زهرا قزیلی: کمتر از 20 روز از اکران گسترده و عمومی «معراجی‌ها» نمی‌گذرد که فروش فیلم از یک‌میلیارد تومان گذشت. «معراجی‌ها» در حالی به نمایش درآمد که سال‌های گذشته ماه اسفند یکی از ماه‌های مرده سال در حوزه اکران فیلم‌ها محسوب می‌شد و بسیاری از فیلم‌هایی که پشت خط اکران مانده بودند و هیچ امکانی برای اکران در ماه‌های خوب سال نداشتند یا فیلم‌های ویدئویی که به 35 میلی‌متری تبدیل شده بودند در این ماه به نمایش درمی‌آمدند و اقبالی از سوی مخاطب نیز صورت نمی‌گرفت اما سازنده فیلم سه‌گانه «اخراجی‌ها» تصمیم گرفت این قاعده را که اسفند، ماه بی‌فروغی برای سینمای ایران به شمار می‌آید بشکند و تصمیم گرفت در این ماه «معراجی‌ها» را اکران کند. او از اقبال مخاطبین به فیلمهایش مطمئن بود زیرا نیاز مخاطب را به خوبی می‌شناسد. در کارنامه سینمایی او علاوه بر فیلم‌های مستند- که آنها هم با استقبال مواجه شدند- سه‌گانه «اخراجی ها» و فیلم پرفروش «رسوایی» دیده میشود، فیلم‌هایی که به ادعای بسیاری از سینماداران چرخه سینما را به گردش درآورد و از سود حاصل از فروش فیلم‌ها سینماداران توانستند بدهی‌های گذشته خود را تسویه کنند. سال گذشته به دلیل بدهی، برخی صاحبان سینماهای شهرستان‌ها قصد داشتند سینماهای خود را تعطیل کنند اما زمانی که مطمئن شدند فیلم «رسوایی» در اکران نوروزی به نمایش درمی‌آید سینماها را باز نگه داشتند زیرا به فروش آن مطمئن بودند. سینماداران ده‌نمکی و آثارش را منجی سینماهایشان می‌دانند زیرا در ابتدای سال 92 و در انتهای سال 92 توانست رونق را به سینماهای کشور ببخشد اما سوال اینجاست که راز فروش فیلم‌های ده‌نمکی و علاقه مخاطب به این دسته از فیلم‌ها چیست؟ این درحالی است که آثار او هیچگاه در جشنواره فیلم فجر مورد توجه قرار نگرفته و تنها برای فیلم سینمایی «اخراجی‌ها-1» موفق به دریافت سیمرغ مردمی از جشنواره فیلم فجر شد. امسال نیز
«معراجی‌ها» در روزهای پایانی سی و دومین جشنواره فیلم فجر به این رویداد مهم سینمای ایران رسید و نمایشش با استقبال زیادی از سوی منتقدان و کارشناسان مواجه نشد و در فهرست بهترین فیلم‌های جشنواره از نگاه تماشاگران نیز دیده نشد اما شاهد بودیم که در 4 روز نمایش و تنها با 4 سالن سینما توانست 20 میلیون تومان در گیشه از آن خود کند و در روزهای پنجشنبه و جمعه گذشته (15 و 16 اسفند) با فروش 150 میلیون تومانی مواجه شد. نگاهی گذرا به کارنامه ده‌نمکی دلیل فروش فیلمهایش را بیشتر آشکار می‌کند. نخستین‌بار با تکیه بر داستانی اقتباسی از خاطرات دفاع مقدس به ساخت «اخراجی‌ها» پرداخت؛ کمدی درباره جنگ که با اما و اگرهای بسیاری از سوی کارشناسان مواجه شد اما فروش چندین میلیاردی، ده‌نمکی را برای استمرار مسیرش امیدوار کرد و برای ساخت «اخراجی‌ها- 2» و «اخراجی‌ها-3» اقدام کرد، «اخراجی‌ها- 2» با میلیاردها تومان فروش به پرفروش‌ترین فیلم تاریخ سینمای ایران مبدل شد و در همین زمان که صحبت‌های ساخت «اخراجی‌ها-4» به میان آمده بود ده‌نمکی هوشمندانه ترجیح داد در نقطه‌ای به این کمدی خاتمه دهد و سراغ فضای جدی‌تری برود و «رسوایی»را با موضوع ملودرام انتقادی ساخت. این بار ده‌نمکی نشان داد مخاطب با فیلم‌های اجتماعی انتقادی این کارگردان هم همراه میشود. اکران «معراجی‌ها» و فروش توفانی آن در هفته‌های اول و دوم نمایش یک برد برای کارگردان به شمار می‌آید. در این موضوع به سراغ فعالان عرصه سینما و کارشناسان رفتیم تا بدانیم علت فروش فیلم‌های ده‌نمکی چیست.
