طبق بررسی‌های صورت گرفته، تنها یک‌ششم زنان در دوران بارداری ورزش می‌کنند و بسیاری از آنها بر این باورند که انجام حرکات ورزشی می‌تواند باعث بروز مشکلات مختلفی برای آنها شود. مطالعات نشان می‌دهد، نه‌تنها ورزش برای زنان باردار لازم است بلکه در مقایسه با دیگر افراد، ورزش در سلامت آنها اهمیت بیشتری دارد.
ریحان میردامادی، متخصص زنان و زایمان، درباره ورزش زنان در دوران بارداری می‌گوید: همه زنان باردار می‌توانند ورزش کنند. پزشک متخصص تنها در مواردی که احتمال سقط جنین وجود داشته باشد یا مادر شرایط جسمی مساعدی نداشته باشد ورزش کردن را ممنوع می‌کند. حتی کسانی که تا پیش از بارداری به طور منظم ورزش نمی‌کرده‌اند بهتر است ورزش کردن را در این دوره شروع کنند.
وی درباره ورزش مادران باردار تاکید می‌کند: نوع ورزش در این دوران اهمیت خاصی دارد. مادران باید از انجام حرکات ورزشی‌ای که به رحم فشار می‌آورد خودداری کنند. بهترین ورزش برای مادران شنا در آب دریاست چون مواد معدنی موجود در آب دریا آلودگی‌های احتمالی را از بین می‌برد. شنا کردن در استخر هم چنانچه آب، آلوده نباشد بسیار مطلوب است.
در این زمینه سوزان دولت‌آبادی که دوره مربیگری ایروبیک زنان باردار را در انگلستان گذرانده، معتقد است: ترویج فرهنگ ورزش در دوران بارداری می‌تواند مؤثرترین گام در ترغیب مادران به داشتن زایمان طبیعی باشد. در بسیاری از کشورهای پیشرفته از جمله انگلستان کلاس‌های مخصوص مادران باردار در تمام باشگاه‌های این کشور برگزار می‌شود.
وی تصریح می‌کند: در وهله اول زنان باید تفاوت تمرین بدنی با فعالیت بدنی را بدانند. فعالیت بدنی به معنی انجام دادن هرگونه فعالیتی از جمله کارهای روزمره است، اما در تمرین بدنی ضربان قلب بالا می‌رود. به همین دلیل باید شدت، دوره و زمان تمرین بدنی زنان باردار به دقت محاسبه شود. این عضو فدراسیون آمادگی جسمانی و ایروبیک ایران می‌افزاید: به‌طور کلی ورزش‌هایی مانند ایروبیک برای کسانی که قبل از بارداری اصلا ورزش نمی‌کردند، مناسب نیست. حرکات ورزشی در ایروبیک مادران باردار بیشتر با توجه به تنفس و دم و بازدم صحیح انتخاب می‌شود زیرا چنانچه مادر درست نفس کشیدن را در طول دوران بارداری به درستی آموزش دیده باشد زایمان راحت‌تری خواهد داشت. به‌طور کلی ورزش موجب بهبود حال عمومی مادران می‌شود. هنگام ورزش کردن هورمونی به نام اندورفین از مغز ترشح می‌شود که مانند یک مسکن در بدن عمل می‌کند و ضمن کاهش درد باعث شادابی و نشاط زنان باردار می‌شود. همچنین از آنجا که ورزش زنان باردار متناسب با برنامه غذایی آنها تنظیم می‌شود، می‌تواند در کاهش ویار آنان مؤثر باشد. ورزش نه‌تنها برای مادر مفید است، بلکه در بهبود وضعیت جنین هم مؤثر است. دولت‌آبادی با اشاره به اینکه جایگاه جنین در بدن مادر «کرست طبیعی» نام دارد، می‌افزاید: ورزش باعث تقویت کرست طبیعی می‌شود. هرچه این جایگاه قوی‌تر باشد جنین جایگاه بهتری در بدن مادر دارد و مادر هم دوران بارداری را با سهولت بیشتری سپری می‌کند.
