گروه اقتصادی: پس از اجرای برجام، انتظار می‌رفت رونق اقتصادی با ورود گسترده سرمایه‌گذاران خارجی به کشور بازگردد و اقتصاد کشور از رکود خارج شود اما اینگونه نشد و به جای ترقی شاخص‌های اقتصادی، حتی شاهد بودیم رتبه کسب‌وکار کشور مسیر سرازیری را در پیش گرفت. چند روز پیش جدیدترین گزارش بانک جهانی درباره رتبه کشورهای جهان در بهبود فضای کسب‌وکار منتشر شد و به‌رغم همه انتظارات کشورمان با سقوط در این رده‌بندی روبه‌رو شد و برخلاف تبلیغات زیادی که دولتمردان بویژه مسؤولان وزارت امور اقتصادی و دارایی از چند ماه قبل انجام داده بودند و همچنین اجرای برجام در 9 ماه گذشته، ایران از رتبه 118 به 120 رسید. سال گذشته که رتبه کشور از 130 به 118 رسیده بود دولتمردان تبلیغات گسترده‌ای را درباره نقش خود در این صعود انجام دادند و رسانه‌های حامی دولت آن را نشان‌دهنده موفقیت دولت تدبیر و امید در بهبود کسب‌وکار می‌دانستند اما امسال با سقوط ایران در رتبه کسب‌وکار واقعیت ماجرا بخوبی روشن و بیشتر شدن مشکلات فضای کسب‌وکار در دولت برای همه آشکار شد. در این بین دولتمردان و رسانه‌های حامی دولت با گذشت چند روز همچنان در سکوت به سر می‌برند و چیزی در این زمینه به زبان نمی‌آورند. در این میان مشاور سابق سازمان سرمایه‌گذاری خارجی کشور با بیان اینکه اغلب کشورهای همتراز ما در این دوره رشد خوبی داشته‌اند، به نسیم گفت: ٧٠ درصد کارخانجات کشور اکنون با حداکثر ٣٠ درصد ظرفیت کار می‌کنند. محمدرضا جهان‌بیگلری تصریح کرد: در رتبه‌بندی شاخص فضای کسب‌وکار بیشتر کشورهای همتراز ما از رشد قابل توجهی برخوردار بودند ولی ایران تنها از ۷۰ کشور توسعه نیافته در فضای کسب‌وکار بهتر بوده که این یک فاجعه است. مشاور سابق سازمان سرمایه‌گذاری خارجی درباره دلایل افت رتبه ایران در فضای کسب وکار گفت: در بین ١٩٠ کشوری که از سوی بانک جهانی از لحاظ معیارها و فرآیند کسب‌وکار مورد بررسی قرار گرفته‌اند، در آخرین گزارش بانک جهانی، کشور ما با تنزل 2 پله‌ای در جایگاه ١٢٠ قرار گرفته است و این در حالی است که بیشتر کشورهای همتراز ما از رشد قابل توجهی برخوردار بودند ولی ایران تنها از 70 کشور توسعه نیافته در فضای کسب‌وکار بهتر بوده که این یک فاجعه است. وی با بیان اینکه این افت محسوس نشان از وخیم‌ترشدن فضای اقتصادی کشور و به دنبال آن کسب‌وکار دارد، گفت: متاسفانه اقتصاد کشور در دولت یازدهم به سمت نابودی پیش رفته است و مسؤولان و مدیران اقتصادی نتوانستند هیچ برنامه‌ریزی درستی در راستای بهبود اقتصاد کشور ارائه کنند. عضو اتاق بازرگانی در ادامه با انتقاد از برخی تصمیمات شخصی و اشتباهات مکرر برخی مدیران اقتصادی کشور که باعث شکاف اقتصادی در کشور شدند، گفت: متاسفانه باید اذعان کرد در 3 سال اخیر در اغلب شاخص‌های اقتصادی تنزل را شاهد هستیم. وی درباره افت
