
واردات و قاچاق برنج کمر شالیکاران را شکسته و انگیزهشان را از بین برده است. برنج یکی از اصلیترین محصولات کشاورزی مازندران است که سالانه سطحی بیش از ۲۰۰ هزار هکتار از اراضی این استان تحت کشت این محصول قرار میگیرد بهطوری که میانگین مالکیت زمینهای شالیزاری در مازندران به رقمی حدود 1/1 هکتار و متوسط تولید برنج به 5/5 تن در هر هکتار میرسد. این در حالی است که حدود
۴۵ درصد برنج کشور در مازندران تولید میشود و میزان برنج تولیدی در این استان به یکمیلیون و ۵۰ هزار تن میرسد که در سال ۹۶ این محصول با افزایش تولید
۸ درصدی مواجه بوده است. تولید برنج نخستین مرحله روند کاری کشاورزان است و مهمترین بخش تولید این محصول استراتژیک، بازار فروش آن به شمار میآید که در چند سال اخیر ورود برنج خارجی فعالان این بخش را با دغدغههای فراوانی روبهرو کرده است. هرچند ممنوعیت واردات برنج در زمان برداشت محصول از برنامههای دولت برای حمایت از تولیدکنندگان این بخش بوده اما رکود حاکم بر بازار برنج و قاچاق این محصول چند صباحی است بر میزان مبادلات آن سایه افکنده است. در این زمینه محمدی، از برنجکاران مازندرانی از نبود خریدار برای برنجهای تولیدی در استان گلایه کرده و میگوید: برنج ما در کارخانههای شالیکوبی در حال خاک خوردن است و متأسفانه خریداری وجود ندارد. وی با اشاره به اینکه در رسانه ملی از واردات برنج خارجی مطلع شدیم، ادامه داد: برنج با رنج و زحمات کشاورزان به دست میآید اما واردات برنج توسط برخی انجام میشود و این در صورتی است که هنوز برنج کشاورزان در انبار کارخانهها مانده و به فروش نرسیده است. یکی دیگر از کشاورزان نیز دراینباره از نبود انگیزه کافی برای جوانان فعال در بخش کشاورزی گفت و یادآور شد: جوانان رمقی برای کار در زمینهای کشاورزی ندارند. حیدری بهصرفه نبودن کشت برنج را یکی از عوامل مهاجرت جوانان مازندرانی به شهرها دانست و افزود: با توجه به افزایش بیرویه واردات برنج و انباشت برنج کشاورزان در شالیکوبیها، متأسفانه جوانان مجبور به کار در شرکتها و مهاجرت به شهرها هستند. وی از بیاعتنایی مسؤولان نسبت به وضعیت کشاورزان گلایه کرد و ادامه داد: کشاورزان نمیدانند چطور باید نگرانی خود را از وضعیت موجود بازار برنج به گوش مسؤولان امر برسانند. حمزوی، یکی دیگر از کشاورزان فعال در این بخش، حمایت مسؤولان از شالیکاران را خواستار شد و افزود: در 2 یا 3 سال گذشته قیمت برنج بالا رفت اما بعد از برداشت برنج توسط کشاورزان، واردات انجام میشود. در همین زمینه، بخشدار دابودشت که در حاشیه برپایی سومین جشنواره ملی برنج دابودشت درباره این محصول استراتژیک سخن میگفت، اظهار داشت: جشنواره برنج برای معرفی بهتر ظرفیتهای این بخش درباره برنج برگزار میشود تا شهرستان آمل را که قطب کشاورزی مازندران است بیشازپیش به همگان معرفی کنیم. یدالله ساعی با بیان اینکه کشاورزان تلاشهای خستگیناپذیری انجام میدهند، گفت: همه تلاش میکنیم تا کشور وابستگی اقتصادی نداشته باشد. تمام مسائل اقتصادی این منطقه نیز بر محور کشاورزی است اما باید قدر خود را بدانیم و برای کارمان ارزش قائل شویم. عزیزالله شهیدیفر، معاون تولیدات گیاهی سازمان جهاد کشاورزی مازندران با اشاره به تأمین ۴۵ درصد برنج کشور از این استان، بیان داشت: برنج مازندران از باکیفیتترین برنجهای تولیدی در جهان است. شهیدیفر ادامه داد: برنج مازندران سالمترین محصول تولیدی ایران