گروه فرهنگ و هنر: «تعطیل است» این جمله‌ای است که در هفته گذشته و با نزدیک شدن به ساعات تاریکی، میهمان پشت شیشه‌ها یا تابلوي اعلانات بسیاری از مراکز فرهنگی از سینماها و سالن‌هاي تئاتر گرفته تا کتابفروشی‌ها و گالری‌ها می‌شد. اهالی فرهنگ اگرچه فعال‌تر از همیشه قصد آغاز فعالیت‌های تابستانی خود را داشتند، اما در هفته‌ای که گذشت با صحنه‌هایی به غایت غیرفرهنگی به محاق تنهایی فروغلتیدند و در حسرت مخاطبان همیشگی خود، متحمل خسارات ناخواسته شدند. آشفتگی‌ها و اغتشاشات رو به پایان است، اما داغ درگذشتگان و زخم‌دیدگان را تنها گذشت زمان شاید مرهم باشد؛گذشت زمانی، بسیار بیشتر از این زمان روزها که «گذشت».
سینما؛ حساب‌وکتاب‌هایی که به‌هم ریخت
سیدمحمود رضوی، یکی از تهیه‌کنندگان و مجری طرح فیلم سینمایی «درباره الی...» درباره این فیلم گفت: از ابتدا همزمانی تاریخ اکران فیلم با ایام انتخابات نگرانی‌هایی را به وجود آورده بود اما انتظار این بود که پس از پایان انتخابات کمبود کلی فروش جبران شود و آنگونه که انتظار داشتیم فیلم دیده شود اما متاسفانه جریانات پس از اعلام نتایج به‌گونه‌ای رقم خورد که اینگونه نشد و فضای جامعه چنان به سمت ناامنی و اغتشاش رفت که بسیاری از سینماها تعطیل شد و مردم به‌دلیل نگرانی از نبود امنیت جانی کمتر متوجه سینما و تفریحات جانبی دیگر شدند. وی درباره تعداد دقیق سالن‌های تعطیل شده‌ای که نمایش فیلم «درباره الی...» را در برنامه اکران خود داشتند، تصریح کرد: در این زمینه آمار دقیقی در دست نیست اما آنچه مسلم است اینکه بسیاری از سالن‌های اکران‌کننده فیلم، بويژه در مرکز شهر، از ساعات ابتدایی غروب، تعطیل بوده‌اند. رضوی افزود: درباره جبران این خسارت‌ها هنوز از سوی جامعه سینماداران و شورای صنفی نمایش برنامه‌ای اعلام نشده است و به‌نوعی ما در حال حاضر از همه چیز ناامید شده‌ایم؛ آنچه انتظار ما از فروش فیلم «درباره الی...» بود، به هیچ عنوان محقق نشد و همه حساب و کتاب‌های ما در این زمینه به هم ریخته است به‌گونه‌ای که گویی هنوز اکران فیلم آغاز نشده و ما نمی‌توانیم این فروش‌ها را به‌عنوان روزهای فروش فیلمی مانند «درباره الی...» در نظر بگیریم. البته امیدواریم که در روزهای باقیمانده از اکران تمهیداتی در نظر گرفته شود که تاحدودی این خسارت‌ها جبران شود. مسعود اطیابی کارگردان فیلم در حال اکران «خروس جنگی» نیز درباره آشوب‌های اخیر گفت: این آشوب‌ها که باعث تعطیل شدن سانس‌های بعد از ظهر سینماها شد، همزمان زمینه‌ساز کاهش رغبت مردم به سینما و فیلم دیدن نیز بود چراکه بیشتر به سمت رویدادهای سیاسی گرایش نشان می‌دادند. علاوه بر اینکه این اغتشاشات خطرات جانی برای مردم به دنبال داشت که این خود عامل مهمی برای بی‌رغبتی مخاطبان بود. وی از توقع فروش بالا برای فیلم‌هایی چون «درباره الی...» و «امشب شب مهتابه» گفت و ادامه داد: این دو فیلم در شرایط عادی می‌توانست مخاطبان زیادی را جذب سینما کند اما این فضای آشفته مانع تحقق این امر شد. اطیابی خسارات ناشی از این اغتشاشات را غیرقابل جبران خواند و تصریح کرد: امکان جبران برای فیلم‌ها تقریباً غیرقابل تصور است، مگر اینکه این دو هفته از برنامه اکران سینماها نادیده گرفته و مدت اکران فیلم‌های روی پرده به تناسب تمدید شود، شاید در این صورت بخشی از خسارت‌ها جبران شود. تهیه‌کننده فیلم سینمایی «پاتو زمین نذار» به کارگردانی ایرج قادری نیز چندی پیش از افت فروش این فیلم خبر داده بود. وی درباره اکران «پاتو زمین نذار» گفته بود: فروش فیلم هفته گذشته و روزهای اخیر مانند دیگر فیلم‌های روی پرده افت داشته است. سینماهای میدان انقلاب و ولی‌عصر در بعضی سئانس‌ها تعطیل بودند و طبیعی است در شرایطی که پشت سر می‌گذاریم فروش فیلم‌ها افت کند. وي گفت: اکران فیلم یک هفته دیگر در گروه تمدید شده و پس از پایان این مدت نمایش آن در بعضی سینماها و شهرستان‌ها ادامه می‌یابد. امیدوارم با آرام شدن شرایط، وضعیت سینماها به حال عادی برگردد. در آستانه فصل تابستان سینماها می‌توانند فروشی بیشتر از این داشته باشند.
