گروه اقتصادی: برای نخستین‌بار تورم دهک‌های درآمدی از سوی مرکز آمار ایران محاسبه شده و آمار حاکی از آن است که فشار تورمی بر دهک‌های پایین جامعه بیشتر شده است؛ درست برعکس آنچه رئیس دولت می‌گوید. مرکز آمار اخیرا برای نخستین‌بار، تورم دهک‌های درآمدی را اعلام کرد و بر مبنای آن، تورم سالانه برای دهک اول درآمدی ۸/۸ درصد و در دهک دهم 4/7 درصد است یعنی آمار و ارقام، درست عکس آن چیزی را نشان می‌دهد که رئیس دولت دوازدهم، از دولت یازدهم بر آن تاکید داشته است. کمتر کسی سخنان حسن روحانی، رئیس دولت یازدهم را که البته بارها و بارها در دولت دوازدهم هم تکرار شده، از یاد برده است. او یکی از برنامه‌های جدی دولتش را کاهش فاصله طبقاتی و برچیده شدن فقر عنوان کرده و از برنامه دولتش برای افزایش قدرت خرید مردم سخن به میان آورده بود اما اکنون مرکز آمار ایران به عنوان یک مرکز کاملا کارشناسی و البته غیرسیاسی، به صراحت اعلام کرده قدرت خرید دهک‌های پایین درآمدی، بسیار کمتر از دهک‌های بالای درآمدی است و تورمی که گروه کم‌درآمد متحمل می‌شود، به مراتب بسیار بالاتر از اقشارپردرآمد و مستقر در دهک‌های بالای درآمدی است. گشت و گذاری در بازار هم بخوبی این موضوع را نشان می‌دهد که اقلام اساسی از ابتدای سال جاری تاکنون بشدت گران شده و مقایسه با سال قبل هم، آن را تایید می‌کند. اکنون هم مرکز آمار ایران می‌گوید افزایش قیمت در گروه خوراکی‌ها، آشامیدنی‌ها و دخانیات که سهم عمده سبد مصرفی خانوارهای دهک پایین را به خود اختصاص داده، منجر به بروز فشار تورمی بیشتر در این دهک نسبت به دهک‌های بالاتر شده است به طوری که تورم سالانه در دهک اول ۸/۸ درصد و در دهک دهم، 4/7 درصد برآورد می‌شود. جواد حسین‌زاده، معاون مرکز آمار ایران می‌گوید، تورم ماهانه در آذرماه برای دهک‌های پایین در گروه خوراکی‌ها، آشامیدنی‌ها و دخانیات بیشترین مقدار را به خود اختصاص داده و در مقایسه با تورم ماهانه کل خانوارها در آذرماه، 6/0 درصد واحد بالاتر است. در نهایت، مرکز آمار ایران بر این باور است که تورم ماهانه آذرماه در گروه غیرخوراکی‌ها و خدمات برای دهک‌های بالا بیشتر بوده و در مقایسه با تورم ماهانه کل خانوارها در‌ماه آذر، 1/0 واحد درصد بالاتر است. به گفته کارشناسان اقتصادی، تغییر رفتار مصرف‌کنندگان در مقابل تغییر قیمت‌های نسبی از جمله عواملی است که رفتار عقلایی مصرف‌کنندگان را تعیین می‌کند؛ به این معنا که با افزایش شدید قیمت‌ها، خانوارها سعی می‌کنند کالاهایی را که افزایش قیمت کمتری دارند، جایگزین کالاهای گران‌تر کنند، ضمن اینکه ورود کالاهای جدید سبب انتقال تقاضای مصرف‌کننده، به این کالاها و در نتیجه تغییر سبد مصرفی شده و با ورود کالاهای باکیفیت‌تر، خانوارها این کالاها را جایگزین کالاهای مصرفی قدیمی‌تر در سبد مصرفی خود می‌کنند که خلاصه این عوامل باعث شده بر اساس استانداردهای بین‌المللی بهنگام‌سازی سبد مورد استفاده در محاسبه شاخص قیمت کالاها و خدمات مصرفی خانوارها هر 5 سال یکبار انجام شود یعنی درست همان کاری که مرکز آمار ایران اکنون آغاز کرده است.