سعیدی‌پور: ده‌نمکی روانشناس خوبی است
رضا سعیدی‌پور مدیر سینما آزادی درباره علت فروش فیلم‌های ده‌نمکی به خبرنگار «وطن امروز» گفت: ده‌نمکی قبل از اینکه فیلمساز باشد روانشناس خوبی است یعنی سینماگری است که در جامعه حضور دارد و ذائقه مردم را می‌شناسد. ما فیلمسازان فرهیخته در سینما کم نداریم اما برخی از فیلمسازان برای عقاید و باورهای خودشان فیلم می‌سازند، ایرادی هم ندارد اگر برای عقاید و باورهایشان فیلم بسازند اما باید آن را با جامعه روز منطبق کنند تا مخاطب بتواند خود را در فیلم ببیند که متاسفانه در برخی موارد این اتفاق نمی‌افتد. آقای ده‌نمکی فیلم‌هایی که می‌سازد تماما به‌روز است و مخاطب به‌خوبی می‌تواند با آن ارتباط برقرار کند. حرف جامعه را می‌زند، اگر درباره دفاع مقدس فیلم می‌سازد می‌داند که چگونه باید امروز و در شرایط جامعه آن تاریخ را مرور کند و شوخی‌های امروز را چاشنی فیلم می‌کند تا تمام اقشار (پیر و جوان) با آن ارتباط برقرار کنند و احساس بیگانگی نداشته باشند. وی درباره این موضوع که برخی طنزهای سه‌گانه «اخراجی‌ها» را سخره گرفتن دفاع مقدس می‌دانند، گفت: اصلا اینطور نیست، به عقیده من برای تک تک دیالوگ‌ها کارگردان فکر کرده تا بتواند به دل‌های مخاطب رسوخ کند. ما فیلم‌های دفاع مقدسی داشتیم که ساخته شده برای اینکه مخاطب رشادت‌های جوانان ما را ببیند اما نتوانستند در جذب مخاطب موفق عمل کنند. حال اینجا این سوال مطرح میشود که فیلم‌های با موضوع دفاع مقدس که بدون مخاطب با بودجه‌های کلان ساخته میشود به سخره گرفتن مردم است یا فیلم‌های آقای ده‌نمکی.
سعیدی‌پور: مردم بهترین منتقدانند
سعیدی‌پور ادامه داد: به عقیده من مردم بهترین منتقدان سینما هستند، مردم می‌فهمند چه کسی برایشان فیلم می‌سازد و سرشان را کلاه می‌گذارد. ده‌نمکی این جسارت را دارد و با مخاطب‌سنجی و فکر و اندیشه فیلم‌هایی می‌سازد که علاوه بر نمایش رشادت‌های جوانان این مرز و بوم، خنده را بر لبان مخاطبانش می‌نشاند و از ارزش رزمندگان نیز کم نمی‌کند. وی درباره زمان اکران فیلم «معراجی‌ها» گفت: تاریخ نشان داده هر وقت فیلم خوب اکران شده مردم جلوی سینماها صف بستند. نیازی نیست کسی به دنبال تاریخ خوب برای اکران فیلمش باشد، به عقیده من باید سازندگان آثار برای ساخت فیلم با هزینه‌های بالای تولید به فکر نیاز مخاطب باشند. بسیاری از فیلم‌ها ساخته میشود که تماشاچی با آن بیگانه است.تاریخچه آثار ده‌نمکی نشان داده است که فیلم‌های او هر بار در سینماها اکران شده سینمایی را از ورشکستگی نجات داده. در شهرستان‌ها و جنوب تهران مشکل گیشه وجود دارد اما فیلم‌های ده‌نمکی در مناطقی که فیلم‌های خوب فروش نمی‌کنند نیز جواب داده است. سینماداران هم با فروش خوب فیلم‌های ده‌نمکی بدهی‌های گذشته خود را دادند و سالن سینما را تجهیز و تعمیر کردند.