میردامادی نیز با تأیید این امر می‌افزاید: ورزش کردن جریان خون را تسهیل می‌کند و به همین دلیل برای جنین مفید است.
نگاهی نو به بارداری
سوزان دولت‌آبادی، مجری طرح «نگاهی نو به بارداری» است. وی در توضیح این طرح می‌گوید: طرح «نگاهی نو به بارداری»، ابتدای سال جاری راه‌اندازی شده است و تاکنون 50 مربی کارت آموزش ایروبیک در دوران بارداری را دریافت کرده‌اند.
دولت‌آبادی در توضیح چگونگی برگزاری کلاس‌ها می‌گوید: ایروبیک مادران باردار تفاوت‌هایی با کلاس‌های ایروبیک عادی دارد که از آن جمله می‌توان به الزام حضور متخصص ماما و پدر در کنار مربی اشاره کرد. در این کلاس‌ها حداکثر سه مادر شرکت می‌کنند و در ابتدا و انتهای کلاس ضربان قلب، فشار خون و دمای بدن آنها کنترل می‌شود تا تمرینات ورزشی بر اساس شرایط مادر انتخاب شود. وی با اشاره به اینکه اگر مادر دچار استرس باشد به وی تمرینات هوازی کمتری داده می‌شود، ادامه می‌دهد: در این موارد مربی به جای حرکات هوازی سعی می‌کند حرکات بیشتری از ورزش یوگا به مادر بدهد تا بتواند آرامش بیشتری برای وی فراهم کند چون استرس به خودی خود ضربان قلب را افزایش می‌دهد و بالا بردن دوباره ضربان قلب با حرکات ورزشی باعث بروز سردرد در مادر خواهد شد.
میردامادی، متخصص زنان و زایمان، با اشاره به فقر فرهنگی رایج در میان زنان به عنوان مانعی در اجرای طرح‌های ترغیب زنان به ورزش در دوران بارداری می‌افزاید: زنان از ورزش کردن در دوره بارداری استقبال نمی‌کنند و نوعی ترس غیرمنطقی در این زمینه در میان آنها وجود دارد که ریشه آن در باورهای قدیمی و توصیه‌های غیرتخصصی نسل‌های گذشته است.
دولت آ‌بادی از ضعف فرهنگی و عدم آگاهی مردان ایرانی درباره ورزش زنان و دوران بارداری انتقاد می‌کند. به گفته وی حضور پدر در 20 دقیقه اول کلاس که زنان باردار به انجام تمرینات هوازی می‌پردازند و سعی می‌کنند از طریق تسلط بر ماهیچه‌های درونی و انقباض آنها زایمان را تمرین کنند الزامی است اما اغلب پدران ایرانی از هرگونه همکاری با همسرشان در این زمینه امتناع می‌کنند. به نظر می‌رسد در مجموع درباره ورزش پس از زایمان، جامعه نگاه بهتری دارد. البته مادران باید توجه داشته باشند که بازگشت بدن به حالت قبل از زایمان تا سه سال طول می‌کشد و نباید برای رسیدن به وزن قبلی عجله کنند. دولت‌آبادی با اشاره به اینکه در طرح «نگاهی نو به بارداری» برای مادرانی که زایمان طبیعی داشته‌اند 10 جلسه کلاس و برای کسانی که عمل سزارین داشته‌اند تا 40 جلسه کلاس برگزار می‌شود، می‌گوید: اگر مادر بخواهد تنها با رژیم غذایی به وزن قبلی بازگردد ویتامین‌های بدن خود را از دست می‌دهد و دچار افسردگی طولانی‌مدت خواهد شد.
