار در این تپه، پرونده ثبت جهانی آن را می‌توانیم آماده کنیم و تحویل دهیم.
این متخصص باستان‌شناسی دوره پیش از تاریخ خراسان، با اشاره به شدت تخریب این سایت پیش از پیروزی انقلاب گفت: اضافه بر هزینه‌های انجام شده در این سایت با مطالعات بین‌رشته‌ای ایجاد شده تغییرات محیطی در منطقه و تناوب‌ها و تخریب‌هایی که از سال‌های گذشته در محوطه پیش آمده‌اند این محوطه‌رو به تخریب
رفته است.
گاراژیان تأکید کرد: تا وقتی پژوهش در هیچ نقطه‌ای انجام نداده‌ایم، نمی‌توانیم کار حفاظتی برای آن محوطه انجام دهیم.
وقتی نمی‌دانیم یک اثر تاریخی دقیقا چیست و به چه دوره‌ای مربوط است، چگونه می‌توانیم از آن حفاظت کنیم؟ این یک نکته اساسی است که همه بزرگان میراث فرهنگی آن را از یاد برده‌اند و بدون اینکه بدانند در منطقه قلعه خان چه خبر است توقع حفاظت از آن را دارند. ارسال نظر
پربیننده