تئاتر؛ باید منتظر ماند
حوزه تئاتر نیز از این لطمات بی‌بهره نماند و در برخی موارد با تعطیلی تحمیلی اجرای نمایش‌های روی صحنه مواجه شد. امیر دژاکام، کارگردان تئاتر و نمایشنامه‌نویس، درباره اعتراضات و تجمعات اخیر مردم در خیابان‌ها با اشاره به اینکه این اعتراضات از حد خود گذشته و امور عمومی را با مشکل مواجه کرده است، گفت: من فکر می‌کنم جریان انتخابات در حال حاضر، دیگر به یک امر تمام شده و یک نتیجه متقن تبدیل شده است و این جریانات و اعتراضات، تنها موجب اختلال در به سرانجام رسیدن کارهای مردم است. بعد از رای‌گیری، یک نفر از میان کاندیداها انتخاب شد و مردم باید مثل انتخابات گذشته به آنچه اعلام شده احترام بگذارند. وی در ادامه درباره اینکه این اعتراضات بهتر است به چه نحو ساماندهی شود تا جامعه لطمه کمتری ببیند، گفت: به نظرم این نوع اعتراض اصلا لزومی ندارد. حتی نباید براي کسانی که به‌منظور این اعتراضات، خواهان حضور در خیابان‌ها هستند مجوز صادر شود؛ چرا که این مساله سبب شده تا هم بستری برای ایجاد ناآرامی‌ها و اغتشاشات ایجاد شود و هم جان عده‌ای از جوانان و حتی خود معترضان به‌خطر بیفتد و این اصلا درست نیست. وی در ادامه اظهار داشت: این اجتماعات از همان ابتدا اشتباه بود و باید در ابتدای حرکت جلوی آن گرفته می‌شد. حضور عده‌ای از مغرضان و آشوبگران در خيابان‌ها، باعث شد، اعتماد از آنها سلب شود و مردم حق را به آنها ندهند. به عبارتی یک دیدگاه منفی نسبت به کسانی که در خیابان‌ها اعتراض می‌کنند به وجود آمد که نتیجه آن برخورد محکم دولت با آنها بود. کوروش زارعی، نمایشنامه‌نویس، کارگردان و بازیگر تئاتر نیز، در گفت‌وگو با «وطن امروز»، از خسارات وارد به تئاتر در روزهای اخیر گفت. زارعی با اشاره به اینکه اغتشاشات اخیر سبب شد تا کار نمایشی وی، به نام «پرنیان هفت رنگ» که برای اجرای آن وقت، هزینه و انرژی بسیاری صرف شده بود با استقبال نامناسبی مواجه شود، گفت: هفته گذشته با اجرای این نمایش در تالار وحدت، شاهد بودم که تماشاگران از کار استقبال نمی‌کنند. این تئاتر با انگیزه و هدف بررسی پوشش در ایران از زمان هخامنشي تا دوران معاصر ساخته شده و اجرا می‌شود و مخاطب مستقیم آن مردم هستند که می‌خواستیم شاهد یک کار فرهنگی باشند، اما اوضاع به وجود آمده ما را تا حدودی از هدفمان دور کرد. مردم جرات نمی‌کنند به محل اجرا و تئاتر شهر نزدیک شوند. وی با تاکید بر اینکه خسارات فرهنگی، تنها بخشی از ایرادات این نوع اعتراض است، تاکید کرد: مردم و اقشار گوناگون بیش از دیگران در این تجمعات و آشوب‌ها آسیب می‌بینند و بهتر است از این نوع ابراز عقیده بردارند. زارعی در ادامه تصریح کرد: رهبر معظم انقلاب، به عنوان بزرگ‌تر و حجت جامعه، در آخر هفته گذشته، خط‌مشی را برای ادامه مسیر مشخص کرد و همه باید برای حفظ آرامش، حرف‌های ایشان را آویزه گوش‌شان كرده و آن را رعایت کنند. این بازیگر تئاتر به بازی‌اش در آخرین کار تاجبخش فنائیان به نام «مرغ مینا» گفت: قرار بود این نمایش این هفته در تالار اصلی تئاتر شهر روی صحنه رود اما با وجود اوضاع کنونی مشخص نیست این هفته اجرا داشته باشیم یا خیر! به نظر می‌رسد باید منتظر ماند و دید که چه می‌شود.