در کلاس‌های ایروبیک مادران باردار چه می‌گذرد
مربی ایروبیک مادران باردار، پیش از شروع ورزش از مادر درباره اینکه در چه قسمت‌هایی از بدنش احساس درد می‌کند، سوال‌هایی می‌پرسد. به عنوان مثال اگر مادری در ناحیه قفسه سینه درد داشته باشد به این معنی است که جنین بالا رفته و بنابراین ریه‌های مادر فضای کافی برای تنفس ندارند. در این صورت مربی به مادر باردار ورزش هوازی نمی‌دهد.
اما جز مشاوره ورزشی مربی ایروبیک باید از نظر روانی نیز به شرایط مادر توجه کند همچنین در پایان با توجه به نوسان ضربان قلب مادر قبل و بعد از ورزش درصد کار هوازی وی مشخص می‌شود.
ضربان قلب مادر نباید از 50 تا 60 درصد بیشتر افزایش یابد. در این کلاس‌ها جز نظارت ماما، مربی شرح وظایف متفاوتی دارد. وی موظف است هر جلسه با گرفتن دست مادر ضمن اندازه‌گیری نبض او آگاه شود آیا مادر دچار استرس و اضطراب غیرطبیعی هم هست یا نه. مربیان ایروبیک دوران بارداری در این‌باره به پرسیدن حال مادر و گزارش وی از چگونگی وضعیتش اکتفا نمی‌کنند. به‌طور کلی حرکات ورزشی در ایروبیک مادران باردار بیشتر با توجه به تنفس و دم و بازدم صحیح انتخاب می‌شوند زیرا چنانچه مادر درست نفس کشیدن را در طول دوران بارداری بدرستی آموزش دیده باشد زایمان راحت‌تری خواهد داشت. معمولا زمان تمرین بدنی برای زنان باردار بین 20 دقیقه تا یک ساعت است. دوره کلاس‌های ایروبیک مادران باردار شامل سه روز در هفته است و بسته به شرایط جسمی مادر تا 6 ماهگی یا حتی 9 ماهگی ادامه دارد. ورزش سلامت مادر و جنين را تضمين مي‌كند
طبق بررسی‌های صورت گرفته، تنها یک‌ششم زنان در دوران بارداری ورزش می‌کنند و بسیاری از آنها بر این باورند که انجام حرکات ورزشی می‌تواند باعث بروز مشکلات مختلفی برای آنها شود. مطالعات نشان می‌دهد، نه‌تنها ورزش برای زنان باردار لازم است بلکه در مقایسه با دیگر افراد، ورزش در سلامت آنها اهمیت بیشتری دارد.
ریحان میردامادی، متخصص زنان و زایمان، درباره ورزش زنان در دوران بارداری می‌گوید: همه زنان باردار می‌توانند ورزش کنند. پزشک متخصص تنها در مواردی که احتمال سقط جنین وجود داشته باشد یا مادر شرایط جسمی مساعدی نداشته باشد ورزش کردن را ممنوع می‌کند. حتی کسانی که تا پیش از بارداری به طور منظم ورزش نمی‌کرده‌اند بهتر است ورزش کردن را در این دوره شروع کنند.
وی درباره ورزش مادران باردار تاکید می‌کند: نوع ورزش در این دوران اهمیت خاصی دارد. مادران باید از انجام حرکات ورزشی‌ای که به رحم فشار می‌آورد خودداری کنند. بهترین ورزش برای مادران شنا در آب دریاست چون مواد معدنی موجود در آب دریا آلودگی‌های احتمالی را از بین می‌برد. شنا کردن در استخر هم چنانچه آب، آلوده نباشد بسیار مطلوب است.
در این زمینه سوزان دولت‌آبادی که دوره مربیگری ایروبیک زنان باردار را در انگلستان گذرانده، معتقد است: ترویج فرهنگ ورزش در دوران بارداری می‌تواند مؤثرترین گام در ترغیب مادران به داشتن زایمان طبیعی باشد. در بسیاری از کشورهای پیشرفته از جمله انگلستان کلاس‌های مخصوص مادران باردار در تمام باشگاه‌های این کشور برگزار می‌شود.
