دور جدید مذاکرات ایران و اتحادیه اروپایی قرار است 19 آبان ماه در بروکسل برگزار شود. در این دور از مذاکرات که «گفت‌وگوهای سطح بالا» نامیده می‌شود، مسائل دوجانبه و گسترش همکاری‌ها در زمینه‌های سیاسی - اقتصادی، مبارزه با تروریسم و حل بحران‌های منطقه از محورهای اصلی مورد بررسی خواهد بود اما جدا از این مسائل، آنچه این دور از گفت‌وگوها را از مذاکره پیشین متمایز می‌کند، آغاز گفت‌وگوهای حقوق بشری ایران و اتحادیه اروپایی است. به گزارش «وطن‌امروز»، دور دوم «گفت‌وگوهای سطح بالا» بین ایران و اتحادیه اروپایی به ریاست روانچی و هلگا اشمید، معاون مسؤول سیاست خارجی اتحادیه اروپایی برگزار خواهد شد. بحث درباره مسائل دوجانبه و گسترش همکاری‌ها در زمینه‌های سیاسی - اقتصادی، مبارزه با تروریسم و حل بحران‌های منطقه از محورهای اصلی این گفت‌وگوها خواهد بود. همچنین قرار است در این دور از مذاکرات گفت‌وگوهای حقوق بشری با اتحادیه اروپایی نیز برگزار شود که این مذاکرات نیز به ریاست تخت‌روانچی برگزار خواهد شد و در تیم اعزامی برای انجام این گفت‌وگوها نماینده‌ای از ستاد حقوق بشر قوه قضائیه نیز حضور خواهد داشت. خبرگزاری ایسنا در این باره گزارش داد، موضوع «گفت‌وگوهای سطح بالا» بین ایران و اروپا نخستین‌بار در جریان سفر سال گذشته فدریکا موگرینی به ایران مطرح شد. ظریف، وزیر امور خارجه ایران در آن زمان گفته بود «ما پیش از این و در سال‌های گذشته با اتحادیه اروپایی گفت‌وگوهایی داشته‌ایم». در مقطعی این گفت‌وگوها به نام «گفت‌وگوهای انتقادی» مطرح بود و بعد از آن با عنوان «گفت‌وگوهای جامع» شناخته شد ولی از این به بعد دور جدیدی از گفت‌وگوها بین ایران و اتحادیه اروپایی شروع خواهد شد که این گفت‌وگوها به نام «گفت‌وگوهای سطح بالا» مطرح خواهد بود که در سطح معاونان آغاز شده و بتدریج در سطح وزیران ادامه خواهد یافت. 19 بهمن‌ماه سال گذشته هلگا اشمید با هدف شرکت در نخستین دور گفت‌وگوهای ایران و اتحادیه‌اروپایی در سطح عالی به تهران سفر کرد. این گفت‌وگوها به مدت 2 روز به ریاست او و مجید تخت‌روانچی، معاون اروپا و آمریکای وزیر امور خارجه در تهران برگزار شد و از سوی هیات‌های 2 طرف، کارشناسانی در زمینه‌های مختلف حضور داشتند. طبق گفته روانچی، در این مذاکرات موضوعات متنوعی در زمینه روابط دوجانبه ایران و اتحادیه اروپایی از جمله در زمینه انرژی، تجارت، همکاری‌های مالی و بانکی، محیط زیست، مبارزه با مواد مخدر، مبارزه با تروریسم و افراطی‌گری و... به بحث گذاشته شد. براساس این گزارش، در حالی که دور جدید گفت‌وگوهای حقوق بشری ایران و اتحادیه اروپایی قرار است تا 2 روز آینده در بروکسل برگزار شود که تخت‌روانچی، معاون وزیر امور خارجه از فراهم شدن مقدمات تاسیس دفتر اتحادیه اروپایی در ایران گفت و افزود 2 دیپلمات اروپایی برای راه‌اندازی این دفتر در حال رایزنی هستند. او در گفت‌وگو با ایلنا، در پاسخ به اینکه بازگشایی دفتر اتحادیه اروپایی در چه مرحله‌ای است، گفت: اتحادیه اروپایی الان 2 دیپلمات در سفارت هلند در ایران دارد. ما با اتحادیه اروپایی در تماسیم و مساله را دنبال می‌کنیم. اتحادیه اروپایی الان 2 دیپلمات در سفارت هلند در ایران دارد. دلیل اینکه اینها فعلا این دو دیپلمات را فرستاده‌اند این است که در گذشته فعالیت‌ها تحت عنوان اتحادیه اروپایی با ایران چندان نبود که نیاز باشد یک یا چند دیپلمات مستقر در تهران فعالیت‌ها را دنبال کنند. معمولا اتحادیه اروپایی از طریق رئیس دوره‌ای و سفیر رئیس دوره‌ای کارهای مربوط به اتحادیه را پیش می‌برد. وی ادامه داد: در شرایط جدید وقتی کار وارد فضای همکاری بیشتری می‌شود طبیعتا شما نمی‌توانید کار را به یک سفیر اروپایی بسپارید، چرا که آن سفیر اروپایی خودش به اندازه کافی در حوزه دوجانبه مشغول است و نمی‌رسد یک کمیسیونر اروپایی را که به ایران آمده تروخشک کند یا کار‌هایش را برنامه‌ریزی کند و اسنادی را که قرار است بین 2 طرف رد و بدل شود تنظیم کند. در نتیجه یک تشکیلات جدیدی نیاز است. معاون وزیر امور خارجه کشورمان گفت: بعد از اظهار علاقه از سوی اروپایی‌ها برای باز کردن دفتر در تهران ما هم گفتیم این باید مراحل قانونی‌اش را در داخل کشور طی کند. آنها گفتند تا آن زمان ما تعدادی از نمایندگان‌مان را به دفتر هلند می‌فرستیم که در آن زمان رئیس دوره‌ای اتحادیه اروپایی بود. ما قبول کردیم و این دو نفر آمدند. در حال حاضر مراحل داخلی در حال طی شدن است. تخت‌روانچی با بیان اینکه اتحادیه اروپایی در ۱۴۰ کشور سفارت و دفتر نمایندگی دارد، گفت: از طرفی ما هم در بروکسل از طریق سفیرمان در بلژیک با پارلمان اروپا و شورای اروپا و کمیسیون‌های اتحادیه کار می‌کنیم. یعنی سفیر ما علاوه بر اینکه سفیر نزد بلژیک است، سفیر این ارگان‌های اتحادیه اروپایی نیز هست. کاری که در نهایت با بازکردن دفتر اتحادیه اروپایی در تهران خواهد شد نظیر فعالیت 2 کشوری است که در پایتخت‌های هم نمایندگی دارند. او در پاسخ به اینکه زمان دقیق بازگشایی چه موقعی است، گفت: نمی‌توانم به طور قطع بگویم بازگشایی چقدر زمان می‌برد اما می‌توانم بگویم ظرف چند ماه آینده این کار صورت خواهد گرفت.