نشر؛ کتابفروشی‌های نیمه تعطیل
اما در کنار تعطیلی سالن‌های نمایش و اکران، اگر این روزها اندکی پس از غروب، مسیرتان به میدان انقلاب، مرکز فروش کتاب در شهر تهران افتاده باشد به‌وضوح با رکود و خاموشی بازار نشر مواجه شده‌اید. محمد شیزری، مدیر انتشارات «ریحان» درباره این وضعیت می‌گوید: مسلما در شرایط فعلی، نداشتن مراجعه کننده جدی به کتابفروشی‌ها امری طبیعی تلقی می‌شود بویژه در بحث فروش. اخیرا ناشران دستخوش مشکلات فراوانی شده‌اند. شاید به این خاطر که ساعات کار کتابفروشان در حوالی میدان انقلاب تغییر کرده و به ساعت‌های 8 صبح تا یک بعدازظهر محدود شده است. در واقع ناآرامی‌های اخیر موجب شده تا کتابفروشان نتوانند مانند سایر اقشار اجتماع از فعالیت‌های روزمره خود بهره‌مند شوند و به دلیل ترس و نگرانی، ساعت کار بعدازظهر خود را تعطیل مي‌کنند. وی می‌افزاید: صرف نظر از این مسائل، کوچ کردن دانشجویان به شهرهایشان آسیب جدی به حوزه نشر وارد کرده است و احتمال دارد همین چرخه مالی کند در نشر،خود به خود به کاهش تولید کتاب نیز منجر شود. محسن مهرآبادی، مدیر نشر فرهنگ گستر نیز می‌گوید: تصور من براین است که ناشران همواره در حوزه نشر از مشکلات بسیاری برخوردار بوده‌اند و حالا در شرایط حاضر نیز می‌توان گفت نشر تقریبا به حالت احتضار فرو رفته است. بعد از قطع سوبسیدهای کاغذ و مشکلاتی که گریبانگیر نشر شد، ناآرامی‌های روزهای گذشته موجب کمرنگ‌تر شدن رونق نشر خاصه کتابفروشي‌ها شده است. وی افزود: در واقع، ایجاد بلبشوی امنیتی به قربانی شدن فرهنگ انجامیده است. روزگاری میدان انقلاب یادگار پیروزی مردم در 22 بهمن 1357 بود و اکنون این خیابان کانون تشنجات و اختلافات شده است. خیابانی که به نوعی راسته فرهنگی برای دانشجویان و اهل کتاب و فرهنگ به شمار می‌رود ولی امروز مشاهده می‌کنیم به دلیل اغتشاشات این راسته فرهنگی، رونق خود را از دست داده است. مهرآبادی می‌گوید: ساعت کار کتابفروشان به دلیل ترس و هراس از شلوغی و اتفاقات ناخوشایند کاهش یافته و مخاطبانی که با خیال راحت به سراغ کتاب می‌آمدند این روزها دیگر کمتر به چشم می‌خورند. شاید به این خاطر که ناشران و کتابفروشان از تبعاتی مانند آتش سوزی وحشت دارند بویژه اینکه اگر یک کتاب به حلقه این آتش سوزی بیفتد می‌تواند دامنگیر‌تر باشد. وی تأکید کرد: از دیگر سو، این ناآرامی‌ها باعث شده تا کسب و کار ناشران و کتابفروشان کساد شود. به عنوان مثال یک مانتو فروش در شرایط فعلی اگر نتواند جنس‌هایش را به فروش برساند، مشکل چندانی ندارد و همین اجناس را ماه آینده چه بسا با قیمت بیشتر به بازار عرضه می‌کند اما درباره کتاب چنین اتفاقی نمی‌افتد. به بیان ساده‌تر، فرصت‌های نابی در جریان این آشوب‌های خیابانی برای ناشران از دست می‌رود که دیگر شاید کمتر به دست آید و نهایتا کتابفروش اگر نتواند کتابی را در مقطع زمانی مناسب به فروش برساند باید آن را در انبارهای خود جای دهد. محمد جاسبی، مدیر نشر پیام آزادی هم در این زمینه معتقد است: به طور کلی ناآرامی‌های اخیر روی تمام صنوف از جمله حوزه نشر تاثیر گذاشته است و می‌توان به تبعات گوناگونی در این رهگذر اشاره کرد. مهم‌ترین آن به مخاطبان برمی‌گردد که این روزها به دلیل نداشتن فکر آزاد از مطالعه باز مانده‌اند بویژه درگیری‌هایی که در خیابان انقلاب پیش آمده، منجر به نیمه تعطیل شدن کتابفروشي ها شده است. جاسبی می‌افزاید: نکته دیگر درباره بحث فروش کتاب‌ها در فصل تابستان است. طبعا دراین فصل، مجموعه‌ای از کتاب‌ها دچار افت و خیزهایی می‌شوند بنابراین من نیز مانند برخی ناشران بر این اعتقادم که نشر به احتضار رفته است. من نیز جزو یکی از ناشرانی بوده‌ام که در جریان این ناآرامی‌ها به همراه ناشران دیگر در انجمن اسلامی ناشران به انتشار بیانیه‌ای پرداختیم و آشوب‌های اخیر را محکوم کردیم چون معتقد بودیم انجام و ادامه چنین اعمالی اساسا با فرهنگ همخوانی ندارد و به ضرر اهالی فرهنگ تمام می‌شود. مرتضی آخوندی، مدیر نشر «دارالکتب الاسلامیه» نیز با تأکید بر اینکه«وضعیت فروش در روزهای گذشته در رکود کامل به سر می‌برده است»، می‌افزاید: کتابفروشان عملا مخاطبان خود را از دست داده‌اند، طبعا دست اندرکاران امر باید دراین راستا اقداماتی انجام دهند و تلاش کنند تا آرامش به حیطه نشر برگردد. امید داریم تا با سعی و تلاش سیاستگذاران و با حفظ خونسردی و متانت،آرامش از طریق قانونی به تمام حیطه‌ها و صنوف برگردد. راضیه تجار، دبیر و سخنگوی انجمن قلم نیز با اشاره به تأثیر حوادث اخیر بر حوزه نشر می‌گوید: هر چند قرار است با وجود آشوب‌ها و ناآرامی‌ها، انجمن قلم به برگزاری جایزه قلم زرین در سیزدهم تیرماه بپردازد اما به هرحال شرایط موجود روی اذهان اعضای انجمن نیز تاثیرات سوئی گذاشته و آنها را نگران ساخته است بنابراین آرزوی ما این است تا اوضاع اجتماعی از مجراهای قانونی، ساماندهی شود و راهکارهای صحیح در این راستا به کار گرفته شود. تجار می‌افزاید: با وجود اینکه جایزه قلم زرین هر سال تیرماه برگزار می‌شود، اما امسال در آستانه برپایی این جایزه، تشویش و نگرانی مخصوصی بر ما چیره شده است بویژه اینکه به دلیل ترمیم و بازسازی انجمن قلم، قراراست این جایزه را در یکی از تالارهای حوزه هنری برگزار کنیم و نگران آن هستیم که مبادا دامنه این آشوب‌ها به این مکان نیز سرایت کند.
تجسمی؛ گالری‌های خلوت
هنرهای تجسمی نیز از این قاعده مستثنا نبوده و در پی اغتشاشات اخير دچار خسارت‌هایی شده است. امدادیان، مدیر گالری هور، ضمن تأیید این مطلب تصریح می‌کند: گالری هور در روزهایی که گذشت بازدید کننده‌ای نداشت. درباره فروش آثار هنری در گالری نیز باید به همین بسنده کنم که فروش چندانی دراین زمینه نداشته‌ایم. حتی گاهی به دلیل ترس و نگرانی ناچار می‌شدیم گالری را برای چند روز تعطیل کنیم. لیلی گلستان، مدیر گالری گلستان نیز می‌گوید: در جریان ناآرامی‌های اخیر، گالری‌ها به لحاظ فروش و بازدید کننده در نوعی سکوت و رکود به سر می‌برد. البته در شرایط فعلی چنین امری طبیعی است و نباید از مردم انتظار داشت که برای بازدید آثار هنری به گالری‌ها بیایند یا به خریداری آثار بپردازند.
اما این خسارت محدود به گالری‌ها نشده و دیگر مراکز مرتبط با هنرهای تجسمی را هم تحت تأثیر قرار داده است. عباس قاضی زاهدی، مدیر روابط عمومی خانه کاریکاتور در این باره می‌گوید: مسلما اتفاقات و آشوب‌های اخیر روی تمام اقشار جامعه تاثیر گذاشته است اما موقعیت جغرافیایی خانه کاریکاتور باعث شده است تا این نهاد فرهنگی- هنری کمتر در معرض آسیب‌های آشوب طلبانه واقع شود.به این ترتیب،برنامه‌ها و نشست‌ها و نمایشگاه‌های خانه کاریکاتور به روال سابق در کمال نظم برگزار می‌شود. حسین نظری، دبیر انجمن تصویرگران کتاب کودک و نوجوان ضمن تأکید بر برخی نگرانی‌ها می‌گوید: جریانات و آشوب‌های اخیر هر چند مقداری به نگرانی ما افزوده است، اما با این حال باعث نشده تا برنامه‌های خود را در انجمن تصویرگران کتاب کودک و نوجوان ادامه ندهیم بویژه اینکه اخیرا با دکتر محسن پرویز، معاونت فرهنگی وزارت فرهنگ و ارشاد اسلامی به رایزنی‌هایی درباره عملی کردن برخی طرح‌های تصویرگری نیز پرداخته‌ایم. گزارش «وطن امروز» از تأثیر ناآرامی‌ها بر حوزه فرهنگ و هنر
زخم بی‌فرهنگی‌ها بر پیکر فرهنگ
گروه فرهنگ و هنر: «تعطیل است» این جمله‌ای است که در هفته گذشته و با نزدیک شدن به ساعات تاریکی، میهمان پشت شیشه‌ها یا تابلوي اعلانات بسیاری از مراکز فرهنگی از سینماها و سالن‌هاي تئاتر گرفته تا کتابفروشی‌ها و گالری‌ها می‌شد. اهالی فرهنگ اگرچه فعال‌تر از همیشه قصد آغاز فعالیت‌های تابستانی خود را داشتند، اما در هفته‌ای که گذشت با صحنه‌هایی به غایت غیرفرهنگی به محاق تنهایی فروغلتیدند و در حسرت مخاطبان همیشگی خود، متحمل خسارات ناخواسته شدند. آشفتگی‌ها و اغتشاشات رو به پایان است، اما داغ درگذشتگان و زخم‌دیدگان را تنها گذشت زمان شاید مرهم باشد؛گذشت زمانی، بسیار بیشتر از این زمان روزها که «گذشت».