و جهان است که از نظر کیفیت با برنج خارجی قابل قیاس نیست. وی با بیان اینکه ۲۱۰ هزار هکتار اراضی شالیزاری در مازندران داریم، تصریح کرد: در ۴۰ هزار هکتار از این اراضی کشت مجدد و ۵۰ هزار هکتار نیز کشت رتون انجام میشود. سیدجعفر رسولی، فرماندار ویژه آمل نیز در گفتوگو با مهر از تلاشهای نماینده مردم آمل در مجلس برای حمایت از کشاورزان تشکر کرد و با بیان اینکه در آمل ۲۴ هزار نفر در بخش برنجکاری فعالیت دارند، افزود: در روند کشت برنج در طول تابستان با کمبود آب مواجه میشویم که امیدواریم با احداث سد هراز این مشکل برطرف شود. حجتالاسلام مهدی تقیزادهآملی، امامجمعه دابو و دشتسر نیز در حاشیه برپایی جشنواره برنج با بیان اینکه خدمات بسیاری صورت گرفت تا این جشنواره برگزار شود، از تلاشهای انجامشده قدردانی کرد و با بیان اینکه کشاورزان با رنج و زحمت فراوان برنج تولید میکنند، افزود: یکی از دغدغههای کشاورزان این است که عدهای از زیادهخواهان مبادرت به واردات ظالمانه و بیرویه برنج میکنند و این ظلم به کشاورزان است. حجتالاسلام تقیزاده با اشاره به اینکه برنج کشاورزان در شالیکوبیها در حال خاک خوردن است و نباید شاهد واردات بیرویه برنج باشیم، افزود: باید با راهاندازی مراکزی مانند مرکز بینالمللی تجارت و پایانه صادرات برنج ایران، دغدغه برنجکاران و کشاورزان را کمتر کنیم. امامجمعه دابو و دشتسر با بیان اینکه چه دلیلی دارد تا برنج مسموم خارجی را به مردم دهیم، ادامه داد: دولت برنج داخلی را خریداری کند تا این محصول استراتژیک در سفره همه ما ایرانیها قرار گیرد. وی با تأکید بر اینکه ضرورت دارد برای برندسازی برنج دابو و دشتسر تلاشهای لازم صورت گیرد و آمل بهعنوان پایتخت برنج کشور معرفی شود، گفت: چهارمین جشنواره ملی برنج را در بخش دشتسر برگزار خواهیم کرد و دبیرخانهای را با حضور دستگاههای مرتبط امر در این زمینه راهاندازی میکنیم. با تمام شدن فصل برداشت برنج و انبار شدن کیسههای مملو از این طلای سفید بهعنوان محصولی استراتژیک در نخستین استان تولیدکننده برنج کشور اما هنوز کابوس شوم واردات برنجهای خارجی و شکستن کمر قیمت محصولات داخلی آرامش کشاورزان مازندرانی را بر هم زده و دغدغه نبود حمایتهای کافی بهرغم برنامهریزیهای انجامشده از سوی دولت، این قشر زحمتکش را با دشواریهای زیادی همراه کرده است بهطوریکه قاچاق برنج خارجی سرنوشت تولید برنج مازندران را تیرهوتار و رنج برنجکاران شمالی را افزون کرده و آینده تولید این محصول را به مخاطره انداخته است.
دستهای پشت پرده قاچاق برنج
عزتالله یوسفیانملا، نماینده مردم آمل و لاریجان در مجلس شورای اسلامی که از منتقدان واردات بیرویه برنج به کشور است، گفت: سود موجود در بازار برنج عدهای را در کشور وسوسه کرده است بهطوری که میروند در لباس قاچاقچی، برنج وارد میکنند و شرایط بهگونهای شده که افراد دارای قدرت به دنبال قاچاق برنج هستند. وی با اشاره به اینکه برنج خارجی شناختهشده نیست و سلامت غذایی آن نیز مورد تأیید نیست، افزود: احتمال ابتلا به بیماریها در برنجهای خارجی وجود دارد و ضروری است برنج داخلی و سالم را که دسترنج کشاورزان زحمتکش کشورمان است استفاده کنیم. نماینده مردم آمل در مجلس با بیان اینکه ضرورت دارد همصدا با هم جلوی دستهای پشتپرده قاچاق برنج در کشور را بگیریم، گفت: برای خرید برنج کشاورزان از سوی دولت در تلاش هستیم و باید کاری کنیم تا کشت برنج زمین نخورد.