3 رتبه‌ای ایران در فضای کسب‌وکار نیز تصریح کرد: رشد سرمایه‌گذاری و بهبود فضای کسب‌وکار با حضور مدیران ناتوانی که همواره خود را در جایگاه یک دیپلمات می‌دانند میسر نیست. متاسفانه با وجود برنامه‌ریزی‌های کارشناسی و حضور مدیران و کارشناسان باتجربه و زحمات کشیده شده توسط مدیران قبلی در این حوزه وضعیت روز به روز بدتر می‌شود. وی اضافه کرد: متاسفانه رئیس سازمان سرمایه‌گذاری خارجی با اینکه ابزارهای قانونی و اختیارات لازم در جهت رشد جذب سرمایه‌گذاری و ایجاد بسترهای مناسبی را در دست دارد، ضمن واگذاری این اختیارات به دستگاه‌های دیگر با تصمیمات غلط، غیرکارشناسی و شخصی‌نگری جایگاه بیکاری را برای این سازمان ترسیم کرده است. وی با انتقاد از رفتارهای رئیس کنونی سازمان در افت رتبه ایران در فضای کسب‌وکار و سقوط اعداد و ارقام سرمایه‌گذاری خارجی گفت: در حال حاضر شاهد موازی‌کاری‌های فراوان اما بی‌نتیجه از سوی دیگر دستگاه‌ها در راستای فعالیت‌های سازمان سرمایه‌گذاری هستیم. جهان‌بیگلری در ادامه با انتقاد از عملکرد وزارت صنعت، معدن و تجارت در افت فضای کسب‌وکار گفت: در این وزارتخانه هم اوضاع به همین شکل است. درباره صنعت و معدن کشور هم باید اذعان کرد تصمیمات اشتباه در 3 سال اخیر باعث شده ٧٠ درصد کارخانجات با حداکثر ٣٠ درصد ظرفیت کار کنند و الباقی به تعطیلی کشیده شوند و طرح‌های بالای
٦٠ درصد پیشرفت فیزیکی و ناتمام از تکمیل منصرف و به حال خود رها شوند! عضو اتاق بازرگانی گفت: در نظام بانکداری نیز که روان‌کننده اقتصاد کشور و فضای کسب‌وکار است، شاهد گماردن افراد نزدیک به دولتمردان هستیم که راندمان نظام بانکی را بشدت پایین آورده‌اند. متاسفانه این افراد بی‌تجربه در پست‌های ارشد مدیریتی گمارده شدند که این موضوع باعث سوءاستفاده‌های کلان و سوءمدیریت‌ها در اثر تصمیمات اشتباه شده است. در حال حاضر اغلب بانک‌ها از وضعیت مناسبی برخوردار نیستند و از سپرده‌ها در جریانات هزینه‌ای استفاده می‌کنند و خودشان را با چهره‌ای متفاوت سرپا نگاه داشته‌اند. لذا این عوامل بشدت در فضای کسب‌وکار کشور تاثیرگذار بوده است. جهان‌بیگلری با بیان اینکه تمام موارد اشاره‌شده تقصیر مجموعه وزارت اقتصاد در دولت است، گفت: اینها ناشی از ضعف مدیریتی وزارت اقتصاد است و در دولت یازدهم رسم بر این است که افراد گمارده شده در مسؤولیت‌ها تا مجموعه تحت فعالیت را به نابودی نکشانند رئیس‌جمهور محترم تصمیم به تعویض و بازنگری در مدیریت‌های‌شان ندارند! وی گفت: این نتیجه فضای کسب‌وکار در کشور است، لذا با این توصیفات نباید انتظار داشته باشیم فضای کسب‌وکار بهبود پیدا کند. این اقتصاددان در ادامه تصریح کرد: فضای کسب‌وکار یعنی دسترسی به فرآیند یا مواردی که از طریق آنها بتوان نسبت به سرمایه‌گذاری و ایجاد واحدهای اقتصادی جدید یا توسعه بنگاه‌های اقتصادی و طرح‌ها و پروژه‌ها اقدام کرد و بر این اساس است که بانک جهانی با رتبه‌بندی کشورها در واقع نقشه راهی را برای سرمایه‌گذاران و فعالان اقتصادی ترسیم می‌کند.