پیش‌شرط‌های قوه قضائیه
براساس این گزارش، در حالی ایران دور جدید گفت‌وگوهای حقوق بشری خود را با اتحادیه اروپایی آغاز خواهد کرد که پیش‌تر محمدجواد لاریجانی، دبیر ستاد حقوق بشر قوه قضائیه برای این گفت‌وگوها شروطی را تعیین کرده بود. او در حاشیه پنجمین نشست مشترک پلیس بین‌الملل ناجا با قضات و کارشناسان قضایی در جمع خبرنگاران با تاکید بر اینکه همه موضوعات مرتبط با حقوق بشر باید در این ستاد به تصویب برسد، گفت: جمهوری اسلامی ایران در هیچ مذاکره حقوق بشری با اروپا بر مبنایی که اتحادیه اروپایی مطرح کرده وارد نخواهد شد. ما در مذاکره‌ای که چارچوب آن خودمحورانه، تحمیلی و منافقانه باشد اصلا وارد نمی‌شویم. دبیر ستاد حقوق بشر افزود: از آنجا که در دبیرخانه شورایعالی امنیت ملی تصویب شده است این مذاکرات با هدایت ستاد حقوق بشر انجام شود، بنده به شما عرض می‌کنم این مذاکرات تنها زمانی انجام می‌شود که دارای شروطی باشد و ما قبل از اینکه در مذاکرات حقوق بشری با اروپا وارد شویم چارچوب مذاکرات را مشخص خواهیم کرد. لاریجانی در بیان شروط لازم برای ورود به مذاکرات حقوق بشری با اروپا گفت: نخست اینکه هرگونه یکجانبه‌گرایی و خودمحوری باید موقوف باشد. ما با تفکر خودمان و برداشت خودمان از حقوق بشر و با عملکرد خودمان در مقابل آنها می‌ایستیم. اصلا اینگونه نیست که غربی‌ها مدعی حقوق بشر باشند و حرف حرف آنها باشد و با این موضع بخواهند در مذاکرات شرکت کنند. دبیر ستاد حقوق بشر گفت: اصل دوم این است که آنها باید تفاوت‌های فکری را به رسمیت بشناسند. باید به نظام ما احترام بگذارند. ما نظام سکولار غرب را قبول نداریم و آن را نظام بیراهه می‌شناسیم و اجازه نمی‌دهیم آنها فقط قرائت خود را درست بدانند و بخواهند حرف‌شان را تحمیل کنند. آنها باید دست از تحمیل نظام سکولار لیبرال خود به ما بردارند و تفاوت فرهنگی و نظام دموکراسی اسلامی ما برپایه عقلانیت اسلامی را به رسمیت بشناسند. لاریجانی افزود: سوم اینکه باید دست از رفتار منافقانه خود بردارند. اروپایی‌ها نمی‌توانند از یک سو کشور ما را که بزرگ‌ترین دموکراسی منطقه است، به نقض حقوق بشر متهم کنند اما از سوی دیگر کشورهای متحد و دوست خود مثل عربستان و بحرین را که کوچک‌ترین بهره‌ای از دموکراسی نبرده‌اند، حمایت کنند و بر جنایات آنها سرپوش گذارند. اروپایی‌ها نمی‌توانند از یک سو دم از مبارزه با تروریسم بزنند و از طرف دیگر بدترین تروریست‌های جهان را که دستشان به خون ۱۸ هزار ایرانی آلوده است، در پایتخت‌های خود پناه دهند.
علاوه بر این، اعلام خبر تاسیس دفتر اتحادیه اروپایی در ایران در حالی است که محمدجواد لاریجانی از مخالفت قوه قضائیه برای تاسیس این دفتر در تهران خبر داده بود. او تاکید کرده بود: اتحادیه اروپایی در حوزه حقوق بشر به دنبال ایجاد دفتری در تهران است ولی آنها باید بدانند دستگاه قضا به آنها اجازه نخواهد داد لانه فساد خود را در ایران برپا کنند، چرا که نه لیاقت دارند و نه صلاحیت این موضوع را.