سینما؛ حساب‌وکتاب‌هایی که به‌هم ریخت
سیدمحمود رضوی، یکی از تهیه‌کنندگان و مجری طرح فیلم سینمایی «درباره الی...» درباره این فیلم گفت: از ابتدا همزمانی تاریخ اکران فیلم با ایام انتخابات نگرانی‌هایی را به وجود آورده بود اما انتظار این بود که پس از پایان انتخابات کمبود کلی فروش جبران شود و آنگونه که انتظار داشتیم فیلم دیده شود اما متاسفانه جریانات پس از اعلام نتایج به‌گونه‌ای رقم خورد که اینگونه نشد و فضای جامعه چنان به سمت ناامنی و اغتشاش رفت که بسیاری از سینماها تعطیل شد و مردم به‌دلیل نگرانی از نبود امنیت جانی کمتر متوجه سینما و تفریحات جانبی دیگر شدند. وی درباره تعداد دقیق سالن‌های تعطیل شده‌ای که نمایش فیلم «درباره الی...» را در برنامه اکران خود داشتند، تصریح کرد: در این زمینه آمار دقیقی در دست نیست اما آنچه مسلم است اینکه بسیاری از سالن‌های اکران‌کننده فیلم، بويژه در مرکز شهر، از ساعات ابتدایی غروب، تعطیل بوده‌اند. رضوی افزود: درباره جبران این خسارت‌ها هنوز از سوی جامعه سینماداران و شورای صنفی نمایش برنامه‌ای اعلام نشده است و به‌نوعی ما در حال حاضر از همه چیز ناامید شده‌ایم؛ آنچه انتظار ما از فروش فیلم «درباره الی...» بود، به هیچ عنوان محقق نشد و همه حساب و کتاب‌های ما در این زمینه به هم ریخته است به‌گونه‌ای که گویی هنوز اکران فیلم آغاز نشده و ما نمی‌توانیم این فروش‌ها را به‌عنوان روزهای فروش فیلمی مانند «درباره الی...» در نظر بگیریم. البته امیدواریم که در روزهای باقیمانده از اکران تمهیداتی در نظر گرفته شود که تاحدودی این خسارت‌ها جبران شود. مسعود اطیابی کارگردان فیلم در حال اکران «خروس جنگی» نیز درباره آشوب‌های اخیر گفت: این آشوب‌ها که باعث تعطیل شدن سانس‌های بعد از ظهر سینماها شد، همزمان زمینه‌ساز کاهش رغبت مردم به سینما و فیلم دیدن نیز بود چراکه بیشتر به سمت رویدادهای سیاسی گرایش نشان می‌دادند. علاوه بر اینکه این اغتشاشات خطرات جانی برای مردم به دنبال داشت که این خود عامل مهمی برای بی‌رغبتی مخاطبان بود. وی از توقع فروش بالا برای فیلم‌هایی چون «درباره الی...» و «امشب شب مهتابه» گفت و ادامه داد: این دو فیلم در شرایط عادی می‌توانست مخاطبان زیادی را جذب سینما کند اما این فضای آشفته مانع تحقق این امر شد. اطیابی خسارات ناشی از این اغتشاشات را غیرقابل جبران خواند و تصریح کرد: امکان جبران برای فیلم‌ها تقریباً غیرقابل تصور است، مگر اینکه این دو هفته از برنامه اکران سینماها نادیده گرفته و مدت اکران فیلم‌های روی پرده به تناسب تمدید شود، شاید در این صورت بخشی از خسارت‌ها جبران شود. تهیه‌کننده فیلم سینمایی «پاتو زمین نذار» به کارگردانی ایرج قادری نیز چندی پیش از افت فروش این فیلم خبر داده بود. وی درباره اکران «پاتو زمین نذار» گفته بود: فروش فیلم هفته گذشته و روزهای اخیر مانند دیگر فیلم‌های روی پرده افت داشته است. سینماهای میدان انقلاب و ولی‌عصر در بعضی سئانس‌ها تعطیل بودند و طبیعی است در شرایطی که پشت سر می‌گذاریم فروش فیلم‌ها افت کند. وي گفت: اکران فیلم یک هفته دیگر در گروه تمدید شده و پس از پایان این مدت نمایش آن در بعضی سینماها و شهرستان‌ها ادامه می‌یابد. امیدوارم با آرام شدن شرایط، وضعیت سینماها به حال عادی برگردد. در آستانه فصل تابستان سینماها می‌توانند فروشی بیشتر از این داشته باشند.
