دماوند زنده بمان !

در آستانه فرا رسیدن سالگرد ثبت ملی دماوند به عنوان نخستین اثر طبیعی در فهرست آثار ملی کشور شاهد ساخت جاده در دامنه کوهی هستیم که نماد ملی کشور ماست. «مسیر هفت کیلومتری در یکی از دامنه‌های دماوند آسفالت شد» این خبری است که روز گذشته با واکنش برخی از دوستداران محیط زیست روبه‌رو شد. درحالی‌که یک‌سال پیش، سازمان میراث فرهنگی و گردشگری با تدارک مراسمی و اتفاقا با حضور نمایندگان مختلف دستگاه‌های دولتی و مرتبط با ثبت قله‌ دماوند به‌عنوان اثری طبیعی، بستر جمع‌آوری پرونده این قله را برای ثبت جهانی فراهم کرد، متأسفانه شنیده می‌شود، مسؤولان و متولیان محلی با اثری که پس از ثبت ملی، حفاظت از آن برعهده‌ همه‌ دستگاه‌های دولتی و اشخاص حقیقی است، در حد یک جاده‌ فرعی بین روستایی برخورد می‌کنند و لابد فکر می‌کنند که اگر آسفالتش کنند، هم زیباتر است و هم احتمالا پرمنفعت‌تر! محل آسفالت‌شده در دامنه‌ کوه دماوند معروف به جاده گوسفند‌سرا، یکی از مسیرهای عبور و مرور و صعود به قله‌ دماوند برای کوهنوردان و گردشگران است. مخالفان معتقدند، احداث این مسیر در کنار خساراتی که به محیط طبیعی دماوند به عنوان یکی از بلندترین قله‌های جهان وارد می‌کند، آغازی خواهد بود بر تغییر و آغاز کاربری در این این منطقه بکر طبیعی. مدیر کل دفتر امور منابع جنگلی با اشاره به اینکه این اقدام حرکتی عجیب و تاسف‌آور است گفت: در روزگاری که جهان یک روز در سال را به نام روز جهانی کوه‌ها نامگذاری کرده است و تاکید بر حفظ نگاه زیست‌محیط‌مدارانه در گردشگری طبیعی است، ماشاهد تخریب بلندترین کوه کشور هستیم. پیمان یوسفی افزود: امروزه در حوزه گردشگری طبیعی تلاش می‌شود امکانات شهری و وسایل حاصل از زندگی مدرن کمتر وارد طبیعت شوند، گردشگران با ساده‌ترین وسایل به طبیعت گردی می‌روند و در این سفرها ازاتومبیل استفاده نمی‌شود. وی با تاکید بر اینکه در کوهستان‌ها حتی باید از احداث کمپ و پناهگاه هم خودداری کرد، از ساخت پناهگاه سیمانی در کوه سبلان بشدت انتقاد کرد. یوسفی در ادامه یادآور شد: یکی از مهم‌ترین اصول در توریسم این است که نباید زیبایی منظر طبیعی به هم بخورد و گردش و فعالیت در طبیعت باید همسو با زیبایی‌های آن باشد و با توجه به این اصل واقعا احداث مسیر آسفالت در ارتفاع 2900متری سطح دریا در دماوند چه توجیهی می‌تواند داشته باشد؟ وی در ادامه با اشاره به وضعیت کوهستان‌ها در سایر کشورها گفت: در کشورهایی که به محیط زیست اهمیت می‌دهند مسیرهای محدود و مشخصی برای کوهنوردی و کوهپیمایی وجود دارد و افراد به جز در این مسیرها حق تردد ندارند چون ممکن است این کار باعث صدمه به محیط طبیعی شود. عضو فراکسیون محیط زیست مجلس شورای اسلامی نیز در این باره با تاکید بر اینکه باید در حفظ و نگهداری مناطق بکر و طبیعی بکوشیم، گفت: افرادی که اقدام به آسفالت کوه دماوند کرده‌اند، باید مورد مؤاخذه و برخورد قانونی قرار گیرند. انوشیروان محسنی بندپی، نماینده چالوس با تاکید بر اینکه قله دماوند برای این است که بتوان در آن راهپیمایی کرد، نه اینکه آسفالت شود تا با ماشین بالا رفت، گفت: بحث این است که طبیعت بکر و طبیعی، دست نخورده باقی بماند تا افراد بتوانند راهپیمایی و کوهنوردی کنند نه اینکه جاده آسفالت شود تا با ماشین‌های گرانقیمت سبب آلودگی کوه دماوند شویم. نماینده چالوس در خانه ملت در عین حال با اظهار تاسف از تعطیلی مجلس، گفت: موضوع گرد و غبار تحمیل شده به کشور و آسفالت کوه دماوند در دستور کار قرار دارد و به دنبال دریافت اطلاعات دراین باره هستیم. به گفته وی،‌ در هیچ جای دنیا برای جذب گردشگر چنین عملی انجام نمی‌شود چرا که گردشگر به دنبال محیط‌های بکر و دست نخورده است. محمود شعاعی، رئیس فدراسیون کوهنوردی در این زمینه هشدار داد: همان بلایی که بر سر قله‌های الوند و سبلان آمد و روی آنها تله کابین کشیدند، روی دماوند خواهد آمد و ادامه این سهل‌انگاری‌ها، این ذخیره ملی را از بین خواهد برد. البته صدوق، مدیر کل محیط زیست استان تهران معتقد است: فقط چند کامیون خاک در این منطقه خالی شده است و بی‌مورد هیاهوی زیادی در این زمینه راه افتاده است. اما معاون محیط طبیعی استان مازندران اظهارنظر در این زمینه را منوط به کسب اطلاعات بیشتر دانست و گفت: ما هنوز نمی‌دانیم آیا این اقدام با مجوز سازمان جنگل‌ها و مراتع انجام شده است یا نه. در صورتی که مجوزی وجود نداشته باشد مورد تایید ما نیست و واکنش نشان خواهیم داد. وی در ادامه گفت: در گذشته یک جاده خاکی در همین منطقه (بخش گوسفندسرای دماوند) وجود داشت و ممکن است جاده احداثی، آسفالت همان جاده خاکی باشد و اطلاعات ما هنوز در این زمینه کافی نیست. وی در ادامه در پاسخ به این نگرانی که آیا ساخت این جاده مقدمه ساخت و ساز‌های بعدی خواهد بود یا نه، گفت: امیدواریم این اتفاق نیفتد اما برای جلوگیری از این امر نیاز به همکاری همه سازمان‌ها و ارگان‌های ذی‌ربط است. سخنگوی سازمان میراث فرهنگی و گردشگری نیز موضع‌گیری در برابر آسفالت کردن مسیری هفت کیلومتری در یکی از دامنه‌های قله‌ دماوند را منوط به بررسی حریم‌های ثبت‌شده‌ این کوه در فهرست آثار طبیعی دانست. به گفته‌ محمود شعاعی، رئیس فدراسیون کوهنوردی و صعودهای ورزشی عملیات آسفالت این جاده پنجشنبه‌ هفته پیش انجام شده است و در 2 روز گذشته نیز کامیون‌ها برای اجرای عملیات آسفالت به محل رفته‌اند. سوالی که در اینجا مطرح می‌شود این است که آیا دماوند پر ابهت در زمان فرزندان ما به محل تفریحی مانند کوهستان‌های درکه و دربند تبدیل خواهد شد؟ دامنه‌ای پر از کافه و رستوران و ساخت و سازهایی که زیبایی آن را تحت‌الشعاع قرار داده‌اند و دشت لاله‌ای که فقط یک خاطره از آن باقی است.