وی تصریح می‌کند: در وهله اول زنان باید تفاوت تمرین بدنی با فعالیت بدنی را بدانند. فعالیت بدنی به معنی انجام دادن هرگونه فعالیتی از جمله کارهای روزمره است، اما در تمرین بدنی ضربان قلب بالا می‌رود. به همین دلیل باید شدت، دوره و زمان تمرین بدنی زنان باردار به دقت محاسبه شود. این عضو فدراسیون آمادگی جسمانی و ایروبیک ایران می‌افزاید: به‌طور کلی ورزش‌هایی مانند ایروبیک برای کسانی که قبل از بارداری اصلا ورزش نمی‌کردند، مناسب نیست. حرکات ورزشی در ایروبیک مادران باردار بیشتر با توجه به تنفس و دم و بازدم صحیح انتخاب می‌شود زیرا چنانچه مادر درست نفس کشیدن را در طول دوران بارداری به درستی آموزش دیده باشد زایمان راحت‌تری خواهد داشت. به‌طور کلی ورزش موجب بهبود حال عمومی مادران می‌شود. هنگام ورزش کردن هورمونی به نام اندورفین از مغز ترشح می‌شود که مانند یک مسکن در بدن عمل می‌کند و ضمن کاهش درد باعث شادابی و نشاط زنان باردار می‌شود. همچنین از آنجا که ورزش زنان باردار متناسب با برنامه غذایی آنها تنظیم می‌شود، می‌تواند در کاهش ویار آنان مؤثر باشد. ورزش نه‌تنها برای مادر مفید است، بلکه در بهبود وضعیت جنین هم مؤثر است. دولت‌آبادی با اشاره به اینکه جایگاه جنین در بدن مادر «کرست طبیعی» نام دارد، می‌افزاید: ورزش باعث تقویت کرست طبیعی می‌شود. هرچه این جایگاه قوی‌تر باشد جنین جایگاه بهتری در بدن مادر دارد و مادر هم دوران بارداری را با سهولت بیشتری سپری می‌کند.
میردامادی نیز با تأیید این امر می‌افزاید: ورزش کردن جریان خون را تسهیل می‌کند و به همین دلیل برای جنین مفید است.
نگاهی نو به بارداری
سوزان دولت‌آبادی، مجری طرح «نگاهی نو به بارداری» است. وی در توضیح این طرح می‌گوید: طرح «نگاهی نو به بارداری»، ابتدای سال جاری راه‌اندازی شده است و تاکنون 50 مربی کارت آموزش ایروبیک در دوران بارداری را دریافت کرده‌اند.
دولت‌آبادی در توضیح چگونگی برگزاری کلاس‌ها می‌گوید: ایروبیک مادران باردار تفاوت‌هایی با کلاس‌های ایروبیک عادی دارد که از آن جمله می‌توان به الزام حضور متخصص ماما و پدر در کنار مربی اشاره کرد. در این کلاس‌ها حداکثر سه مادر شرکت می‌کنند و در ابتدا و انتهای کلاس ضربان قلب، فشار خون و دمای بدن آنها کنترل می‌شود تا تمرینات ورزشی بر اساس شرایط مادر انتخاب شود. وی با اشاره به اینکه اگر مادر دچار استرس باشد به وی تمرینات هوازی کمتری داده می‌شود، ادامه می‌دهد: در این موارد مربی به جای حرکات هوازی سعی می‌کند حرکات بیشتری از ورزش یوگا به مادر بدهد تا بتواند آرامش بیشتری برای وی فراهم کند چون استرس به خودی خود ضربان قلب را افزایش می‌دهد و بالا بردن دوباره ضربان قلب با حرکات ورزشی باعث بروز سردرد در مادر خواهد شد.