تئاتر؛ باید منتظر ماند
حوزه تئاتر نیز از این لطمات بی‌بهره نماند و در برخی موارد با تعطیلی تحمیلی اجرای نمایش‌های روی صحنه مواجه شد. امیر دژاکام، کارگردان تئاتر و نمایشنامه‌نویس، درباره اعتراضات و تجمعات اخیر مردم در خیابان‌ها با اشاره به اینکه این اعتراضات از حد خود گذشته و امور عمومی را با مشکل مواجه کرده است، گفت: من فکر می‌کنم جریان انتخابات در حال حاضر، دیگر به یک امر تمام شده و یک نتیجه متقن تبدیل شده است و این جریانات و اعتراضات، تنها موجب اختلال در به سرانجام رسیدن کارهای مردم است. بعد از رای‌گیری، یک نفر از میان کاندیداها انتخاب شد و مردم باید مثل انتخابات گذشته به آنچه اعلام شده احترام بگذارند. وی در ادامه درباره اینکه این اعتراضات بهتر است به چه نحو ساماندهی شود تا جامعه لطمه کمتری ببیند، گفت: به نظرم این نوع اعتراض اصلا لزومی ندارد. حتی نباید براي کسانی که به‌منظور این اعتراضات، خواهان حضور در خیابان‌ها هستند مجوز صادر شود؛ چرا که این مساله سبب شده تا هم بستری برای ایجاد ناآرامی‌ها و اغتشاشات ایجاد شود و هم جان عده‌ای از جوانان و حتی خود معترضان به‌خطر بیفتد و این اصلا درست نیست. وی در ادامه اظهار داشت: این اجتماعات از همان ابتدا اشتباه بود و باید در ابتدای حرکت جلوی آن گرفته می‌شد. حضور عده‌ای از مغرضان و آشوبگران در خيابان‌ها، باعث شد، اعتماد از آنها سلب شود و مردم حق را به آنها ندهند. به عبارتی یک دیدگاه منفی نسبت به کسانی که در خیابان‌ها اعتراض می‌کنند به وجود آمد که نتیجه آن برخورد محکم دولت با آنها بود. کوروش زارعی، نمایشنامه‌نویس، کارگردان و بازیگر تئاتر نیز، در گفت‌وگو با «وطن امروز»، از خسارات وارد به تئاتر در روزهای اخیر گفت. زارعی با اشاره به اینکه اغتشاشات اخیر سبب شد تا کار نمایشی وی، به نام «پرنیان هفت رنگ» که برای اجرای آن وقت، هزینه و انرژی بسیاری صرف شده بود با استقبال نامناسبی مواجه شود، گفت: هفته گذشته با اجرای این نمایش در تالار وحدت، شاهد بودم که تماشاگران از کار استقبال نمی‌کنند. این تئاتر با انگیزه و هدف بررسی پوشش در ایران از زمان هخامنشي تا دوران معاصر ساخته شده و اجرا می‌شود و مخاطب مستقیم آن مردم هستند که می‌خواستیم شاهد یک کار فرهنگی باشند، اما اوضاع به وجود آمده ما را تا حدودی از هدفمان دور کرد. مردم جرات نمی‌کنند به محل اجرا و تئاتر شهر نزدیک شوند. وی با تاکید بر اینکه خسارات فرهنگی، تنها بخشی از ایرادات این نوع اعتراض است، تاکید کرد: مردم و اقشار گوناگون بیش از دیگران در این تجمعات و آشوب‌ها آسیب می‌بینند و بهتر است از این نوع ابراز عقیده بردارند. زارعی در ادامه تصریح کرد: رهبر معظم انقلاب، به عنوان بزرگ‌تر و حجت جامعه، در آخر هفته گذشته، خط‌مشی را برای ادامه مسیر مشخص کرد و همه باید برای حفظ آرامش، حرف‌های ایشان را آویزه گوش‌شان كرده و آن را رعایت کنند. این بازیگر تئاتر به بازی‌اش در آخرین کار تاجبخش فنائیان به نام «مرغ مینا» گفت: قرار بود این نمایش این هفته در تالار اصلی تئاتر شهر روی صحنه رود اما با وجود اوضاع کنونی مشخص نیست این هفته اجرا داشته باشیم یا خیر! به نظر می‌رسد باید منتظر ماند و دید که چه می‌شود.