فرشچی: راه رفتن روی خطوط قرمز
مینو فرشچی، فیلمنامه‌نویس سینمای ایران درباره علت فروش فیلم‌های «ده‌نمکی» در گونه‌های مختلف سینما (دفاع مقدس و ملودرام) به خبرنگار «وطن‌امروز» گفت: فیلم‌هایی که ایشان می‌سازند کمدی در جنگ به شمار می‌آید و برای مخاطب عام است. به هرحال ده‌نمکی به هر دلیلی که من نمی‌دانم مشخصا حرف‌هایی در فیلمهایش می‌زند که دیگران نمی‌توانند از آن المان‌ها استفاده کنند. وی درباره نام فیلم‌های این کارگردان گفت: انتخاب اسم «اخراجی‌ها» در مجموعه کارهایشان برای اولین بار بود. آثار ایشان به دلیل اینکه افراد نمی‌توانستند حرف‌هایی که ایشان می‌زند را بزنند مورد توجه قرار گرفت. معراجی‌ها هم بر وزن سه‌گانه اخراجی‌ها اسم‌گذاری شد و به نوعی به مخاطب القا میشود که افرادی که سه‌گانه «اخراجی‌ها» را پسندیدند به دیدن «معراجی‌ها» بروند و بخندند. فیلمنامه نویس «بانوی اردیبهشت» درباره فیلم «رسوایی» و دلیل اقبال مخاطب از این فیلم گفت: آقای ده‌نمکی توانایی راه‌رفتن روی خطوط قرمز را دارد که شاید برخی از افراد نخواهند یا فکر می‌کنند که نمی‌توانند. به لحاظ ساختار نیز در بخش‌هایی افراط شده بود. وی در خاتمه تاکید کرد: به نظرم هیچ دلیلی ندارد هر یک از قهرمان‌ها در نوع خودشان در حد تیپ برجسته باشند و نه کاراکتر. در «رسوایی» روحانی یا دختر شوخ و شنگ، تیپ هستند.
قطبی: رضایت اقشار مختلف جامعه
امیر قطبی مدیر اکران سینما ایران درباره علت فروش فیلم «ده‌نمکی» در گفت‌وگو با خبرنگار «وطن امروز» گفت: ده‌نمکی به‌گونه‌ای فیلمهایش را روایت می‌کند که هم مخاطب خاص دارد و هم مخاطب عام. حضرت علی(ع) می‌فرمایند هر مطلبی را به‌گونه‌ای بگویید که عوام و خواص بفهمند. ده‌نمکی در آثارش فرمایشات حضرت‌علی(ع) را سرلوحه قرار داده است. فیلم‌های ده‌نمکی هم مشتری تین ایجری را راضی نگاه می‌دارد و هم مخاطبان میان سال را و جالب است که اقشار مخاطب جامعه را راضی نگاه می‌دارد. وی درباره اقبال مخاطب گفت: کار ما به‌گونه‌ای است که با مخاطب سینما سر و کار داریم و رضایت مخاطب را پس از دیدن فیلم‌های ده‌نمکی می‌توان دید. بعد از فیلم 90 درصد مخاطبان راضی هستند. ده‌نمکی راحت فیلم می‌سازد و می‌داند مردم چه چیزی می‌خواهند. ما آثاری را داریم که بعد از 5 هفته اکران 10 میلیون فروش داشته است. قطبی درباره تبلیغ در آثار ده‌نمکی گفت: بهترین نوع تبلیغ در سینما تبلیغ دهان به دهان مردم است، فیلمی که خوب باشد همه به هم خبر می‌دهند و تاثیر خود را بر مخاطب خواهد داشت. به عقیده من عید‌ها همه منتظر فیلم ده‌نمکی هستند.
فرجی: مخاطب شیفته و مجذوب آثار ده‌نمکی
غلامرض فرجی، سخنگوی شورای صنفی نمایش درباره عوامل فروش فیلم‌های «ده‌نمکی» گفت: ده‌نمکی برای اولین فیلمش تمام توانش را به کار گرفت. وقتی اولین ساخته فیلمساز وارد باشگاه میلیاردی میشود یک حسن به شمار می‌آید و برای فیلمساز تبلیغ است. در اثر دوم و سوم تلاش کرد نواقص را برطرف کند و بیش از پیش مخاطب را با خود همراه سازد، تلاش او به گونه‌ای بود که مخاطب شیفته و مجذوب آثار ایشان شد. ورود کار اول به باشگاه میلیاردی اعتماد مخاطب را در اثر دوم جذب کرده است. وی ادامه داد: هنر کارگردان و هوش و ذکاوت او در جذب مخاطب باعث شد آثار او مورد توجه قرار گیرد. ده‌نمکی به خوبی نیازهای مخاطب را سنجیده و در تمام آثارش لحاظ می‌کند. فرجی در پاسخ به این سوال که آیا ده‌نمکی از خط قرمز‌ها عبور کرده است و همین امر باعث شده مخاطب را جذب کند، گفت: ظرفیت سینمای ایران بیش از اینهاست.
شاید مسعود ده‌نمکی جزو خوشبخت‌ترین کارگردان‌ها یا تهیه‌کننده‌های تاریخ سینمای ایران باشد که هر4فیلمش پرفروش میشود و به نوعی منجی سینماهای کشور است. با بازخوردهایی که از مردم گرفته شده بالای 90 درصد تماشاگران از فیلمش راضی‌اند، با این اوصاف باید گفت ده‌نمکی به یک برند تبدیل شده است.