میردامادی، متخصص زنان و زایمان، با اشاره به فقر فرهنگی رایج در میان زنان به عنوان مانعی در اجرای طرح‌های ترغیب زنان به ورزش در دوران بارداری می‌افزاید: زنان از ورزش کردن در دوره بارداری استقبال نمی‌کنند و نوعی ترس غیرمنطقی در این زمینه در میان آنها وجود دارد که ریشه آن در باورهای قدیمی و توصیه‌های غیرتخصصی نسل‌های گذشته است.
دولت آ‌بادی از ضعف فرهنگی و عدم آگاهی مردان ایرانی درباره ورزش زنان و دوران بارداری انتقاد می‌کند. به گفته وی حضور پدر در 20 دقیقه اول کلاس که زنان باردار به انجام تمرینات هوازی می‌پردازند و سعی می‌کنند از طریق تسلط بر ماهیچه‌های درونی و انقباض آنها زایمان را تمرین کنند الزامی است اما اغلب پدران ایرانی از هرگونه همکاری با همسرشان در این زمینه امتناع می‌کنند. به نظر می‌رسد در مجموع درباره ورزش پس از زایمان، جامعه نگاه بهتری دارد. البته مادران باید توجه داشته باشند که بازگشت بدن به حالت قبل از زایمان تا سه سال طول می‌کشد و نباید برای رسیدن به وزن قبلی عجله کنند. دولت‌آبادی با اشاره به اینکه در طرح «نگاهی نو به بارداری» برای مادرانی که زایمان طبیعی داشته‌اند 10 جلسه کلاس و برای کسانی که عمل سزارین داشته‌اند تا 40 جلسه کلاس برگزار می‌شود، می‌گوید: اگر مادر بخواهد تنها با رژیم غذایی به وزن قبلی بازگردد ویتامین‌های بدن خود را از دست می‌دهد و دچار افسردگی طولانی‌مدت خواهد شد.
در کلاس‌های ایروبیک مادران باردار چه می‌گذرد
مربی ایروبیک مادران باردار، پیش از شروع ورزش از مادر درباره اینکه در چه قسمت‌هایی از بدنش احساس درد می‌کند، سوال‌هایی می‌پرسد. به عنوان مثال اگر مادری در ناحیه قفسه سینه درد داشته باشد به این معنی است که جنین بالا رفته و بنابراین ریه‌های مادر فضای کافی برای تنفس ندارند. در این صورت مربی به مادر باردار ورزش هوازی نمی‌دهد.
اما جز مشاوره ورزشی مربی ایروبیک باید از نظر روانی نیز به شرایط مادر توجه کند همچنین در پایان با توجه به نوسان ضربان قلب مادر قبل و بعد از ورزش درصد کار هوازی وی مشخص می‌شود.
ضربان قلب مادر نباید از 50 تا 60 درصد بیشتر افزایش یابد. در این کلاس‌ها جز نظارت ماما، مربی شرح وظایف متفاوتی دارد. وی موظف است هر جلسه با گرفتن دست مادر ضمن اندازه‌گیری نبض او آگاه شود آیا مادر دچار استرس و اضطراب غیرطبیعی هم هست یا نه. مربیان ایروبیک دوران بارداری در این‌باره به پرسیدن حال مادر و گزارش وی از چگونگی وضعیتش اکتفا نمی‌کنند. به‌طور کلی حرکات ورزشی در ایروبیک مادران باردار بیشتر با توجه به تنفس و دم و بازدم صحیح انتخاب می‌شوند زیرا چنانچه مادر درست نفس کشیدن را در طول دوران بارداری بدرستی آموزش دیده باشد زایمان راحت‌تری خواهد داشت. معمولا زمان تمرین بدنی برای زنان باردار بین 20 دقیقه تا یک ساعت است. دوره کلاس‌های ایروبیک مادران باردار شامل سه روز در هفته است و بسته به شرایط جسمی مادر تا 6 ماهگی یا حتی 9 ماهگی ادامه دارد. ارسال نظر
پربیننده