نشر؛ کتابفروشی‌های نیمه تعطیل
اما در کنار تعطیلی سالن‌های نمایش و اکران، اگر این روزها اندکی پس از غروب، مسیرتان به میدان انقلاب، مرکز فروش کتاب در شهر تهران افتاده باشد به‌وضوح با رکود و خاموشی بازار نشر مواجه شده‌اید. محمد شیزری، مدیر انتشارات «ریحان» درباره این وضعیت می‌گوید: مسلما در شرایط فعلی، نداشتن مراجعه کننده جدی به کتابفروشی‌ها امری طبیعی تلقی می‌شود بویژه در بحث فروش. اخیرا ناشران دستخوش مشکلات فراوانی شده‌اند. شاید به این خاطر که ساعات کار کتابفروشان در حوالی میدان انقلاب تغییر کرده و به ساعت‌های 8 صبح تا یک بعدازظهر محدود شده است. در واقع ناآرامی‌های اخیر موجب شده تا کتابفروشان نتوانند مانند سایر اقشار اجتماع از فعالیت‌های روزمره خود بهره‌مند شوند و به دلیل ترس و نگرانی، ساعت کار بعدازظهر خود را تعطیل مي‌کنند. وی می‌افزاید: صرف نظر از این مسائل، کوچ کردن دانشجویان به شهرهایشان آسیب جدی به حوزه نشر وارد کرده است و احتمال دارد همین چرخه مالی کند در نشر،خود به خود به کاهش تولید کتاب نیز منجر شود. محسن مهرآبادی، مدیر نشر فرهنگ گستر نیز می‌گوید: تصور من براین است که ناشران همواره در حوزه نشر از مشکلات بسیاری برخوردار بوده‌اند و حالا در شرایط حاضر نیز می‌توان گفت نشر تقریبا به حالت احتضار فرو رفته است. بعد از قطع سوبسیدهای کاغذ و مشکلاتی که گریبانگیر نشر شد، ناآرامی‌های روزهای گذشته موجب کمرنگ‌تر شدن رونق نشر خاصه کتابفروشي‌ها شده است. وی افزود: در واقع، ایجاد بلبشوی امنیتی به قربانی شدن فرهنگ انجامیده است. روزگاری میدان انقلاب یادگار پیروزی مردم در 22 بهمن 1357 بود و اکنون این خیابان کانون تشنجات و اختلافات شده است. خیابانی که به نوعی راسته فرهنگی برای دانشجویان و اهل کتاب و فرهنگ به شمار می‌رود ولی امروز مشاهده می‌کنیم به دلیل اغتشاشات این راسته فرهنگی، رونق خود را از دست داده است. مهرآبادی می‌گوید: ساعت کار کتابفروشان به دلیل ترس و هراس از شلوغی و اتفاقات ناخوشایند کاهش یافته و مخاطبانی که با خیال راحت به سراغ کتاب می‌آمدند این روزها دیگر کمتر به چشم می‌خورند. شاید به این خاطر که ناشران و کتابفروشان از تبعاتی مانند آتش سوزی وحشت دارند بویژه اینکه اگر یک کتاب به حلقه این آتش سوزی بیفتد می‌تواند دامنگیر‌تر باشد. وی تأکید کرد: از دیگر سو، این ناآرامی‌ها باعث شده تا کسب و کار ناشران و کتابفروشان کساد شود. به عنوان مثال یک مانتو فروش در شرایط فعلی اگر نتواند جنس‌هایش را به فروش برساند، مشکل چندانی ندارد و همین اجناس را ماه آینده چه بسا با قیمت بیشتر به بازار عرضه می‌کند اما درباره کتاب چنین اتفاقی نمی‌افتد. به بیان ساده‌تر، فرصت‌های نابی در جریان این آشوب‌های خیابانی برای ناشران از دست می‌رود که دیگر شاید کمتر به دست آید و نهایتا کتابفروش اگر نتواند کتابی را در مقطع زمانی مناسب به فروش برساند باید آن را در انبارهای خود جای دهد. محمد جاسبی، مدیر نشر پیام آزادی هم در این زمینه معتقد است: به طور کلی ناآرامی‌های اخیر روی تمام صنوف از جمله حوزه نشر تاثیر گذاشته است و می‌توان به تبعات گوناگونی در این رهگذر اشاره کرد. مهم‌ترین آن به مخاطبان برمی‌گردد که این روزها به دلیل نداشتن فکر آزاد از مطالعه باز مانده‌اند بویژه درگیری‌هایی که در خیابان انقلاب پیش آمده، منجر به نیمه تعطیل شدن کتابفروشي ها شده است. جاسبی می‌افزاید: نکته دیگر درباره بحث فروش کتاب‌ها در فصل تابستان است. طبعا دراین فصل، مجموعه‌ای از کتاب‌ها دچار افت و خیزهایی می‌شوند بنابراین من نیز مانند برخی ناشران