آمار رسمی بانک مرکزی از تغییر قیمت کالاهای اساسی
بر اساس اعلام بانک مرکزی، در هفته منتهی به اول دی ماه، متوسط قیمت متوسط خرده‌فروشی لبنیات 3/4 درصد، تخم‌مرغ 7/53 درصد، برنج ۲/۲ درصد، حبوب 2/3 درصد، میوه‌های تازه 3/24 درصد، سبزی‌های تازه ۴۲ درصد، گوشت قرمز 4/14 درصد، گوشت مرغ 5/7 درصد، چای 5/19 درصد و روغن نباتی ۲/۲ درصد نسبت به هفته مشابه سال گذشته افزایش داشته است؛ ضمن اینکه متوسط قیمت قند و شکر 7/12 درصد در دوره زمانی یاد شده کاهش را نشان می‌دهد. علاوه بر این، متوسط قیمت خرده‌فروشی گروه‌های تخم‌مرغ ۹ درصد، برنج 2/0 درصد، میوه‌های تازه ۲/۲ درصد، سبزی‌های تازه 5/0 درصد و گوشت مرغ 9/0 درصد در هفته منتهی به اول دی‌ماه نسبت به هفته قبل از آن افزایش داشته است. همچنین قیمت خرده‌فروشی گروه‌های لبنیات، حبوب، گوشت قرمز، قند و شکر، چای و روغن نباتی ثابت ماند.
هزینه سبد معیشت کارگران افزایش یافت
عضو کارگری شورایعالی کار با اعلام این خبر که محاسبه سبد معیشت کارگری با به‌روزرسانی گرانی‌های اخیر به شورایعالی کار ارسال خواهد شد، گفت: بدون در نظر گرفتن تورم امسال، بیش از یک میلیون و ۵۰۰ هزار تومان عقب‌ماندگی تأمین معیشت کارگری وجود دارد. فرامرز توفیقی در گفت‌وگو با فارس، با اشاره به جدیدترین جزئیات نشست اعضای شورایعالی کار پیرامون تعیین دستمزد سال 97 بیش از 13 میلیون کارگر ایرانی، اظهار داشت: نشست کارگروه بررسی تعیین دستمزد سال 97 کارگران بیشتر هم‌اندیشی برای ارتقای سطح قدرت خرید کارگران نسبت به سال‌های گذشته بود. وی افزود: با بررسی‌های انجام شده، قدرت خرید کارگران نسبت به سال گذشته کاهش داشته است و اگر بخواهیم رقمی در این‌باره اعلام کنیم، مشخص می‌شود دستمزد فعلی 150 درصد نسبت به هزینه‌های سبد معیشت که شامل حداقل‌هاست، عقب‌ماندگی دارد. رئیس کارگروه مزد شوراهای اسلامی کار معتقد است، کارفرمایان باید بپذیرند که بیش از آن چیزی که رقم تورم اعلام می‌شود، رقمی برای افزایش دستمزد کارگری اضافه کنند تا شاید در درازمدت بخشی از عقب‌ماندگی‌های مزد کارگری جبران شود. این عضو شورایعالی کار با اشاره به اینکه سبد معیشت سال گذشته هزینه‌ای بالغ بر 2 میلیون و 500 هزار تومان داشت، تصریح کرد: دنبال راهکاری هستیم که عقب‌ماندگی سال‌های گذشته را جبران کنیم. وی در پاسخ به این سوال که آیا گرانی‌هایی که اخیراً در کشور رخ داده، در محاسبه جدید سبد معیشت سال 96 مؤثر خواهد بود یا خیر، گفت: قطعاً هزینه‌های سبد معیشت با توجه به تغییرات قیمتی اخیر و افزایش نرخ‌هایی که رخ داده، به‌روزرسانی خواهد شد و پیشنهادات لازم برای تصمیم‌گیری به شورایعالی کار ارسال می‌شود.