بر این اعتقادم که نشر به احتضار رفته است. من نیز جزو یکی از ناشرانی بوده‌ام که در جریان این ناآرامی‌ها به همراه ناشران دیگر در انجمن اسلامی ناشران به انتشار بیانیه‌ای پرداختیم و آشوب‌های اخیر را محکوم کردیم چون معتقد بودیم انجام و ادامه چنین اعمالی اساسا با فرهنگ همخوانی ندارد و به ضرر اهالی فرهنگ تمام می‌شود. مرتضی آخوندی، مدیر نشر «دارالکتب الاسلامیه» نیز با تأکید بر اینکه«وضعیت فروش در روزهای گذشته در رکود کامل به سر می‌برده است»، می‌افزاید: کتابفروشان عملا مخاطبان خود را از دست داده‌اند، طبعا دست اندرکاران امر باید دراین راستا اقداماتی انجام دهند و تلاش کنند تا آرامش به حیطه نشر برگردد. امید داریم تا با سعی و تلاش سیاستگذاران و با حفظ خونسردی و متانت،آرامش از طریق قانونی به تمام حیطه‌ها و صنوف برگردد. راضیه تجار، دبیر و سخنگوی انجمن قلم نیز با اشاره به تأثیر حوادث اخیر بر حوزه نشر می‌گوید: هر چند قرار است با وجود آشوب‌ها و ناآرامی‌ها، انجمن قلم به برگزاری جایزه قلم زرین در سیزدهم تیرماه بپردازد اما به هرحال شرایط موجود روی اذهان اعضای انجمن نیز تاثیرات سوئی گذاشته و آنها را نگران ساخته است بنابراین آرزوی ما این است تا اوضاع اجتماعی از مجراهای قانونی، ساماندهی شود و راهکارهای صحیح در این راستا به کار گرفته شود. تجار می‌افزاید: با وجود اینکه جایزه قلم زرین هر سال تیرماه برگزار می‌شود، اما امسال در آستانه برپایی این جایزه، تشویش و نگرانی مخصوصی بر ما چیره شده است بویژه اینکه به دلیل ترمیم و بازسازی انجمن قلم، قراراست این جایزه را در یکی از تالارهای حوزه هنری برگزار کنیم و نگران آن هستیم که مبادا دامنه این آشوب‌ها به این مکان نیز سرایت کند.
تجسمی؛ گالری‌های خلوت
هنرهای تجسمی نیز از این قاعده مستثنا نبوده و در پی اغتشاشات اخير دچار خسارت‌هایی شده است. امدادیان، مدیر گالری هور، ضمن تأیید این مطلب تصریح می‌کند: گالری هور در روزهایی که گذشت بازدید کننده‌ای نداشت. درباره فروش آثار هنری در گالری نیز باید به همین بسنده کنم که فروش چندانی دراین زمینه نداشته‌ایم. حتی گاهی به دلیل ترس و نگرانی ناچار می‌شدیم گالری را برای چند روز تعطیل کنیم. لیلی گلستان، مدیر گالری گلستان نیز می‌گوید: در جریان ناآرامی‌های اخیر، گالری‌ها به لحاظ فروش و بازدید کننده در نوعی سکوت و رکود به سر می‌برد. البته در شرایط فعلی چنین امری طبیعی است و نباید از مردم انتظار داشت که برای بازدید آثار هنری به گالری‌ها بیایند یا به خریداری آثار بپردازند.
اما این خسارت محدود به گالری‌ها نشده و دیگر مراکز مرتبط با هنرهای تجسمی را هم تحت تأثیر قرار داده است. عباس قاضی زاهدی، مدیر روابط عمومی خانه کاریکاتور در این باره می‌گوید: مسلما اتفاقات و آشوب‌های اخیر روی تمام اقشار جامعه تاثیر گذاشته است اما موقعیت جغرافیایی خانه کاریکاتور باعث شده است تا این نهاد فرهنگی- هنری کمتر در معرض آسیب‌های آشوب طلبانه واقع شود.به این ترتیب،برنامه‌ها و نشست‌ها و نمایشگاه‌های خانه کاریکاتور به روال سابق در کمال نظم برگزار می‌شود. حسین نظری، دبیر انجمن تصویرگران کتاب کودک و نوجوان ضمن تأکید بر برخی نگرانی‌ها می‌گوید: جریانات و آشوب‌های اخیر هر چند مقداری به نگرانی ما افزوده است، اما با این حال باعث نشده تا برنامه‌های خود را در انجمن تصویرگران کتاب کودک و نوجوان ادامه ندهیم بویژه اینکه اخیرا با دکتر محسن پرویز، معاونت فرهنگی وزارت فرهنگ و ارشاد اسلامی به رایزنی‌هایی درباره عملی کردن برخی طرح‌های تصویرگری نیز پرداخته‌ایم. ارسال نظر
پربیننده